III K 17/22

sygn. akt III K 17/22 ORZECZENIE W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 czerwca 2022 r. Sąd Okręgowy w Białymstoku III Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: Sędzia SO Mariusz Kurowski Sędziowie: SO Marzenna Roleder SO Izabela Komarzewska Protokolant: Dominika Zaborowska w obecności prokuratora Agnieszki Rusiłowicz z Instytutu Pamięci Narodowej - Oddziałowego Biura Lustracyjnego w Białymstoku po rozpoznaniu w dniu 02.06.2022 r. sprawy: D. K. , syna K. i I. z d. C. , urodz. (...) w Ł. w przedmiocie stwierdzenia zgodności z prawdą oświadczenia lustracyjnego I. Na podstawie art. 21a ust. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 roku o ujawnieniu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 1633) stwierdza, że D. K. w związku z kandydowaniem na funkcję Radnego Rady Miasta K. złożył w dniu 12 września 2018 roku niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne. II. Na podstawie art. 21a ust. 2a ustawy z dnia 18 października 2006 roku o ujawnieniu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 1633) orzeka wobec lustrowanego D. K. utratę prawa wybieralności w wyborach do Sejmu, Senatu i Parlamentu Europejskiego oraz w wyborach powszechnych organu i członka organu jednostki samorządu terytorialnego oraz organu jednostki pomocniczej jednostki samorządu terytorialnego, której obowiązek tworzenia wynika z ustawy - na okres 3 (trzech) lat. III. Na podstawie art. 21a ust. 2b ustawy z dnia 18 października 2006 roku o ujawnieniu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 1633) orzeka wobec lustrowanego D. K. zakaz pełnienia funkcji publicznej, o której mowa w art. 4 pkt 2 - 57 i 61 cytowanej ustawy - na okres 3 (trzech) lat. IV. Na podstawie art. 19 ustawy z dnia 18 października 2006 roku o ujawnieniu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 1633) w zw. z art. 627 k.p.k. obciąża lustrowanego kosztami sądowymi w kwocie 40 (czterdziestu) złotych. Marzenna Roleder Mariusz Kurowski Izabela Komarzewska UZASADNIENIE Formularz UK 1 Sygnatura akt IIIK17/22 Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza. 1.USTALENIE FAKTÓW 0.1.Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) 1.1.1. D. K. w dniu 12 września 2018 roku D. K. w związku z kandydowaniem na funkcję Radnego Rady Miasta K. złożył niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne. Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione Dowód Numer karty Odbywanie przez D. K. w okresie od dnia 27.10.1983 r. do dnia 28.10.1985 r, po ukończeniu Technikum Budowlanego, zasadniczej służby wojskowej. Pełnienie tej służby w (...) w O. - jednostce numer (...) . Pełnienie tej służby w Kancelarii (...) na stanowisku (...) . Wyjaśnienia Lustrowanego 71-72 Karta ewidencyjna WKU 36 Pozyskanie D. K. w dniu 29.03.1984 r. przez starszego oficera Wydziału (...) w B. kapitana (...) A. O. do tajnej współpracy - na zasadzie dobrowolności. Celem pozyskania zapewnienie dopływu informacji o charakterze profilaktycznym. Przyjęcie podczas pozyskaniowej rozmowy przez D. K. pseudonimu (...) ( nr rej. (...) ). Wyjaśnienia Lustrowanego 71-72 Zapis pod poz. 67941 Centralnego (...) 23 Karta (...) z Kartoteki (...) (...) 25 Karta (...) z kartoteki MON 26 Protokół zniszczenia makulatury tajnej Szefostwa (...) wraz z Aktem zniszczenia 27, 28-30 Zapis książki nr (...) (...) w B. pod poz. 150 31 Zapis książki nr (...) (...) w B. pod poz. 1041 32 Zapis książki nr (...) (...) (...) pod poz. 1186 33 Zapis książki nr (...) Zarządu (...) pod poz. 8136 34 Karta ewidencyjna żołnierza (...) A. O. 65 Odbycie kilku (5 - 6) rozmów z ww. oficerem (...) przez D. K. , podczas których przekazywał on ww. oficerowi informacje o zachowaniach żołnierzy w jednostce. Przekazanie podczas jednej z tych rozmów informacji o podejrzeniach żołnierzy odnośnie osoby, która dokonała kradzieży wiertarki. Wyjaśnienia Lustrowanego 71-72 Zakończenie w dniu 28.10.1985 r. współpracy (...) z D. K. - z uwagi na jego ubycie do rezerwy. Zdjęcie z ewidencji operacyjnej w dniu 29.10.1985 r. - z uwagi na tę okoliczność. Wyjaśnienia Lustrowanego 71-72 Karta (...) z kartoteki MON 26 Karta ewidencyjna WKU 36 Złożenie przez D. K. w dniu 12 września 2018 r. w związku z kandydowaniem na funkcję Radnego Rady Miasta K. niezgodnego z prawdą oświadczenie lustracyjnego, że nigdy nie współpracował z organami bezpieczeństwa państwa w rozumieniu ustawy z dnia 18.10.2006 r. Oświadczenie lustracyjne 3 Wyjaśnienia Lustrowanego 71-72 0.1.Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) 1.2.1. D. K. w dniu 12 września 2018 roku D. K. w związku z kandydowaniem na funkcję Radnego Rady Miasta K. złożył niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne. Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione Dowód Numer karty Niepamięć, czy też roztargnienie D. K. , że podczas zasadniczej służby wojskowej współpracował z (...) jako powód złożenia przez niego niezgodnego z prawdą oświadczenia lustracyjnego. Jak również, że powodem tej współpracy była obawa utraty stanowiska kancelisty w Kancelarii (...) . Wyjaśnienia Lustrowanego 71-72 1.OCena DOWOdów 0.1.Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1.1.1 Wyjaśnienia Lustrowanego Już w tym miejscu należy zaznaczyć, że wyjaśnieniom D. K. sąd dał w zdecydowanej większości wiarę. Znajdują one bowiem potwierdzenie w całym zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, który zbieżnie z tymi depozycjami potwierdza jego tajną współpracę z (...) . Jedynie fragment wypowiedzi lustrowanego o zapomnieniu o tej działalności w momencie sporządzania oświadczenia lustracyjnego, jak też twierdzenie, że tę współpracę podjął z uwagi na sugestię, że straci zajmowane stanowisko w Kancelarii (...) , zostały uznane za niewiarygodne - z przyczyn niżej wskazanych. Karta ewidencyjna WKU Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. 1.1.1 Wyjaśnienia Lustrowanego Jak wskazano depozycjom tym w miażdżącej większości sąd dał wiarę skoro korelują one ze wszystkimi zgromadzonymi w sprawie dowodami. Zapis pod poz. (...) Centralnego Rejestru (...) Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. Wskazać należy, że dokument ów ujawnia datę pozyskania D. K. do współpracy z (...) (29.03.1984 r.) jak też jego pseudonim ( (...) ). Karta (...) z Kartoteki (...) (...) Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym skoro potwierdza pozyskanie D. K. jako tajnego współpracownika (...) . Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. Karta (...) z kartoteki MON Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. Do powyższego zasadnym jest dodać, że ujawnia on szereg istotnych okoliczności. Mianowicie cel tego pozyskania (do zadań profilaktycznych), fakt, że to pozyskanie nastąpiło na zasadzie dobrowolności i dokonał go kapitan (...) A. O. . Nadto ujawnia on datę i przyczynę zdjęcia D. K. z ewidencji operacyjnej (...) (ubycie do rezerwy w dniu 28.10.1985 r.). Podobnie jak wyżej wymienione i ów dokument ukazuje również przyjęty przez lustrowanego na potrzeby tej współpracy pseudonim i datę pozyskania. Protokół zniszczenia makulatury tajnej Szefostwa (...) wraz z Aktem zniszczenia Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. Zapis książki nr (...) (...) w B. pod poz. 150 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. Zapis książki nr (...) (...) w B. pod poz. 1041 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym skoro potwierdza pozyskanie D. K. jako tajnego współpracownika (...) . Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. Zapis książki nr (...) Zarządu (...) pod poz. 1186 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym skoro potwierdza pozyskanie D. K. jako tajnego współpracownika (...) . Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. Zapis książki nr (...) Zarządu (...) pod poz. 8136 Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym skoro potwierdza pozyskanie D. K. jako tajnego współpracownika (...) . Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. Karta ewidencyjna żołnierza (...) A. O. Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym ukazując, że oficer, który pozyskał lustrowanego do współpracy był etatowym oficerem (...) . Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. 1.1.1 Wyjaśnienia Lustrowanego Jak wskazano depozycjom tym w miażdżącej większości sąd dał wiarę skoro korelują one ze wszystkimi zgromadzonymi w sprawie dowodami. 1.1.1 Wyjaśnienia Lustrowanego Jak wskazano depozycjom tym w miażdżącej większości sąd dał wiarę skoro korelują one ze wszystkimi zgromadzonymi w sprawie dowodami. Karta (...) z kartoteki MON Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. Jak wskazano ujawnia i potwierdza on szereg istotnych okoliczności dotyczących działalności D. K. jako tajnego współpracownika (...) w czasie odbywania zasadniczej służby wojskowej. Karta ewidencyjna WKU Dokument ówczesnego urzędu wojskowego sporządzony w granicach jego kompetencji. Jego treść zbieżna z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie do jego wiarygodności. 1.1.1 Wyjaśnienia Lustrowanego Jak wskazano depozycjom tym w miażdżącej większości sąd dał wiarę skoro korelują one ze wszystkimi zgromadzonymi w sprawie dowodami. Oświadczenie lustracyjne Oświadczenie, którego treści i okoliczności sporządzenia lustrowany nie kwestionował. Brak jakiegokolwiek dowodu osłabiającego zaufanie co do wiarygodności tego dokumentu. 0.1.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 1.2.1 Wyjaśnienia Lustrowanego Jak na wstępie wskazano jedynie fragment wyjaśnień D. K. , że składając oświadczenie lustracyjne zapomniał on o tym, że podczas odbywania zasadniczej służby wojskowej podjął współpracę z (...) w charakterze tajnego współpracownika, został uznany za niewiarygodny. Przeczą mu zasady doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania. Nie negując, że od tamtych wydarzeń upłynął szmat czasu należy mieć na uwadze, że oświadczenie lustracyjne dotyczy wyłącznie ustalenia, czy dana osoba nie współpracowała w tajny sposób ze służbami bezpieczeństwa PRL. Każda osoba ubiegająca się o urząd publiczny doskonale o tym wie. Współpraca lustrowanego, jakkolwiek nie była wieloletnia, to trwała od dnia 29.03.1984 r. do dnia 29.10.1985 r., a zatem rok i 7 miesięcy. Zdaniem sądu nie sposób w świetle ww. zasad przyjąć, że przyjęcie pseudonimu i spotkania z oficerem (...) były tak nieistotnymi epizodami w życiu D. K. , że w dniu 12.09.2018 r. zdając sobie sprawę z wagi składanego oświadczenia lustracyjnego nawet się nad tym nie zastanowił. Podobnie też twierdzenie lustrowanego o sugestii oficera podczas rozmowy pozyskaniowej, że w wypadku nie podpisania zobowiązania straci stanowisko w kancelarii, zostało uznanie za nieprawdziwe. Sam lustrowany wszak stwierdził, że jedynie dwóch żołnierzy posiadało średnie wykształcenie co powodowało, że niejako nie było możliwości jego zastąpienia. Istotniejszym jednakże jest, że treść Karty (...) z kartoteki MON dobitnie wskazuje, że pozyskanie to nastąpiło na zasadzie dobrowolności. Dlatego też te części jego depozycji sąd potraktował jako naturalną próbę umniejszenia swej odpowiedzialności. Do powyższego należy już tylko dodać, że wyjaśnienia, którym sąd nie dał wiary, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Obawa utraty stanowiska w kancelarii pułku dla żołnierza zasadniczej służby wojskowej z kilkumiesięcznym stażem nie jest tego rodzaju okolicznością, by mogła wpłynąć ta treść rozstrzygnięcia. Podobnie jak roztargnienie, czy niepamięć przy sporządzaniu oświadczenia lustracyjnego, bo obciąża ono wyłącznie osobę D. K. - dojrzałego o wyższym wykształceniu, światłego mężczyznę. 1.PODSTAWA PRAWNA WYROKU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Oskarżony ☒ 3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem I D. K. Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej Zgromadzone dowody wskazują, że w dniu 12 września 2018 r. D. K. kandydując na funkcję publiczną Radnego Rady Miasta K. złożył niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne w związku z tym kandydowaniem, wpisując, że nie pracował w rozumieniu art. 3a ustawy z dnia 8 października 2006 roku o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów (tj. Dz.U. z 2021 r. poz. 1633) z organami bezpieczeństwa państwa. Pomimo, że w okresie od 29.03.1984 r. do 29.10.1985 r. podjął tajną współpracę z (...) wiedząc, jak wskazał w swych depozycjach, że są to wojskowe służby wywiadowcze. Dodać, należy, że Wojskowa Służba Wewnętrzna jest do nich zaliczana zgodnie z art. 2 cyt. ustawy. Zdaniem sądu zostały również wyczerpane przesłanki art. 3a cyt. ustawy to jest świadomej i tajnej współpracy skoro zgromadzone dowody wskazują, że kilkukrotnie (5-6) podczas tej współpracy lustrowany przekazał oficerowi prowadzącemu żądane przezeń informacje. ☐ 3.2. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej ☐ 3.3. Warunkowe umorzenie postępowania Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania ☐ 3.4. Umorzenie postępowania Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania ☐ 3.5. Uniewinnienie Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia 1.KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i środki związane z poddaniem sprawcy próbie Oskarżony Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu Przytoczyć okoliczności D. K. II I Sąd orzekł przewidziany w art. 21a ust. 2a ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów środek w postaci utraty prawa wybieralności w wyborach do Sejmu, Senatu i Parlamentu Europejskiego oraz w wyborach powszechnych organu i członka organu jednostki samorządu terytorialnego oraz organu jednostki pomocniczej jednostki samorządu terytorialnego, której obowiązek tworzenia wynika z ustawy w minimalnym, trzyletnim rozmiarze. Za uznaniem takiego okresu zakazu za wystarczający przemawia stosunkowo krótki okres tej współpracy oraz jej charakter - współpraca ta polegała bowiem na przekazywaniu wiadomości profilaktycznych odnoszących się do innych żołnierzy podczas odbywania przez lustrowanego zasadniczej służby wojskowej. D. K. III I Podobnie jak wyżej ów krótki okres współpracy i jej charakter przemawiał za wymierzeniem lustrowanemu najniższego ustawowo możliwego okresu zakazu pełnienia funkcji publicznych określonych w art. 4 pkt 2 - 57 i 61 cyt. ustawy lustracyjnej. 1.Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU Oskarżony Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu Przytoczyć okoliczności 1.inne zagadnienia W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę 1.KOszty procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności IV Z uwagi na posiadane dochody sąd zgodnie z art. 627 k.p.k. stosowanym zgodnie z art. 19 ustawy z dnia 18 października 2006 roku o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 - 1990 oraz treści tych dokumentów do postępowań lustracyjnych obciążył D. K. kosztami sądowymi, które w niniejszej sprawie wyniosły 40 zł. 1.Podpis