III FZ 424/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-11-15
NSApodatkoweWysokansa
podatek od nieruchomościpodatek rolnybraki formalnepełnomocnictwodoręczenie zastępczeterminy procesoweNSAWSAzażalenie

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o odrzuceniu skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych w terminie, mimo próby usprawiedliwienia błędami Poczty Polskiej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę G. sp. z o.o. z powodu braku pełnomocnictwa i dokumentów KRS. Mimo wezwania do uzupełnienia braków, strona nie uczyniła tego w terminie. Skarżąca wniosła zażalenie, twierdząc, że opóźnienie wynikało z błędów operatora pocztowego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że fikcja doręczenia następuje z upływem 14 dni od pierwszego awizo, a profesjonalny pełnomocnik powinien znać przepisy procesowe i dochować terminów.

Sprawa dotyczy zażalenia G. sp. z o.o. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które odrzuciło skargę spółki na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach w przedmiocie podatku od nieruchomości i podatku rolnego za 2016 r. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, tj. braku pełnomocnictwa i dokumentu określającego umocowanie do jego udzielenia, mimo wezwania do ich uzupełnienia w terminie 7 dni. Skarżąca wniosła zażalenie, argumentując, że opóźnienie w uzupełnieniu braków nastąpiło na skutek wprowadzenia w błąd przez operatora pocztowego co do daty odbioru przesyłki. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 73 P.p.s.a., doręczenie w trybie zastępczym uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu od pierwszego zawiadomienia. Nawet późniejsze odebranie przesyłki lub błąd operatora pocztowego nie niweczy skutków fikcji prawnej doręczenia. Sąd podkreślił, że od profesjonalnego pełnomocnika wymaga się maksimum staranności, w tym znajomości terminów procesowych. W tej konkretnej sprawie pierwsze awizowanie miało miejsce 27 kwietnia 2023 r., co oznaczało fikcję doręczenia z dniem 11 maja 2023 r. Termin do uzupełnienia braków upływał 18 maja 2023 r., a strona uzupełniła je 19 maja 2023 r., czyli po terminie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, błąd operatora pocztowego lub nieprawidłowe pouczenie na awizo nie usprawiedliwia uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, jeśli profesjonalny pełnomocnik powinien znać przepisy procesowe i dochować terminów.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że fikcja doręczenia w trybie art. 73 P.p.s.a. następuje z upływem określonego terminu, a późniejsze odebranie pisma lub błąd operatora nie niweczy skutków tej fikcji. Od profesjonalnego pełnomocnika wymaga się maksimum staranności w znajomości i przestrzeganiu terminów procesowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_zażalenie

Przepisy (7)

Główne

P.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 49 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przewodniczący wzywa stronę o uzupełnienie lub poprawienie pisma w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, jeżeli nie może ono otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych.

P.p.s.a. art. 65 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd dokonuje doręczeń przez operatora pocztowego.

P.p.s.a. art. 73 § § 1, 2, 3, 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy dotyczące doręczenia zastępczego poprzez złożenie pisma w placówce pocztowej i zawiadomienia adresata. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu od pierwszego zawiadomienia.

P.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd drugiej instancji może uchylić zaskarżone postanowienie.

P.p.s.a. art. 197 § § 1 i 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy dotyczące rozpoznawania zażaleń przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Prawo pocztowe

Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe

Ustawa określająca zasady działania operatorów pocztowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Doręczenie zastępcze następuje z upływem terminu określonego w art. 73 P.p.s.a., niezależnie od późniejszego odbioru pisma lub błędów operatora pocztowego. Profesjonalny pełnomocnik ma obowiązek znać przepisy procesowe i dochować terminów.

Odrzucone argumenty

Opóźnienie w uzupełnieniu braków formalnych skargi było spowodowane błędami operatora pocztowego i nieprawidłowym pouczeniem na awizo.

Godne uwagi sformułowania

Profesjonalnemu pełnomocnikowi powinny być znane omówione przepisy i zgodnie z ich treścią powinien obliczyć termin do odbioru przesyłki. Od profesjonalnego pełnomocnika wymaga się maksimum staranności, gdyż to na pełnomocniku spoczywa obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. Późniejsze odebranie pisma, tj. po upływie terminu, o którym mowa w art. 73 § 3 p.p.s.a., na skutek bezprawnego jego przetrzymywania przez operatora pocztowego, nie niweczy skutków doręczenia pisma w trybie art. 73 p.p.s.a.

Skład orzekający

Jolanta Sokołowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczenia zastępczego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, obowiązki profesjonalnych pełnomocników w zakresie terminów procesowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieuzupełnienia braków formalnych skargi i błędów w doręczeniu zastępczym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne przestrzeganie terminów procesowych, nawet w przypadku błędów zewnętrznych, co jest kluczowe dla profesjonalnych pełnomocników.

Błąd Poczty Polskiej nie usprawiedliwił uchybienia terminowi. NSA przypomina o staranności pełnomocników.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FZ 424/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-11-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jolanta Sokołowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Podatek rolny
Sygn. powiązane
I SA/Gl 457/23 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2023-07-17
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 49 § 1, art. 58 § 1 pkt 3, art. 65 § 1, art. 73 § 1,2,3,4.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia G. sp. z o.o. z siedzibą w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 lipca 2023 r. sygn. akt I SA/Gl 457/23 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi G. sp. z o.o. z siedzibą w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 16 stycznia 2023 r. nr SKO.FP/41.4/550/2022/18339 w przedmiocie podatku od nieruchomości i podatku rolnego za 2016 r. postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 17 lipca 2023 r. sygn. akt I SA/Gl 457/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: "WSA") odrzucił skargę G. Sp. z o.o. z siedzibą w L. (dalej: "strona Skarżąca") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej: "Organ") z dnia 16 stycznia 2023 r. nr SKO.FP/41.4/550/2022/18339 w przedmiocie podatku od nieruchomości i podatku rolnego za 2016 r.
Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 28 lutego 2023 r. strona Skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła do WSA skargę na powyższą decyzję Organu. Skarga ta zawierała braki formalne w postaci braku pełnomocnictwa lub wierzytelnego odpisu pełnomocnictwa do występowania w imieniu Spółki przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz dokumentu lub wierzytelnego odpisu dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania Spółki przez osobę udzielającą pełnomocnictwa (nadesłanie pełnego odpisu KRS lub odpisu KRS z dnia udzielenia pełnomocnictwa).
W oparciu o zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I WSA z dnia 29 marca 2023 r. strona Skarżąca wezwana została do uzupełnienia powyższych braków w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Strona została pouczona, że w razie nieuzupełnienia braków we wskazanym terminie, skarga zostanie odrzucona. Przesyłkę zawierającą odpis powyższego zarządzenia WSA uznało za doręczoną z dniem 11 maja 2023 r., a wobec tego termin do uzupełnienia braków upływał z dniem 18 maja 2023 r. Pomimo wezwania, strona Skarżąca nie uzupełniła braków formalnych w wyznaczonym terminie.
Na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: P.p.s.a.) Sąd pierwszej instancji powołanym na początku postanowieniem z dnia 17 lipca 2023 r. odrzucił skargę wskazując na nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
Pismem z dnia 31 lipca 2023 r. strona Skarżąca na powyższe postanowienie złożyła zażalenie podnosząc, że braki formalne skargi zostały uzupełnione po terminie na skutek wprowadzenia pełnomocnika strony Skarżącej przez operatora pocztowego w błąd co do daty ostatecznego terminu odbioru przesyłki zawierającej wezwanie. Awizo powtórne otrzymane przez pełnomocnika strony zawierało bowiem pouczenie o błędnej treści niezgodnej z art. 73 § 3 P.p.s.a.
Korespondencją z dnia 7 września 2023 r. strona Skarżąca wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego pismo w sprawie, do którego załączyła odpowiedź przesłaną przez Pocztę Polską S.A. na zgłoszenie w trybie skargowym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 49 § 1 P.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku skargi rygor nieuzupełnienia braków formalnych został określony w art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. i zgodnie z tym przepisem sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
Odbiór przesyłki zawierającej odpis przedmiotowego zarządzenia – wg treści adnotacji na zwrotnym potwierdzeniu odbioru – miał miejsce 12 maja 2023 r., a braki formalne zostały uzupełnione 19 maja 2023 r. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w zakresie daty doręczenia ww. przesyłki WSA uznał, że braki formalne uzupełniono z uchybieniem wyznaczonego terminu, gdyż doręczenie odpisu zarządzenia nastąpiło 11 maja 2023 r. w trybie określonym w art. 73 § 4 P.p.s.a., przez co termin do uiszczenia wpisu upłynął bezskutecznie z dniem 18 maja 2023 r. W konsekwencji Sąd postanowieniem z dnia 17 lipca 2023 r., sygn. akt I SA/Gl 457/23, skargę odrzucił.
Na podstawie art. 65 § 1 P.p.s.a., Sąd dokonuje doręczeń przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2023 r. poz. 1640), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione przez sąd osoby lub organy. Zgodnie z art. 73 § 1 P.p.s.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65 - 72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (art. 73 § 2 P.p.s.a.). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (art. 73 § 4 P.p.s.a.).
Z treści art. 73 § 1 i § 4 p.p.s.a. wynika zatem, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej nieudanej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia tj. awizo. Od daty na zawiadomieniu należy liczyć czternastodniowy termin do przyjęcia fikcji prawnej doręczenia pisma. Fikcja ta polega na przyjęciu za udowodniony fakt prawotwórczy, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, a zatem z tą datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe. Zatem odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się fikcja prawna doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałej fikcji. Również wtedy, gdy adresat odbierze przesyłkę już po 14 dniach, w dalszym ciągu będzie miała zastosowanie wynikająca z tego przepisu fikcja prawna wcześniejszego doręczenia. Innymi słowy, późniejsze odebranie pisma, tj. po upływie terminu, o którym mowa w art. 73 § 3 p.p.s.a., na skutek bezprawnego jego przetrzymywania przez operatora pocztowego, nie niweczy skutków doręczenia pisma w trybie art. 73 p.p.s.a.
Profesjonalnemu pełnomocnikowi powinny być znane omówione przepisy i zgodnie z ich treścią powinien obliczyć termin do odbioru przesyłki, biorąc pod uwagę datę pozostawienia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma i możliwości jego odbioru w placówce pocztowej.
Podkreślić należy, że od profesjonalnego pełnomocnika wymaga się maksimum staranności, gdyż to na pełnomocniku spoczywa obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. Dochowanie owej staranności wyraża się między innymi w tym, że pełnomocnik powinien znać terminy procesowe i kontrolować ich upływ. Dlatego wskazana przez stronę skarżącą pomyłka ze strony pracownika Poczty, nie usprawiedliwia niedochowania terminu. Na marginesie można zauważyć, że przedłożone przez Skarżącego pismo z dnia 7 września 2023 r., nie jest oryginałem, więc nie stanowi dowodu.
W niniejszej sprawie pierwsze awizowanie przesyłki miało miejsce w dniu 27 kwietnia 2023 r., a więc licząc czternastodniowy termin – przesyłkę zawierającą wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, uznaje się za doręczoną z dniem 11 maja 2023 r. W związku z tym termin do uzupełnienia braku formalnego skargi upłynął z dniem 18 maja 2023 r., natomiast strona Skarżąca uzupełniła ww. braki w dniu 19 maja 2023 r. w związku z tym po upływie ustawowego siedmiodniowego terminu do dokonania tej czynności.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny z przedstawionych wyżej przyczyn, działając na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI