III K 40/17

Sygn. akt III K 40/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 maja 2017r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w III Wydziale Karnym w składzie : Przewodniczący– Sędzia SO Robert Bednarczyk Protokolant – P. K. w obecności Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Jeleniej Górze Grażyny Greb - Hejno po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2017r. sprawy karnej T. R. ur. (...) w G. syna A. i J. z domu K. oskarżonego o to, że: w okresie od 1 do 2 października 2013 roku w K. woj. (...) działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadził spółkę (...) do niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości poprzez wprowadzenie w błąd w ten sposób, że przedłożył podrobione dokumenty oraz korespondencję mailową wskazującą na zawieranie transakcji handlowej w imieniu spółki (...) rzekomo wewnątrz wspólnotowej dostawy tytoniu i w konsekwencji doprowadził do zbycia przez pokrzywdzony podmiot gospodarczy surowca tytoniowego różnych rodzajów o wadze 2400 kg po cenie nie uwzględniającej niezbędnego do uiszczenia w przypadku obrotu krajowego podatku akcyzowego, w efekcie czego pokrzywdzona spółka poniosła stratę w kwocie 1 048 320 złotych, tj. o czyn z art. 286§ 1 k.k. i art. 294§ 1 k.k. i art. 270§ 1 k.k. w zw. z art. 11 §2 k.k. w zw. z art. 4§1 k.k. I. uznaje oskarżonego T. R. za winnego popełnienia czynu opisanego w części wstępnej wyroku, to jest przestępstwa z art. 286§ 1 k.k. i art. 294§ 1 k.k. i art. 270§ 1 k.k. w zw. z art. 11 §2 k.k. w zw. z art. 4§1 k.k. i za to na podstawie art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. wymierza mu karę 3 (trzech) lat pozbawienia wolności, zaś na podstawie art. 33 § 2k .k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. wymierza mu grzywnę w wysokości 300 ( trzystu ) stawek dziennych po 100 ( sto) złotych każda; II. na podstawie art. 343 § 2 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. wykonanie wymierzonej kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesza na okres próby wynoszący 7 (siedem) lat; III. na podstawie art. 46 § 1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. orzeka wobec oskarżonego obowiązek naprawienia w całości szkody wyrządzonej przestępstwem poprzez zapłacenie na rzecz (...) Sp. z o.o. kwoty 1.048 320 (jeden milion czterdzieści osiem tysięcy trzysta dwadzieścia) złotych; IV. na podstawie art. 627 k.p.k. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe związane ze sprawą i wymierza opłatę w wysokości 6400 złotych. UZASADNIENIE Sąd ustalił następujący stan faktyczny: (...) spółka z o.o. zajmowała się hurtowym handlem surowcem tytoniowym. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej dokonywała ona zakupu surowca tytoniowego, jaki następnie wstępnie przetwarzała i sprzedawała. Jednym z kooperantów tegoż przedsiębiorstwa była czeska spółka (...) . ( dowód: zeznania świadków: B. N. k. 30-32, 171-172, 205, 235; J. G. k. 42-44; dokumentacja księgowa k. 41; wyjaśnienia oskarżonego T. R. k. 414-416, 557-559) Pod koniec września 2013r. oskarżony T. R. wytworzył i przesłał do spółki (...) e- mailowe zamówienie na zakup 2400 kg surowca tytoniowego. Nie był on przedstawicielem czeskiego kontrahenta i nie miał żadnych uprawnień do działania w jego imieniu, o czym jednak organy ani pracownicy pokrzywdzonej spółki wiedzy nie miały. Realizując to zamówienie, w przeświadczeniu, że pochodzi ono od czeskiego partnera, zaś surowiec tytoniowy zostaje wyeksportowany do Czech zostały przez spółkę (...) wystawione odpowiednie dokumenty na sprzedaż i wewnątrzwspólnotową dostawę surowca, o jakim mowa. ( dowód: zeznania świadków: B. N. k. 30-32, 171-172, 205, 235; J. G. k. 42-44; P. H. k. 80-82, 207-208, 219-220, 260-263, 489-491; A. C. 209-210, 494-496; dokumentacja księgowa k. 41; wyjaśnienia oskarżonego T. R. k. 414-416, 557-559) W dniu 1 października 2013r., po wystawieniu tejże dokumentacji na polecenie oskarżonego T. R. do siedziby pokrzywdzonej spółki przyjechał M. S. , który odebrał część zamówionego towaru. Taka sama sytuacja powtórzyła się następnego dnia. Zapłata za pobrany towar w postaci surowca tytoniowego dokonana została gotówką w kasie spółki (...) przez T. R. . Do ceny nie została doliczona równowartość podatku akcyzowego. ( dowód: zeznania świadków: B. N. k. 30-32, 171-172, 205, 235; J. G. k. 42-44; M. S. k. 45-47, 183-184, 233-234; D. K. k. 53-54 ; dokumentacja księgowa k. 41; protokół kontroli k. 59-76; decyzje Naczelnika UC w W. k. 371-408; korespondencja Naczelnika UC w W. k. 476,507-510; wyjaśnienia oskarżonego T. R. k. 414-416, 557-559) W wyniku przeprowadzonej kontroli ujawniono, że opisany wyżej surowiec tytoniowy nie został wyeksportowany do Republiki Czeskiej, co doprowadziło do obciążenia pokrzywdzonej spółki podatkiem akcyzowym w kwocie 1 048 320 zł. ( dowód: zeznania świadków: B. N. k. 30-32, 171-172, 205, 235; J. G. k. 42-44; P. H. k. 80-82, 207-208, 219-220, 260-263, 489-49; A. C. 209-210, 494-496; protokół kontroli k. 59-76; decyzje Naczelnika UC w W. k. 371-408; korespondencja Naczelnika UC w W. k. 476,507-510;wyjaśnienia oskarżonego T. R. k. 414-416, 557-559) T. R. był w przeszłości karany za występki oszustwa. ( dowód: dane o karalności k. 486-488) T. R. przyznał się do popełnienia zarzuconego mu czynu i wyraził wolę dobrowolnego poddania się karze bez przeprowadzania rozprawy głównej. W toku wyznaczonego w trybie art. 343 kpk posiedzenia on sam, a także oskarżyciel publiczny i działająca w charakterze oskarżyciela posiłkowego pokrzywdzona spółka, działająca poprzez swojego pełnomocnika uzgodnili wszystkie kwestie związane ze sprawstwem, winą, kwalifikacją prawną zarzuconych oskarżonemu zachowań oraz wymiarem kary i sposobem naprawienia wyrządzonej przestępstwem szkody, co doprowadziło do wydania wyroku w trybie konsensualnym. W ocenie Sądu wszystkie przeprowadzone, wskazane wyżej dowody, jakie pozostają we wzajemnej zgodności wskazują na sprawstwo oskarżonego w zakresie zarzuconego mu czyny. Dokonane na ich podstawie ustalenia faktyczne, jakie zgodnie z treścią art. 447 § 5 kpk nie mogą być w postępowaniu odwoławczym skutecznie kwestionowane mają charakter bezspornych, co zwalnia Sąd od obowiązku dokonywania szerszych wywodów w tym zakresie. Wskazać jedynie należy, że zeznania prezesa zarządu pokrzywdzonej spółki w połączeniu z zeznaniami M. S. – kierowcy, dokonującego odbioru surowca tytoniowego i J. G. - pracownika Urzędu Celnego w W. , P. H. - prokurenta czeskiej spółki (...) i jej właścicielki A. C. w połączeniu z dołączonymi do akt dokumentami pozwala na jednoznaczne odtworzenie stany faktycznego, jakiego oskarżony nie negował. Nie jest przy tym sporna także i kwalifikacja prawna zachowań sprawcy. Wszak wprowadził on spółkę (...) w błąd zarówno co do podmiotu, dokonującego zamówienia i odbioru 2400 kg surowca tytoniowego, jak również co do miejsca przeznaczenia nabytego towaru. Czeska spółka (...) w przeszłości nabywała od pokrzywdzonego podmiotu tego rodzaju towar, przy czym był on wówczas wywożony po dokonanym zakupie na terytorium Republiki Czeskiej. Błąd, o jakim mowa miał charakter istotnego, łączył się bowiem ze znaczącym obniżeniem ceny o równowartość podatku akcyzowego w kwocie 1 048 320 zł. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego, ocenianego na bazie zasad doświadczenia życiowego wynika, że gdyby organy spółki (...) miały rozeznanie, kto jest rzeczywistym podmiotem zamawiającym i nabywającym ów towar, to albo do transakcji by w ogóle nie doszło, albo też miałaby ona inny przebieg, w szczególności podniesiona zostałaby cena tytoniu co najmniej o równowartość podatku akcyzowego. Środkiem, jaki służył do wprowadzenia organów pokrzywdzonej spółki w błąd było posłużenie się przez oskarżonego sfałszowaną dokumentacją czeskiej spółki (...) . Z kolei wysokość poniesionej przez (...) sp. z o.o. szkody majątkowej jest mieniem znacznej wartości w rozumieniu art. 115 § 5 kk . W tej sytuacji zaproponowana przez oskarżyciela publicznego w akcie oskarżenia kwalifikacja prawna zachowań T. R. jest w ocenie Sądu trafna. Za trafne uznać należy również stanowisko oskarżyciela publicznego w zakresie stosowania przepisów prawa materialnego z daty czynu, nie zaś obowiązujących w dacie orzekania, są one bowiem dla oskarżonego względniejsze. Zastosowanie znajduje w tej sytuacji art. 4 § 1 kk . Problematyka z tym wiązana dotyczy- co do zasady- wymiaru kary i środka karnego. Również i te kwestie nie mogą być przedmiotem apelacji, co wprost wynika ze wskazywanego już art. 447 § 5 kpk . Pewne kontrowersje budzić jednak może na tym tle zastosowanie art. 343 § 2 pkt 2 kpk w brzmieniu obowiązującym w okresie 1 i 2 października 2013r. Przepis ten, jakkolwiek umieszczony w akcie prawnym regulującym procedurę ma jednak w ocenie Sądu wyłącznie materialnoprawny charakter, normuje bowiem w sposób szczególny zagadnienia związane z szeroko pojętym wymiarem kary, konkretnie rzecz ujmując z zasadami warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności w trybie konsensualnym ( por. Grzegorczyk Tomasz, Kodeks postępowania karnego. Tom I. Artykuły 1-467. Komentarz, LEX 2014). Skoro tak, to w ocenie Sądu i do tej regulacji stosować należy wyrażoną w art. 4 § 1 kk zasadę stosowania względniejszej ustawy karnej. Jak zostało już podniesione wymiar kary i środków karnych został przez wszystkie strony objęty porozumieniem, o jakim mowa w art. 343 kpk . Okolicznościami obciążającymi są w ocenie Sądu uprzednia karalność oskarżonego za podobne przestępstwa oraz wysokość wyrządzonej przestępstwem szkody, jaka znacznie wykracza poza minimalne ramy zakreślone przez art. 115 § 5 kk . Za niezbędne uznać w tej sytuacji należy wymierzenie sprawcy kary ponad dolne granice ustawowego zagrożenia, przy czym karą odpowiednia do stopnia jego winy jest 3 lata pozbawienia wolności. Pamiętać należy, że T. R. szczegółowo zaplanował swój czyn i poczynił doń szereg przygotowań, co bez wątpienia przemawia za przypisaniem mu premedytacji i dużego nasilenia złej woli. Jest on przestępca niepoprawnym, co wprost sprzeciwia się możliwości wymierzenia mu kary nadmiernie łagodnej. Ażeby wzmóc wobec niego oddziaływanie prewencyjne i wychowawcze niezbędne jest orzeczenie grzywny w szczególności po to, by unaocznić mu również ekonomiczna nieopłacalność popełniania tego typu przestępstw. Orzeczenie obowiązku naprawienia w całości wyrządzonej przestępstwem szkody nie wymaga przy tym, jak się wydaje, komentarza tym bardziej, że i ów obowiązek objęty został porozumieniem. W piśmie z dnia 20. 02 2017r. ( k. 603) pełnomocnik pokrzywdzonej spółki zawarł zastrzeżenie co do terminów realizacji takiego obowiązku, warunkując tym zgodę na dobrowolne poddanie się karze. Zważyć jednak należy, że w toku posiedzenia z dnia 15. 05 2017r. stanowisko to zostało zmodyfikowane. Naprawienie szkody, zgodnie z ustaleniami stron ma bowiem nastąpić na zasadach określonych w art. 46 § 1 kk a co za tym idzie wymagalność pełnej kwoty 1 048 320 zł nastąpi w dacie uprawomocnienia się orzeczenia w tym zakresie. Sąd nie stwierdził przy tym podstaw do zwolnienia oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych i opłaty, dlatego obciążył go tymi należnościami. Z kolei pełnomocnik pokrzywdzonej spółki nie sprecyzował ani w piśmie, ani też w toku posiedzenia wysokości należnych mu kosztów z tytułu zastępstwa procesowego. O ile kwota ta zostanie wskazana, Sąd na wniosek oskarżyciela posiłkowego lub jego pełnomocnika wyda w tym zakresie stosowne rozstrzygnięcie.