III KK 170/14

Sąd Najwyższy2014-08-08
SAOSKarneinneŚrednianajwyższy
rachunkowośćspołeczna szkodliwośćznikoma szkodliwośćkasacjaSąd Najwyższyprawo karnekodeks karnyustawa o rachunkowości

Sąd Najwyższy oddalił kasację Urzędu Skarbowego, uznając ją za oczywiście bezzasadną w sprawie umorzenia postępowania z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Urzędu Skarbowego od wyroku utrzymującego w mocy postanowienie o umorzeniu postępowania wobec M.W. z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu z art. 79 pkt 4 ustawy o rachunkowości. Urząd Skarbowy zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, twierdząc, że sądy błędnie oceniły społeczną szkodliwość czynu. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, podzielając argumentację sądów niższych instancji.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację wniesioną przez Urząd Skarbowy w N. od wyroku Sądu Okręgowego w B., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w S. umarzający postępowanie wobec M. W. oskarżonego o przestępstwo z art. 79 pkt 4 ustawy o rachunkowości. Powodem umorzenia była znikoma społeczna szkodliwość czynu, zgodnie z art. 1 § 2 kk w zw. z art. 17 § 1 pkt 3 kpk. Urząd Skarbowy zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, argumentując, że sądy błędnie oceniły społeczną szkodliwość czynu, wprowadzając do jej oceny elementy niezwiązane z ustawowymi znamionami przestępstwa, takie jak brak szkody dla Skarbu Państwa czy brak zamiaru osiągnięcia korzyści materialnych. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, oddalając ją i obciążając Skarb Państwa kosztami postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy podkreślił, że sądy niższych instancji prawidłowo oceniły społeczną szkodliwość czynu, uwzględniając wszystkie wymagane przez prawo elementy, a zarzuty kasacji stanowiły powtórzenie argumentacji już odrzuconej przez Sąd Okręgowy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ocena społecznej szkodliwości czynu powinna uwzględniać poziom natężenia każdego elementu określonego w art. 115 § 2 kk, nawet jeśli nie stanowi on bezpośrednio znamienia ustawowego czynu zabronionego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sądy niższych instancji prawidłowo oceniły społeczną szkodliwość czynu, uwzględniając wszystkie wymagane przez prawo elementy, w tym te, które nie są bezpośrednio częścią znamion ustawowych, ale wpływają na ogólną ocenę szkodliwości społecznej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

M. W.

Strony

NazwaTypRola
M. W.osoba_fizycznaoskarżony
Urząd Skarbowy w N.organ_państwowyoskarżyciel publiczny

Przepisy (9)

Główne

k.k. art. 1 § § 2

Kodeks karny

Podstawa do umorzenia postępowania w przypadku znikomej społecznej szkodliwości czynu.

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania karnego

Określa przesłanki do umorzenia postępowania, w tym znikomą społeczną szkodliwość czynu.

u.o.r. art. 79 § pkt 4

Ustawa o rachunkowości

Przepis określający czyn zabroniony związany z rachunkowością.

Pomocnicze

k.k. art. 115 § § 2

Kodeks karny

Definiuje przesłanki oceny społecznej szkodliwości czynu.

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do oddalenia kasacji jako oczywiście bezzasadnej.

k.p.k. art. 636 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do obciążenia kosztami postępowania.

k.p.k. art. 518

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym.

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Wymóg odniesienia się do zarzutów apelacji.

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Wymogi uzasadnienia orzeczenia sądu odwoławczego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowa ocena społecznej szkodliwości czynu przez sądy niższych instancji. Zastosowanie art. 1 § 2 kk w zw. z art. 17 § 1 pkt 3 kpk do umorzenia postępowania z powodu znikomej społecznej szkodliwości. Kasacja jako powtórzenie zarzutów apelacji, które zostały już odparte.

Odrzucone argumenty

Zarzut rażącego naruszenia prawa materialnego przez sądy niższych instancji. Twierdzenie o błędnym uwzględnieniu przez sądy czynników niezwiązanych z ustawowymi znamionami czynu przy ocenie społecznej szkodliwości. Twierdzenie o ustaleniu przez sądy, że czyn został popełniony nieumyślnie.

Godne uwagi sformułowania

społeczna szkodliwość popełnionego czynu zabronionego jest znikoma kasacja jest oczywiście bezzasadna poziom natężenia każdego elementu określonego w art. 115 § 2 kk, bez względu na to, czy składa się on na stronę podmiotową lub przedmiotową typu czynu zabronionego

Skład orzekający

Lech Paprzycki

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia znikomej społecznej szkodliwości czynu w kontekście przepisów Kodeksu Karnego i Kodeksu Postępowania Karnego, a także specyficznych przepisów ustawy o rachunkowości."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku i specyfiki czynu z ustawy o rachunkowości; ogólne zasady oceny szkodliwości społecznej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii oceny społecznej szkodliwości czynu, która ma kluczowe znaczenie dla stosowania zasady subsydiarności karnej. Jest to interesujące dla prawników karnistów.

Kiedy przestępstwo staje się znikomym wykroczeniem? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KK 170/14 POSTANOWIENIE Dnia 8 sierpnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Lech Paprzycki na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 kpk po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 8 sierpnia 2014 r., sprawy M. W. oskarżonego z art. 79 pkt 4 ust. z 29.09.1994 r. o rachunkowości, z powodu kasacji wniesionej przez oskarżyciela publicznego od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 16 grudnia 2013 r., utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w S. z dnia 14 sierpnia 2013 r. p o s t a n o w i ł 1) oddalić kasację Urzędu Skarbowego w N. jako oczywiście bezzasadną; 2) koszty sądowe postępowania kasacyjnego ponosi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w B., wyrokiem z dnia 16 grudnia 2013 r. utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w S. z dnia 14 sierpnia 2013 r., którym Sąd ten na podstawie art. 1 § 2 kk w zw. z art. 17 § 1 pkt 3 kpk umorzył postępowanie w sprawie M. W., oskarżonego o popełnienie przestępstwa określonego w art. 79 pkt 4 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości w związku z art. 12 kk, wobec ustalenia, że społeczna szkodliwość popełnionego czynu zabronionego jest znikoma. 2 Od powyższego wyroku Sądu Okręgowego w B., kasację na niekorzyść M. W. wniósł Urząd Skarbowy w N. i, zarzucając „rażące naruszenie prawa materialnego – art. 1 § 2 kk w zw. z art. 115 § 2 kk oraz w zw. z art. 17 § 1 pkt 3 kpk, mające istotny wpływ na treść orzeczenia poprzez umorzenie postępowania w sprawie i stwierdzenie, że czyn M.W. cechuje znikoma społeczna szkodliwość, pomimo niekwestionowanego uznania sprawstwa oskarżonego, co w konsekwencji stanowi o wprowadzeniu, do znamion czynu zarzucanego oskarżonemu takich znamion, które nie wynikają z art. 79 pkt 4 ustawy o rachunkowości i dokonanie oceny ich natężenia, a przez to konieczność analizy takich czynników jak: - spowodowanie ujemnych skutków, w szczególności wynikających z zobowiązań wobec Państwa z tytułu rozliczeń należności, - wywiązywanie się ze wszystkich zobowiązań materialnych i formalnych w tym zakresie wobec Urzędu Skarbowego, - zamiar działania w celu osiągnięcia korzyści materialnych, w domyśle innych niż należne Urzędowi Skarbowemu i na tej podstawie stwierdzenie braku celowego działania i działanie wyłącznie z zaniedbania”, wniósł o uchylenie wyroków Sądów obu instancji i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja Urzędu Skarbowego jest oczywiście bezzasadna, w rozumieniu art. 535 § 3 kpk, i jako taka została oddalona, natomiast koszty sądowe postępowania kasacyjnego, wobec oddalenia kasacji Urzędu Skarbowego, na podstawie art. 636 § 1 kpk w zw. z art. 518 kpk, ponosi Skarb Państwa. Odnosząc się do zrzutu kasacji przede wszystkim zauważyć należy, że, w istocie, stanowi on powtórzenie zarzutu apelacji, do którego Sąd Okręgowy w pełnym zakresie, jak tego wymaga art. 433 § 2 kpk, i przekonująco odniósł się w uzasadnieniu swego orzeczenia, spełniającego wymogi określone w art. 457 § 3 kpk. (s. 4 do 6 uzasadnienia SO). Sąd ten odniósł się zarówno do ustaleń faktycznych, jak i oceny prawnej będącej udziałem Sądu Rejonowego (s. 5 uzasadnienia SO). Sąd Okręgowy trafnie przyjął, że o społecznej szkodliwości czynu decyduje poziom natężenia każdego elementu określonego w art. 115 § 2 kk, bez względu na to, czy składa się on na stronę podmiotową lub przedmiotową typu czynu zabronionego. Dlatego należało w wypadku czynu zarzuconego 3 oskarżonemu w tej sprawie, przy ocenie społecznej jego szkodliwości, uwzględnić, że sprawca swoim czynem nie spowodował szkody dla Skarbu Państwa, choć to nie należy do znamion ustawowych tego czynu zabronionego. Tak samo jest jeżeli chodzi o brak zamiaru po stronie sprawcy działania w celu osiągnięcia korzyści materialnej. Analiza całości uzasadnień orzeczeń Sądów obu instancji prowadzi do wniosku, że Sądy te, ustalając stopień społecznej szkodliwości czynu oskarżonego, nie uwzględniły takiego elementu i jego nasilenia, który nie został wymieniony w art. 115 § 2 kk. Bezzasadne jest też twierdzenie skarżącego, że orzekające w tej sprawie Sądy ustaliły, że oskarżony dopuścił się zarzuconego mu czynu nieumyślnie. Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.