III FZ 186/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-06-03
NSApodatkoweŚredniansa
przywrócenie terminuprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiwniosek o uzasadnieniezażalenieodrzucenie wnioskuniedopuszczalnośćpodatek od spadków i darowizn

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie postanowienia o odrzuceniu skargi, uznając wniosek za niedopuszczalny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia o odrzuceniu skargi, ponieważ sąd sporządził uzasadnienie z urzędu. Skarżąca wniosła zażalenie, argumentując, że sąd powinien był potraktować jej pismo jako zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, potwierdzając, że wniosek o przywrócenie terminu do czynności nieprzewidzianej prawem jest niedopuszczalny, a skarżąca jasno określiła charakter swojego pisma.

Sprawa dotyczyła zażalenia E. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, które odrzuciło wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia o odrzuceniu skargi. WSA odrzucił wniosek, wskazując, że uzasadnienie postanowienia o odrzuceniu skargi zostało sporządzone z urzędu, co czyni wniosek o jego sporządzenie niedopuszczalnym. Skarżąca wniosła zażalenie, twierdząc, że sąd powinien był zinterpretować jej pismo jako zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, zwłaszcza że nie wiedziała o sporządzeniu uzasadnienia z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 88 P.p.s.a., spóźniony lub niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu podlega odrzuceniu. NSA zgodził się z WSA, że wniosek o przywrócenie terminu do czynności nieprzewidzianej prawem (jak ponowne sporządzenie uzasadnienia, które już zostało sporządzone z urzędu) jest niedopuszczalny. Ponadto, NSA zwrócił uwagę, że skarżąca na wezwanie WSA jasno określiła charakter swojego pisma jako wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie, co uniemożliwia sądowi przyjęcie, że było to zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taki wniosek jest niedopuszczalny.

Uzasadnienie

Ustawodawca nie przewiduje instytucji wniosku o sporządzenie uzasadnienia, które zostało już sporządzone z urzędu. W konsekwencji, wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności nieprzewidzianej przez prawo jest niedopuszczalny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 88

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 163 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd sporządza z urzędu uzasadnienie postanowienia.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o oddaleniu zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o oddaleniu zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia, które zostało sporządzone z urzędu, jest niedopuszczalny. Strona jasno określiła charakter swojego pisma jako wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie, co uniemożliwia jego interpretację jako zażalenia.

Odrzucone argumenty

Pismo z 16 grudnia 2024 r. powinno zostać potraktowane jako zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, ponieważ skarżąca nie wiedziała o sporządzeniu uzasadnienia z urzędu.

Godne uwagi sformułowania

nie jest dopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności nieprzewidzianej przez prawo Nieuzasadnione jest więc czynienie sądowi zarzutu, że nie potraktował tego pisma jako zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi, w sytuacji gdy strona wyraźnie i kategorycznie określiła charakter pisma z 16 grudnia 2024 r.

Skład orzekający

Jan Rudowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu do czynności procesowych, w szczególności w kontekście wniosków o sporządzenie uzasadnienia postanowień."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy uzasadnienie postanowienia jest sporządzane z urzędu, a strona błędnie interpretuje swoje dalsze pisma.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z przywracaniem terminów i interpretacją pism procesowych, co jest istotne dla praktyków, ale niekoniecznie dla szerokiej publiczności.

Błąd proceduralny: Czy można prosić o coś, co już zostało zrobione z urzędu?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FZ 186/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-06-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-01
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Rudowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6114 Podatek od spadków i darowizn
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
I SA/Sz 352/24 - Postanowienie WSA w Szczecinie z 2024-10-09
III FZ 86/25 - Postanowienie NSA z 2025-05-30
I SA/Gl 443/24 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2025-10-01
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 88
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Rudowski po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia E. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 5 lutego 2025 r., sygn. akt I SA/Sz 352/24 w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu w sprawie ze skargi E. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z dnia 22 marca 2024 r., nr 3201-IOD2.604.1.2024.5 w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku od spadków i darowizn po wznowieniu postępowania postanawia: oddalić zażalenie
Uzasadnienie
1. Postanowieniem z 5 lutego 2025 r. I SA/Sz 352/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w sprawie ze skargi E. G. (dalej: "skarżąca", "strona") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z 22 marca 2024 r., wydaną w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku od spadków i darowizn po wznowieniu postępowania, odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia z 9 października 2024 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 88 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.").
2. Jak wynika z akt sprawy, postanowieniem z 9 października 2024 r., wydanym na posiedzeniu niejawnym, sąd odrzucił skargę strony z uwagi na nieuzupełnienie w terminie jej braków fiskalnych. Sąd, zgodnie z brzmieniem art. 163 § 2 p.p.s.a. sporządził z urzędu uzasadnienie tego postanowienia.
Skarżąca w piśmie z 16 grudnia 2024 r. wystąpiła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie postanowienia z 9 października 2024 r.
Zarządzeniem z 3 stycznia 2025 r. strona został wezwana m.in. do wyjaśnienia czy pismo z 16 grudnia 2024 r. należy potraktować jako wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na zarządzenie o uiszczeniu wpisu oraz wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi.
Pismem z 20 stycznia 2025 r. skarżąca wskazała, że "pismo z dnia 16.12.2024 r. należy traktować jako wniosek o przywrócenie mi terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie postanowienia o odrzuceniu skargi z dnia 09.10.2024 r., a niniejsze pismo jako wniosek o przywrócenie mi terminu do wniesienia zażalenia na to postanowienie i do zapłacenia wpisu". (pismo k. 68).
Wobec powyższego, zaskarżonym postanowieniem z 5 lutego 2025 r. WSA w Szczecinie odrzucił wniosek strony o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia z 9 października 2024 r. jako niedopuszczalny. Sąd bowiem z urzędu sporządził uzasadnienie tego postanowienia, niezależnie od wniosku skarżącej.
3. Skarżąca pismem z 24 lutego 2025 r. wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, zaskarżając je w całości. W zażaleniu zarzucono niezasadne przyjęcie, że w niniejszej sprawie należało odrzucić zażalenie z powodu złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie postanowienia z 9 października 2024 r., podczas gdy należało przyjąć, skoro sąd sporządził uzasadnienie z urzędu, o czym nie wiedziała, to należało przyjąć, że pismem z 16 grudnia 2025 r. złożyła zażalenie na to postanowienie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
4. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 88 p.p.s.a., spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie.
Zgodzić należy się z sądem pierwszej instancji, że w przypadkach, w których sąd sporządza uzasadnienie postanowienia z urzędu, jak w niniejszej sprawie, ustawodawca nie przewidział instytucji wniosku o sporządzenie takiego uzasadnienia raz jeszcze. W konsekwencji nie jest dopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności nieprzewidzianej przez prawo. Słusznie zatem sąd pierwszej instancji odrzucił wniosek strony jako niedopuszczalny.
W odniesieniu do argumentacji skarżącej, wymaga wskazania, że strona na wezwanie sądu pierwszej instancji wprost wskazała, że pismo z 16 grudnia 2024 r. dotyczy wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie postanowienia o odrzuceniu skargi. Nieuzasadnione jest więc czynienie sądowi zarzutu, że nie potraktował tego pisma jako zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi, w sytuacji gdy strona wyraźnie i kategorycznie określiła charakter pisma z 16 grudnia 2024 r.
Uwzględniając powyższe okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. o oddaleniu zażalenia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI