III FZ 380/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie J. P. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału III WSA w Warszawie, które nakazywało ściągnięcie od skarżącego 100 zł opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem. Sprawa wywodziła się z wniosku skarżącego o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA z 16 kwietnia 2019 r. Po wyczerpaniu trybu wpadkowego dotyczącego prawa pomocy, skarżący został wezwany do uiszczenia opłaty, jednak jej nie zapłacił. Zarządzenie o ściągnięciu opłaty zostało wydane na podstawie art. 234 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). NSA oddalił zażalenie, stwierdzając, że obowiązek uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, złożony na wniosek strony w terminie 7 dni, wynika z bezwzględnie obowiązujących przepisów (art. 141 § 2, art. 142 § 2, art. 234 § 2 p.p.s.a.). Opłata ta wynosi 100 zł zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów. Sąd podkreślił, że w przypadku nieuiszczenia opłaty, przewodniczący wydziału ma obowiązek zarządzić jej ściągnięcie, a przepis ten nie pozostawia swobody decyzyjnej. Ponieważ skarżący nie uzyskał prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów, pozostawał zobowiązany do zapłaty. NSA zwrócił również uwagę, że po uprawomocnieniu się wyroku WSA i wydaniu przez NSA wyroku w innej sprawie dotyczącej skarżącego, wyłączona została możliwość składania wniosków o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, chyba że chodzi o wnioski o umorzenie, odroczenie lub rozłożenie na raty zapłaty należności, które regulowane są odrębnymi przepisami.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie obowiązku uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem oraz interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji nieuiszczenia opłaty kancelaryjnej i interpretacji przepisów o prawie pomocy w kontekście uprawomocnionego wyroku.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zarządzenie o przymusowym ściągnięciu opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem jest zgodne z prawem, gdy skarżący nie uiścił tej opłaty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zarządzenie jest zgodne z prawem.
Uzasadnienie
Obowiązek uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, złożony na wniosek strony w terminie, wynika z bezwzględnie obowiązujących przepisów p.p.s.a. W przypadku nieuiszczenia opłaty, przewodniczący wydziału ma obowiązek zarządzić jej ściągnięcie, a przepis ten nie pozostawia swobody decyzyjnej.
Czy skarżący może skutecznie wnioskować o zwolnienie z opłaty kancelaryjnej po uprawomocnieniu się wyroku WSA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, po uprawomocnieniu się wyroku WSA i wydaniu przez NSA wyroku w innej sprawie dotyczącej skarżącego, wyłączona została możliwość skutecznego składania wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 243 § 1 p.p.s.a., po uprawomocnieniu się wyroku WSA, wyłączona jest możliwość składania wniosków o przyznanie prawa pomocy w zakresie kosztów sądowych. Ewentualne wnioski o umorzenie, odroczenie lub rozłożenie na raty zapłaty należności podlegają odrębnym przepisom.
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 234 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, doręczony na skutek żądania zgłoszonego w terminie 7-dniowym od ogłoszenia orzeczenia, pobiera się opłatę kancelaryjną. Jeżeli opłata nie została uiszczona, przewodniczący zarządzi ściągnięcie jej od strony, która złożyła wniosek o uzasadnienie, po uprzednim wezwaniu do jej uiszczenia.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądemi administracyjnymi
p.p.s.a. art. 198
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądemi administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 142 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 czerwca 2019 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych art. § 2
Określa opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczony na skutek wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia w wysokości 100 zł.
p.p.s.a. art. 243 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Po uprawomocnieniu się wyroku WSA, wyłączona jest możliwość skutecznego składania wniosku o przyznanie prawa pomocy.
p.p.s.a. art. 229
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy wniosków o umorzenie, odroczenie lub rozłożenie na raty zapłaty należności z tytułu nieuiszczonych kosztów sądowych.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu umarzania, odraczania i rozkładania na raty oraz cofania odroczenia lub rozłożenia na raty nieuiszczonych należności sądowych orzeczonych w postępowaniu przed sądem administracyjnym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem wynika z bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa. • W przypadku nieuiszczenia opłaty, przewodniczący wydziału ma obowiązek zarządzić jej ściągnięcie. • Skarżący nie uzyskał prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. • Po uprawomocnieniu się wyroku WSA, wyłączona jest możliwość skutecznego składania wniosków o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżącego dotyczące niezasadności zarządzenia o przymusowym ściągnięciu opłaty kancelaryjnej (np. powołanie się na pandemię, sytuację finansową) zostały uznane za niezasadne w kontekście obowiązujących przepisów.
Godne uwagi sformułowania
Przepis nie pozostawia swobody w zakresie orzekania o wskazanej sankcji. • Wobec uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 16 kwietnia 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 2226/18, od dnia wydania przez tutejszy Sąd wyroku z 9 marca 2023 r. o sygn. III FSK 1745/21, wyłączeniu uległa możliwość skutecznego składania wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Skład orzekający
Krzysztof Winiarski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązku uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem oraz interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieuiszczenia opłaty kancelaryjnej i interpretacji przepisów o prawie pomocy w kontekście uprawomocnionego wyroku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 3/10
Sprawa dotyczy rutynowej kwestii opłat sądowych i ich egzekucji, bez nietypowych faktów czy przełomowych interpretacji prawnych.
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.