III FZ 386/25

III FZ 386/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-08-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jolanta Sokołowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 259 § 1 i 2, art. 83 § 1 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 1061
art. 115.
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia D. A. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 13 maja 2025 r. sygn. akt I SPP/Łd 34/25 w przedmiocie odrzucenia sprzeciwu w sprawie ze skargi D. A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 29 sierpnia 2023 r. nr SKO.418.43.2023 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 13 maja 2025 r., sygn. akt I SPP/Łd 34/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi (dalej: WSA) odrzucił sprzeciw D. A. (dalej: Skarżąca) od postanowienia referendarza sądowego WSA z dnia 7 kwietnia 2025 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi Skarżącej na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi (dalej: SKO) z dnia 29 sierpnia 2023 r. w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji przedstawił następujący stan faktyczny. W dniu 25 września 2024 r. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną od wyroku WSA z dnia 29 maja 2024 r. sygn. akt I SA/Łd 813/23.
Postanowieniem z dnia 30 stycznia 2025 r. WSA odrzucił skargę kasacyjną oraz zwrócił Skarżącej kwotę 100 zł uiszczoną tytułem wpisu sądowego od wniesionej skargi kasacyjnej. Odpis postanowienia doręczono Skarżącej w dniu 20 lutego 2025 r.
W piśmie z dnia 27 lutego 2025 r. Skarżąca wniosła o ustanowienie pełnomocnika w osobie radcy prawnego posiadającego wiedzę nie tylko z zakresu egzekucji administracyjnej, ale również prawa budowlanego oraz podatkowego.
Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2025 r. referendarz sądowy WSA odmówił przyznania Skarżącej prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Odpis ww. postanowienia wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia Skarżąca odebrała osobiście w dniu 24 kwietnia 2025 r.
Jak wynika z urzędowego stempla znajdującego się na kopercie, Skarżąca w dniu 5 maja 2025 r. nadała w placówce pocztowej sprzeciw od postanowienia z dnia 7 kwietnia 2024 r. (Sąd pierwszej instancji błędnie określił rok wydania postanowienia jako 2024 zamiast 2025). Z ostrożności procesowej Strona wskazała, że zachowała termin do wniesienia sprzeciwu, ponieważ według Skarżącej dzień 2 maja 2025 r. został uznany przez WSA jako ustawowy dzień wolny od pracy, a zatem ustawowy termin do wniesienia sprzeciwu mija 5 maja 2025 r.
Sąd pierwszej instancji zaskarżonym postanowieniem odrzucił sprzeciw argumentując, że zgodnie z treścią art. 83 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: P.p.s.a.) jedynie termin kończący się w dniu ustawowo wolnym od pracy albo w sobotę ulega "przedłużeniu" do następnego dnia roboczego. W innych okolicznościach przepis ten nie ma zastosowania. W szczególności nie znajdzie on zastosowania w przypadku ustalenia 2 maja 2025 r. dniem wolnym od pracy na podstawie zarządzenia Prezesa WSA z uwagi na niezaprzeczalny fakt, że nie był to dzień ustawowo wolny od pracy. Jednocześnie dniem tym nie była sobota. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił również, że brak możliwości osobistego wniesienia pisma do sądu w dniu 2 maja 2025 r. nie stanowi o niemożności zachowania terminu przez stroną postępowania, gdyż istnieją inne dostępne rodzaje komunikacji z sądem.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, pismem z dnia 10 czerwca 2025 r. Skarżąca zaskarżyła w całości postanowienie Sądu pierwszej instancji. Strona nie zaakceptowała stanowiska WSA, argumentując, że sądy obowiązane są respektować wydane przez prezesa sądu zarządzenia o uznaniu dnia 2 maja 2025 r. dniem wolnym od pracy, według Skarżącej oznacza to że w dniu określonym w zarządzeniu sąd jest nieczynny, a czynności urzędowe które mają być dokonane w określonym terminie mogą być odroczone do kolejnego dnia roboczego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 259 § 1 P.p.s.a. od postanowień referendarzy sądowych, wydanych na posiedzeniu niejawnym co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy, strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia tego postanowienia. Zgodnie z § 2 tego artykułu, sprzeciw wniesiony po terminie oraz sprzeciw, którego braki formalne nie zostały uzupełnione, a także sprzeciw wniesiony przez adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego, niezawierający uzasadnienia, sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym.
Z akt sprawy wynika, że postanowienie referendarza sądowego z dnia 7 kwietnia 2025 r. o odmowie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, zostało doręczone Skarżącej osobiście w dniu 24 kwietnia 2025 r. (potwierdzenie odbioru k. 41).
Wobec tego, że termin do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego upływał w dniu 2 maja 2025 r. (uwzględniając fakt, że dzień 1 maja 2025 r. był dniem ustawowo wolnym od pracy), a sprzeciw został złożony w dniu 5 maja 2025 r., prawidłowym było jego odrzucenie przez WSA na podstawie art. 259 § 2 P.p.s.a.
Sposób w jaki należy obliczać terminy jest określony w przepisach ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2024 r., poz. 1061 ze zm., dalej: K.c.), do stosowania których odsyła art. 83 § 1 P.p.s.a., przy czym przepis ten zawiera zastrzeżenie, że jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Zgodnie zaś z mającym zastosowanie w niniejszej sprawie art. 115 K.c., jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. Z przytoczonych przepisów wynika, że tylko dzień ustawowo wolny od pracy ma znaczenie przy obliczaniu terminów, a konkretnie wpływa na ich wydłużenie. Jak wskazał WSA, dni ustawowo wolne od pracy określa ustawa z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (Dz. U. z 2025 r., poz. 296). Tylko wymienione w tej ustawie dni, jako ustawowo wolne od pracy, bierze się pod uwagę przy obliczaniu terminów.
Błędne jest zatem stanowisko Skarżącej, iż przy obliczaniu terminu należy uwzględnić dzień wolny od pracy wyznaczony zarządzeniem Prezesa Sądu, tj. 2 maja 2025 r. Ten dzień nie jest wskazany w ustawie o dniach wolnych od pracy, zatem nie może być traktowany jako ustawowo wolny od pracy. Nie ma żadnych podstaw prawnych, aby taki status przypisać innym dniom wolnym od pracy, w tym wyznaczanym przez pracodawcę.
Skarżąca miała wydłużony termin na wniesienie sprzeciwu, gdyż określony w art. 259 § 1 P.p.s.a. siedmiodniowy termin przypadał na dzień 1 maja 2025 r., ale właśnie z tej przyczyny, że był to dzień ustawowo wolny od pracy, ów termin został przedłużony do 2 maja 2025 r. Okoliczność, iż sprzeciw nie mógł być złożony w siedzibie Sądu, nie jest przeszkodą w dochowaniu terminu. Sprzeciw mógł być bowiem złożony w placówce pocztowej, a oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu, o czym stanowi art. 83 § 3 P.p.s.a.
Stanowisko Sądu pierwszej instancji pozostaje w zgodzie z obowiązującymi przepisami, dlatego zażalenie nie mogło być uwzględnione.
Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.