III KK 155/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Okręgowego w Tarnowie, który uniewinnił obwinionego P.J., prezesa zarządu A. Spółka z o.o., od zarzutu handlu w niedzielę wbrew ustawie. Sąd Rejonowy pierwotnie skazał obwinionego na 5000 zł grzywny. Sąd Okręgowy zmienił wyrok, uniewinniając obwinionego, uznając, że placówki handlowe spółki mogły spełniać kryteria zakładu prowadzącego działalność sportową, co stanowiło wyjątek od zakazu handlu. Prokurator Generalny zarzucił Sądowi Okręgowemu rażące naruszenie przepisów procesowych i materialnych, w tym błędną wykładnię art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy o ograniczeniu handlu. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy wskazał, że kluczowe jest rozumienie pojęcia "zakładu" prowadzącego działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku. Podkreślono, że placówka handlowa musi znajdować się "w" takim zakładzie, a działalność handlowa powinna być funkcjonalnie podporządkowana działalności zakładu, a nie odwrotnie. Sąd Okręgowy nieprawidłowo zinterpretował przepis, uznając, że sama dostępność sprzętu sportowego w sklepie czyni z niego zakład sportowy, a także błędnie zignorował wymóg, by placówka handlowa znajdowała się w ramach zakładu o określonym profilu. Sąd Najwyższy nakazał Sądowi Okręgowemu ponowne rozważenie sprawy z uwzględnieniem wskazanej wykładni, a także kwestii odpowiedzialności prezesa zarządu i ewentualnego usprawiedliwionego przeświadczenia o legalności działania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Zagadnienia prawne (3)
Jak należy interpretować przepis art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy o ograniczeniu handlu w niedzielę i święta, zezwalający na handel w placówkach handlowych w zakładach prowadzących działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Placówka handlowa musi znajdować się "w" zakładzie o określonym profilu działalności, a działalność handlowa powinna być funkcjonalnie podporządkowana działalności zakładu. Sama dostępność sprzętu sportowego w sklepie nie czyni z niego zakładu sportowego, a działalność handlowa nie może być prowadzona "równolegle" z inną działalnością bez spełnienia tych warunków.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy odwołał się do wykładni językowej, systemowej i funkcjonalnej przepisów. Podkreślono, że ustawa nie definiuje pojęcia "zakładu", ale w doktrynie przyjmuje się, że jest to zorganizowany zespół obiektów majątkowych służący określonym celom. W przypadku wyjątku z art. 6 ust. 1 pkt 10, zakład musi prowadzić działalność kulturalną, sportową itp., a placówka handlowa musi się w nim znajdować i być mu podporządkowana. Sąd Okręgowy błędnie uznał, że wystarczy sama dostępność sprzętu sportowego i że handel może być prowadzony "równolegle".
Czy placówka handlowa, w której dostępny jest sprzęt sportowy do wypożyczenia, może być uznana za zakład prowadzący działalność sportową w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy o ograniczeniu handlu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo umieszczenie sprzętu sportowego w placówce handlowej nie czyni z niej zakładu prowadzącego działalność sportową w rozumieniu tego przepisu. Konieczne jest, aby placówka handlowa znajdowała się w ramach większego, zorganizowanego zakładu o profilu sportowym, a działalność handlowa była mu podporządkowana.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wyjątek z art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy o ograniczeniu handlu wymaga, aby placówka handlowa była usytuowana "w" zakładzie prowadzącym działalność sportową, a nie odwrotnie. Działalność handlowa ma być subsydiarna wobec działalności zakładu, a nie równorzędna lub nadrzędna.
Czy Sąd Okręgowy prawidłowo przeprowadził kontrolę odwoławczą, rozważając zarzuty apelacji obrońcy?
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Okręgowy nieprawidłowo rozpoznał apelację, koncentrując się na niewłaściwych aspektach wykładni i pomijając kluczowe wymogi przepisu.
Uzasadnienie
Chociaż Sąd Okręgowy odniósł się do zarzutu obrazy prawa materialnego, jego interpretacja była błędna, co skutkowało nieprawidłowym uniewinnieniem. Sąd Najwyższy wskazał na naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 109 § 2 k.p.w.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. J. | osoba_fizyczna | obwiniony |
| A. Spółka z o.o. | spółka | podmiot gospodarczy (reprezentowany przez obwinionego) |
Przepisy (12)
Główne
u.o.h.n.ś. art. 10 § 1
Ustawa o ograniczeniu handlu w niedzielę i święta oraz w niektóre inne dni
Powierzanie wykonywania pracy w handlu lub wykonywanie czynności związanych z handlem w niedziele lub święta wbrew zakazowi stanowi wykroczenie.
u.o.h.n.ś. art. 6 § 1
Ustawa o ograniczeniu handlu w niedzielę i święta oraz w niektóre inne dni
Określa wyjątki od zakazu handlu, w tym handel w placówkach handlowych w zakładach prowadzących działalność w zakresie kultury, sportu, oświaty, turystyki i wypoczynku (pkt 10).
Pomocnicze
u.o.h.n.ś. art. 5
Ustawa o ograniczeniu handlu w niedzielę i święta oraz w niektóre inne dni
Określa zakaz handlu oraz wykonywania czynności związanych z handlem w niedziele lub święta.
u.o.h.n.ś. art. 3 § 1
Ustawa o ograniczeniu handlu w niedzielę i święta oraz w niektóre inne dni
Definiuje pojęcie "placówki handlowej".
k.p.k. art. 433 § 2
Kodeks postępowania karnego
Nakłada na sąd odwoławczy obowiązek rozważenia wszystkich zarzutów apelacji.
k.p.w. art. 109 § 2
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Stosuje odpowiednio przepisy k.p.k. do postępowania w sprawach o wykroczenia.
k.p.w. art. 107 § 3
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Określa wymogi uzasadnienia orzeczenia sądu odwoławczego.
k.p.k. art. 424 § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa wymogi uzasadnienia orzeczenia sądu.
k.p.w. art. 82 § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Określa wymogi formalne apelacji.
k.p. art. 151 § 10
Kodeks pracy
Określa dni wolne od pracy oraz wyjątki od zakazu pracy w niedziele i święta, w tym w zakładach prowadzących działalność w zakresie kultury, oświaty, turystyki i wypoczynku (lit. h).
p.p. art. 4 § 1
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców
Definiuje pojęcie przedsiębiorcy.
k.w. art. 7 § 1
Kodeks wykroczeń
Określa zasady odpowiedzialności za wykroczenie, w tym możliwość usprawiedliwionego przeświadczenia o działaniu zgodnie z prawem.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Okręgowy dokonał błędnej wykładni art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy o ograniczeniu handlu, uznając, że placówka handlowa z dostępnym sprzętem sportowym jest zakładem sportowym. • Placówka handlowa musi znajdować się "w" zakładzie o określonym profilu, a działalność handlowa musi być mu podporządkowana, a nie odwrotnie. • Sąd Okręgowy nieprawidłowo przeprowadził kontrolę odwoławczą, nie rozważając wnikliwie zarzutów apelacji.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Sądu Okręgowego, że brak definicji "zakładu" i możliwość "mieszczenia się" jednego rodzaju działalności w ramach innej, uzasadnia handel w niedzielę. • Argumentacja, że niewielki rozmiar działalności sportowej nie wyklucza jej prowadzenia. • Argumentacja, że odmienna interpretacja byłaby rozszerzająca i ingerowałaby w swobodę działalności gospodarczej.
Godne uwagi sformułowania
placówka handlowa ma się znajdować «w» takim zakładzie • zakład pozostaje tutaj jednostką nadrzędną, a działalność handlowa jest uboczna i subsydiarna • nie można twierdzić, że prowadzenie działalności sportowej polegające na umieszczeniu określonych sprzętów do placówki handlowej czyni z niej „zakład prowadzący działalność sportową”
Skład orzekający
Jarosław Matras
przewodniczący
Kazimierz Klugiewicz
członek
Barbara Skoczkowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu handlu w niedziele i jego interpretacji prawnej, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i pracowników. Wykładnia kluczowego przepisu przez Sąd Najwyższy ma praktyczne znaczenie.
“Czy sklep z wypożyczalnią sprzętu sportowego może działać w niedzielę? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowy przepis!”
Sektor
handel detaliczny
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.