III FZ 540/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-12-13
NSAAdministracyjneŚredniansa
wpis sądowyzażaleniewyłączenie sędziegokoszty sądowepostępowanie sądowoadministracyjneNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na zarządzenie WSA w Gdańsku wzywające do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie o wyłączeniu sędziego, uznając, że od każdego z trzech zażaleń na odrębne postanowienia o wyłączeniu sędziów należało uiścić osobny wpis.

Skarżący wniósł zażalenie na zarządzenie WSA w Gdańsku, które wezwało go do uiszczenia 100 zł wpisu od zażalenia na postanowienie o wyłączeniu sędziego. Skarżący argumentował, że powinien być tylko jeden wpis, ponieważ jego wnioski o wyłączenie sędziów nie powinny być rozdzielane. NSA oddalił zażalenie, stwierdzając, że od każdego z trzech odrębnych postanowień o wyłączeniu sędziów należało uiścić osobny wpis sądowy, zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i rozporządzenia RM.

Przedmiotem sprawy było zażalenie W. N. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I WSA w Gdańsku z dnia 23 października 2024 r., sygn. akt I SA/Gd 80/23, w przedmiocie wpisu od zażalenia. WSA wezwał skarżącego do uiszczenia 100 zł wpisu od zażalenia na postanowienie o wyłączeniu sędziego, wskazując na termin 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Skarżący wniósł zażalenie, domagając się jego uchylenia i ponownego rozpoznania sprawy, argumentując, że jego wnioski o wyłączenie sędziów nie powinny być rozdzielane i powinien być tylko jeden wpis. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, odwołał się do art. 220 § 1 i 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), który stanowi, że sąd nie podejmie czynności na skutek pisma, od którego nie został uiszczony opłata. W przypadku braku formalnego, przewodniczący wzywa do uzupełnienia opłaty pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. NSA podkreślił, że zgodnie z art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a., zażalenia co do zasady podlegają opłacie, a od tej reguły istnieją wyjątki, które nie miały zastosowania w tej sprawie. Wskazano, że skarżący zaskarżył trzy odrębne postanowienia o wyłączeniu sędziów, a od każdego z zażaleń na te postanowienia należało uiścić odrębny wpis sądowy. Ponieważ skarżący nie uiścił wymaganego wpisu od żadnego z zażaleń, wezwanie do uzupełnienia braku formalnego było prawidłowe. NSA zaznaczył, że na tym etapie kontroluje jedynie formalną stronę zarządzenia, a nie merytoryczną ocenę postępowania WSA w zakresie wydania odrębnych postanowień o wyłączeniu sędziów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, od każdego z odrębnych postanowień o wyłączeniu sędziego należy uiścić osobny wpis sądowy od zażalenia, jeśli skarżący wnosi zażalenia na te postanowienia.

Uzasadnienie

Zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zażalenia co do zasady podlegają opłacie. Brak jest przepisów zwalniających od wpisu zażalenia na postanowienia o wyłączeniu sędziego. Skoro skarżący zaskarżył trzy odrębne postanowienia, od każdego z zażaleń należało uiścić odrębny wpis.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_zażalenie

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 220 § § 1 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przewodniczący wzywa do uiszczenia opłaty pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania w przypadku braku formalnego.

p.p.s.a. art. 230 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis.

rozporządzenie RM art. 2 § ust. 1 pkt 7

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wysokość wpisu w sprawach zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych wynosi 100 złotych.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 230 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania.

p.p.s.a. art. 231

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne; w innych sprawach pobiera się wpis stały.

p.p.s.a. art. 261

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nie pobiera się opłat sądowych od zażaleń wnoszonych w przedmiocie prawa pomocy.

p.p.s.a. art. 227 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nie pobiera się opłat od zażaleń na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie WSA w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy.

p.p.s.a. art. 239

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis regulujący zwolnienia od kosztów sądowych.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Od każdego z trzech odrębnych postanowień o wyłączeniu sędziego należało uiścić osobny wpis sądowy. Zażalenie na postanowienie o wyłączeniu sędziego nie jest zwolnione z opłaty sądowej.

Odrzucone argumenty

Wniosek o wyłączenie sędziów nie powinien być rozdzielany, a wpis sądowy powinien być jeden od wszystkich zażaleń.

Godne uwagi sformułowania

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Od tej zasady ustawa przewiduje wyjątki. Na tym etapie postępowania Naczelny Sąd Administracyjny dokonuje jedynie kontroli formalnej zaskarżonego zarządzenia.

Skład orzekający

Stanisław Bogucki

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku uiszczania wpisów sądowych od zażaleń w sprawach sądowoadministracyjnych, w szczególności w kontekście zaskarżania odrębnych postanowień."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zaskarżania postanowień o wyłączeniu sędziego i konieczności uiszczania odrębnych wpisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z opłatami sądowymi, co jest istotne dla praktyków, ale nie zawiera elementów zaskakujących czy przełomowych.

Czy jeden wniosek o wyłączenie sędziego to jeden wpis? NSA wyjaśnia zasady opłat.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FZ 540/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-12-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Stanisław Bogucki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
III FZ 312/25 - Postanowienie NSA z 2025-08-06
III FZ 313/25 - Postanowienie NSA z 2025-08-06
III FZ 273/24 - Postanowienie NSA z 2024-08-20
III FZ 541/24 - Postanowienie NSA z 2024-12-13
III FZ 542/24 - Postanowienie NSA z 2024-12-13
I SA/Gd 80/23 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2023-11-21
III FZ 311/25 - Postanowienie NSA z 2025-08-06
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 220 § 1 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 13 grudnia 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. N. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 października 2024 r., sygn. akt I SA/Gd 80/23 w przedmiocie wpisu od zażalenia w sprawie ze skargi W. N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 28 listopada 2022 r., nr 2201-IEW.711.3.2022. EP w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić zażalenie
Uzasadnienie
1. Zarządzeniem z 23.10.2024 r. o sygn. I SA/Gd 80/23 Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, działając na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) i § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z 16.12.2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535, dalej: rozporządzenie RM), wezwał W. N. (dalej: skarżący) do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł na postanowienie tego Sądu z 5.06.2024 r. dotyczące wyłączenia sędzi NSA Joanny Zdzienickiej-Wiśniewskiej. Zarządzenie zawierało pouczenie o sposobie uiszczenia ww. kwoty, a także wskazywało, że musi to nastąpić w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, pod rygorem odrzucenia zażalenia.
2. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe zarządzenie, w którym zawarł wniosek o jego uchylenie i ponowne rozpoznanie przedłożonej sprawy. W uzasadnieniu zażalenia wyjaśnił, że w jego ocenie jego wnioski o wyłączenie sędziów NSA: Joanny Zdzienickiej-Wiśniewskiej, Małgorzaty Gorzeń i Elżbiety Rischki nie powinny zostać rozdzielone, a wpis sądowy od zażaleń na postanowienia w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłączenie sędzi NSA Joanny Zdzienickiej-Wiśniewskiej, sędzi NSA Małgorzaty Gorzeń i sędzi NSA Elżbiety Rischki powinien być jeden.
3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
3.1. Stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata. W przypadku dostrzeżenia braku formalnego przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Wysokość wpisów sądowych w sprawach sądowoadministracyjnych regulują przepisy zawarte w rozporządzeniu RM.
Artykuł 230 § 1 p.p.s.a. wyraźnie stanowi, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne; w innych sprawach pobiera się wpis stały (art. 231 p.p.s.a.). Pismami zaś, o których mowa w art. 230 § 1 p.p.s.a., są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (art. 230 § 2 p.p.s.a.). Artykuł 230 § 1 p.p.s.a. ustanawia zatem ogólną zasadę, że zażalenia podlegają opłacie. Od tej zasady ustawa przewiduje wyjątki. Mianowicie, nie pobiera się opłat sądowych od zażaleń, o których mowa w art. 259 i art. 260, tj. wnoszonych w przedmiocie prawa pomocy (art. 261 p.p.s.a.), a także od zażaleń na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy (art. 227 § 2 p.p.s.a.). Nadto wolne od wpisu jest zażalenie, o którym mowa art. 220 § 4 p.p.s.a. Przepis § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia RM zaś stanowi, że w sprawach zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych wynosi 100 złotych.
W rozpatrywanej sprawie WSA w Gdańsku trzema odrębnymi postanowieniami z 5.06.2024 r. oddalił wnioski skarżącego o wyłączenie sędzi NSA Joanny Zdzienickiej-Wiśniewskiej, sędzi NSA Małgorzaty Gorzeń i sędzi NSA Elżbiety Rischki. Następnie skarżący pismem z 26.06.2024 r. (k. 255 akt sądowych) wniósł zażalenie na trzy odrębne postanowienia z 5.06.2024 r. w sprawie wyłączenia sędziów wyznaczonych do rozpoznania sprawy. Zażalenie na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie wyłączenia sędziego nie należy do kategorii zażaleń wolnych od wpisu, tj. wyszczególnionych w art. 220 § 4, art. 227 § 2 oraz art. 261 p.p.s.a. i nie jest objęte, tak przedmiotowym, jak i podmiotowym zwolnieniem od obowiązku uiszczania kosztów sądowych (art. 239 p.p.s.a.). Skoro zaskarżone zostały trzy odrębne postanowienia, to od każdego z zażaleń na każde z postanowień należy uiścić odrębny wpis sądowy od zażalenia, skarżący natomiast nie uiścił wymaganego wpisu od żadnego z zażaleń. W związku z nieuiszczeniem opłaty sądowej od zażaleń, prawidłowym było wezwanie skarżącego na podstawie zarządzeń z 23.10.2024 r. do uzupełnienia braku formalnego każdego z zażaleń odrębnie, zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. w związku z § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia RM.
Odnosząc się do argumentacji skarżącego przedstawionej w zażaleniu, należy stwierdzić, że na tym etapie postępowania Naczelny Sąd Administracyjny dokonuje jedynie kontroli formalnej zaskarżonego zarządzenia, pod względem skutków nieuiszczenia wpisów od zażaleń. Naczelny Sąd Administracyjny nie odnosi się merytorycznie do oceny prawidłowości postępowania Sądu pierwszej instancji w zakresie wydania odrębnych postanowień dotyczących wyłączenia sędziów, ponieważ byłoby to możliwe dopiero wtedy, gdyby te postanowienia zostały skutecznie zaskarżone w drodze zażaleń, co umożliwiłoby dokonanie ich kontroli.
3.2. Uwzględniając powyższe okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., jak w sentencji postanowienia.
Sędzia NSA Stanisław Bogucki

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI