IV KK 57/23

Sąd Najwyższy2023-05-24
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚrednianajwyższy
groźba karalnanękaniekara łącznakasacjaSąd Najwyższyprawo karnenaruszenie prawa materialnego

Podsumowanie

Sąd Najwyższy uchylił wyrok w części dotyczącej kary łącznej pozbawienia wolności z powodu rażącego naruszenia art. 86 § 1 k.k. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Prokurator Generalny wniósł kasację na korzyść skazanego R. L., zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego przy wymierzaniu kary łącznej pozbawienia wolności. Sąd Rejonowy wymierzył karę łączną 10 miesięcy pozbawienia wolności, przekraczając sumę kar jednostkowych (7 i 2 miesiące). Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił wyrok w zaskarżonej części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść skazanego R. L. od wyroku Sądu Rejonowego Katowice - Wschód w Katowicach. Kasacja dotyczyła części wyroku orzekającej o karze łącznej pozbawienia wolności. Skazany R. L. został uznany za winnego popełnienia czynów z art. 190 § 1 k.k. (groźba karalna) i art. 190a § 1 k.k. (nękanie). Sąd Rejonowy wymierzył kary jednostkowe 7 miesięcy i 2 miesiące pozbawienia wolności, a następnie połączył je, orzekając karę łączną 10 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawiesił. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie art. 86 § 1 k.k., wskazując, że kara łączna nie może przekroczyć sumy kar jednostkowych, a w tym przypadku została wymierzona powyżej tej sumy (7+2=9 miesięcy). Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska kasacji, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji rażąco naruszył przepis prawa karnego materialnego, wymierzając karę łączną 10 miesięcy pozbawienia wolności, podczas gdy dopuszczalny zakres kary łącznej wynosił od 8 do 9 miesięcy. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kary łącznej i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, kara łączna pozbawienia wolności wymierzona w oparciu o art. 86 § 1 k.k. nie może przekroczyć sumy kar jednostkowych podlegających łączeniu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że przepis art. 86 § 1 k.k. jasno określa granice kary łącznej jako przedział od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy. Wymierzenie kary łącznej przekraczającej tę sumę stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w części dotyczącej kary łącznej i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

skazany R. L.

Strony

NazwaTypRola
R. L.osoba_fizycznaskazany
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca kasacji
A. H.osoba_fizycznapokrzywdzona
P. H.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (11)

Główne

k.k. art. 86 § 1

Kodeks karny

Kara łączna pozbawienia wolności wymierzana jest w granicach od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy. Wymierzenie kary łącznej powyżej sumy kar jednostkowych stanowi rażące naruszenie tego przepisu.

Pomocnicze

k.k. art. 190 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 12 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 190a § 1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 85 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 71 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 41a § 1

Kodeks karny

k.k. art. 41a § 4

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § 5

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 37

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kara łączna pozbawienia wolności wymierzona przez Sąd Rejonowy przekroczyła sumę kar jednostkowych, co stanowi rażące naruszenie art. 86 § 1 k.k.

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego wymierzeniu jej powyżej górnego progu wyznaczonego sumą kar podlegających łączeniu Uchybienie, zaistniałe zapewne przez nieuwagę, było nie tylko rażące, ale też miało istotny wpływ na treść wyroku

Skład orzekający

Zbigniew Puszkarski

przewodniczący-sprawozdawca

Marek Pietruszyński

członek

Andrzej Siuchniński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 86 § 1 k.k. dotycząca granic kary łącznej pozbawienia wolności."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku łączenia kar jednostkowych pozbawienia wolności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnego błędu proceduralnego przy wymierzaniu kary łącznej, co jest ważną kwestią dla praktyków prawa karnego. Pokazuje, jak nawet drobne nieuwagi mogą prowadzić do uchylenia orzeczenia.

Błąd w karze łącznej: Sąd Najwyższy uchyla wyrok z powodu przekroczenia sumy kar!

Sektor

inne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
IV KK 57/23
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 maja 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Zbigniew Puszkarski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Marek Pietruszyński
‎
SSN Andrzej Siuchniński
Protokolant Olga Tyburc - Żelazek
w sprawie
R. L.
skazanego za czyny z art. 190 § 1 k.k. i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
na posiedzeniu w dniu 24 maja 2023 r.
kasacji Prokuratora Generalnego wniesionej na korzyść skazanego
‎
od wyroku Sądu Rejonowego Katowice - Wschód w Katowicach
z dnia 26 września 2022 r., sygn. akt IV K 516/22,
uchyla zaskarżony wyrok w części orzekającej o karze łącznej pozbawienia wolności i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Katowice - Wschód w Katowicach.
UZASADNIENIE
R. L. został oskarżony o to, że:
I.
w okresie od nieustalonego dnia września 2021 r. do 15 stycznia 2022 r. w K. przy ul. […] i […], działając w krótkich odstępach czasu i w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, osobiście oraz za pośrednictwem Internetu groził A. H. popełnieniem przestępstwa pozbawienia jej życia i uszkodzenia ciała, które to groźby wzbudziły u pokrzywdzonej uzasadnioną obawę ich spełnienia, a nadto w tym samym czasie i miejscu uporczywie nękał A. H. w ten sposób, że nachodził ją w różnych porach, w tym nocnych, w miejscu zamieszkania i pracy, dzwonił, szarpał za klamkę drzwi wejściowych, pukał do drzwi, usiłował dostać się do wnętrza mieszkania uszkadzając zamek, wielokrotnie wysyłał wiadomości tekstowe i wykonywał połączenia telefoniczne, ubliżał słowami powszechnie uznanymi za obelżywe, co wzbudziło u niej uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia oraz istotnie naruszyło jej prywatność, tj. o czyn z art. 190 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. i art. 190a § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
II. w dniu 14 grudnia 2021 r. w K. przy ul. […] groził P. H., a także osobie dla niego najbliższej - matce A. H. pozbawieniem życia i uszkodzeniem ciała, co wzbudziło u niego uzasadnioną obawę ich spełnienia, tj. o czyn z art. 190 § 1 k.k.
Sąd Rejonowy Katowice - Wschód w Katowicach wyrokiem z dnia 26 września   2022 r., sygn. akt IV K 516/22, uznał oskarżonego R. L. za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów i za czyn opisany w pkt I wymierzył mu karę 7 miesięcy pozbawienia wolności, a za czyn opisany w pkt II karę 2 miesięcy pozbawienia wolności. Na podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 k.k. połączył orzeczone jednostkowe kary pozbawienia wolności i orzekł wobec oskarżonego karę łączną 10 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawiesił na okres próby wynoszący 3 lata, zobowiązując oskarżonego do pisemnego, w odstępach sześciomiesięcznych, informowania sądu o przebiegu okresu próby. Na podstawie art. 71 § 1 k.k. wymierzył oskarżonemu karę grzywny w wysokości 80 stawek dziennych po 30 zł każda, nadto na podstawie art. 41a § 1 i 4 k.k. orzekł wobec oskarżonego R. L. zakaz kontaktowania się z pokrzywdzonymi A. H. i P. H. oraz zakaz zbliżania się do nich na odległość mniejszą niż 50 metrów, na okres 5 lat. Wydał też orzeczenie o kosztach procesu.
Kasację od tego wyroku, który uprawomocnił się w dniu 4 października 2022 r. bez postępowania odwoławczego, wniósł Prokurator Generalny. Zaskarżył wyrok na korzyść skazanego R. L. w części zawierającej orzeczenie o karze łącznej pozbawienia wolności, zarzucając „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 86 § 1 k.k., polegające na wymierzeniu oskarżonemu kary łącznej 10 miesięcy pozbawienia wolności, obejmującej orzeczoną wobec R. L. w pkt 1 wyroku karę 7 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę 2 miesięcy pozbawiania wolności wymierzoną w pkt 2 wymienionego wyroku, a tym samym wymierzeniu jej powyżej górnego progu wyznaczonego sumą kar podlegających łączeniu”. Stawiając ten zarzut, wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu Katowice - Wschód w Katowicach do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja jest oczywiście zasadna, co przy zastosowaniu art. 535 § 5 k.p.k. pozwoliło uwzględnić ją w całości na posiedzeniu bez udziału stron.
Nie ulega bowiem wątpliwości, że Sąd meriti, orzekając wobec
ówcześnie oskarżonego R. L. karę łączną 10 miesięcy pozbawienia wolności,
rażąco naruszył przepis art. 86 § 1 k.k., który stanowi m.in., że sąd wymierza karę łączną w granicach powyżej najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy. Zatem, skoro Sąd łączył dwie kary jednostkowe, z których jedna wynosiła
7, a druga 2 miesięcy pozbawienia wolności, mógł orzec karę łączną pozbawienia wolności mieszczącą się w przedziale od 8 (zob. art. 37 k.k.) do 9 miesięcy. Uchybienie, zaistniałe zapewne przez nieuwagę, było nie tylko rażące, ale też miało istotny wpływ na treść wyroku, jest bowiem oczywiste, że przy prawidłowym stosowaniu art.
86 § 1 k.k.,
byłaby ona inna w zakresie kary łącznej, w tym wypadku korzystniejsza dla skazanego.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy zgodnie z wnioskiem kasacji uchylił
wyrok w
zaskarżonej
części i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania właściwemu sądowi, który wymierzy
R. L. prawidłową karę łączną pozbawienia wolności.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę