III KK 145/13

Sąd Najwyższy2013-06-06
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚrednianajwyższy
zniesławieniekasacjaSąd Najwyższyprzedawnienie karalnościakt oskarżeniakara grzywnypostępowanie karne

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego za zniesławienie, uznając ją za oczywiście bezzasadną i obciążając skazanego kosztami postępowania.

Obrońca skazanego J. Ś. za zniesławienie (art. 212 § 1 i 2 k.k.) wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących braku skargi uprawnionego oskarżyciela oraz przedawnienia karalności. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, wskazując, że pokrzywdzonym był konkretny urzędnik, a nie urząd, oraz że przedawnienie nie nastąpiło, ponieważ przyznanie się do winy nastąpiło w późniejszym terminie, a akt oskarżenia wniesiono przed upływem terminu przedawnienia.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego J. Ś., który został skazany za przestępstwo zniesławienia (art. 212 § 1 i 2 k.k.) na karę grzywny. Obrońca zarzucił rażące naruszenie prawa, w tym brak skargi uprawnionego oskarżyciela oraz przedawnienie karalności czynu. Sąd Najwyższy uznał oba zarzuty za oczywiście bezzasadne. W odniesieniu do pierwszego zarzutu, sąd wskazał, że pokrzywdzonym przestępstwem był konkretny prezydent miasta, a nie urząd, a prywatny akt oskarżenia został wniesiony przez uprawnioną osobę. Odnosząc się do zarzutu przedawnienia, Sąd Najwyższy stwierdził, że nie można kwestionować ustaleń faktycznych przyjętych w prawomocnym wyroku w postępowaniu kasacyjnym, chyba że zachodzą bezwzględne przyczyny odwoławcze. Analiza ustaleń faktycznych wykazała, że przyznanie się oskarżonego do wydawania czasopisma nastąpiło w listopadzie 2006 r., a akt oskarżenia wniesiono w styczniu 2007 r., co oznacza, że przedawnienie karalności nie nastąpiło przed wydaniem prawomocnego wyroku w lipcu 2012 r. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut jest bezzasadny, ponieważ pokrzywdzonym był konkretny urzędnik, a nie urząd, i to on wniósł prywatny akt oskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że przestępstwo z art. 212 § 1 i 2 k.k. dotyczy konkretnej osoby fizycznej, a nie urzędu. Skoro pokrzywdzony, który pełnił funkcję prezydenta miasta, sam wniósł prywatny akt oskarżenia, nie można mówić o braku skargi uprawnionego oskarżyciela.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w kontekście utrzymania wyroku)

Strony

NazwaTypRola
J. Ś.osoba_fizycznaskazany
J. K.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (8)

Główne

k.k. art. 212 § 1 i 2

Kodeks karny

Dotyczy zniesławienia konkretnej osoby fizycznej, a nie urzędu.

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

Umożliwia oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej na posiedzeniu.

k.p.k. art. 439 § 1 pkt 9

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy bezwzględnych przyczyn odwoławczych, w tym braku skargi uprawnionego oskarżyciela.

k.p.k. art. 17 § 1 pkt 9

Kodeks postępowania karnego

Określa brak skargi uprawnionego oskarżyciela jako negatywną przesłankę procesową.

k.p.k. art. 17 § 1 pkt 6

Kodeks postępowania karnego

Określa przedawnienie karalności jako negatywną przesłankę procesową.

k.p.k. art. 523 § 2 i 4

Kodeks postępowania karnego

Ogranicza podstawy kasacji w przypadku wyroku skazującego na karę grzywny do bezwzględnych powodów odwoławczych.

k.k. art. 101 § 2

Kodeks karny

Określa terminy przedawnienia karalności.

k.k. art. 102

Kodeks karny

Określa przerwanie biegu przedawnienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pokrzywdzonym przestępstwem zniesławienia był konkretny urzędnik, a nie urząd, co wyklucza zarzut braku skargi uprawnionego oskarżyciela. Przedawnienie karalności nie nastąpiło, ponieważ przyznanie się do winy nastąpiło po wydaniu czasopisma, a akt oskarżenia wniesiono przed upływem terminu przedawnienia, co potwierdzają ustalenia faktyczne prawomocnego wyroku.

Odrzucone argumenty

Zarzut braku skargi uprawnionego oskarżyciela. Zarzut przedawnienia karalności czynu oparte na własnych ustaleniach faktycznych skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jako oczywiście bezzasadna pokrzywdzonym przestępstwem z art. 212 § 1 i 2 k.k. nie był zatem urząd prezydenta miasta, ale konkretna osoba zarzucanie braku skargi uprawnionego oskarżyciela jest twierdzeniem oczywiście chybionym w przypadku wyroku skazującego na karę grzywny kasacja strony może być wniesiona tylko z powodu istnienia tzw. bezwzględnego powodu odwoławczego nie mogą być one – z uwagi na treść art. 523 § 2 k.p.k. – przez stronę kwestionowane nawet w formule obrazy przepisów prawa procesowego w zakresie odnoszącym się do sfery kontroli oceny dowodów

Skład orzekający

Jarosław Matras

sędzia sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'pokrzywdzonego' w kontekście zniesławienia urzędnika państwowego oraz ograniczenia podstaw kasacji w sprawach o przestępstwa zagrożone karą grzywny."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i proceduralnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu karnym, takich jak przedawnienie i legitymacja procesowa, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Kiedy przedawnienie nie działa? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady w sprawach o zniesławienie.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KK 145/13 POSTANOWIENIE Dnia 6 czerwca 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 6 czerwca 2013 r., sprawy J. Ś. skazanego z art. 212 § 1 i 2 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 25 lipca 2012 r., utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w G. z dnia 22 lutego 2012 r. p o s t a n o w i ł I. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 22 lutego 2012 r., oskarżony J. Ś. został skazany za przestępstwo z art. 212 § 1 i 2 k.k. na karę grzywny w wysokości 200 2 stawek dziennych przy ustaleniu wysokości jednej stawki na kwotę 15 zł. Orzeczono także środek karny podania wyroku do publicznej wiadomości oraz rozstrzygnięto o kosztach procesu. Po rozpoznaniu apelacji oskarżonego, Sąd Okręgowy w G. wyrokiem z dnia 25 lipca 2012 r., utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, uznając apelację za oczywiście bezzasadną, obciążając jednocześnie wydatkami postępowania odwoławczego oskarżonego. Od tego wyroku kasację wniósł obrońca skazanego. Zaskarżając wyrok w całości, zarzucił mu: I. rażące naruszenie prawa, mające istotny wpływ na treść orzeczenia, w postaci obrazy art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. poprzez nieuwzględnienie, iż postępowanie toczyło się mimo braku skargi uprawnionego oskarżyciela, II. rażące naruszenie prawa, mające istotny wpływ na treść orzeczenia, w postaci obrazy art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. poprzez nieuwzględnienie, iż w sprawie nastąpiło przedawnienie karalności zarzucanego czynu. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się oczywiście bezzasadna, co skutkowało jej oddaleniem w trybie określonym w art., 535 § 3 k.p.k. Odnosząc się do pierwszego zarzutu kasacji trzeba stwierdzić, że zarzut aktu oskarżenia dotyczył pomówienia konkretnej osoby fizycznej piastującej urząd prezydenta miasta S. o takie postępowanie, które mogło go – a więc konkretną wskazaną osobę, J. K. – poniżyć w opinii publicznej i narazić na utratę zaufania potrzebnego do pełnienia funkcji prezydenta tego miasta. Pokrzywdzonym przestępstwem z art. 212 § 1 i 2 k.k. nie był zatem urząd prezydenta miasta ., ale konkretna osoba, która w momencie realizowania czynności wykonawczej przez oskarżonego sprawowała taką funkcję. Skoro to właśnie ta osoba wniosła prywatny akt oskarżenia, to zarzucanie braku skargi uprawnionego oskarżyciela jest twierdzeniem oczywiście chybionym. 3 Nie ma też racji skarżący wywodząc, że w sprawie zaistniała negatywna przesłanka procesowa w postaci przedawnienia karalności zarzucanego oskarżonemu czynu. Cały wywód skarżącego w tym zakresie oparty jest na szeroko przedstawionej argumentacji i poczynionych w niej ustaleniach, że J. K. dowiedział się o wydawaniu „O. S.” w dniach pomiędzy 21 a 30 czerwca 2006 r. Argumentacja ta nie może być jednak przedmiotem analizy w kontekście podniesionego zarzutu kasacji, albowiem w przypadku wyroku skazującego na karę grzywny kasacja strony może być wniesiona tylko z powodu istnienia tzw. bezwzględnego powodu odwoławczego (art. 523 § 2 i § 4 k.p.k.). Wskazane przez skarżącego uchybienie w postaci naruszenia przepisu art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. musi zatem być odnoszone do tych ustaleń faktycznych, które zostały przyjęte w prawomocnym wyroku, albowiem nie mogą być one – z uwagi na treść art. 523 § 2 k.p.k. – przez stronę kwestionowane nawet w formule obrazy przepisów prawa procesowego w zakresie odnoszącym się do sfery kontroli oceny dowodów na podstawie których poczyniono ustalenia faktyczne. Tym samym zarzut zawarty w pkt 2 kasacji nie może być odniesiony do tych wywodów, które skarżący w kasacji poczynił, ale do ustalonych faktów odnoszących się do wiedzy pokrzywdzonego o osobie, która opublikowała rzeczony artykuł w czasopiśmie „O.” Z ustaleń faktycznych wynika zaś, że dopiero w październiku 2006 r. oskarżony w wywiadzie udzielonym dziennikarzowi „E.M. T.” przyznał, iż jest głównym „obserwatorem” i wskazał motyw działania twórców pisma, które wydawane było anonimowo, zaś artykuł w którym wypowiedź ta się znalazła został wydany w listopadzie 2006 r. (str. 1 i 2 uzasadnienia wyroku). Uwzględniając zatem to, kiedy oskarżony przyznał się do wydawania tego czasopisma, jak również i to, że rzeczone czasopismo zostało wydane z adnotacją lipiec/sierpień 2006 r., zaś akt oskarżenia został sporządzony i wniesiony w styczniu 2007 r., to przedawnienie karalności nie mogło nastąpić wcześniej niż w listopadzie 2012 r. (art. 101 § 2 k.k. oraz art.102 k.k.). Prawomocny wyrok w tej sprawie został wydany w dniu 25 lipca 2012 r., a zatem wskazana przeszkoda procesowa w postaci przedawnienia karalności czynu w tym postępowaniu nie zaistniała. Z tych wszystkich powodów należało orzec jak w postanowieniu. 4

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI