III FZ 204/25

III FZ 204/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-04-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Pruszyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 86 par. 1, art.87 par. 1, art. 49 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 23 kwietnia 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Pruszyński po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 lipca 2024 r. sygn. akt I SPP/Kr 95/23 w przedmiocie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi P. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 17 marca 2023 r. nr 1201-IEE.711.2.22.2022.5.JM w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 22 lipca 2024 r., I SPP/Kr 95/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w sprawie ze skargi P. Z. (dalej: skarżący) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z 17 marca 2023 r. w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu skarżący wniósł z uchybieniem terminu do jego złożenia. Wniosek ten skarżący sformułował pierwszy raz odpowiadając na wezwanie referendarza sądowego o uzupełnienie braku formalnego zażalenia z 11 marca 2024 r., a więc dopiero 29 kwietnia 2024 r. Przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia sprzeciwu, wskazywana wprost przez skarżącego, ustała natomiast po zakończeniu w dniu 6 marca 2024 r. przebywania na zwolnieniu lekarskim. Termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, w ocenie sądu pierwszej instancji, upłynął 13 marca 2024 r. Złożenie przedmiotowego wniosku w dniu 29 kwietnia 2024 r. oznacza zatem, że został on wniesionych do sądu z uchybieniem terminu przewidzianego na dokonanie tej czynności.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia (powinno być: postanowienia - przyp. sądu), przyznanie prawa pomocy i zwolnienie z opłat.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że tożsama sprawa dotycząca skarżącego została rozpoznana przez ten Sąd postanowieniem z 18 lutego 2025 r. o sygn. III FZ 64/25, dlatego w dalszej części uzasadnienia posłuży się argumentacją przedstawioną w tym judykacie.
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie z innych przyczyn niż podniesione przez skarżącego.
Stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4).
Zgodnie z art. 88 p.p.s.a., spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Wniosek jest spóźniony, jeżeli został wniesiony po upływie siedmiodniowego terminu przewidzianego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Wniosek jest niedopuszczalny, gdy nie spełnia ustawowych warunków jego dopuszczalności, np.: jeżeli został złożony po upływie roku od uchybionego terminu, a nie dotyczy przypadku wyjątkowego (art. 87 § 5 p.p.s.a.); jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 p.p.s.a.); jeżeli czynność strony była dokonana w terminie (art. 86 § 1 p.p.s.a.); jeżeli wniosek nie dotyczy terminu procesowego, lecz np. terminu prawa materialnego lub terminu instrukcyjnego (art. 278 lub 141 § 1 p.p.s.a.) albo terminu związanego z upływem określonej fazy postępowania sądowego (por. B. Dauter [w:] A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2024, art. 88). Jeśli jednak wniosek został złożony terminowo i jest dopuszczalny, to sąd administracyjny musi rozstrzygnąć wniosek - przywracając termin bądź odmawiając przywrócenia terminu.
W zaistniałym stanie faktycznym błędne jest wskazanie sądu pierwszej instancji jakoby wniosek o przywrócenie terminu został zawarty dopiero w piśmie z 29 kwietnia 2024 r. stanowiącym odpowiedź na wezwanie do uzupełnienie braków formalnych zażalenia z 11 marca 2024 r. Pomimo nieprecyzyjnego sformułowania wniosku i braku wskazania o przywrócenie terminu do dokonania jakiej konkretnie czynności skarżący wnosi, wniosek o przywrócenie terminu został zawarty już w piśmie z 11 marca 2024 r., zatytułowanym zażalenie. Zarządzeniem z 2 kwietnia 2024 r. skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych zażalenia m.in. poprzez oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, zakresu zaskarżenia i swojego numeru PESEL. Skarżący odpowiadając na wezwanie sądu określił, że wnosi o przywrócenie terminu na wniesienie skargi (prawidłowo powinno być sprzeciwu, na co zwrócił uwagę również sąd pierwszej instancji) na postanowienie referendarza sądowego, I SPP/Kr 95/23.
Mając na uwadze treść wezwania sądu z 2 kwietnia 2024 r. należało uznać, że skarżący został zobligowany do usunięcia braków formalnych wniesionego pisma, czego w wyznaczonym siedmiodniowym terminie dokonał - doprecyzowując o przywrócenie terminu do dokonania jakiej czynności wnosi. W konsekwencji mając na uwadze treść art. 49 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym pismo poprawione lub uzupełnione w terminie wywołuje skutki od dnia jego wniesienia, należało uznać, że wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony przez skarżącego 11 marca 2024 r. Wniosek został złożony w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (skarżący do 6 marca 2024 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim), tym samym zachowany został termin wynikający z art. 87 § 1 p.p.s.a. Oznacza to, że nie było podstaw do wydania postanowienia odrzucającego wniosek o przywrócenie terminu, jako spóźnionego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uwzględni powyższe stanowisko w przedmiocie zachowania przez skarżącego siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu.
Z tych względów, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny, orzekł jak sentencji.