III FZ 182/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-04-17
NSApodatkoweŚredniansa
zażalenieprawomocnośćwyrok NSApostanowienie WSAniedopuszczalnośćodrzucenie zażaleniaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiwpis sądowy

NSA odrzucił zażalenie organu na postanowienie WSA o odrzuceniu wniosku o stwierdzenie prawomocności wyroku NSA, uznając zażalenie za niedopuszczalne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił wniosek Dyrektora Izby Administracji Skarbowej o stwierdzenie prawomocności wyroku NSA, argumentując, że prawomocność wyroków NSA stwierdza się z mocy prawa. Organ złożył zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił jednak zażalenie, uznając je za niedopuszczalne, ponieważ przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia o odrzuceniu wniosku o stwierdzenie prawomocności wyroku NSA.

Sprawa dotyczyła zażalenia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 stycznia 2023 r. (sygn. akt I SA/Wr 62/18), którym odrzucono wniosek organu o stwierdzenie prawomocności wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2021 r. (sygn. akt III FSK 176/21). Sąd pierwszej instancji uznał wniosek za niedopuszczalny, wskazując, że orzeczenia NSA stają się prawomocne z mocy prawa i nie wymagają stwierdzenia. Organ w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 169 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), twierdząc, że sąd powinien był stwierdzić prawomocność wyroku na wniosek strony. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, odrzucił zażalenie organu. Sąd uzasadnił, że przepisy p.p.s.a., w tym art. 194 § 1 pkt 1-10 oraz art. 169 p.p.s.a., nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia o odrzuceniu wniosku o stwierdzenie prawomocności wyroku NSA. Podkreślono, że prawomocność formalna orzeczenia następuje z mocy samego prawa, a postanowienia w tym zakresie mają charakter deklaratoryjny i nie podlegają zaskarżeniu. W związku z niedopuszczalnością zażalenia, zostało ono odrzucone na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 178 p.p.s.a. Sąd orzekł również o zwrocie organowi uiszczonego wpisu od zażalenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie o odrzuceniu wniosku o stwierdzenie prawomocności wyroku NSA nie podlega zaskarżeniu zażaleniem, ponieważ przepisy p.p.s.a. nie przewidują takiej możliwości, a prawomocność orzeczenia następuje z mocy prawa.

Uzasadnienie

Przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym art. 194 § 1 pkt 1-10 oraz art. 169, nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia o odrzuceniu wniosku o stwierdzenie prawomocności wyroku NSA. Postanowienia te mają charakter deklaratoryjny, a prawomocność formalna orzeczenia następuje z mocy samego prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia zażalenia jako niedopuszczalnego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia wniosku jako niedopuszczalnego.

p.p.s.a. art. 64 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W związku z art. 58 § 1 pkt 6, stanowi podstawę odrzucenia wniosku.

p.p.s.a. art. 169 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący stwierdzania prawomocności, błędnie interpretowany przez organ jako podstawa do zaskarżenia postanowienia o odmowie/odrzuceniu wniosku.

p.p.s.a. art. 168 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 194 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymienia postanowienia podlegające zaskarżeniu zażaleniem; brak wśród nich postanowień o odrzuceniu wniosku o stwierdzenie prawomocności.

p.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W związku z art. 197 § 2, stanowi podstawę odrzucenia zażalenia.

p.p.s.a. art. 180

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Procedura odrzucenia zażalenia przez NSA na posiedzeniu niejawnym.

p.p.s.a. art. 232 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zwrotu wpisu sądowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu wniosku o stwierdzenie prawomocności wyroku NSA jest niedopuszczalne, gdyż przepisy p.p.s.a. nie przewidują takiej możliwości. Prawomocność wyroków NSA następuje z mocy prawa i nie wymaga stwierdzenia przez sąd.

Odrzucone argumenty

Argument organu, że art. 169 § 1 p.p.s.a. nakłada na sąd obowiązek stwierdzenia prawomocności wyroku NSA na wniosek strony, co skutkowałoby dopuszczalnością zaskarżenia postanowienia o odmowie/odrzuceniu wniosku.

Godne uwagi sformułowania

orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego staja się prawomocne z mocy prawa i nie stwierdza się ich prawomocności Niezaskarżalność tego rodzaju postanowień wynika z ich deklaratoryjnego charakteru, bowiem orzeczenie sądowe uprawomocnia się z mocy samego prawa (prawomocność formalna) dopuszczalności zażalenia nie można domniemywać

Skład orzekający

Jan Rudowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność zaskarżania postanowień w przedmiocie stwierdzenia prawomocności orzeczeń sądów administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odrzucenia wniosku o stwierdzenie prawomocności wyroku NSA, a nie samego stwierdzenia prawomocności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter proceduralny i dotyczy interpretacji przepisów dotyczących zaskarżalności postanowień. Jest istotna dla praktyków prawa administracyjnego, ale nie zawiera elementów zaskoczenia czy szerokiego zainteresowania.

Dane finansowe

WPS: 100 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FZ 182/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-04-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-03-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Rudowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne
Odrzucenie zażalenia
Sygn. powiązane
III FSK 176/21 - Wyrok NSA z 2021-10-27
I SA/Wr 62/18 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2018-04-18
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Odrzucono zażalenie
Zwrócono wpis sądowy
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64 § 3, art. 169 § 1, art. 168 § 1, art. 194 § 1 pkt 110
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Rudowski po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 stycznia 2023 r. sygn. akt I SA/Wr 62/18 w przedmiocie odrzucenia wniosku o stwierdzenie prawomocności wyroku w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 6 listopada 2017 r. nr 0201-IOM.4104.63.2017 w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych postanawia 1) odrzucić zażalenie, 2) zwrócić Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu uiszczony wpis od zażalenia w kwocie 100 (słownie: sto) złotych. NSA/post.1 - postanowienie "ogólne"
Uzasadnienie
1. Postanowieniem z 10 stycznia 2023 r., I SA/Wr 62/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił wniosek Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu (dalej: "organ") o stwierdzenie prawomocności wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 października 2021 r., III FSK 176/21. Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazano art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz.329 ze zm., dalej: "p.p.s.a.").
2. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że w jego ocenie wniosek organu jest niedopuszczalny, z uwagi na fakt, iż orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego staja się prawomocne z mocy prawa i nie stwierdza się ich prawomocności.
3. Na powyższe postanowienie organ wniósł zażalenie zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 169 § 1 p.p.s.a. i art. 168 § 1 p.p.s.a. poprzez nieprawidłowe uznanie, że nie stwierdza się prawomocności wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego, co skutkowało odrzuceniem wniosku organu, gdyż zdaniem sądu był to wniosek niedopuszczalny, podczas gdy z art. 169 § 1 p.p.s.a. wynika wymóg stwierdzenia na wniosek strony przez wojewódzki sąd administracyjny także prawomocności wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, co oznacza, że sąd nie miał podstaw do odrzucenia wniosku organu, powinien był natomiast stwierdzić prawomocność wyroku, zgodnie z wnioskiem. W związku z powyższym organ wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.
4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie podlegało odrzuceniu.
Zgodnie z przepisami p.p.s.a., zażalenie przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a także na postanowienia, o których mowa w art. 194 § 1 pkt 1–10 p.p.s.a.
W niniejszej sprawie zażalenie wniesiono na postanowienie o odrzuceniu wniosku o stwierdzenie prawomocności wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 października 2021 r., III FSK 176/21. Jednak ani art. 194 § 1 pkt 1–10 p.p.s.a., ani też jakikolwiek inny przepis p.p.s.a., w tym art. 169 p.p.s.a., stanowiący podstawę stwierdzenia prawomocności orzeczenia, nie przewiduje możliwości zaskarżenia orzeczenia o stwierdzeniu prawomocności orzeczenia i orzeczenia o odmowie/odrzuceniu wniosku o stwierdzenie prawomocności orzeczenia. Niezaskarżalność tego rodzaju postanowień wynika z ich deklaratoryjnego charakteru, bowiem orzeczenie sądowe uprawomocnia się z mocy samego prawa (prawomocność formalna).
W związku z powyższym zażalenie na wskazane postanowienie jest niedopuszczalne i podlega odrzuceniu, na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 178 p.p.s.a. Należy mieć bowiem na względzie, że dopuszczalności zażalenia nie można domniemywać (tak m.in. w postanowieniu NSA z 15 września 2008 r., II OZ 856/08, publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
Zgodnie z art. 180 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., w przypadku, gdy sąd pierwszej instancji nie odrzucił zażalenia i przekazał sprawę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, sąd ten. na posiedzeniu niejawnym odrzuci zażalenie.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 w zw. z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji
O zwrocie całego wpisu uiszczonego od zażalenia orzeczono z urzędu zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI