III FSK 915/23

I SA/Łd 756/22 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2023-02-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Gortych-Ratajczyk
Joanna Grzegorczyk-Drozda /sprawozdawca/
Paweł Kowalski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 915/23 - Wyrok NSA z 2024-07-03
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art. 33 § 2 pkt 5
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Kowalski Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.) Asesor WSA Agnieszka Gortych-Ratajczyk po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 30 sierpnia 2022 r. nr SKO.418.31.2022 w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej 1) oddala skargę; 2) przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszy Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz adw. E. B. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.
Uzasadnienie
Z akt sprawy wynika, że Prezydent Miasta Łodzi prowadzi wobec M. R. egzekucję administracyjną na podstawie tytułów wykonawczych nr CUW-WF2.3021.3.138.2016 z dnia 3 października 2016 r., DFP-Fn-VI.3162.51.2854.2016 z dnia 8 lipca 2016 r., DFP-Fn-VI.3162.51.313.2017 z dnia 30 stycznia 2017 r., DFP-Fn-VI.3162.5L801.2018 z dnia 5 marca 2018 r., DFP-Fn-VI.3162.51.594.2019 z dnia 28 lutego 2019 r., DFP-Fn-VI.3162.51.1997.2019 z dnia 30 sierpnia 2019 r., DFP-Fn-V.3162.51.03002.2020 z dnia 14 grudnia 2020 r., DFP-Fn-V.3162.51.03003.2020 z dnia 14 grudnia 2020 r.
W dniu 11 lutego 2021 r. do Biura Egzekucji Administracyjnej i Windykacji Departamentu Finansów Publicznych Urzędu Miasta Łodzi wpłynęło podanie p. M. R. z dnia 5 lutego 2021 r. Zobowiązany stwierdził, że odwołuje się od czynności egzekucyjnej wskazując nr DFP-BE-II.3160.2.01723.2021.PS podkreślając, iż nie ma takich długów, jakie wskazał Urząd. Zaznaczył, że sprawa jest przedawniona i wnosi o przekazanie jej do sądu.
Organ egzekucyjny uznał, że przedmiot ww. pisma strony stanowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, którego podstawą jest wygaśnięcie obowiązku, w związku z czym niniejsze rozstrzygnięcie organu oparte winno zostać o przepisy art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a. w jej brzmieniu obowiązującym od dnia 30 lipca 2020 r., który stanowi iż podstawą zarzutu w sprawie jest wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części. Obowiązkiem skierowanym do egzekucji objętym tytułem wykonawczym nr DFP-Fn-V. 3162.51.03002.2020 był nieuiszczony podatek od nieruchomości za III i IV ratę 2019 r. w kwocie po 131,00 zł każda z rat, ustalony decyzją Prezydenta Miasta Łodzi nr DFP-Fn-VI.3120.11.51843.2019 z dnia 1 lutego 2019 r., natomiast tytułem wykonawczym nr DFP-Fn-V.3162.51.03003.2021 objęta została część podatku od nieruchomości za 2020 r. w kwocie 268,00 zł ustalonego decyzją Prezydenta Miasta Łodzi nr DFP-Fn-VI.31205/0114549/2020 z dnia 3 lutego 2020 r. Nieuregulowanie przedmiotowych zobowiązań w terminie wiązało się z koniecznością podjęcia egzekucji administracyjnej wobec zobowiązanego. W toku egzekucji administracyjnej, w dniu 11 stycznia 2021 r. organ egzekucyjny wystawił zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego prowadzonego przez Spółdzielczą Kasę Oszczędnościowo-Kredytowa im. Franciszka Stefczyka nr DFP-BE-II.3160.2.01723.2021.PS. Zawiadomienie to zostało doręczone do banku za pomocą systemu teleinformatycznego w dniu nadania, natomiast zobowiązanemu odpis zawiadomienia wraz z odpisami tytułów wykonawczych nr DFP-Fn[?]V.3162.51.03002.2020, DFP-Fn-V.3162.51.03003.2020 zostało doręczone dnia 29 stycznia 2021 r. W odpowiedzi na ww. zajęcie bank zawiadomieniem z dnia 11 stycznia 2021 r. przekazał do organu informację o przeszkodzie w realizacji zajęcia z uwagi na brak środków na rachunku zobowiązanego.
Uwzględniając powyższe postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2021 r. Prezydent Miasta Łodzi oddalił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułów wykonawczych z dnia. 14 grudnia 2020 r. nr: DFP-FN-V.3162.51.03002.2020 i DFP-Fn-V.3162.51.03003.2020.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi w wyniku rozpatrzenia zażalenia strony, postanowieniem opatrzonym datą 30 sierpnia 2021 r. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał w szczególności na fakt, iż obie decyzje ustalające wysokość podatku od nieruchomości (o których mowa powyżej) zostały osobiście odebrane przez zobowiązanego. Ponadto zobowiązany nie przedstawił jakichkolwiek dowodów na wygaśnięcia obowiązku.
W ocenie organu odwoławczego zobowiązania te nie uległy przedawnieniu. Termin płatności zaległości upłynął w 2019 i 2020 roku. Okres przedawnienia zobowiązań podatkowych zaczyna biec z końcem roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku (art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej). Podstawowy termin przedawnienia zakończy się więc dopiero, odpowiednio z dniem. 31 grudnia 2024 r. i 31 grudnia 2025 r.
M. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na ww. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił, że jest ono bezprawne, narusza jego prawa oraz Konstytucję. Zdaniem skarżącego nie ma on żadnych długów, ponieważ uległy one przedawnieniu lub zostały pospłacane.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
W piśmie procesowym z dnia 14 lutego 2023 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącego sprecyzował jego stanowisko wskazując, że kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucono:
- naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 33 § 2 ustawy z dnia 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (zwaną dalej "u.p.e.a.") poprzez ich błędną wykładnię i nieuzasadnione uznanie, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skarżącego wniesione w sprawie egzekucji administracyjnej.
- naruszenie art. 77 k.p.a. i art. 7 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy mających istotne znaczenie dla jej rozstrzygnięcia.
Mając na uwadze powyższe pełnomocnik wniósł o:
1. uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania,
2. przyznanie na rzecz pełnomocnika z urzędu adw. E. B. kosztów udzielonej skarżącemu z urzędu pomocy prawnej, nieopłaconych w całości ani w części, wg norm przepisanych.
W dalszej części pisma wskazano także, iż - wbrew twierdzeniom organu - skarżący we wniesionych zarzutach nie powoływał się jedynie na podstawę z art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a., tj. wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części, gdyż jego intencją było wskazanie także innych podstaw wskazanych w art. 33 § 2 ww. ustawy. SKO w Łodzi (w ślad za organem I instancji) odniosło się do zarzutów M. R. w sposób bardzo ogólnikowy, ograniczając się jedynie do zbadania podstawy z art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a., co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia wskazanych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), dalej: p.u.s.a., kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów należy uznać, że skarga okazała się nieuzasadniona, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Kontroli Sądu poddano postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Łodzi z 12 kwietnia 2022 r. oddalające zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej, prowadzonej na podstawie tytułów wykonawczych z 14 grudnia 2020 r. o numerze DFP-Fn-V.3162.51.03002.2020 i DFP-Fn-V.3162.51.03003.2020. W tym miejscu zauważyć trzeba, że znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy postanowienie o nr SKO.418.31.2022 opatrzone jest datą 30 sierpnia 2021 r.
Zgodnie z art. 124 § 1 k.p.a., postanowienie powinno zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę jego wydania, oznaczenie strony lub stron albo innych osób biorących udział w postępowaniu, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, pouczenie, czy i w jakim trybie służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego, oraz podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do jego wydania. W piśmiennictwie podkreśla się zaś, że datę wydania postanowienia, tak jak w przypadku decyzji, należy utożsamiać z "datą jej podpisania przez osobę upoważnioną do jej wydania, przy czym w razie wątpliwości jest to data umieszczona w decyzji" (wyrok SN z 2.10.2002 r., III RN 149/01, OSNP 2003/13, poz. 371). Analogicznie należy oceniać skutki braku lub błędnego oznaczenia daty (por. A. Krawczyk [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, red. W. Chróścielewski, Z. Kmieciak, Warszawa 2019, art. 124.). Oznaczenie daty decyzji jest doniosłe z tego względu, że dla oceny legalności decyzji przez sąd administracyjny miarodajny jest stan prawny i faktyczny istniejący w dniu wydania decyzji (porównaj wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 1982 r., I SA/Kr 664/82, ONSA 1982, nr 2, poz. 106). Błędne oznaczenie daty wydania decyzji może być przedmiotem sprostowania. Istotne znaczenie ma jednak fakt, że uchybienie polegające na błędnym oznaczeniu daty może skutkować uchyleniem decyzji, jeśli z tego powodu nie poddaje się ona kontroli, a ściślej – jeżeli w świetle całokształtu jej treści nie można ustalić, w jakim stanie faktycznym zapadła.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie tego rodzaju uchybienie nie wystąpiło.
Przechodząc do meritum sprawy, którym jest ocena zasadności podniesionego przez skarżącego zarzutu z art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a. wskazać należy, że słuszne jest stanowisko organu, zgodnie z którym obowiązkiem skierowanym do egzekucji objętym tytułem wykonawczym nr DFP-Fn-V.3162.51.03002.2020 jest nieuiszczony podatek od nieruchomości za III i IV ratę 2019 r. w kwocie po 131,00 zł każda z rat, ustalony decyzją Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 01 lutego 2019 r. nrDFP-Fn-VI.3120.ll.51843.2019, natomiast tytułem wykonawczym nr DFP-Fn-V.3162.51.03003.2021 objęta została część podatku od nieruchomości za I i II ratę 2020 r. w kwocie po 134,00 zł każda z rat ustalonego decyzją Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 03 lutego 2020 r. nr DFP-Fn-V1.3120.5.0114549.2020. Obie decyzje zostały osobiście odebrane przez zobowiązanego.
Wobec powyższego stwierdzić należy, że zobowiązania te nie uległy przedawnieniu. Termin płatności zaległości upłynął w 2019 i 2020 roku. Okres przedawnienia zobowiązań podatkowych zaczyna biec z końcem roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku (art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej). Podstawowy termin przedawnienia zakończy się więc dopiero, odpowiednio z dniem 31 grudnia 2024 r. i 31 grudnia 2025 r. Tym samym nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, że w sprawie zaistniała okoliczność opisana w art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a.
Odnosząc się zaś do argumentacji zawartej w piśmie pełnomocnika skarżącego z dnia 14 lutego 2023 r. przypomnieć należy, że wyłączne prawo do wniesienia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej przysługuje zobowiązanemu. Z uwagi na powyższe organ egzekucyjny nie ma obowiązku z urzędu badać, czy w sprawie wystąpiły podstawy do sformułowania innych zarzutów, niż zarzuty zgłoszone przez zobowiązanego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 września 2007 r. sygn. akt III SA/Wa 1151/07, Lex nr 441253). Tym samym Sąd zamierzonego przez skarżącego skutku nie mogły odnieść zarzuty naruszenia przez organy art. 7 i art. 77 k.p.a.
Wobec powyższych argumentów, nie znajdując podstaw do zakwestionowania zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. O wynagrodzeniu pełnomocnika skarżącego orzeczono w oparciu o art. 250 p.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (tekst jedn. Dz. U z 2019 r. poz. 18).
aj