IV KK 342/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok sądu okręgowego z powodu naruszenia prawa do obrony obwinionego, który nie został prawidłowo powiadomiony o terminie rozprawy apelacyjnej.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego w sprawie wykroczenia drogowego. Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok sądu rejonowego, rozpoznając apelację pod nieobecność obwinionego. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa procesowego, w tym prawa do obrony, z powodu braku dowodu prawidłowego zawiadomienia obwinionego o terminie rozprawy apelacyjnej. Sąd Najwyższy uznał ten zarzut za zasadny.
Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść obwinionego M. C., który został skazany za wykroczenia drogowe. Sąd Rejonowy w K. wymierzył karę grzywny, a Sąd Okręgowy w T. utrzymał ten wyrok w mocy. Kasacja podniosła zarzut rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 4 k.p.s.w., art. 106 § 1 i 3 k.p.s.w. oraz art. 453 § 2 i 3 k.p.k. w zw. z art. 109 § 2 k.p.s.w. Głównym argumentem było rozpoznanie sprawy w postępowaniu odwoławczym bez udziału obwinionego, mimo braku dowodu na jego prawidłowe zawiadomienie o terminie rozprawy. Sąd Najwyższy przyznał rację Prokuratorowi Generalnemu, podkreślając, że prawo do obrony w postępowaniu odwoławczym realizuje się m.in. przez możliwość uczestniczenia w rozprawie. Stwierdzono, że brak zawiadomienia obwinionego o terminie rozprawy apelacyjnej stanowi rażące naruszenie jego prawa do obrony. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok sądu okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi rażące naruszenie prawa do obrony.
Uzasadnienie
Prawo do obrony w postępowaniu odwoławczym realizuje się m.in. przez możliwość uczestniczenia w rozprawie. Przepis art. 106 k.p.s.w. gwarantuje prawo stron do uczestniczenia w rozprawie apelacyjnej, a jej rozpoznanie pod nieobecność strony jest możliwe tylko w przypadku prawidłowego zawiadomienia. Brak takiego zawiadomienia skutkuje pozbawieniem możliwości realizacji prawa do obrony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
obwiniony (w zakresie uwzględnienia kasacji)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. C. | osoba_fizyczna | obwiniony |
Przepisy (8)
Główne
k.p.s.w. art. 4
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Prawo do obrony.
k.p.s.w. art. 106 § § 1 i 3
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Prawo stron do uczestniczenia w rozprawie apelacyjnej; rozpoznanie sprawy w przypadku niestawiennictwa stron jest możliwe wyłącznie w sytuacji prawidłowego zawiadomienia ich o terminie rozprawy apelacyjnej.
Pomocnicze
k.w. art. 92 § § 1
Kodeks wykroczeń
Prawo o ruchu drogowym art. 45 § ust. 1 pkt 4
Ustawa - Prawo o ruchu drogowym
k.w. art. 97
Kodeks wykroczeń
Prawo o ruchu drogowym art. 23 § ust. 1 pkt 3b
Ustawa - Prawo o ruchu drogowym
k.p.k. art. 453 § § 2 i 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.s.w. art. 109 § § 2
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym prawa do obrony, poprzez rozpoznanie sprawy w postępowaniu odwoławczym bez udziału obwinionego, który nie został prawidłowo powiadomiony o terminie rozprawy.
Godne uwagi sformułowania
Prawo do obrony w postępowaniu odwoławczym realizuje się przede wszystkim w możliwości uczestniczenia oskarżonego lub obwinionego w rozprawie apelacyjnej. Rozpoznanie sprawy w przypadku niestawiennictwa stron jest możliwe wyłącznie w sytuacji prawidłowego zawiadomienia ich o terminie rozprawy apelacyjnej.
Skład orzekający
Włodzimierz Wróbel
przewodniczący
Michał Laskowski
sprawozdawca
Zbigniew Puszkarski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie prawa do obrony w postępowaniu wykroczeniowym, prawidłowość zawiadomień o terminach rozpraw apelacyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania w sprawach o wykroczenia i procedury odwoławczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa do obrony, które zostało naruszone przez proceduralny błąd sądu niższej instancji. Jest to ważny przykład dla prawników procesowych.
“Sąd Najwyższy: Brak zawiadomienia o rozprawie to naruszenie prawa do obrony!”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV KK 342/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 listopada 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący) SSN Michał Laskowski (sprawozdawca) SSN Zbigniew Puszkarski Protokolant Ewa Sokołowska w sprawie M. C. obwinionego z art. 92 § 1 k.w. w zw. art. 45 ust. 1 pkt 4 ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz art. 97 k.w. w zw. art. 23 ust. 1 pkt 3b ustawy - Prawo o ruchu drogowym po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 15 listopada 2017 r., kasacji Prokuratora Generalnego na korzyść obwinionego od wyroku Sądu Okręgowego w T. z dnia 23 lutego 2017 r., sygn. akt II Ka (...) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 30 listopada 2016 r., sygn. akt II W (…), uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w T. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w K. wyrokiem z dnia 30 listopada 2016 r., sygn. akt II W (…) , uznał M. C. za winnego popełnienia wykroczenia z art. 92 § 1 k.w. w zw. z art. 45 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym i art. 97 k.w. w zw. w zw. z art. 23 ust. 1 pkt 3b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym i za to wymierzył mu karę grzywny w wysokości 300 zł. Sąd Okręgowy w T. rozpoznał apelację obrońcy i wyrokiem z dnia 23 lutego 2017 r., II Ka (...), utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w K. Prokurator Generalny wniósł od powyższego wyroku kasację na korzyść obwinionego. W kasacji zarzucono rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego - art. 4 k.p.s.w., art. 106 § 1 i 3 k.p.s.w. i art. 453 § 2 i 3 k.p.k. w zw. z art. 109 § 2 k.p.s.w., polegające na rozpoznaniu sprawy w postępowaniu odwoławczym bez udziału obwinionego, w następstwie bezpodstawnego przyjęcia przez Sąd, że został on prawidłowo powiadomiony o terminie rozprawy apelacyjnej, co naruszyło jego prawo do obrony. W konkluzji Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w T. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje . Kasacja zasługuje na uwzględnienie. Zarzut podniesiony w kasacji jawi się jako zasadny w stopniu oczywistym. W istocie, apelacja obrońcy obwinionego od wyroku Sądu Rejonowego w K. została przez Sąd Okręgowy w T. rozpoznana na rozprawie odwoławczej w dniu 23 lutego 2017 r., pod nieobecność obwinionego. W aktach postępowania brak jednak dowodu doręczenia obwinionemu zawiadomienia o tym terminie, zatem nie jest jasne na jakiej podstawie przyjęto, że obwiniony został o terminie rozprawy prawidłowo zawiadomiony, jak zapisano w protokole. W orzecznictwie Sądu Najwyższego podkreślano, że prawo do obrony w postępowaniu odwoławczym realizuje się przede wszystkim w możliwości uczestniczenia oskarżonego lub obwinionego w rozprawie apelacyjnej. Możliwość taką w postępowaniu w sprawie o wykroczenie gwarantuje treść przepisu art. 106 k.p.s.w., który w § 1 statuuje prawo stron do uczestniczenia w rozprawie apelacyjnej, zaś w § 3 wskazuje, iż rozpoznanie sprawy w przypadku niestawiennictwa stron jest możliwe wyłącznie w sytuacji prawidłowego zawiadomienia ich o terminie rozprawy apelacyjnej (zob. wyrok SN z dnia 6 czerwca 2013 r., III KK 140/13). Bezspornym jest zatem, że w efekcie przeprowadzenia przez Sąd Okręgowy rozprawy pod nieobecność obwinionego, którego nie zawiadomiono o jej terminie, doszło do rażącego naruszenia tych przepisów, skutkującego pozbawieniem obwinionego możliwości realizacji prawa uczestniczenia w rozprawie odwoławczej, co stanowiło zaś rażące naruszenie jego prawa do obrony (art. 4 k.p.s.w.). W konsekwencji Sąd Najwyższy zdecydował o uchyleniu zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w T. w całości i przekazaniu sprawy temuż Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI