III FZ 239/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-05-22
NSAAdministracyjneŚredniansa
ulgi podatkoweprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiterminy procesowepełnomocnik z urzęduzażalenieodrzucenie skargispóźnienie

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające skargę jako spóźnioną, podkreślając, że ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie wpływa na bieg terminu do jej wniesienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę B. S. jako spóźnioną, ponieważ została wniesiona po upływie 30-dniowego terminu od doręczenia decyzji. Skarżący wniósł zażalenie, argumentując, że termin dla pełnomocnika z urzędu biegnie od momentu jego wyznaczenia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie wpływa na bieg terminu do wniesienia skargi, który liczy się od daty doręczenia rozstrzygnięcia stronie.

Sprawa dotyczyła zażalenia B. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, które odrzuciło skargę skarżącego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ulgi płatniczej. Sąd pierwszej instancji uznał skargę za spóźnioną, ponieważ została wniesiona po upływie 30-dniowego terminu od doręczenia decyzji. Skarżący argumentował w zażaleniu, że termin do wniesienia skargi powinien być liczony od momentu wyznaczenia pełnomocnika z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia, a jej wniesienie po tym terminie skutkuje odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. NSA stwierdził, że ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie wpływa na bieg terminu do wniesienia skargi i nie powoduje jego 'otwarcia na nowo'. Sąd powołał się na utrwalone stanowisko judykatury, zgodnie z którym wniosek o przyznanie prawa pomocy i wyznaczenie pełnomocnika z urzędu pozostaje bez wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi, chyba że złożono wniosek o przywrócenie terminu, czego w tej sprawie nie uczyniono.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie wpływa na bieg terminu do wniesienia skargi, który liczy się od dnia doręczenia rozstrzygnięcia stronie.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy p.p.s.a. jednoznacznie określają, że termin do wniesienia skargi biegnie od dnia doręczenia rozstrzygnięcia stronie, a ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie powoduje 'otwarcia na nowo' tego terminu. Brak jest podstaw do takiej interpretacji, a kwestia niemożności dochowania terminu przez pełnomocnika mogłaby być rozważana jedynie w ramach wniosku o przywrócenie terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 53 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu.

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga została wniesiona po upływie 30-dniowego terminu od doręczenia decyzji. Ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie wpływa na bieg terminu do wniesienia skargi.

Odrzucone argumenty

Termin do wniesienia skargi dla pełnomocnika z urzędu rozpoczął bieg od momentu otrzymania przez pełnomocnika zawiadomienia o jego wyznaczeniu.

Godne uwagi sformułowania

brak jest jakichkolwiek podstaw do twierdzenia, że w momencie wyznaczenia pełnomocnika z urzędu termin do zaskarżenia decyzji 'otwiera się na nowo' Taka interpretacja przeczyłaby jednoznacznej treści art. 53 § 1 p.p.s.a. nakazującemu liczenie terminu do wniesienia skargi od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia wniosek o przyznanie prawa pomocy i ewentualne wyznaczenie pełnomocnika z urzędu pozostaje bez wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi

Skład orzekający

Bogusław Dauter

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów do wniesienia skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz wpływu ustanowienia pełnomocnika z urzędu na te terminy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wniosku o przywrócenie terminu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim są terminy sądowe i wpływ ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Pełnomocnik z urzędu nie ratuje spóźnionej skargi – NSA wyjaśnia kluczowe zasady terminów sądowych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FZ 239/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-05-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-04-14
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bogusław Dauter /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Ulgi podatkowe
Sygn. powiązane
I SA/Rz 61/23 - Postanowienie WSA w Rzeszowie z 2023-02-09
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 53 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Dnia 22 maja 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Dauter po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia B. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 lutego 2023 r., sygn. akt I SA/Rz 61/23 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 20 lipca 2022 r., nr [...] w przedmiocie ulgi płatniczej postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 9 lutego 2023 r., I SA/Rz 61/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z 20 lipca 2022 r. w przedmiocie ulgi płatniczej.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że decyzję doręczono skarżącemu 24 sierpnia 2022 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy. Skarżący, w otwartym terminie do wniesienia środka odwoławczego, pismem z 14 września 2022 r., nadanym w urzędzie pocztowym 16 września 2022 r., złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie z kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika.
Postanowieniem z 15 listopada 2022 r., I SPP/Rz 124/22, referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości i ustanowienie adwokata. Pismem z 8 grudnia 2022 r. Okręgowa Rada Adwokacka w R. poinformowała sąd, że pełnomocnikiem skarżącego został adwokat A. M.
Mając zatem na względzie, że działający imieniem skarżącego pełnomocnik złożył skargę w dniu 16 stycznia 2023 r. (data stempla pocztowego) tj. po upływie 30-dniowego terminu do złożenia skargi, sąd pierwszej instancji odrzucił wniesioną skargę jako spóźnioną w oparciu o art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie wskazując, że w zaskarżonym postanowieniu niezasadnie przyjęto, iż termin do wniesienia skargi upływał w sytuacji, gdy dla pełnomocnika z urzędu rozpoczął swój bieg od momentu otrzymania przez pełnomocnika zawiadomienia o jego wyznaczeniu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Natomiast, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie tego terminu.
W świetle przytoczonych unormowań kwestionowane postanowienie należało uznać za odpowiadające prawu. Decyzję doręczono skarżącemu 24 sierpnia 2022 r., a skarga została wniesiona 16 stycznia 2023 r., zatem sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił, że skarga została wniesiona po terminie, co skutkowało jej odrzuceniem.
Bez znaczenia dla upływu terminu do wniesienia skargi pozostawał fakt ustanowienia dla strony pełnomocnika z urzędu. W świetle przepisów ustawy regulującej postępowanie przed sądami administracyjnymi brak jest jakichkolwiek podstaw do twierdzenia, że w momencie wyznaczenia pełnomocnika z urzędu termin do zaskarżenia decyzji "otwiera się na nowo". Taka interpretacja przeczyłaby jednoznacznej treści art. 53 § 1 p.p.s.a. nakazującemu liczenie terminu do wniesienia skargi od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia. (zob. postanowienie NSA z 26 kwietnia 2013 r., II FSK 435/13)
Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na prezentowane w judykaturze stanowisko, zgodnie z którym wniosek o przyznanie prawa pomocy i ewentualne wyznaczenie pełnomocnika z urzędu pozostaje bez wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi (por. np. postanowienie NSA z 12 października 2012 r., II OZ 884/12 i powołane tam orzeczenia). Zaskarżenie decyzji po upływie trzydziestodniowego terminu jest więc możliwe wyłącznie w przypadku, gdy przywrócono termin do dokonania danej czynności procesowej. Zatem powoływana w rozpatrywanym przypadku niemożność dochowania terminu przez adwokata ustanowionego z urzędu mogłaby być rozważana na tle konkretnych okoliczności danej sprawy w ramach ewentualnego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, którego jednak w niniejszej sprawie nie złożono.
Z tych względów zaskarżone postanowienie należało uznać za odpowiadające prawu. Stosownie do treści art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny, orzekł jak sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI