III K 193/10

Sąd Apelacyjny w PoznaniuPoznań2012-10-11
SAOSCywilneochrona dóbr osobistychŚredniaapelacyjny
dobra osobisteochrona prawnapostępowanie cywilnepostępowanie karnefałszywe zeznaniazwiązek przyczynowyzawieszenie postępowaniasąd apelacyjnysąd okręgowy

Sąd Apelacyjny uchylił postanowienie o zawieszeniu postępowania cywilnego, uznając, że wyrok karny nie musi mieć wpływu na ustalenia faktyczne w sprawie o ochronę dóbr osobistych.

Powód domagał się ochrony dóbr osobistych, twierdząc, że pozwany złożył fałszywe zeznania w postępowaniu karnym. Sąd Okręgowy zawiesił postępowanie cywilne do czasu prawomocnego zakończenia sprawy karnej. Sąd Apelacyjny uchylił to postanowienie, wskazując, że sąd cywilny jest związany jedynie sentencją wyroku skazującego w zakresie sprawcy, czynu i przedmiotu przestępstwa, a nie ustaleniami faktycznymi zawartymi w uzasadnieniu.

Sprawa dotyczyła zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu o zawieszeniu postępowania cywilnego w sprawie o ochronę dóbr osobistych. Sąd Okręgowy zawiesił postępowanie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego, w którym pozwany miał złożyć fałszywe zeznania obciążające powoda. Sąd Apelacyjny uznał, że zażalenie powoda zasługuje na uwzględnienie. Powołując się na art. 177 § 1 pkt 4 k.p.c. i art. 11 k.p.c., Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że sąd cywilny jest związany jedynie sentencją wyroku skazującego w zakresie sprawcy, czynu i przedmiotu przestępstwa. Ustalenia faktyczne zawarte w uzasadnieniu wyroku karnego, w tym ocena zeznań świadków, nie są wiążące dla sądu cywilnego. W związku z tym, zawieszenie postępowania cywilnego do czasu zakończenia postępowania karnego nie było uzasadnione, ponieważ wyrok karny nie miałby bezpośredniego wpływu na rozstrzygnięcie sprawy o ochronę dóbr osobistych. Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do dalszego prowadzenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd cywilny nie powinien zawieszać postępowania, jeśli wyrok karny nie będzie wiążący w zakresie ustaleń faktycznych wykraczających poza sentencję wyroku skazującego.

Uzasadnienie

Sąd cywilny jest związany jedynie sentencją wyroku skazującego w zakresie sprawcy, czynu i przedmiotu przestępstwa. Ustalenia faktyczne zawarte w uzasadnieniu wyroku karnego, w tym ocena zeznań świadków, nie są wiążące dla sądu cywilnego, dlatego zawieszenie postępowania nie jest uzasadnione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do dalszego prowadzenia

Strona wygrywająca

powód (w zakresie zażalenia)

Strony

NazwaTypRola
D. S.osoba_fizycznapowód
K. de M.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 177 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze karnej lub dyscyplinarnej mogłoby wywrzeć wpływ na treść rozstrzygnięcia sprawy cywilnej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 11

Kodeks postępowania cywilnego

Określa zakres związania sądu cywilnego wyrokiem skazującym sądu karnego.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna uchylenia zaskarżonego postanowienia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna uchylenia zaskarżonego postanowienia w postępowaniu zażaleniowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd cywilny nie jest związany ustaleniami faktycznymi z uzasadnienia wyroku karnego. Zawieszenie postępowania cywilnego na podstawie art. 177 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga, aby ustalenie czynu w drodze karnej mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy cywilnej, co nie zachodzi w tym przypadku.

Odrzucone argumenty

Rozstrzygnięcie sprawy karnej będzie miało znaczenie dla dalszych losów sprawy cywilnej (argument sądu I instancji).

Godne uwagi sformułowania

Sąd cywilny wiążą tylko zawarte w sentencji wyroku skazującego ustalenia okoliczności dotyczące osoby sprawcy, czynu przypisanego oskarżonemu i przedmiotu przestępstwa. Nie są wiążące inne ustalenia faktyczne sądu karnego dotyczące okoliczności ubocznych, wykraczające poza elementy stanu faktycznego przestępstwa, nawet jeśli są zawarte w sentencji wyroku karnego i w uzasadnieniu wyroku.

Skład orzekający

Małgorzata Mazurkiewicz-Talaga

przewodniczący

Bogdan Wysocki

sprawozdawca

Tomasz Chojnacki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 11 i 177 § 1 pkt 4 k.p.c. w kontekście wpływu postępowania karnego na postępowanie cywilne."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy sąd cywilny rozpatruje sprawę o ochronę dóbr osobistych opartą na zarzucie złożenia fałszywych zeznań w procesie karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę procesową dotyczącą relacji między postępowaniem cywilnym a karnym, co jest istotne dla praktyków.

Czy wyrok karny zawsze wpływa na sprawę cywilną? Sąd Apelacyjny wyjaśnia granice.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
POSTANOWIENIE Dnia 11 października 2012 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu, Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Małgorzata Mazurkiewicz-Talaga Sędziowie: SA Bogdan Wysocki (spr.) (del) SO Tomasz Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 11 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa D. S. przeciwko K. de M. o ochronę dóbr osobistych w przedmiocie wniosku pozwanego z dnia 17 lipca 2012 r. o zawieszenie postępowania na skutek zażalenia powoda od postanowienia Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 24 lipca 2012 r., sygn. akt: XII C 847/12 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Sądowi I instancji do dalszego prowadzenia. Bogdan Wysocki Małgorzata Mazurkiewicz- T. Tomasz Chojnacki UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy zawiesił postępowanie w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego w sprawie o sygn. akt III K 193/10/15, prowadzonego przez Sąd Okręgowy w Poznaniu III Wydział Karny. W uzasadnieniu orzeczenia wskazał, że rozstrzygnięcie w sprawie karnej będzie miało znaczenie dla dalszych losów sprawy. Powód wywodzi swoje roszczenie o ochronę dóbr osobistych z faktu złożenia przez pozwanego fałszywych zeznań w toku w/w postępowania karnego, obciążających jego, a co za tym idzie, naruszających jego dobra osobiste w postaci dobrego imienia i godności. Dopiero wynik postępowania karnego w tym treść wyroku (wraz z uzasadnieniem, gdzie zawarta będzie ocena dowodu z zeznań świadków) kończącego postępowanie, pozwoli na ustalenie, czy rzeczywiście miało miejsce w jego trakcie złożenie fałszywych zeznań przez pozwanego, a co za tym idzie naruszenie dóbr osobistych powoda przez pozwanego ( art. 177 § 1 pkt 4 k.p.c. ). Zażalenie na to postanowienie złożył powód zaskarżając je w całości. Z treści zażalenia wynika, że wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia i nadanie sprawie dalszego biegu. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z brzmieniem art. 177 § w pkt. 4 k.p.c. sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze karnej lub dyscyplinarnej mogłoby wywrzeć wpływ na treść rozstrzygnięcia sprawy cywilnej. Wpływ skazującego wyroku karnego na postępowanie cywilne określa art. 11 k.p.c. Sąd cywilny wiążą tylko zawarte w sentencji wyroku skazującego ustalenia okoliczności dotyczące osoby sprawcy, czynu przypisanego oskarżonemu i przedmiotu przestępstwa. Nie są wiążące inne ustalenia faktyczne sądu karnego dotyczące okoliczności ubocznych, wykraczające poza elementy stanu faktycznego przestępstwa, nawet jeśli są zawarte w sentencji wyroku karnego i w uzasadnieniu wyroku, chyba że chodzi o ustalenia stanowiące konieczną przesłankę określenia przestępstwa przypisanego w sentencji wyroku (zob. Kodeks postępowania cywilnego, Komentarz, Część pierwsza postępowanie rozpoznawcze, Część druga Postępowanie zabezpieczające, tom 1, pod red. Tadeusza Erecińskiego, Lexis Naxis, Warszawa 2006, art. 11, s. 102). W świetle powyższego nie można uznać, że celowym jest zawieszenie niniejszego postępowania do czasu zakończenia postępowania karnego w sprawie III K 193/10/5 toczącego się przed Sądem Okręgowym w Poznaniu, w którego toku pozwany przesłuchiwany jako świadek w ocenie powoda złożył fałszywe zeznania, które naruszały jego dobra osobiste w postaci dobrego imienia i godności. Sąd cywilny nie jest bowiem związany oceną dowodów dokonaną przez sąd karny w uzasadnieniu wyroku w szczególności dokonaną tam oceną zeznań świadków. Zawieszenie postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 4 k.p.c. jest uzasadnione tylko wtedy, jeżeli ustalenie czynu (przestępstwa) w drodze karnej mogłoby wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy cywilnej. Taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie. Na niniejsze postępowanie miałby mieć jedynie wpływ wyrok karny, skazujący pozwanego za składnie fałszywych zeznań, które w ocenie powoda naruszyły jego dobra osobiste. Z uwagi na powyższe Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. i sprawę przekazał Sądowi Okręgowemu w Poznaniu do dalszego prowadzenia. Bogdan Wysocki Małgorzata Mazurkiewicz- T. Tomasz Chojnacki

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI