III FZ 523/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-11-24
NSApodatkoweŚredniansa
egzekucjapostępowanie egzekucyjnewstrzymanie wykonaniawykonalnośćprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymizażalenieNSAWSAorgan podatkowy

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania postanowienia organu egzekucyjnego, uznając, że postanowienie o odmowie uwzględnienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne nie posiada przymiotu wykonalności.

Spółka C. sp. z o.o. zaskarżyła postanowienie Dyrektora IAS utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika US o odmowie uwzględnienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne i wniosła o wstrzymanie wykonania. WSA odmówił wstrzymania, wskazując na brak wykonalności zaskarżonego postanowienia. NSA oddalił zażalenie, potwierdzając, że postanowienie o odmowie uwzględnienia zarzutów nie podlega wstrzymaniu wykonania, gdyż nie tworzy nowych obowiązków ani uprawnień.

Spółka C. sp. z o.o. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Piasecznie odmawiające uwzględnienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Skarżąca wniosła również o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. WSA w Warszawie postanowieniem z 7 lipca 2023 r. odmówił wstrzymania wykonania, argumentując, że zaskarżone postanowienie nie posiada przymiotu wykonalności, co jest warunkiem wstrzymania wykonania na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. Spółka złożyła zażalenie na to postanowienie, domagając się jego zmiany i wstrzymania wykonania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd wskazał, że instytucja wstrzymania wykonania ma charakter tymczasowej ochrony i może dotyczyć tylko aktów podlegających wykonaniu. Postanowienie o odmowie uwzględnienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne nie stwierdza ani nie tworzy nowych obowiązków lub uprawnień po stronie skarżącej, które nadawałyby się do egzekucji, dlatego nie posiada przymiotu wykonalności i nie można orzec o jego wstrzymaniu. NSA potwierdził prawidłowość rozstrzygnięcia WSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie o odmowie uwzględnienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne nie posiada przymiotu wykonalności, ponieważ nie stwierdza ani nie tworzy nowych obowiązków lub uprawnień po stronie skarżącej, które nadawałyby się do egzekucji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że instytucja wstrzymania wykonania dotyczy aktów podlegających wykonaniu. Postanowienie odmawiające uwzględnienia zarzutów nie wpływa na sytuację prawną strony w sposób wymagający wykonania, a zatem nie może być wstrzymane.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_zażalenie

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a także posiadanie przez akt przymiotu wykonalności.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie o odmowie uwzględnienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne nie posiada przymiotu wykonalności, co uniemożliwia jego wstrzymanie na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącej oparta na twierdzeniu, że brak wstrzymania wykonania postanowienia o odmowie uwzględnienia zarzutów prowadzi do ciągłego egzekwowania roszczenia.

Godne uwagi sformułowania

nie jest dopuszczalne wstrzymanie wykonania ww. postanowienia, ponieważ akt ten nie posiada przymiotu wykonalności dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania tylko takich aktów lub czynności, które nadają się do wykonania i podlegają wykonaniu Zaskarżone orzeczenie nie stwierdza, ani nie tworzy po stronie skarżącej nowych uprawnień lub obowiązków, nadających się do egzekucji.

Skład orzekający

Jacek Pruszyński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 61 § 3 p.p.s.a. w kontekście wstrzymania wykonania postanowień o charakterze odmownym w postępowaniu egzekucyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji postanowienia o odmowie uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy istotnego z punktu widzenia praktyki egzekucyjnej zagadnienia wykonalności postanowień, jednak jej rozstrzygnięcie opiera się na utrwalonej wykładni przepisów.

Sektor

podatkowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FZ 523/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-11-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Pruszyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 1107/24 - Wyrok NSA z 2025-11-18
III SA/Wa 663/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-03-07
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 61 par.3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Pruszyński po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia C. sp. z.o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2023 r. sygn. akt III SA/Wa 663/23 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi C. sp. z.o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 22 grudnia 2022 r. nr 1401-IEE3.711.1.214.2022.2.JO w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
C. sp. z. o.o. z siedzibą w W. (dalej: skarżąca, spółka) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Piasecznie w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne. W treści pisma skarżąca wniosła również o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 7 lipca
2023 r. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.
W uzasadnieniu sąd pierwszej instancji wskazał, że nie jest dopuszczalne wstrzymanie wykonania ww. postanowienia, ponieważ akt ten nie posiada przymiotu wykonalności, co warunkuje możliwość wstrzymania wykonania na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: p.p.s.a.)
Na powyższe rozstrzygnięcie pismem z 8 sierpnia 2023 r. skarżąca złożyła zażalenie wnosząc o jego zmianę i wstrzymanie w całości zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu wskazała, że brak wstrzymania zaskarżonego orzeczenia powoduje, że organ cały czas egzekwuje roszczenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest
formą tymczasowej ochrony, udzielanej przez sąd stronie postępowania sądowoadminstracyjnego. Stanowi ona wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Warunkiem zastosowania w stosunku do wnioskodawcy ochrony tymczasowej wynikającej z powołanego przepisu jest wykazanie przez stronę, że w związku z wykonaniem aktu administracji publicznej zachodzić będzie niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody bądź jego wykonanie spowoduje trudne do odwrócenia skutki.
Z powyższego wynika, że dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania tylko takich aktów lub czynności, które nadają się do wykonania i podlegają wykonaniu. Pojęcie "wykonanie aktu administracyjnego" nie zostało zdefiniowane w przepisach p.p.s.a. Należy jednak przyjąć, że oznacza ono spowodowanie, sprowadzenie,
w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym, zmiany rzeczywistości. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wstrzymania wykonania. Instytucja wstrzymania wykonania aktów, uregulowana w art. 61 § 3 p.p.s.a., może dotyczyć tylko takiej kategorii aktów administracyjnych, które stwierdzają lub tworzą po stronie swoich adresatów obowiązki prawne lub uprawnienia. Z przymiotu wykonalności nie korzystają akty administracyjne o charakterze odmownym (por. postanowienia NSA: z 23 lipca
2009 r., II FZ 282/09; z 8 lipca 2009 r., II GZ 149, powołane w uzasadnieniu orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl.).
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi złożonej do sądu administracyjnego jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej
w Warszawie utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego
w Piasecznie w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Ww. postanowienie nie korzysta z przymiotu tak rozumianej wykonalności. Zaskarżone orzeczenie nie stwierdza, ani nie tworzy po stronie skarżącej nowych uprawnień lub obowiązków, nadających się do egzekucji. Wynika to zarówno z jego zakresu, jak i charakteru prawnego. Słusznie zatem sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżone postanowienie należy do tej kategorii aktów administracyjnych, które nie posiadają przymiotu wykonalności, a tym samym nie można orzec o wstrzymaniu jego wykonania.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego sąd pierwszej instancji przywołał prawidłową podstawę prawną rozstrzygnięcia, wyjaśniając przesłanki zastosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak
w sentencji postanowienia.
Sędzia Jacek Pruszyński

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI