III FZ 557/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-11-29
NSAAdministracyjneŚredniansa
postępowanie sądowoadministracyjnezażalenieskarga kasacyjnaodrzucenie skargibłędne pouczenieśrodki zaskarżeniaegzekucjaorgany administracjiNSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające skargę na niewykonanie orzeczenia, wskazując na właściwość skargi kasacyjnej zamiast zażalenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę skarżącego na niewykonanie orzeczeń sądów administracyjnych przez organy, ponieważ skarżący wniósł zażalenie zamiast skargi kasacyjnej. NSA utrzymał to postanowienie w mocy, wyjaśniając, że błędne pouczenie o środku zaskarżenia nie zwalnia z obowiązku złożenia właściwego środka, ale pozwala na złożenie skargi kasacyjnej z wnioskiem o przywrócenie terminu.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie W. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, które odrzuciło skargę skarżącego na niewykonanie orzeczeń sądów administracyjnych przez organy. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, ponieważ skarżący wniósł zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, podczas gdy właściwym środkiem zaskarżenia była skarga kasacyjna. NSA podzielił to stanowisko, podkreślając, że zgodnie z art. 173 § 1 p.p.s.a. od postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna. Sąd wskazał, że błędne pouczenie o przysługującym środku odwoławczym nie może prowadzić do negatywnych skutków dla strony, jeśli wniesie ona środek zaskarżenia zgodnie z tym pouczeniem. W takiej sytuacji, po odrzuceniu zażalenia, strona może wnieść skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, co pozwoli na uniknięcie negatywnych skutków uchybień powstałych bez jej winy i zagwarantuje prawo do złożenia właściwego środka zaskarżenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Od postanowienia o odrzuceniu skargi przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 173 § 1 p.p.s.a., od postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, z pewnymi wyjątkami, przysługuje skarga kasacyjna do NSA.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 173 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Od postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do NSA.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi.

p.p.s.a. art. 178

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA.

p.p.s.a. art. 86

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasady przywrócenia terminu.

p.p.s.a. art. 87

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasady przywrócenia terminu.

p.p.s.a. art. 154 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Tryb wymierzenia kary grzywny organowi.

k.p.a.

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasady ogólne.

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Związane z zasadami postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Od postanowienia o odrzuceniu skargi przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie. Błędne pouczenie o środku zaskarżenia nie zwalnia z obowiązku złożenia właściwego środka, ale pozwala na złożenie skargi kasacyjnej z wnioskiem o przywrócenie terminu.

Odrzucone argumenty

Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi było właściwym środkiem zaskarżenia.

Godne uwagi sformułowania

Błędne pouczenie o przysługującym stronie środku odwoławczym nie może powodować dla niej ujemnych skutków, jeśli wniesie środek zaskarżenia zgodnie z nim. W takiej sytuacji błędne pouczenie o prawie do wniesienia zażalenia powoduje, iż po odrzuceniu tego środka odwoławczego strona skarżąca może wywieść skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia.

Skład orzekający

Jacek Brolik

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących środków zaskarżenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym, skutków błędnego pouczenia przez sąd oraz możliwości złożenia skargi kasacyjnej z wnioskiem o przywrócenie terminu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odrzucenia skargi na niewykonanie orzeczenia i błędnego pouczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnej kwestii proceduralnej związanej z błędnym pouczeniem przez sąd, co ma praktyczne znaczenie dla prawników postępujących w podobnych sytuacjach.

Błędne pouczenie sądu: czy stracisz prawo do skargi kasacyjnej?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FZ 557/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-11-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Brolik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
644  Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu
Hasła tematyczne
Odrzucenie zażalenia
Sygn. powiązane
I SA/Gd 312/23 - Postanowienie WSA w Gdańsku z 2023-04-03
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 178
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Dnia 29 listopada 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Brolik po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. N. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku dnia 19 lipca 2023 r. sygn. akt I SA/Gd 312/23 w przedmiocie odrzucenia zażalenia sprawy ze skargi W. N. na niewykonanie orzeczenia sądu w sprawie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259, dalej "p.p.s.a.") odrzucił zażalenie Skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 3 kwietnia 2023 r. sygn. akt I SA/Gd 312/23. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że Skarżący wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej "Dyrektor IAS") z dnia 28 listopada 2022 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w G. (dalej "Naczelnik US") z dnia 28 września 2022 r. w przedmiocie oddalenia zarzutu nieistnienia obowiązku oraz braku wymagalności obowiązku w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. We wniesionej skardze Skarżący zawarł wniosek o nałożenie kary grzywny na oba organy administracji odpowiedzialne za zaistniałą sytuację, powstałą na skutek ich bezprawnych działań oraz zaniechań w przedmiocie całkowitego wyjaśnienia kwestii przedawnienia zaległości podatkowej, na którą została zaliczona wpłata podatku VAT za m-c 05/2022, stosownie do przepisu art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259, dalej "p.p.s.a."). W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I WSA w Gdańsku z dnia 1 lutego 2023 r. Skarżący został wezwany do sprecyzowania wniosku w przedmiocie wymierzenia organowi administracji kary grzywny w trybie art. 154 § 1 p.p.s.a. poprzez wskazanie czy wniosek o wymierzenie kary grzywny dotyczy niewykonania wyroku Sądu (należy podać sygnaturę sprawy), bezczynności lub przewlekle prowadzonego postępowania (należy podać sygnaturę akt sprawy administracyjnej) w terminie 7 dni pod rygorem uznania, że Skarżący nie składa skargi w trybie art. 154 § 1 p.p.s.a. W odpowiedzi na wezwanie Skarżący wskazał, że wniosek o ukaranie Dyrektora IAS dotyczy prawomocnych wyroków sądów administracyjnych w zakresie interpretacji prowadzenia postępowań egzekucyjnych co do tej samej zaległości podatkowej na podstawie dwóch różnych tytułów wykonawczych, tj. I GSK 2485/18, I SA/Sz 636/17, III SA/Po 300/21, II SA/Wr 72/19, III FSK 3545/21 oraz I SA/Gd 909/20, a także kwestii przedawnienia zaległości podatkowej, na którą została zaliczona wpłata podatku VAT (tj. I SA/Op 765/14) oraz naruszania zasad wyrażonych w art. 8 i 9 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. (tj. I SA/Gd 676/21). Postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2023 r. sygn. akt I SA/Gd 312/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 154 § 1 p.p.s.a., odrzucił skargę Skarżącego na niewykonanie przez Dyrektora IAS oraz przez Naczelnika US ww. wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz Wojewódzkich Sądów Administracyjnych. Skarżącemu doręczono odpis ww. postanowienia WSA w Gdańsku z dnia 3 kwietnia 2023 r. wraz z pouczeniem o przysługującym prawie do wniesienia zażalenia w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia. Postanowienie to doręczono Skarżącemu w dniu 20 kwietnia 2023 r. Pismem z dnia 1 maja 2023 r., złożonym drogą elektroniczną w dniu 2 maja 2023 r., Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 3 kwietnia 2023 r. W dniu 21 maja 2023 r. Skarżący uiścił wpis sądowy w wysokości 100 zł. W wykonaniu zarządzenia Sędziego z dnia 21 czerwca 2023 r., Skarżącemu ponownie doręczono odpis postanowienia WSA w Gdańsku z dnia 3 kwietnia 2023 r. sygn. akt I SA/Gd 312/23 wraz z pouczeniem o przysługującym prawie do wniesienia skargi kasacyjnej w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia. Postanowienie to doręczono Skarżącemu w dniu 7 lipca 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucając zażalenie wyjaśnił, że wskutek błędnego pouczenia dołączonego do nadesłanego odpisu postanowienia z dnia 3 kwietnia 2023 r. strona skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie Sądu, wydane na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., odrzucające jej skargę, podczas gdy stronie jako środek zaskarżenia przysługiwała skarga kasacyjna, a nie zażalenie. W takiej sytuacji błędne pouczenie o prawie do wniesienia zażalenia powoduje, iż po odrzuceniu tego środka odwoławczego strona skarżąca może wywieść skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia, na zasadach określonych w art. 86-87 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., odrzucił zażalenie i zwrócił uiszczony wpisu sądowego.
Skarżący w zażaleniu na powyższe postanowienie wniósł o jego uchylenie oraz ponowne rozpoznanie sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak prawidłowo wyjaśnił Sąd I instancji, od postanowienia o odrzuceniu skargi w świetle obowiązującego prawa przysługiwała w sprawie skarżącemu skarga kasacyjna, a nie zażalenie. Wynika to z art. 173 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2-4, art. 161 § 1 oraz art. 220 § 3, przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wskutek błędnego pouczenia dołączonego do nadesłanego odpisu postanowienia z dnia 3 kwietnia 2023 r. strona skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie Sądu, wydane na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., odrzucające jej skargę, podczas gdy w świetle przywołanych wyżej przepisów stronie jako środek zaskarżenia przysługiwała skarga kasacyjna, a nie zażalenie.
Błędne pouczenie o przysługującym stronie środku odwoławczym nie może powodować dla niej ujemnych skutków, jeśli wniesie środek zaskarżenia zgodnie z nim. W sytuacji, gdy na skutek błędnych działań Sądu strona uchybi wymaganiom przewidzianym dla zaskarżenia danego rodzaju orzeczeń zawartych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd zobowiązany jest zgodnie z przepisami odrzucić zażalenie. W takiej sytuacji błędne pouczenie o prawie do wniesienia zażalenia powoduje, iż po odrzuceniu tego środka odwoławczego strona skarżąca może wywieść skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia, na zasadach określonych w art. 86-87 p.p.s.a. Pozwoli to na uniknięcie negatywnych skutków uchybień powstałych bez jej winy oraz zagwarantuje prawo do złożenia właściwego środka zaskarżenia wraz z tym wnioskiem.
Odrzucenie skargi strony nastąpiło na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 tej ustawy i jest to postanowienie kończące postępowanie w sprawie. Słusznie zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI