III KK 152/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego K.J. od wyroku Sądu Rejonowego w Limanowej. Sąd Rejonowy uznał K.J. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 200a § 1 i 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., polegającego na nawiązaniu kontaktu z małoletnią poniżej lat 15 w celu popełnienia przestępstwa seksualnego. Wyrok został wydany w trybie art. 387 § 2 k.p.k. na wniosek oskarżonego, bez przeprowadzenia rozprawy. Prokurator Generalny zarzucił jednak rażące naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, wskazując na pominięcie obligatoryjnego orzeczenia środka karnego w postaci zakazu zajmowania stanowisk związanych z wychowaniem małoletnich (art. 41 § 1a k.k.). Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Prokuratora Generalnego, stwierdzając, że wyrok zapadł z istotnym naruszeniem prawa, ponieważ sąd pierwszej instancji zaniechał orzeczenia środka karnego, którego zastosowanie było obligatoryjne w przypadku skazania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej na szkodę małoletniego. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Limanowej do ponownego rozpoznania, z zaleceniem weryfikacji dopuszczalności procedowania w trybie konsensualnym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących trybu skazania bez rozprawy (art. 387 k.p.k.) oraz obligatoryjności orzekania środków karnych w sprawach o przestępstwa seksualne wobec małoletnich (art. 41 k.k.).
Dotyczy specyficznej sytuacji pominięcia obligatoryjnego środka karnego we wniosku o skazanie bez rozprawy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uwzględnienie wniosku o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia rozprawy jest dopuszczalne, jeśli wniosek nie zawiera postulatu rozstrzygnięcia o obligatoryjnym środku karnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uwzględnienie wniosku o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia rozprawy jest niedopuszczalne, jeśli nie zawiera on postulatu rozstrzygnięcia o obligatoryjnym środku karnym, którego orzeczenie jest wymagane przez prawo materialne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że przepis art. 387 § 2 k.p.k. zezwala na uwzględnienie wniosku o wydanie wyroku skazującego bez rozprawy tylko wtedy, gdy cele postępowania zostaną osiągnięte. W przypadku, gdy wniosek nie obejmuje obligatoryjnego środka karnego, którego orzeczenie jest wymagane przez prawo materialne (np. art. 41 § 1a k.k.), sąd ma obowiązek podjąć czynności konwalidujące wadliwość wniosku lub skierować sprawę do rozpoznania na rozprawie. Zaniechanie tego obowiązku stanowi rażące naruszenie prawa procesowego i materialnego.
Czy w przypadku skazania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności na szkodę małoletniego, orzeczenie zakazu zajmowania stanowisk związanych z wychowaniem małoletnich jest obligatoryjne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, orzeczenie zakazu zajmowania wszelkich lub określonych stanowisk, wykonywania wszelkich lub określonych zawodów albo działalności związanych z wychowaniem, edukacją, leczeniem małoletnich lub z opieką nad nimi na czas określony albo dożywotnio jest obligatoryjne w razie skazania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności na szkodę małoletniego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że przepis art. 41 § 1a zdanie drugie k.k. (w brzmieniu obowiązującym w dacie czynu i orzekania) jednoznacznie wskazuje na obligatoryjny charakter orzekania tego środka karnego w przypadku skazania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności na szkodę małoletniego. Sąd nie ma tu swobody decyzyjnej, a uchybienie temu obowiązkowi stanowi obrazę prawa materialnego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K.J. | osoba_fizyczna | skazany |
| X.Y. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | wnioskodawca kasacji |
Przepisy (10)
Główne
k.k. art. 200a § § 1 i § 2
Kodeks karny
Przestępstwo nawiązania kontaktu z małoletnim w celu popełnienia przestępstwa seksualnego.
k.k. art. 12 § § 1
Kodeks karny
Czyn popełniony w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru.
k.k. art. 41a § § 1 i 4
Kodeks karny
Orzeczenie środka karnego w postaci zakazu kontaktowania się z pokrzywdzoną.
k.p.k. art. 387 § § 1 - 3
Kodeks postępowania karnego
Wniosek o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia rozprawy.
k.p.k. art. 521
Kodeks postępowania karnego
Wniesienie kasacji.
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Rozpoznanie kasacji w trybie uproszczonym.
k.k. art. 41 § § 1a zdanie drugie
Kodeks karny
Obligatoryjne orzeczenie zakazu zajmowania stanowisk związanych z wychowaniem małoletnich w przypadku skazania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności na szkodę małoletniego.
Pomocnicze
k.k. art. 57b
Kodeks karny
Zastosowanie przy wymiarze grzywny.
k.k. art. 37a § § 1
Kodeks karny
Zastosowanie przy wymiarze kary.
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
Zasądzenie kosztów sądowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok sądu pierwszej instancji zapadł z rażącym naruszeniem przepisów prawa procesowego i materialnego, polegającym na pominięciu obligatoryjnego środka karnego. • Wniosek o skazanie bez rozprawy nie zawierał postulatu rozstrzygnięcia o obligatoryjnym środku karnym, co czyniło jego uwzględnienie wadliwym. • Przepis art. 41 § 1a k.k. nakłada na sąd obowiązek orzeczenia zakazu zajmowania stanowisk związanych z wychowaniem małoletnich w przypadku skazania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej na szkodę małoletniego.
Godne uwagi sformułowania
kasacja była zasadna w stopniu oczywistym • wyrok Sądu Rejonowego w Limanowej jest prawnie wadliwy przez to, że zapadł z rażącym i mającym istotny wpływ na jego treść naruszeniem przepisów prawa procesowego i materialnego • sąd orzekający nie ma tu swobody decyzyjnej • orzeczenie to miało charakter obligatoryjny • niewątpliwym obowiązkiem sądu było podjęcie czynności konwalidującej dostrzeżoną wadliwość
Skład orzekający
Ryszard Witkowski
przewodniczący-sprawozdawca
Małgorzata Bednarek
członek
Anna Dziergawka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących trybu skazania bez rozprawy (art. 387 k.p.k.) oraz obligatoryjności orzekania środków karnych w sprawach o przestępstwa seksualne wobec małoletnich (art. 41 k.k.)."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pominięcia obligatoryjnego środka karnego we wniosku o skazanie bez rozprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z ochroną małoletnich i prawidłowością procedury karnej, a także podkreśla obligatoryjność stosowania pewnych środków karnych.
“Sąd Najwyższy: Błąd w procedurze karnej kosztował skazanego obligatoryjny zakaz kontaktu z ofiarą.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.