III FZ 416/22

III FZ 416/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2022-10-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Dalkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich
Sygn. powiązane
III SA/Wa 215/22 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2022-06-13
III SA/Wa 1977/21 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2022-03-23
Skarżony organ
Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 28 par. 1, art. 34
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Dnia 25 października 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Dalkowska po rozpoznaniu w dniu 25 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia O. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Z. [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 1977/21 odrzucające skargę w sprawie ze skargi O. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Z. [...] na decyzję Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 26 listopada 2021 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON za okres od lutego do października 2018 r. postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
1.1. Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 215/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę O. [...] Sp. z o.o. (dalej: "Skarżąca") na decyzję Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 26 listopada 2021 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON za miesiące od lutego do października 2018 r.
Na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 24 stycznia 2022 r. skarżąca została wezwana pismem z 28 stycznia 2022 r. do usunięcia braków formalnych skargi poprzez: 1) złożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi; 2) złożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osób, które udzieliły pełnomocnictwa do reprezentacji spółki w dacie jego udzielenia; 3) podanie wartości przedmiotu zaskarżenia - w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało pełnomocnikowi skarżącej doręczone 4 lutego 2022 r. (k. 17 akt sądowych). Pełnomocnik skarżącej wskazał wartość przedmiotu zaskarżenia i nadesłał pełnomocnictwo do reprezentowania skarżącej. Ponadto nadesłał informację z Krajowego Rejestru Sądowego dotyczącą "S. [...] Sp. z o.o ", a nie dotyczącą Skarżącej, tj. "O. [...] Sp. z o.o.". Ze względu na wskazanie nieprawidłowego umocowania osób, które udzieliły pełnomocnictwa do reprezentacji spółki, co w konsekwencji oznaczało nieuzupełnienie braków formalnych w terminie, Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę.
1.2. Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.
2. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
2.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
2.2. Zgodnie z art. 34 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: "p.p.s.a"), strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Natomiast stosownie do art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Zgodnie z art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28 p.p.s.a., mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 29 p.p.s.a.). Ponadto, stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
2.3. Z akt sprawy wynika, że skarżący reprezentowany przez pełnomocnika, zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 24 stycznia 2022 r. został wezwany pismem z 28 stycznia 2022 r. do usunięcia braków formalnych skargi poprzez: 1) złożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi; 2) złożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osób, które udzieliły pełnomocnictwa do reprezentacji spółki w dacie jego udzielenia; 3) podanie wartości przedmiotu zaskarżenia - w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka zawierająca wezwanie została skutecznie doręczona pełnomocnikowi skarżącego w dniu 4 lutego 2022 r. Analiza akt sądowych sprawy nie pozostawia wątpliwości, że pełnomocnik skarżącej, w zakreślonym przez Sąd terminie (upływał z dniem 11 lutego 2022 r.) wskazał wartość przedmiotu zaskarżenia 11.828,00 zł i nadesłał pełnomocnictwo do reprezentowania skarżącej. Ponadto nadesłał informację z Krajowego Rejestru Sądowego dotyczącą "S. [...] Sp. z o.o ", a nie dotyczącą Skarżącej, tj. "O. [...] Sp. z o.o."
2.4. Zgodnie z zasadą wolnego wyboru działania przed sądem administracyjnym (art. 34 p.p.s.a.), to do strony postępowania należy decyzja odnośnie tego, czy przed sądem administracyjnym będzie występowała osobiście, czy też będzie reprezentowana przez fachowego pełnomocnika procesowego.
Sąd w składzie obecnie orzekającym nie podziela stanowiska strony skarżącej, że zachodziła konieczność wezwania samego skarżącego (jego przedstawiciela) do uzupełnienia tego braku formalnego skargi. Wyjaśnić bowiem należy, że jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism, doręczenia należy dokonywać wyłącznie tym podmiotom (art. 67 § 5 p.p.s.a.). Skoro skarga została sporządzona i wniesiona przez radcę prawnego, który wskazał w skardze, że zastępuje skarżącego, to Sąd pierwszej instancji, w świetle art. 37 § 1 w zw. z art. 67 § 5 i art. 49 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. prawidłowo wezwał pełnomocnika do przedłożenia złożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osób, które udzieliły pełnomocnictwa do reprezentacji spółki w dacie jego udzielenia i nie był zobowiązany z uwagi na nieusunięcie przez niego w wyznaczonym terminie braku formalnego skargi, do wzywania samego skarżącego do podpisania środka zaskarżenia. Wezwanie strony do podpisania skargi osobiście, prowadziłoby do uprzywilejowania stron korzystających z usług profesjonalnych pełnomocników względem stron, które z takiej możliwości nie korzystają. W przypadku stron, które występują przed sądem administracyjnym bez pełnomocnika profesjonalnego, skarga, której brak formalny (np. w postaci braku podpisu pod skargą) nie zostanie uzupełniony w wyznaczonym terminie, zostanie odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. bez ponownego wezwania. Posiadanie profesjonalnego pełnomocnika ma być dla strony korzyścią ze względu na posiadaną przez tego pełnomocnika wiedzę i doświadczenie zawodowe, a nie dlatego, że stwarza dla sądu dodatkowe obowiązki względem obowiązków wobec stron, które takiego pełnomocnika nie mają. Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny podziela poglądy tutejszego Sądu zawarte w postanowieniach z dnia 23 maja 2017 r., sygn. akt II GZ 367/17 i z dnia 28 lipca 2021 r., sygn. akt II OZ 422/21, które są w opozycji do wyrażanych w orzeczeniach powołanych przez stronę skarżącą. Prawo do sądu nie jest prawem absolutnym, które musi zostać w każdym jednostkowym przypadku bezwzględnie zrealizowane. Podlega ono ustawowym ograniczeniom: podmiotowym (w zakresie legitymacji procesowej określonych podmiotów), przedmiotowym (określone kategorie spraw), formalnym (np. przymus radcowsko-adwokacki, wymogi pism procesowych) czy fiskalnym (koszty sądowe). Mając na uwadze dobro prawem chronione, jakim jest prawo do sądu, stronie umożliwiono uzupełnienie braków formalnych wniesionego pisma, jednak z takiej możliwości nie skorzystała w sposób odpowiedni (czynności podejmowane przez pełnomocnika obciążają stronę w imieniu której działa).
Z racji tego, że pełnomocnik przesłał błędny wydruk z Krajowego Rejestru Sądowego, który nie dotyczył skarżącej w danej sprawie należy uznać, że nie uzupełnił braków formalnych o które był wzywany. W konsekwencji należy uznać, że słusznie Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę.
2.5. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.