III FZ 487/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-11-20
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo miejscoweuchwałaopłata targowawstrzymanie wykonaniasamorząd gminnyprawo administracyjneRIONSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania uchwały rady miejskiej w sprawie opłaty targowej, uznając, że uchwała ta weszła w życie i została następnie unieważniona przez RIO.

Skarżący złożył zażalenie na postanowienie WSA, które odmówiło wstrzymania wykonania uchwały rady miejskiej w sprawie opłaty targowej. Skarżący argumentował, że uchwała ta została zmieniona przez późniejszą uchwałę rady, która zmieniła datę wejścia w życie. NSA oddalił zażalenie, wskazując, że uchwała zmieniająca została unieważniona przez Regionalną Izbę Obrachunkową, co pozbawiło ją mocy prawnej z mocą wsteczną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił wstrzymania wykonania uchwały Rady Miejskiej w S. z dnia 26 kwietnia 2023 r. w sprawie zmiany uchwały dotyczącej opłaty targowej, uznając, że akt prawa miejscowego wszedł już w życie i nie można wstrzymać jego wykonania. Skarżący wniósł zażalenie, podnosząc, że późniejsza uchwała z 26 lipca 2023 r. zmieniła datę wejścia w życie pierwotnej uchwały na 1 listopada 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd wskazał, że uchwała z 26 lipca 2023 r. została unieważniona przez Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Opolu z powodu naruszenia przepisów o ogłaszaniu aktów normatywnych. Zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, stwierdzenie nieważności uchwały przez organ nadzoru wstrzymuje jej wykonanie z mocy prawa z dniem doręczenia rozstrzygnięcia nadzorczego. Ponieważ od rozstrzygnięcia nadzorczego nie wniesiono skargi, stało się ono prawomocne i pozbawiło mocy prawnej uchwałę z 26 lipca 2023 r. W związku z tym, pierwotna uchwała z 26 kwietnia 2023 r. weszła w życie z dniem 1 sierpnia 2023 r., a WSA słusznie odmówił jej wstrzymania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli akt wszedł w życie i stał się obowiązującym prawem, nie można wstrzymać jego wykonania.

Uzasadnienie

WSA odmówił wstrzymania wykonania uchwały, ponieważ akt prawa miejscowego wszedł w życie. NSA potwierdził to stanowisko, dodając, że późniejsza uchwała zmieniająca została unieważniona.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

u.s.g. art. 92 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Stwierdzenie przez organ nadzoru nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy wstrzymuje ich wykonanie z mocy prawa w zakresie objętym stwierdzeniem nieważności, z dniem doręczenia rozstrzygnięcia nadzorczego.

Pomocnicze

u.s.g. art. 98 § ust. 5

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Rozstrzygnięcia nadzorcze stają się prawomocne z upływem terminu do wniesienia skargi bądź z datą oddalenia lub odrzucenia skargi przez sąd.

u.o.a.n. art. 4 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy.

u.r.i.o. art. 18 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych

u.r.i.o. art. 11 § pkt 5

Ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 198

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała zmieniająca datę wejścia w życie została unieważniona przez RIO, co pozbawiło ją mocy prawnej z mocą wsteczną. Akt prawa miejscowego, który wszedł w życie, nie podlega wstrzymaniu wykonania.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego, że późniejsza uchwała zmieniła datę wejścia w życie pierwotnej uchwały, co miało wpływ na możliwość wstrzymania jej wykonania.

Godne uwagi sformułowania

akt zawierający przepisy prawa miejscowego wszedł w życie i stał się obowiązującym prawem i nie może być mowy o wstrzymaniu jego wykonania rozstrzygnięcie nadzorcze wywołuje skutki prawne w postaci wyeliminowania z obrotu wadliwego aktu organu samorządowego z mocą wsteczną (od dnia wydania), dopiero z momentem, kiedy stało się prawomocne

Skład orzekający

Anna Dalkowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wstrzymania wykonania aktów prawa miejscowego, skutków prawnych stwierdzenia nieważności uchwały przez organ nadzoru oraz prawomocności rozstrzygnięć nadzorczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której uchwała zmieniająca została unieważniona przez RIO.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z prawem miejscowym i jego zaskarżaniem, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy uchwała rady miejskiej przestaje obowiązywać? NSA wyjaśnia skutki unieważnienia przez RIO.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FZ 487/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-11-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Dalkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Prawo miejscowe
Sygn. powiązane
I SA/Op 200/23 - Wyrok WSA w Opolu z 2024-02-14
Skarżony organ
Burmistrz Miasta i Gminy~Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 40
art. 92 ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Anna Dalkowska po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 8 sierpnia 2023 r. sygn. akt I SA/Op 200/23 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej uchwały w sprawie ze skargi P. J. na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia 26 kwietnia 2023 r. nr LXVI/528/2023 w przedmiocie zmiany uchwały rady miejskiej w sprawie opłaty targowej postanawia oddalić zażalenie
Uzasadnienie
1.1. Postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2023 r., sygn. akt I SA/Op 200/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej uchwały w sprawie ze skargi P. J. (dalej: "Skarżący", "Strona") na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia 26 kwietnia 2023 r., w przedmiocie zmiany uchwały z dnia 25 maja 2022 r. w sprawie wprowadzenia i ustalenia wysokości opłat targowych oraz zarządzenia jej poboru w drodze inkasa wskutek wniosku strony o wstrzymanie wykonania zaskarżonej uchwały.
1.2. Skarżący wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej z dnia 26 kwietnia 2023 r., w przedmiocie zmiany uchwały z dnia 25 maja 2022 r. w sprawie wprowadzenia i ustalenia wysokości opłat targowych oraz zarządzenia jej poboru w drodze inkasa. W skardze strona zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej uchwały. Jak wynika z § 4 omawianej uchwały, wchodzi ona w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego, z mocą obowiązującą od dnia 1 sierpnia 2023 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił wstrzymania wykonania uchwały jako, że akt zawierający przepisy prawa miejscowego wszedł w życie i stał się obowiązującym prawem i nie może być mowy o wstrzymaniu jego wykonania. Stosownie do treści art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1461) akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy. Zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w S. z dnia 26 kwietnia 2023 r., w następstwie ogłoszenia jej w dniu 2 maja 2023 r. w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego poz. 1635 oraz w związku z brzmieniem jej § 4 - po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia weszła w życie jako akt prawa miejscowego.
1.3. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a poprzez jego zastosowanie i w konsekwencji odmowę wstrzymania wykonania w całości skarżonego aktu, polegający na przyjęciu, że przepisy prawa miejscowego zawarte w skarżonym akcie weszły w życie, w sytuacji w której Rada Miejska w S. Uchwała nr LXXI/568/2023 z dnia 26 lipca 2023 roku w sprawie zmiany Uchwały Nr L11/419/2022 Rady Miejskiej w S. z dnia 25 maja 2022 r. w sprawie wprowadzenia i ustalenia wysokości opłat targowych oraz zarządzenia jej poboru w drodze inkasa zmienionej Uchwałą Nr LXVI/528/2023 Rady Miejskiej w S. z dnia 26 kwietnia 2023 r. w sprawie wprowadzenia i ustalenia wysokości opłat targowych oraz zarządzenia jej poboru w drodze inkasa zmieniła §4 skarżonej uchwały poprzez zmianę jej dotychczasowego brzmienia na "Uchwala wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego z mocą obowiązującą od dnia 1 listopada 2023 r.". Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
2. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
2.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
2.2. Uchwałą nr 24/38/2023 Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Opolu z dnia 23 sierpnia 2023 r., na podstawie art. 18 ust. 1 w zw. z art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1325) oraz art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 40 ze zm.) orzekło nieważność uchwały nr LXXI/568/2023 Rady Miejskiej w S. z dnia 26 lipca 2023 r. w sprawie zmiany Uchwały Nr LII/419/2022 Rady Miejskiej w S. z dnia 25 maja 2022 r. w sprawie wprowadzenia i ustalenia wysokości opłat targowych oraz zarządzenia jej poboru w drodze inkasa zmienionej Uchwałą Nr LXVI/528/2023 Rady Miejskiej w S. z dnia 26 kwietnia 2023 r. w sprawie wprowadzenia i ustalenia wysokości opłat targowych oraz zarządzenia jej poboru w drodze inkasa z powodu naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1461).
2.3. Zgodnie z brzmieniem art. 92 ust. 1 u.s.g., stwierdzenie przez organ nadzoru nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy wstrzymuje ich wykonanie z mocy prawa w zakresie objętym stwierdzeniem nieważności, z dniem doręczenia rozstrzygnięcia nadzorczego. Przepis art. 98 ust. 5 u.s.g. przewiduje, że rozstrzygnięcia nadzorcze stają się prawomocne z upływem terminu do wniesienia skargi bądź z datą oddalenia lub odrzucenia skargi przez sąd. Stąd, rozstrzygnięcie nadzorcze wywołuje skutki prawne w postaci wyeliminowania z obrotu wadliwego aktu organu samorządowego z mocą wsteczną (od dnia wydania), dopiero z momentem, kiedy stało się prawomocne w wyniku upływu terminu do jego zaskarżenia bądź też oddalenia lub oddalenia skargi na to rozstrzygnięcie przez sąd administracyjny (por. post. NSA z 29.7.2015, I OZ 860/15, CBOSA i powołane tam orzecznictwo). Z tym momentem zatem rozstrzygnięcie nadzorcze staje się co do zasady wykonalne.
Niniejszemu Sądowi z urzędu wiadomo jest, że od uchwały Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Opolu nie wywiedziono skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, zatem uchwała stała się prawomocna i tym samym pozbawiła mocy prawnej uchwałę Rady Miasta S. z dnia 26 lipca 2023 roku na którą powołuje się skarżący. Zatem należało uznać, że słusznie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej uchwały, z racji tego, że weszła ona w życie wraz z dniem 1 sierpnia 2023 r.
2.4. Z tej przyczyny Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i z art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI