III KK 139/18

Sąd Najwyższy2018-04-12
SNKarnewyroki łącznaŚrednianajwyższy
wyrok łącznykara łącznakara pozbawienia wolnościkara aresztuwykroczeniekasacjaSąd Najwyższyprawo karne materialne

Sąd Najwyższy uchylił wyrok łączny Sądu Rejonowego, uznając, że nie można było połączyć kary pozbawienia wolności z karą aresztu, i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny wniósł kasację na korzyść skazanego Z. F. od wyroku łącznego Sądu Rejonowego w B., który połączył kilka kar orzeczonych wobec skazanego. Zarzucono rażące naruszenie prawa materialnego, polegające na połączeniu kary pozbawienia wolności z karą aresztu, która została orzeczona w wyniku zamiany kary za wykroczenie. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść skazanego Z. F. od wyroku łącznego Sądu Rejonowego w B. z dnia 16 marca 2017 r. Skazany Z. F. złożył wniosek o wydanie wyroku łącznego, którym połączone miałyby zostać wszystkie wymierzone mu kary. Sąd Rejonowy w wyroku łącznym połączył kary pozbawienia wolności i ograniczenia wolności orzeczone w kilku wcześniejszych wyrokach, a postępowanie w zakresie jednego z wyroków umorzył. Kasacja podniosła zarzut rażącego naruszenia prawa karnego materialnego, wskazując na połączenie kary pozbawienia wolności z karą, która została następnie zamieniona na karę aresztu w związku z uznaniem czynu za wykroczenie. Sąd Najwyższy stwierdził, że postanowienie o zamianie kary pozbawienia wolności na karę aresztu uprawomocniło się przed wydaniem wyroku łącznego i nie zostało dostrzeżone przez Sąd Rejonowy. Zgodnie z art. 85 § 1 k.k., kary pozbawienia wolności i aresztu nie podlegają połączeniu. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok łączny i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując, że przy ponownym rozpoznaniu Sąd Rejonowy będzie musiał uwzględnić mniejszą liczbę wyroków oraz właściwą ustawę do połączenia kar.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, kary pozbawienia wolności i aresztu nie podlegają połączeniu w ramach wyroku łącznego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że postanowienie o zamianie kary pozbawienia wolności na karę aresztu uprawomocniło się przed wydaniem wyroku łącznego. Zgodnie z art. 85 § 1 k.k., kary pozbawienia wolności i aresztu nie podlegają połączeniu, gdyż nie są karami tego samego rodzaju.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku łącznego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
Z. F.osoba_fizycznaobwiniony
Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalnyorgan_państwowyskarżący

Przepisy (8)

Główne

k.k. art. 85 § § 1

Kodeks karny

Kary pozbawienia wolności i aresztu nie podlegają połączeniu.

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Tryb rozpoznawania kasacji.

k.w. art. 119 § § 1

Kodeks wykroczeń

Dotyczy znamion wykroczenia.

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy wyboru właściwej ustawy przy połączeniu wyroków.

k.k. art. 278 § § 3

Kodeks karny

Czyn przypisany skazanemu.

k.k. art. 278 § § 1

Kodeks karny

Czyn przypisany skazanemu.

u.p.n. art. 62 § ust. 3

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Czyn przypisany skazanemu.

k.w. art. 2a § § 1

Kodeks wykroczeń

Dotyczy zamiany kary pozbawienia wolności na karę aresztu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Połączenie kary pozbawienia wolności z karą aresztu orzeczoną w wyniku zamiany kary za wykroczenie jest niedopuszczalne na gruncie art. 85 § 1 k.k.

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego kary pozbawienia wolności i aresztu nie podlegają połączeniu, gdyż nie są to kary tego samego rodzaju już wyłącznie fakt wydania postanowienia o opisanej wyżej treści, które uprawomocniło się przed wydanie zaskarżonego wyroku łącznego, co nie zostało dostrzeżone przez Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, powoduje że wyrok ten nie mógł się ostać

Skład orzekający

Dariusz Świecki

przewodniczący

Jerzy Grubba

sprawozdawca

Andrzej Ryński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyroków łącznych, w szczególności zakazu łączenia kar pozbawienia wolności i aresztu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy kara została zamieniona na areszt w związku z kwalifikacją czynu jako wykroczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest dokładne sprawdzenie wszystkich wcześniejszych orzeczeń i ich statusu prawnego przed wydaniem wyroku łącznego, co może mieć znaczące konsekwencje dla skazanego.

Sąd Najwyższy: Kara pozbawienia wolności nie łączy się z aresztem za wykroczenie!

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KK 139/18
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 12 kwietnia 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Świecki (przewodniczący)
‎
SSN Jerzy Grubba (sprawozdawca)
‎
SSN Andrzej Ryński
Protokolant Dagmara Szczepańska-Maciejewska
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535§5 k.p.k.
w dniu 12 kwietnia 2018 r.
w sprawie
Z. F.
o wydanie wyroku łącznego
kasacji wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego na korzyść obwinionego
od wyroku Sądu Rejonowego w B. z dnia 16 marca 2017 r., sygn. akt XI K 869/16
uchyla zaskarżony wyrok łączny i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w B. do ponownego rozpoznania
UZASADNIENIE
26 października 2016 r. skazany
Z. F.
złożył wniosek o wydanie wyroku łącznego, którym połączone zostaną wszystkie wymierzone mu kary.
Sąd Rejonowy w B. w wyroku łącznym z dnia 16 marca 2017 r. w sprawie XI K 869/16 stwierdził, że Z. F.skazany został wyrokami:
1/ Sądu Rejonowego w B. z dnia 12.04.2012 r., sygn. XVI K 879/12, za czyn z art. 278 § 3 k.k. w zw. z art. 12 k.k., popełniony w okresie od 17 do 28 stycznia 2012 r., na karę 6 miesięcy ograniczenia wolności, polegającej na wykonywaniu, nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym, zobowiązano skazanego do naprawienia szkody na rzecz pokrzywdzonego;
2/ Sądu Rejonowego w B. z dnia 24.04.2014 r., sygn. IV K 95/14 za czyn z art. 278 § 3 k.k. popełniony w dniu 28 grudnia 2013 r. na karę roku pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze 20 stawek dziennych, po 30 złotych stawka, przy czym wykonanie kary pozbawienia wolności warunkowo zawieszono na okres próby 4 lat, postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 23 lipca 2015 roku zarządzono wykonanie kary pozbawienia wolności;
3/ Sądu Rejonowego w B. z dnia 8.04.2015 r., sygn. III K 27/15 za czyn z art. 278 § 1 k.k. popełniony w dniu 2 października 2014 r. na karę roku i 4 miesięcy
pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze 50 stawek dziennych, po 10 stawka, przy czym wykonanie kary pozbawienia wolności warunkowo zawieszono na okres próby 4 lat, postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 28 czerwca 2016 r. zarządzono wykonanie kary pozbawienia wolności;
4/ Sądu Rejonowego w B. z dnia 16.04.2015 r., sygn. III K 90/15 za czyn 13 § 2 k.k. w zw. z art. 62 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, popełniony w dniu 28 grudnia 2013 r. na karę 2 miesięcy ograniczenia wolności, polegającej na wykonywaniu, nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym, przy czym postanowieniem Sądu Rejonowego 17 września 2015 roku karę ograniczenia wolności zamieniono na zastępczą karę 30 dni pozbawienia wolności;
5/ Sądu Rejonowego w B. z dnia 8.06.2016 r., sygn. XI K 351/16 za czyn z art. 278 § 3 k.k., popełniony w dniu 6 sierpnia 2015 roku, na karę roku ograniczenia wolności, polegającej na wykonywaniu, nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym.
Następnie orzeczeniem tym:
I - w miejsce kar pozbawienia wolności oraz ograniczenia wolności orzeczonych wyżej opisanymi wyrokami w punktach 2, 3, 4 i 5 orzekł karę łączną 2 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności;
II - na podstawie art. 572 k.p.k. umarzył postępowanie w zakresie wyroku w sprawie XVI K 879/12.
Wyrok łączny uprawomocnił się nie będąc zaskarżony przez żadną ze stron.
Obecnie orzeczenie to zaskarżył kasacją wniesioną na korzyść skazanego Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny i podniósł w niej zarzut:
- rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego w zakresie połączenia kar pozbawienia wolności, a mianowicie art. 85 § 1 k.k., polegającego na związaniu karą łączną jednostkowego wyroku Sądu Rejonowego w B. z dnia 24 kwietnia 2014 roku, sygn. akt IV K 95/14, mocą którego orzeczono karę roku pozbawienia wolności, którą następnie postanowieniem
Sądu Rejonowego w B. z dnia 1 lutego 2017 roku, sygn. akt IV Ko 173/17 - na podstawie art. 2a § 1 k.w. – zamieniono na karę 30 dni aresztu w związku z uznaniem, że czyn objęty tym wyrokiem stanowi wykroczenie, co wykluczało w konsekwencji możliwość orzeczenia w tym zakresie kary łącznej pozbawienia wolności
Podnosząc powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B..
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja jest oczywiście zasadna w stopniu wymaganym przez art. 535 § 5 k.p.k.
Bezsprzecznie, w trakcie procedowania w niniejszej sprawie, Sąd Rejonowy w B. (w innym wydziale niż ten, przed którym toczyła się przedmiotowa sprawa) wydał w dniu 1 lutego 2017 r. postanowienie w sprawie IV Ko 173/17, którym ustalono, że czyn z art. 278 § 3 k.k. przypisany oskarżonemu Z. F. w wyroku Sądu Rejonowego w B. z dnia 24 kwietnia 2014 r. w sprawie sygn. akt IV K 95/14 wyczerpywałby obecnie znamiona wykroczenia z art. 119 § 1 k.w. i w miejsce orzeczonej kary pozbawienia wolności wymierzył karę 30 dni aresztu. Postanowienie to uprawomocniło się 14 lutego 2017 r.
Już wyłącznie fakt wydania postanowienia o opisanej wyżej treści, które uprawomocniło się przed wydanie zaskarżonego wyroku łącznego, co nie zostało dostrzeżone przez  Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, powoduje że wyrok ten nie mógł się ostać. W tym zakresie kasacja jest oczywiście zasadna.
Zgodnie bowiem z dyspozycją art. 85 § 1 k.k. kary pozbawienia wolności i aresztu nie podlegają połączeniu, gdyż nie są to kary tego samego rodzaju. Tak więc łączeniu w ramach zaskarżonego wyroku łącznego nie podlegała kara wymierzona wyrokiem opisanym wyżej w pkt 2.
Kierując się przedstawionymi względami Sąd Najwyższy orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, Sąd będzie zobowiązany raz jeszcze rozpoznać wniosek skazanego, dostrzegając że dotyczyć on będzie mniejszej liczby wyroków, co wprost wpłynie na granice możliwej do orzeczenia kary łącznej pozbawienia wolności. Nie mniej ważkim problemem w niniejszej sprawie będzie wybór właściwej ustawy, w oparciu o którą nastąpi połączenie wyroków (art. 4 § 1 k.k.), na co zwrócono uwagę we wniosku wstrzymanie wykonania kary dołączonym do niniejszej kasacji.
Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.
kc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI