III FZ 332/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-10-30
NSApodatkoweWysokansa
podatek od nieruchomościzażalenieodrzuceniebraki formalneodpisyterminprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające zażalenie skarżącej na postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej, z powodu braku uzupełnienia braków formalnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie skarżącej na postanowienie o odrzuceniu skargi na postanowienie SKO w przedmiocie uchybienia terminu do odwołania od decyzji podatkowej. Powodem odrzucenia było nieuzupełnienie przez skarżącą braków formalnych zażalenia, mimo wezwania sądu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił dalsze zażalenie skarżącej, potwierdzając, że niedołączenie wymaganej liczby odpisów pisma stanowi brak formalny, który nie może być usunięty przez sąd i prowadzi do odrzucenia środka zaskarżenia.

Sprawa dotyczy zażalenia M. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, które odrzuciło jej wcześniejsze zażalenie. WSA odrzucił zażalenie skarżącej, ponieważ nie uzupełniła ona braków formalnych w wyznaczonym terminie. Konkretnie, skarżąca została wezwana do nadesłania podpisanego odpisu zażalenia, jednak zamiast tego załączyła odpis dotyczący innej sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając kolejne zażalenie, potwierdził prawidłowość decyzji WSA. Sąd podkreślił, że niedołączenie wymaganej liczby odpisów pisma, zgodnie z art. 47 § 1 P.p.s.a., jest brakiem formalnym, który uniemożliwia nadanie pismu prawidłowego biegu. Sąd odwołał się do uchwały NSA z 18 grudnia 2013 r. (I OPS 13/13), która jednoznacznie stwierdza, że sąd nie może samodzielnie sporządzać brakujących odpisów. W sytuacji, gdy strona nie uzupełni braków w terminie, pismo podlega odrzuceniu. NSA uznał, że argumentacja skarżącej o ogólnym przestrzeganiu terminów i składaniu wniosków o zwolnienie od kosztów nie była wystarczająca do uwzględnienia zażalenia w tej konkretnej sytuacji, gdzie doszło do niewykonania wezwania sądu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, niedołączenie wymaganej liczby odpisów zażalenia, zgodnie z art. 47 § 1 P.p.s.a., jest brakiem formalnym, który uniemożliwia nadanie zażaleniu prawidłowego biegu i nie może być usunięty przez sąd, co skutkuje odrzuceniem zażalenia na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do uchwały NSA I OPS 13/13, która stanowi, że brak odpisów jest brakiem formalnym, którego sąd nie może uzupełnić. W przypadku niewykonania wezwania do uzupełnienia braków formalnych, zażalenie podlega odrzuceniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_zażalenie

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 46

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 47 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 47 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 49 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 57 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedołączenie wymaganej liczby odpisów zażalenia stanowi brak formalny, który uniemożliwia nadanie pisma prawidłowego biegu. Sąd nie jest zobowiązany do samodzielnego sporządzania brakujących odpisów pisma procesowego. Niewykonanie wezwania sądu do uzupełnienia braków formalnych w zakreślonym terminie skutkuje odrzuceniem zażalenia.

Odrzucone argumenty

Ogólna argumentacja skarżącej, że zawsze wykonuje wezwania sądu i składa wnioski o zwolnienie od kosztów, nie była wystarczająca do uwzględnienia zażalenia w sytuacji niewykonania konkretnego wezwania.

Godne uwagi sformułowania

braków formalnych strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie niedopuszczalne, jak również zażalenie, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie niedostarczenie przez stronę skarżącą wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd.

Skład orzekający

Jan Rudowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów P.p.s.a. dotyczących braków formalnych pism procesowych, w szczególności obowiązku składania odpisów i konsekwencji ich niedostarczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku odpisów zażalenia, ale zasady są analogiczne dla innych pism procesowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady postępowania administracyjnego dotyczące formalnych wymogów pism, co jest istotne dla praktyków prawa, choć sam stan faktyczny nie jest wyjątkowo złożony.

Brak odpisu pisma procesowego – czy sąd wyręczy Cię w formalnościach? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FZ 332/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-10-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-06-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Rudowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Odrzucenie zażalenia
Sygn. powiązane
I SA/Gd 375/22 - Postanowienie WSA w Gdańsku z 2022-09-14
III FZ 331/23 - Postanowienie NSA z 2023-07-27
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 178 w zw. z art. 197 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Rudowski po rozpoznaniu w dniu 4 października r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 7 marca 2023 r. sygn. akt I SA/Gd 375/22 w przedmiocie odrzucenia zażalenia M. P. w sprawie ze skargi M. P. i W. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 27 stycznia 2022 r. nr SKO Gd/5043/21 w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 2020 r. postanawia oddalić zażalenie. NSA/post.1 - postanowienie "ogólne"
Uzasadnienie
1. Postanowieniem z 7 marca 2023 r., I SA/Gd 375/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie M. P. (dalej: "skarżąca") na postanowienie sądu z 5 grudnia 2022 r. o odrzuceniu zażalenia skarżącej na postanowienie tego sądu z 14 września 2022 r. o odrzuceniu skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 27 stycznia 2022 r. w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 2020 r. Jako podstawę orzeczenia wskazano art. 178 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej "p.p.s.a.").
2. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że skarżąca pismem złożonym 5 stycznia 2023 r. (data stempla pocztowego) wniosła zażalenie na wskazane wcześniej postanowienie sądu z 14 września 2022 r. W wykonaniu zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 17 stycznia 2023 r., skarżąca została wezwana do usunięcia braku formalnego zażalenia poprzez nadesłanie jednego egzemplarza własnoręcznie podpisanego zażalenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Wezwanie to zostało doręczone skarżącej 6 lutego 2023 r. W zakreślonym terminie skarżąca nie uzupełniła tego braku formalnego, bowiem do pisma z 13 lutego 2023 r. załączyła odpis zażalenia do sprawy I SA/Gd 374/22 a nie I SA/Gd 375/22.
3. Pismem z 30 marca 2023 r. skarżąca złożyła zażalenie na postanowienie z 7 marca 2023 r. o odrzuceniu jej zażalenia, w którym wskazała, że jej zdaniem nie uchybiła ona żadnym wymogom formalnym i w terminach ustawowych złożyła środki i inne pisma. Skarżąca podniosła, że w tutejszym sądzie toczą się liczne postępowania z jej udziałem i każdorazowo, gdy zachodziła taka konieczność, w odpowiedzi na wezwanie sądu składała ona wniosek o zwolnienie oraz wypełniała formularz.
4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Wymogi formalne pism składanych w postępowaniu sądowoadministracyjnym (w tym na mocy art. 194 § 3 p.p.s.a. również zażaleń) zostały uregulowane w art. 46 p.p.s.a. Na równi z wymogami pisma, o których mowa w art. 46 p.p.s.a., należy traktować wymogi określone w art. 47 p.p.s.a.
Przepis art. 47 § 1 p.p.s.a. stanowi, że do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Odpisami w rozumieniu § 1 mogą być także uwierzytelnione fotokopie bądź uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej (art. 47 § 2 p.p.s.a.). W sytuacji, gdy brak jest elementu pisma określonego w art. 47 p.p.s.a., obowiązkiem sądu, zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., jest wezwanie strony do uzupełnienia lub poprawienia pisma w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba, że ustawa stanowi inaczej. Takim przepisem szczególnym stanowiącym inaczej jest art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., stanowiący, iż wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym zażalenie wniesione po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalne, jak również zażalenie, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.
Analiza orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje na fakt istnienia rozbieżności w stosowaniu ww. przepisów w sytuacji, gdy strona w wymaganym terminie nie wykona wezwania sądu i nie nadeśle odpisów skargi lub zażalenia. Istniały także rozbieżne stanowiska co do możliwości samodzielnego wykonania przez sąd kserokopii takich pism. Rozbieżności te usunęła jednak uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów z 18 grudnia 2013 r., I OPS 13/13, w której stwierdzono, że niedołączenie przez stronę skarżącą wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd. Wskazano również, iż złożenie przez stronę skarżącą wymaganych odpisów skargi po upływie wyznaczonego terminu, o którym mowa w art. 49 § 1 p.p.s.a., ale przed odrzuceniem skargi, oznacza, że skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Stanowisko to należy odnosić również do braków formalnych zażalenia (art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.) (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 lipca 2022 r., III OZ 423/22, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 kwietnia 2020 r., I GZ 73/20, publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
W rozpoznawanej sprawie w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasadnie sąd pierwszej instancji odrzucił zażalenie skarżącej z uwagi na niewykonanie przez nią wezwania do nadesłania odpisu zażalenia we wskazanym przez sąd terminie. Z akt sprawy wynika, że skarżąca do pisma z 13 lutego 2023 r. stanowiącego uzupełnienie braków formalnych załączyła odpis zażalenia do sprawy I SA/Gd 374/22, a nie do niniejszej sprawy, toczącej się pod sygnaturą I SA/Gd 375/22.
Brak odpowiedniej liczby odpisów zażalenia uniemożliwiał nadanie mu prawidłowego biegu. Skorzystanie z prawa do sądu i doprowadzenie do merytorycznego rozpoznania sprawy wymaga od strony przestrzegania przepisów dotyczących wymogów formalnych składanych środków zaskarżenia oraz wykonywania w terminie wezwań sądu do usunięcia ich braków.
Mając na uwadze powyższe, w okolicznościach niniejszej sprawy, ogólna argumentacja , że skarżąca zawsze wykonuje wezwania sądu i składa wnioski o zwolnienie od kosztów nie pozwalała na uwzględnienie złożonego zażalenia.
Z powyższych względów, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI