III FZ 177/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił postanowienie WSA o odrzuceniu wniosku o grzywnę i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę oceny możliwości przeksięgowania wpisu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił wniosek o wymierzenie grzywny z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego, mimo wezwania. Strona wniosła o przeksięgowanie nadpłaconej kwoty z innej sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny uznał odrzucenie wniosku za przedwczesne, wskazując, że sąd pierwszej instancji powinien ocenić możliwość przeksięgowania wpisu i, w przypadku braku takiej możliwości, ponownie wezwać stronę do jego uiszczenia, zwłaszcza że wnioskodawca działał bez profesjonalnego pełnomocnika.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie F. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, które odrzuciło wniosek o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy Ś. w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji odrzucił wniosek, ponieważ wnioskodawca nie uiścił wpisu sądowego w wysokości 100 zł w wyznaczonym terminie, mimo skutecznego doręczenia wezwania. Sąd WSA zaznaczył, że nie ma podstaw do 'przeksięgowania' kwoty z innej sprawy. Wnioskodawca złożył zażalenie, argumentując, że postanowienie było niezasadne, a sąd powinien był zezwolić na przeksięgowanie nadpłaconej kwoty z innej sprawy, co miało być praktykowane w sądzie. NSA uznał zażalenie za zasadne. Stwierdził, że choć generalnie nie jest dopuszczalne zaliczenie nadpłaconego wpisu z jednej sprawy na poczet innej z urzędu, to na wniosek strony jest to dopuszczalne w ramach ekonomii procesowej. NSA wskazał, że sąd pierwszej instancji powinien ocenić możliwość dokonania wnioskowanego przeksięgowania. Ponadto, biorąc pod uwagę, że wnioskodawca działał bez profesjonalnego pełnomocnika, sąd powinien był, w przypadku braku możliwości przeksięgowania, ponownie wezwać go do uiszczenia wpisu. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Sąd pierwszej instancji przedwcześnie odrzucił wniosek. Powinien był ocenić możliwość przeksięgowania wpisu na wniosek strony i w przypadku braku takiej możliwości, ponownie wezwać do jego uiszczenia.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że choć z urzędu nie można zaliczyć nadpłaty z jednej sprawy na poczet innej, to na wniosek strony jest to dopuszczalne w ramach ekonomii procesowej. Dodatkowo, sąd powinien udzielić pomocy stronie działającej bez profesjonalnego pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 55 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 220 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 219 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Opłata sądowa uiszczana jest gotówką do kasy lub na rachunek bankowy sądu. Dopuszczalne jest zaliczenie na wniosek nadpłaconej kwoty opłaty z innej sprawy na poczet nieopłaconego wpisu w danej sprawie.
p.p.s.a. art. 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasada udzielania pomocy stronom występującym samodzielnie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Możliwość przeksięgowania nadpłaconej kwoty z innej sprawy na poczet wpisu sądowego na wniosek strony. Obowiązek sądu udzielenia pomocy stronie działającej bez profesjonalnego pełnomocnika, w tym ponownego wezwania do uiszczenia wpisu po rozpatrzeniu wniosku o przeksięgowanie.
Godne uwagi sformułowania
nie ma podstaw prawnych do "przeksięgowania" wpisu z jednej sprawy do drugiej nie jest dopuszczalne dokonanie z urzędu zaliczenia nadpłaconego wpisu od skargi w jednej sprawie na poczet wpisu od skargi w innej jakiejkolwiek sprawie dopuszcza się i praktykuje dokonanie takiego przeksięgowania na wniosek strony w ramach tzw. ekonomii procesowej zaliczenia na wniosek skarżącego nadpłaconej kwoty opłaty sądowej w innej sprawie wpłaconej na rachunek właściwego sądu administracyjnego na poczet nieopłaconego wpisu w danej sprawie
Skład orzekający
Jacek Pruszyński
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zasad przeksięgowania wpisów sądowych na wniosek strony oraz obowiązków sądu wobec stron działających bez profesjonalnego pełnomocnika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o grzywnę i praktyki sądu w zakresie przeksięgowania wpisów. Orzeczenie NSA nie oceniało merytorycznie zarzutów dotyczących samej grzywny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne aspekty postępowania sądowoadministracyjnego, w tym zasady uiszczania opłat i możliwość ich przeksięgowania, co jest istotne dla prawników praktyków.
“Czy można przeksięgować wpis sądowy? NSA wyjaśnia zasady ekonomii procesowej.”
Dane finansowe
WPS: 100 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII FZ 177/24 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2024-05-08 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-04-15 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jacek Pruszyński /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6119 Inne o symbolu podstawowym 611 Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane I SO/Ol 2/24 - Postanowienie WSA w Olsztynie z 2024-03-19 Skarżony organ Rada Gminy Treść wyniku Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w... Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 220 par. 3, art. 64 par. 3 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jacek Pruszyński po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia F. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 19 marca 2024 r., sygn. akt I SO/Ol 2/24 w przedmiocie odrzucenia wniosku w sprawie z wniosku F. W. w przedmiocie wymierzenia grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie. Uzasadnienie Postanowieniem z 19 marca 2024 r., sygn. akt I SO/Ol 2/24 Wojewódzki Sąd Administracyjnego w Olsztynie odrzucił wniosek F. W. (dalej: wnioskodawca) o wymierzenie Wójtowi Gminy Ś. grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej: p.p.s.a.) W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż zarządzeniem z 22 lutego 2024 r. wnioskodawca został wezwany do uiszczenia wpisu w wysokości 100 zł w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania pod rygorem odrzucenia wniosku. Wezwanie doręczone zostało dorosłemu domownikowi 26 lutego 2024 r. Mimo skutecznego doręczenia wezwania i upływu siedmiodniowego terminu do uiszczenia wpisu w dniu 4 marca 2024 r. wnioskodawca nie uiścił wpisu. Sąd pierwszej instancji na marginesie zaznaczył, że wbrew stanowisku wnioskodawcy sąd nie może "przeksięgować i przelać" kwoty 100 zł ze sprawy o sygn. akt [...] gdyż wpis uiszczany jest do konkretnej sprawy i nie ma podstaw prawnych do "przeksięgowania" wpisu z jednej sprawy do drugiej. Wskazując jako podstawę prawną art. 220 § 3 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. WSA odrzucił wniosek. Pismem z 22 marca 2024 r. wnioskodawca złożył zażalenie na powyższe postanowienie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie. W uzasadnieniu zażalenia wskazał, że postanowienie odrzucające wniosek o wymierzenie grzywny nastąpiło z przyczyn niezasadnych. Sąd pierwszej instancji odmówił przeksięgowania i przelania kwoty ze sprawy o sygn. akt: [...], którą to kwotą dysponował sąd i, która była wystarczającą kwotą do zaspokojenia - do opłaty wpisu sądowego do sprawy o sygn. akt: I SO/OI 2/24. Wskazał również, że czynności przelania kwot pieniężnych podlegających zwrotowi były i są praktykowane od lat w Sądzie Administracyjnym w Olsztynie co jest udokumentowanym faktem. Ponadto wnioskodawca złożył zarzuty w zakresie złożonego przez niego wniosku o wymierzenie grzywny oraz zarzuty dotyczące stronniczości i przekroczenia uprawnień sędziego WSA. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje, że wnioskodawca został wezwany do uiszczenia w zakreślonym terminie opłaty wpisu w wysokości 100 zł pod rygorem odrzucenia wniosku. Z akt sprawy wynika, że wnioskodawca (działający bez profesjonalnego pełnomocnika) w odpowiedzi złożonej w terminie na ww. wezwanie wniósł o przeksięgowanie i przelanie kwoty 100 zł ze sprawy o sygn. akt I [...], która to kwota nie została mu zwrócona mimo wydanego postanowienia sądu z 24 stycznia 2024 r. W orzecznictwie wskazuje się, że nie jest dopuszczalne dokonanie z urzędu zaliczenia nadpłaconego wpisu od skargi w jednej sprawie na poczet wpisu od skargi w innej jakiejkolwiek sprawie (zob. postanowienie NSA z 27 stycznia 2011 r., II GSK 25/11, LEX nr 952839). Jednocześnie dopuszcza się i praktykuje dokonanie takiego przeksięgowania na wniosek strony (np. wyrok NSA z 18 kwietnia 2023 r., III OZ 189/23, LEX nr 3539282). Przepis art. 219 § 2 p.p.s.a. stanowi, że opłatę sądową uiszcza się gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego lub na rachunek bankowy właściwego sądu. Za dopuszczalne należy uznać dokonanie w ramach tzw. ekonomii procesowej zaliczenia na wniosek skarżącego nadpłaconej kwoty opłaty sądowej w innej sprawie wpłaconej na rachunek właściwego sądu administracyjnego na poczet nieopłaconego wpisu w danej sprawie, do uiszczenia którego skarżący został wezwany. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego sąd pierwszej instancji ponownie rozpoznając sprawę powinien dokonać oceny, czy w sprawie zachodziła możliwość dokonania wnioskowanego przeksięgowania należności podlegającej zwrotowi na poczet należnego wpisu sądowego. Nadto należy zwrócić uwagę, że wnioskodawca występował w sprawie bez profesjonalnego pełnomocnika, zatem mając na uwadze wyrażoną w art. 6 p.p.s.a. zasadę udzielania pomocy stronom występującym samodzielnie, w przypadku uzupełnienia wezwania w terminie ale w treści przedstawionej wyżej, sąd pierwszej instancji powinien odnieść się do wniosku o przeksięgowanie i w przypadku uznania, że nie ma możliwości zrealizowania takiego wniosku ponownie wezwać stronę do jego uiszczenia. Z tych przyczyn, uznając za przedwczesne odrzucenie wniosku o wymierzenie grzywny, orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie miał podstaw, aby na etapie rozpoznawania przedmiotowego zażalenia oceniać zarzuty dotyczące zasadności wniosku o wymierzenie grzywny oraz odnoszące się do sędziego WSA.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI