III FSK 927/24Doręczenie decyzji podatkowej osobie trzeciej adres zamieszkania
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając, że decyzja o odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako osoby trzeciej nie została mu skutecznie doręczona z powodu błędnego adresu. Sąd pierwszej instancji argumentował, że adres widniejący w CEIDG i CRP KEP nie był adresem zamieszkania w rozumieniu art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej, a organy podatkowe nie podjęły wystarczających działań w celu ustalenia właściwego adresu. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Dyrektora IAS, uchylił wyrok WSA i oddalił skargę. NSA uznał, że adres A. [...] widniejący w CRP KEP był prawidłowym adresem zamieszkania skarżącego, który sam wielokrotnie potwierdzał jego aktualność w składanych zeznaniach podatkowych. Sąd podkreślił, że nawet jeśli adres widniał w rejestrach, kluczowe jest ustalenie faktycznego miejsca zamieszkania, a w tym przypadku skarżący konsekwentnie wskazywał adres A. [...]. NSA stwierdził, że doręczenie decyzji było skuteczne i nie naruszało przepisów, a zarzuty skargi kasacyjnej organu były uzasadnione. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. dotyczący wadliwości uzasadnienia wyroku WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie prawidłowego adresu do doręczeń w postępowaniu podatkowym, zwłaszcza w kontekście odpowiedzialności osób trzecich i znaczenia danych z rejestrów (CEIDG, CRP KEP) oraz konsekwencji w ich podawaniu przez stronę.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie skarżący sam konsekwentnie podawał adres, który następnie kwestionował. Może być mniej miarodajne w przypadkach, gdy adres w rejestrze jest ewidentnie nieaktualny i strona nie miała możliwości jego zmiany lub nie korzystała z niego w żaden sposób.
Zagadnienia prawne (3)
Czy doręczenie decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej na adres widniejący w rejestrze przedsiębiorców (CRP KEP) jest skuteczne, jeśli strona kwestionuje ten adres jako swój adres zamieszkania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie jest skuteczne, jeśli adres widniejący w rejestrze jest jednocześnie adresem zamieszkania lub jeśli strona sama konsekwentnie potwierdzała jego aktualność w kontaktach z organami podatkowymi.
Uzasadnienie
NSA uznał, że adres A. [...] widniejący w CRP KEP był prawidłowym adresem zamieszkania skarżącego, który sam wielokrotnie potwierdzał jego aktualność w składanych zeznaniach podatkowych. Skoro skarżący konsekwentnie wskazywał ten adres jako adres zamieszkania, organy nie miały podstaw do kierowania korespondencji na inny, kwestionowany przez niego adres.
Czy adres wskazany w CEIDG/CRP KEP przez osobę fizyczną pełniącą rolę osoby trzeciej w postępowaniu podatkowym może być traktowany jako adres do doręczeń zgodnie z art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, adres wskazany w rejestrach może być traktowany jako adres do doręczeń, jeśli jest jednocześnie adresem zamieszkania lub jeśli okoliczności sprawy wskazują na jego prawidłowość i aktualność, a strona sama go potwierdza.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że choć do osób trzecich nie mają zastosowania przepisy ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników w zakresie obowiązku aktualizacji danych, to adres wskazany w rejestrach może być adresem zamieszkania lub do doręczeń, jeśli faktycznie nim jest. Kluczowe jest ustalenie miejsca zamieszkania adresata, a nie tylko poleganie na adresie zameldowania czy wpisie w rejestrze, ale jeśli strona sama potwierdza ten adres, staje się on wiarygodny.
Czy uzasadnienie wyroku WSA zawierające omyłkę pisarską lub brak wskazówek co do dalszego postępowania stanowi naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, omyłka pisarska nie dowodzi sprzeczności w uzasadnieniu, a brak szczegółowych wskazówek co do dalszego postępowania nie zawsze stanowi naruszenie mające istotny wpływ na wynik sprawy, jeśli stanowisko sądu jest jasne.
Uzasadnienie
NSA uznał, że wskazana w skardze kasacyjnej sprzeczność w uzasadnieniu WSA była jedynie omyłką pisarską, a nie dowodem na wadliwość rozstrzygnięcia. Brak szczegółowych wskazań co do dalszego postępowania nie miał istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż stanowisko sądu było jasne.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (15)
Główne
o.p. art. 148 § 1
Ordynacja podatkowa
Pisma doręcza się osobom fizycznym pod adresem miejsca ich zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania o uchyleniu wyroku i oddaleniu skargi.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa oddalenia skargi.
Pomocnicze
o.p. art. 149
Ordynacja podatkowa
Reguluje doręczanie pism w przypadku nieobecności adresata.
o.p. art. 150 § 1-4
Ordynacja podatkowa
Reguluje procedurę doręczenia zastępczego (fikcja prawnego doręczenia).
ustawa NIP art. 14a
Ustawa o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników
Kwestia podstawy do rozszerzenia zakresu zastosowania ustawy.
ustawa CEIDG
Ustawa o Centralnej Ewidencji i Informacji O Działalności Gospodarczej i punkcie informacji dla przedsiębiorcy
Przepisy dotyczące danych w CEIDG.
Prawo przedsiębiorców
Prawo przedsiębiorców
Przepisy dotyczące działalności gospodarczej.
k.c. art. 25
Kodeks cywilny
Definicja miejsca zamieszkania.
Ustawa o ewidencji ludności
Przepisy dotyczące miejsca przebywania.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.
p.p.s.a. art. 203 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania o kosztach.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania o kosztach.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Stawki opłat za czynności radców prawnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Adres A. [...] widniejący w CRP KEP był prawidłowym adresem zamieszkania skarżącego, który sam wielokrotnie potwierdzał jego aktualność. • Doręczenie decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej na adres wskazany w rejestrze jest skuteczne, jeśli jest to faktyczny adres zamieszkania lub jeśli strona sama go potwierdza. • WSA błędnie uznał, że adres w CEIDG/CRP KEP nie może być adresem do doręczeń dla osoby trzeciej. • Uzasadnienie wyroku WSA nie zawierało wad mających istotny wpływ na wynik sprawy.
Odrzucone argumenty
Decyzja o odpowiedzialności podatkowej nie została skutecznie doręczona skarżącemu z powodu błędnego adresu. • Adres widniejący w CEIDG/CRP KEP nie był adresem zamieszkania w rozumieniu art. 148 § 1 o.p. • Organy podatkowe nie podjęły wystarczających działań w celu ustalenia właściwego adresu skarżącego. • Uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe (sprzeczności, brak wskazań co do dalszego postępowania).
Godne uwagi sformułowania
adres widniejący w systemie rejestracyjnym podatników CRP KEP byłby prawidłowy, gdyby adres ten był jednocześnie adresem zamieszkania, o jakim mowa w art. 148 o.p., czyli zamierzonym miejscem przebywania czy pobytu. • nie można z góry założyć, że wysłanie korespondencji na adres 'osoby trzeciej', wskazany w ewidencji podatkowej, w każdym przypadku jest wadliwe. • Konsekwentnie wskazywał jako adres zamieszkania 'A. [...]', nie można wymagać od organów, żeby kierowały korespondencję na adres 'historyczny', którego zmiany dokonał skarżący kilka lat temu. • Sąd pierwszej instancji stwierdził, że adresem zamieszkania skarżącego był adres widniejący w CRP KEP w okresie od 10 sierpnia 2022 r. do 22 sierpnia 2022 r. oraz widniejący na informacji PIT-11 złożonej przez pracodawcę skarżącego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego sam fakt, że adres: B. [...] przez kilkanaście dni w sierpniu 2022 r. był ujęty w CRP KEP oraz, że został podany przez płatnika w złożonym do Naczelnika Urzędu Skarbowego 24 stycznia 2023 r. PIT-11 za 2022 r. nie potwierdzał, że był to adres zamieszkania skarżącego.
Skład orzekający
Jan Rudowski
przewodniczący sprawozdawca
Jacek Brolik
członek
Jacek Pruszyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie prawidłowego adresu do doręczeń w postępowaniu podatkowym, zwłaszcza w kontekście odpowiedzialności osób trzecich i znaczenia danych z rejestrów (CEIDG, CRP KEP) oraz konsekwencji w ich podawaniu przez stronę."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie skarżący sam konsekwentnie podawał adres, który następnie kwestionował. Może być mniej miarodajne w przypadkach, gdy adres w rejestrze jest ewidentnie nieaktualny i strona nie miała możliwości jego zmiany lub nie korzystała z niego w żaden sposób.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowego aspektu procedury podatkowej – skuteczności doręczeń, co ma bezpośrednie przełożenie na prawa i obowiązki podatników. Pokazuje, jak ważne jest precyzyjne podawanie i aktualizowanie adresów oraz konsekwencje błędów w tym zakresie.
“Adres w rejestrze czy faktyczne miejsce zamieszkania? NSA rozstrzyga kluczową kwestię doręczeń w sprawach podatkowych.”
Dane finansowe
WPS: 83 637 PLN
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.