SNO 71/08

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny2008-09-12
SNKarneodpowiedzialność dyscyplinarna sędziówWysokanajwyższy
sędziaodpowiedzialność karnaimmunitetkorupcjauchwałaSąd Najwyższysąd dyscyplinarnyprawo o ustroju sądów powszechnych

Sąd Najwyższy uchylił uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej z powodu wygaśnięcia jego stosunku służbowego w wyniku prawomocnego orzeczenia o złożeniu go z urzędu.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny uchylił uchwałę Sądu Apelacyjnego zezwalającą na pociągnięcie byłego sędziego do odpowiedzialności karnej. Powodem uchylenia było prawomocne orzeczenie Sądu Najwyższego o złożeniu sędziego z urzędu, co skutkowało wygaśnięciem jego stosunku służbowego i utratą immunitetu. W związku z tym postępowanie o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej stało się bezprzedmiotowe.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny, rozpoznając zażalenie byłego sędziego Sądu Rejonowego na uchwałę zezwalającą na jego pociągnięcie do odpowiedzialności karnej, uchylił zaskarżoną uchwałę. Podstawą tej decyzji było wcześniejsze prawomocne orzeczenie Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 6 sierpnia 2008 r., które wymierzyło sędziemu karę dyscyplinarną złożenia z urzędu. Zgodnie z przepisami Prawa o ustroju sądów powszechnych, orzeczenie to jest prawomocne i nie podlega zaskarżeniu, co skutkuje wygaśnięciem stosunku służbowego sędziego. W konsekwencji, osoba taka nie jest już chroniona immunitetem sędziowskim, co czyni postępowanie o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej bezprzedmiotowym. Sąd Najwyższy zaznaczył, że postępowanie dyscyplinarne wobec byłego sędziego będzie nadal toczyło się przed Sądem Apelacyjnym – Sądem Dyscyplinarnym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie stało się bezprzedmiotowe.

Uzasadnienie

Prawomocne orzeczenie o złożeniu sędziego z urzędu skutkuje wygaśnięciem stosunku służbowego i utratą immunitetu sędziowskiego, co czyni dalsze postępowanie o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej bezprzedmiotowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie uchwały

Strona wygrywająca

były sędzia Sądu Rejonowego

Strony

NazwaTypRola
były sędzia Sądu Rejonowegoosoba_fizycznaobwiniony
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarnyinstytucjaorgan orzekający niższej instancji
Grzegorz K.osoba_fizycznaświadek/pokrzywdzony
Agnieszka K.osoba_fizycznastrona w sprawie III Ks 19/03
Wacław K.osoba_fizycznapośrednik
Henryk P.osoba_fizycznastrona w sprawie III KK 806/98
Sławomir W.osoba_fizycznastrona w sprawie III K 806/98
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego dla Sądu Okręgowegoorgan_państwowywnioskodawca

Przepisy (13)

Główne

u.s.p. art. 110 § § 1

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Określa Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny jako sąd drugiej instancji.

u.s.p. art. 122

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Stanowi, że od wyroku sądu dyscyplinarnego drugiej instancji kasacja nie przysługuje.

u.s.p. art. 68 § § 2

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Określa konsekwencje prawomocnego orzeczenia o złożeniu sędziego z urzędu, w tym wygaśnięcie stosunku służbowego.

u.s.p. art. 118

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Reguluje dalszy tok postępowania dyscyplinarnego wobec byłego sędziego.

Pomocnicze

k.k. art. 228 § § 3

Kodeks karny

k.p.k. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Zarzut obrazy polegający na odczytaniu zeznań świadka zamiast ich weryfikacji i konfrontacji.

k.p.k. art. 167

Kodeks postępowania karnego

Zarzut obrazy polegający na braku inicjatywy dowodowej sądu dyscyplinarnego.

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

Zarzut obrazy zasady obiektywizmu poprzez badanie okoliczności przemawiających wyłącznie na niekorzyść obwinionego.

k.p.k. art. 5 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Zarzut obrazy poprzez rozstrzyganie nieusuwalnych wątpliwości na niekorzyść obwinionego.

k.p.k. art. 424 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Zarzut obrazy polegający na zaniechaniu wskazania wszystkich dowodów i powodu pominięcia dowodów przeciwnych.

u.s.p. art. 129 § § 2

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Zarzut obrazy polegający na wydaniu uchwały o zawieszeniu w czynnościach służbowych bez zbadania sytuacji rodzinnej i majątkowej.

u.s.p. art. 124 § § 3

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Zarzut obrazy polegający na obniżeniu wynagrodzenia o 50% bez zbadania sytuacji rodzinnej i majątkowej.

u.s.p. art. 109 § § 1 pkt 5

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Podstawa do wymierzenia kary dyscyplinarnej złożenia sędziego z urzędu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocne orzeczenie o złożeniu sędziego z urzędu skutkuje wygaśnięciem stosunku służbowego i utratą immunitetu, co czyni postępowanie o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej bezprzedmiotowym.

Odrzucone argumenty

Zarzuty obwinionego sędziego dotyczące błędów proceduralnych Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego (obraza art. 391 § 1 k.p.k., art. 167 k.p.k., art. 4 k.p.k., art. 5 § 2 k.p.k., art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k., art. 129 § 2 u.s.p., art. 124 § 3 u.s.p.).

Godne uwagi sformułowania

brak jest formalnoprawnej przeszkody do wszczęcia i prowadzenia postępowania karnego przeciwko takiej osobie postępowanie o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej stało się bezprzedmiotowe osoba wobec której prawomocnie orzeczono taką karę nie pozostaje pod ochroną immunitetu sędziowskiego

Skład orzekający

Wiesław Błuś

przewodniczący-sprawozdawca

Marian Kocon

członek

Beata Gudowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Utrata immunitetu sędziowskiego po prawomocnym orzeczeniu o złożeniu z urzędu i bezprzedmiotowość postępowań o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej w takich sytuacjach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sędziego, który został prawomocnie złożony z urzędu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy immunitetu sędziowskiego i odpowiedzialności karnej sędziów, co jest tematem o dużym znaczeniu dla wymiaru sprawiedliwości i budzi zainteresowanie prawników oraz opinii publicznej.

Sędzia nie poniesie odpowiedzialności karnej, bo został już prawomocnie zwolniony z urzędu!

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
UCHWAŁA  Z  DNIA  12  WRZEŚNIA  2008  R. 
SNO  71/08 
 
Przewodniczący: sędzia SN Wiesław Błuś (sprawozdawca). 
Sędziowie SN: Marian Kocon, Beata Gudowska. 
 
S ą d  N a j w y ż s z y  –  S ą d  D y s c y p l i n a r n y  z udziałem protokolanta 
w sprawie byłego sędziego Sądu Rejonowego po rozpoznaniu w dniu 12 września 
2008 r. zażalenia b. sędziego Sądu Rejonowego na uchwałę Sądu Apelacyjnego – 
Sądu Dyscyplinarnego z dnia 9 czerwca 2008 r., sygn. akt (...), w przedmiocie 
zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego 
 
u c h w a l i ł :  u c h y l i ć  zaskarżoną u c h w a ł ę .  
 
U z a s a d n i e n i e  
 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uchwałą z dnia 9 czerwca 2008 r., sygn. 
akt (...), zezwolił na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu 
Rejonowego za czyny polegające na tym, że: 
„1. w okresie od lutego do marca 2004 r. w A. w związku z pełnieniem funkcji 
publicznej – sędziego Sądu Rejonowego, działając wspólnie i w porozumieniu z 
innymi osobami przyjął od Grzegorza K. korzyść majątkową w postaci pieniędzy w 
kwocie co najmniej 4 000 zł, w zamian za wydanie korzystnego dla Agnieszki K. 
wyroku w sprawie o sygnaturze III Ks 19/03 Sądu Rejonowego, tj. za czyn 
wyczerpujący znamiona przestępstwa z art. 228 § 3 k.k.; 
2. w okresie od grudnia 2002 roku do stycznia 2003 roku w A. w związku z 
pełnieniem funkcji publicznej – sędziego Sądu Rejonowego, działając wspólnie i w 
porozumieniu z innymi osobami przyjął za pośrednictwem Wacława K. od Henryka P. 
korzyść majątkową w postaci pieniędzy w kwocie co najmniej 2 000 zł w zamian za 
wydanie korzystnego dla Henryka P. wyroku w sprawie o sygnaturze III KK 806/98 
Sądu Rejonowego, tj. za czyn wyczerpujący znamiona z przestępstwa z art. 228 § 3 
k.k.; 
3. w okresie od grudnia 2002 roku do stycznia 2003 roku w A. w związku z 
pełnieniem funkcji publicznej – sędziego Sądu Rejonowego, działając wspólnie i w 
porozumieniu z innymi osobami przyjął za pośrednictwem Wacława K. od Sławomira 
W. korzyść majątkową, w postaci pieniędzy, w kwocie 3 000 zł w zamian za nie 
informowanie Krajowego Rejestru Karnego o skazaniu Sławomira W. w sprawie o 
sygnaturze III K 806/98 Sądu Rejonowego, tj. za czyn wyczerpujący znamiona 
przestępstwa z art. 228 § 3 k.k.” 

 
2 
Jednocześnie Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny zawiesił obwinionego 
sędziego w czynnościach służbowych i obniżył jego wynagrodzenie o 50 % na czas 
trwania tego zawieszenia. 
Odwołanie od tej uchwały wniósł obwiniony sędzia, zarzucając: 
„1. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na wywiedzeniu przekonania, że 
zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje dostatecznie uzasadnione 
podejrzenie, że dopuściłem się czynów objętych zezwoleniem na pociągnięcie do 
odpowiedzialności karnej, gdy tymczasem prawidłowo ocenione dowody prowadzą do 
zgoła odmiennego wniosku; 
2. obrazę przepisu prawa procesowego, a to art. 391 § 1 k.p.k. poprzez 
odczytanie zeznań świadka Grzegorza K., gdy zeznania te wobec występujących 
sprzeczności należało zweryfikować i skonfrontować z zeznaniami innych świadków, 
a istniała realna możliwość ustalenia aktualnego miejsca pobytu tego świadka w 
związku z prowadzonym wobec niego postępowaniem przygotowawczym w sprawie 
tzw. „B.(...)”; 
3. obrazę przepisu prawa procesowego, a to art. 167 k.p.k. poprzez nie wykazanie 
inicjatywy dowodowej przez Sąd Dyscyplinarny i zaniechanie uczynienia dowodu z: 
► bilingu rozmów telefonicznych z telefonów Grzegorza K., Józefa W. i mojego 
na okoliczność ewentualnych wzajemnych kontaktów ze sobą w trakcie trwania spraw 
o sygn. III K 847/02, III K 614/03, III Ks 19/03, o których zeznawał świadek Grzegorz 
K., 
► zeznań przedstawiciela II Urzędu Skarbowego – p. W. na okoliczność czy 
orzeczenie wydane w sprawie Agnieszki K. zostało zaakceptowane przez stronę 
przeciwną i dlaczego nie wywiedziono środka zaskarżenia, 
► zeznań Artura G., który radykalnie zmienił treść zeznań w porównaniu ze 
sprawą ASDo 3/06, 
► zeznań świadków: sędziów Sądu Rejonowego X.Y. i W.Z., którzy 
potwierdzili moją wersję obrony o braku możliwości wpływania przez sędziego 
referenta na działalność i wykonywanie wyroku przez sekcję wykonawczą, 
4. obrazę przepisu prawa procesowego, a to art. 4 k.p.k. poprzez badanie i 
uwzględnienie wynikających z materiału dowodowego okoliczności przemawiających 
wyłącznie na moją niekorzyść, sprzecznie z zasadą obiektywizmu, a w szczególności 
nieuwzględnienie linii obrony, 
5. obrazę przepisu prawa procesowego, a to art. 5 § 2 k.p.k. poprzez 
rozstrzyganie nie dających się usunąć wątpliwości wyłącznie na moją niekorzyść, 
wbrew zasadzie domniemania niewinności, 
6. obrazę przepisu prawa procesowego, a to art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. poprzez 
zaniechanie wskazania wszystkich dowodów na jakich Sąd oparł się i pominięcie 
wskazania powodu nie uznania dowodów przeciwnych, 

 
3 
7. obrazę przepisu prawa procesowego, a to art. 129 § 2 ustawy z dnia 27 lipca 
2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych poprzez wydanie uchwały o 
zawieszeniu mnie w czynnościach służbowych, 
8. obrazę przepisu prawa procesowego, a to art. 124 § 3 ustawy z dnia 27 lipca 
2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych poprzez obniżenie o 50 % wysokości 
mojego wynagrodzenia, w ten sposób, że nie zbadano rzeczywistej mojej sytuacji 
rodzinnej i majątkowej” 
i w związku z tym wniósł o: 
► uchylenie uchwały Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 9 
czerwca 2008 r. (sygn. akt ASD 8/07) i przekazanie w tym zakresie sprawy do 
ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu – Sądowi Dyscyplinarnemu, 
► ewentualnie o zmianę uchwały Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z 
dnia 9 czerwca 2008 r. (sygn. akt ASD 8/07) poprzez umorzenie postępowania 
wszczętego z urzędu w zakresie zezwolenia na pociągnięcie go do odpowiedzialności 
karnej za czyny opisane w pkt. 4, 5, 6 wniosku Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego 
dla Sądu Okręgowego z dnia 3 września 2007 r., sygn. SD 9/06”. 
W dniu 6 sierpnia 2008 r. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny, orzekając w 
innej sprawie dyscyplinarnej tego samego sędziego, zmienił wyrok Sądu Apelacyjnego 
– Sądu Dyscyplinarnego z dnia 26 października 2007 r.(sygn. ASD 7/07) w pkt. II, w 
części dotyczącej kary w ten sposób, że w miejsce orzeczonej kary dyscyplinarnej 
przeniesienia na inne miejsce służbowe wymierzył obwinionemu sędziemu, na 
podstawie art. 109 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów 
powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070, ze zm.), karę dyscyplinarną w postaci 
złożenia sędziego z urzędu. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Powołanym wyżej wyrokiem Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 
6 sierpnia 2008 r. wymierzono sędziemu Sądu Rejonowego karę dyscyplinarną w 
postaci złożenia sędziego z urzędu. 
Stosownie do treści art. 122 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych 
(zwanej dalej u.s.p.) od wyroku sądu dyscyplinarnego drugiej instancji – a takim jest, 
zgodnie z art. 110 § 1 u.s.p., Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny – kasacja nie 
przysługuje. Powyższe orzeczenie jest więc prawomocne i nie podlega zaskarżeniu. 
Konsekwencją tego jest wygaśnięcie stosunku służbowego sędziego Sądu 
Rejonowego, a to na podstawie art. 68 § 2 u.s.p. 
Z tych powodów należy stwierdzić, że osoba wobec której prawomocnie 
orzeczono taką karę nie pozostaje pod ochroną immunitetu sędziowskiego, a więc brak 
jest formalnoprawnej przeszkody do wszczęcia i prowadzenia postępowania karnego 
przeciwko takiej osobie (por.: uchwała Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z 

 
4 
dnia 18 stycznia 2006 r., sygn. akt SNO 64/05, OSNwSD 2006, poz. 1. oraz J. R. 
Kubiak, J. Kubiak, Przegląd Sądowy nr 11-12, 1993 r., „Immunitet sędziowski”, s. 5 – 
6). W tej sytuacji postępowanie o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności 
karnej stało się bezprzedmiotowe i z tych względów Sąd Najwyższy – Sąd 
Dyscyplinarny orzekł jak na wstępie uchwały. 
Zgodnie z treścią art.118 u.s.p. postępowanie dyscyplinarne prowadzone wobec 
byłego sędziego Sądu Rejonowego będzie się toczyło nadal przed Sądem 
Apelacyjnym – Sądem Dyscyplinarnym, pomimo wygaśnięcia stosunku służbowego 
sędziego. 
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny orzekł jak na 
wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI