III FZ 53/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-03-25
NSApodatkoweŚredniansa
odpowiedzialność podatkowaosoby trzeciedoręczenieterminy procesowezażalenieNSAWSAprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające zażalenie na decyzję o odpowiedzialności podatkowej osób trzecich, uznając je za wniesione po terminie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie skarżącego na postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji podatkowej, uznając je za wniesione po terminie. Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, potwierdzając prawidłowość ustaleń WSA co do skuteczności doręczenia pisma i upływu terminu do wniesienia zażalenia. Sąd sprostował również oczywistą omyłkę pisarską w sentencji postanowienia WSA.

Sprawa dotyczyła zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które odrzuciło wcześniejsze zażalenie skarżącego na postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich. Sąd I instancji uznał, że zażalenie zostało wniesione po terminie, ponieważ przesyłka z postanowieniem została uznana za skutecznie doręczoną w dniu 1 października 2024 r. na skutek fikcji prawnej doręczenia, mimo że skarżący odebrał ją później. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że nawet późniejsze odebranie przesyłki nie niweczy skutków fikcji prawnej doręczenia, która następuje z upływem 14 dni od pierwszej próby doręczenia lub umieszczenia zawiadomienia. W związku z tym, siedmiodniowy termin na wniesienie zażalenia upłynął 8 października 2024 r., a zażalenie wniesione 9 października było spóźnione. NSA oddalił zażalenie. Dodatkowo, NSA sprostował z urzędu oczywistą omyłkę pisarską w sentencji postanowienia WSA, poprawiając datę postanowienia, na które pierwotnie wniesiono zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie zostało wniesione po terminie.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny uznał, że fikcja prawna doręczenia pisma, wynikająca z przepisów prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 73 p.p.s.a.), następuje z upływem 14 dni od pierwszej próby doręczenia lub umieszczenia zawiadomienia. Późniejsze odebranie przesyłki przez adresata nie niweczy skutków tej fikcji. W związku z tym, siedmiodniowy termin na wniesienie zażalenia biegnie od dnia, w którym nastąpiła fikcja doręczenia, a wniesienie pisma po tym terminie skutkuje jego odrzuceniem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 73 § § 1 i § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skutek doręczenia następuje z upływem 14 dni od pierwszej próby doręczenia lub umieszczenia zawiadomienia, nawet jeśli pismo zostanie odebrane później.

p.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 194 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 156 § § 1 i § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może z urzędu sprostować oczywistą omyłkę pisarską w orzeczeniu.

p.p.s.a. art. 166

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skuteczność doręczenia pisma na podstawie fikcji prawnej z art. 73 p.p.s.a. następuje z upływem terminu do odbioru przesyłki, a późniejsze odebranie nie niweczy tej fikcji. Zażalenie wniesione po upływie ustawowego terminu powinno zostać odrzucone.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego oparta na twierdzeniu o nieskuteczności doręczenia z powodu późniejszego odebrania przesyłki.

Godne uwagi sformułowania

skutek w postaci uznania przesyłki za doręczoną z upływem dnia nie niweczy skutków doręczenia pisma w trybie art. 73 p.p.s.a. sprostować z urzędu oczywistą omyłkę pisarską

Skład orzekający

Sławomir Presnarowicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących fikcji prawnej doręczenia pism procesowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz skutków wniesienia środka zaskarżenia po terminie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z doręczeniem w postępowaniu sądowoadministracyjnym i odpowiedzialnością podatkową osób trzecich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej - fikcji doręczenia, która ma kluczowe znaczenie dla terminowości wnoszenia środków zaskarżenia. Jest to typowa, ale istotna sprawa dla praktyków prawa administracyjnego.

Fikcja doręczenia: kiedy późniejszy odbiór pisma nie ratuje terminu?

Sektor

finansowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FZ 53/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-03-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Sławomir Presnarowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Odrzucenie zażalenia
Sygn. powiązane
I SA/Gl 326/24 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2024-10-08
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Sprostowano omyłkę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 73 § 1 i § 4, art. 178, art. 194 § 2, art. 156 § 1 i § 3 w związku z art. 166
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 25 marca 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 listopada 2024 r., sygn. akt I SA/Gl 326/24 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 22 grudnia 2023 r., nr 2401-IEW1.4123.27.2023.12 w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich postanawia 1) oddalić zażalenie; 2) sprostować z urzędu oczywistą omyłkę pisarską zawartą w sentencji postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 18 listopada 2024 r. sygn. akt I SA/Gl 326/24, w ten sposób, że zamiast błędnie wpisanego: "w kwestii zażalenia na postanowienie z dnia 11 października 2024 r." wpisać prawidłowo: "w kwestii zażalenia na postanowienie z dnia 11 września 2024 r.".
Uzasadnienie
Postanowieniem z 18 listopada 2024 r., I SA/Gl 326/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: "WSA", "sąd I instancji") odrzucił zażalenie R. S. (dalej: "Skarżący", "Strona") na postanowienie z dnia 11 września 2024 r. odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
w sprawie ze skargi Skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z 22 grudnia 2023 r. w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich.
W uzasadnieniu postanowienia sąd I instancji wskazał, że w dniu 17 września 2024 r. została podjęta próba doręczenia Skarżącemu przesyłki zawierającej postanowienie z 11 września 2024 r., a zawiadomienie o złożeniu pisma wraz
z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej zostało umieszczone w oddawczej skrzynce pocztowej, co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (akta sądowe [...] k. 90). Z wyjaśnień udzielonych przez P. P.
w piśmie z 24 października 2024 r. wynika, że powtórne awizowanie przesyłki nastąpiło w dniu 25 września 2024 r. (akta sądowe k. 108).
W dniu 9 października 2024 r. Skarżący nadał przesyłkę zawierającą zażalenie na postanowienie WSA z 11 września 2024 r. Dalej WSA wskazał, że przesyłka zawierająca odpis postanowienia z 11 września 2024 r. została skutecznie doręczona Stronie w dniu 1 października 2024 r., a tym samym zażalenie wniesione zostało po upływie ustawowego terminu do dokonania tej czynności.
Na powyższe postanowienie Skarżący wniósł zażalenie, zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 194 § 2 p.p.s.a., zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia. Z kolei art. 197 § 2 p.p.s.a. przewiduje, że do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Zgodnie z art. 178 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu.
Nie ulega wątpliwości, że przesyłka zawierająca odpis postanowienia z dnia 11 września 2024 r. została błędnie wydana po upływie terminu, o którym mowa w art. 73 § 1 i § 4 p.p.s.a. Skoro pierwsza awizacja przesyłki zawierającej odpis postanowienia miała miejsce 17 września 2024 r., to czternastodniowy termin, w którym przesyłka ta mogła zostać odebrana przez adresata, upłynął 1 października 2024 r. i z upływem tego dnia nastąpił z mocy prawa skutek w postaci uznania przesyłki za doręczoną. Odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się fikcja prawna doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałej fikcji. Również wtedy, gdy adresat odbierze przesyłkę już po 14 dniach, w dalszym ciągu będzie miała zastosowanie wynikająca z art. 73 § 4 p.p.s.a. fikcja prawna wcześniejszego doręczenia. W tym zakresie jej skutki nie przestają wywoływać konsekwencji prawnych późniejszego doręczenia przesyłki (por. postanowienie NSA z 15 lutego 2016 r., II FSK 1762/15). Innymi słowy, późniejsze odebranie pisma, a więc po upływie terminu, o którym mowa w art. 73 § 3 p.p.s.a., na skutek jego przetrzymywania przez operatora pocztowego, nie niweczy skutków doręczenia pisma w trybie art. 73 p.p.s.a. W konsekwencji powyższego sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, mając na uwadze regulację art. 73 p.p.s.a., że skutek w postaci doręczenia przesyłki zawierającej odpis postanowienia nastąpił w dniu 1 października 2024 r., a siedmiodniowy termin na wniesienie zażalenia upłynął z dniem
8 października 2024 r., a więc wniesienie zażalenia w dniu 9 października 2024 r. (data nadania przesyłki zawierającej zażalenie) było czynnością dokonaną po terminie. Wobec tego prawidłowo sąd I instancji odrzucił zażalenie jako wniesione po upływie ustawowego terminu.
Mając na uwadze powyżej przedstawione względy Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, stosownie do treści art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekając jak w punkcie pierwszym sentencji.
W przedmiocie sprostowania sentencji postanowienia sądu I instancji, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł w punkcie drugim na podstawie art. 156 § 1 i § 3 p.p.s.a w związku z art. 166 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny może z urzędu sprostować postanowienie sądu pierwszej instancji, jeżeli sprawa toczy się przed nim.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI