III FSK 874/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek M. S. o wyłączenie sędziów Jacka Pruszyńskiego, Bogusława Woźniaka i Wojciecha Stachurskiego w sprawie ze skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Gdańsku. Skarżący powołał się na wątpliwości co do bezstronności sędziów wynikające z okoliczności ich powołania przez tzw. neo-KRS, wskazując na potencjalne naruszenie prawa do rzetelnego procesu. Sąd, analizując przepisy dotyczące wyłączenia sędziego (art. 18-24 p.p.s.a.), podkreślił, że strona ma obowiązek wskazać i uprawdopodobnić konkretne przyczyny wyłączenia, które obiektywnie podważają bezstronność sędziego. Stwierdzono, że ogólne zastrzeżenia dotyczące sposobu powołania sędziów przez nową Krajową Radę Sądownictwa, bez powiązania z konkretnymi okolicznościami dotyczącymi poszczególnych sędziów, nie są wystarczające do uwzględnienia wniosku. Sąd przywołał uchwałę NSA I FPS 3/22, zgodnie z którą zakres art. 19 p.p.s.a. nie obejmuje badania spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego. W konsekwencji, wniosek o wyłączenie sędziów został oddalony.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego w sprawach administracyjnych, zwłaszcza w kontekście tzw. reformy sądownictwa i powoływania sędziów.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i politycznej w Polsce; wymaga konkretnych dowodów na stronniczość sędziego, a nie ogólnych wątpliwości co do jego nominacji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy ogólne wątpliwości co do sposobu powołania sędziów przez Krajową Radę Sądownictwa mogą stanowić podstawę do wyłączenia sędziego od orzekania w konkretnej sprawie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ogólne poglądy na temat Krajowej Rady Sądownictwa nie mogą stanowić podstawy do oceny niespełnienia przez konkretnego sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, kwalifikujących do jego wyłączenia.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że strona składająca wniosek o wyłączenie sędziego ma obowiązek wskazać i uprawdopodobnić konkretne przyczyny wyłączenia, które obiektywnie podważają bezstronność sędziego. Ogólnikowe zarzuty dotyczące sposobu powołania sędziów przez neo-KRS, bez powiązania z indywidualnymi okolicznościami dotyczącymi sędziego, nie są wystarczające.
Jaki jest zakres zastosowania art. 19 p.p.s.a. w kontekście badania niezawisłości i bezstronności sędziego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zakres przedmiotowy art. 19 p.p.s.a. nie obejmuje badania spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowaniu po powołaniu, o których mowa w art. 5a p.u.s.a.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwałę NSA I FPS 3/22, która precyzuje, że art. 19 p.p.s.a. dotyczy konkretnych okoliczności wpływających na bezstronność w danej sprawie, a nie ogólnych kwestii związanych z procesem nominacyjnym.
Przepisy (6)
Główne
p.p.s.a. art. 19
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis regulujący możliwość złożenia wniosku o wyłączenie sędziego przez stronę.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 20
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis nakładający na stronę obowiązek wskazania i uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia.
p.p.s.a. art. 21
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący obowiązku sędziego zawiadomienia o podstawie wyłączenia.
p.p.s.a. art. 22 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określający, że w przypadku wniosku strony sąd wydaje postanowienie po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego.
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis o odpowiednim stosowaniu przepisów p.p.s.a. w postępowaniu przed NSA.
p.u.s.a. art. 5a
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Przepis, na który strona powoływała się w poprzednim wniosku o wyłączenie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ogólne wątpliwości co do sposobu powołania sędziów przez neo-KRS nie stanowią podstawy do ich wyłączenia. • Strona ma obowiązek uprawdopodobnić konkretne przyczyny wyłączenia sędziego, a nie formułować ogólnikowe zarzuty. • Zakres art. 19 p.p.s.a. nie obejmuje badania spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności w kontekście okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego.
Odrzucone argumenty
Wniosek o wyłączenie sędziów z powodu wątpliwości co do ich bezstronności wynikających z okoliczności powołania przez neo-KRS.
Godne uwagi sformułowania
w obecnej sytuacji politycznej nie ma zaufania do sędziów powołanych przez nową Krajową Radę Sądownictwa • nie ma osobistych zastrzeżeń do sędziów • wniosek nie zasługuje na uwzględnienie • strona, domagając się wyłączenia sędziego od udziału w jego sprawie, winna wskazać rozsądny, zobiektywizowany powód, zdatny wzbudzić realne - również dla obiektywnego obserwatora - wątpliwości co do bezstronności danego sędziego • instytucja wyłączenia sędziego nie może służyć umożliwianiu stronie wybierania składów sędziowskich według subiektywnego odczucia • zakres przedmiotowy art. 19 p.p.s.a. nie obejmuje badania spełnienia przez sędziego sądu administracyjnego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowaniu po powołaniu
Skład orzekający
Krzysztof Winiarski
przewodniczący
Sławomir Presnarowicz
sprawozdawca
Jacek Brolik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego w sprawach administracyjnych, zwłaszcza w kontekście tzw. reformy sądownictwa i powoływania sędziów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i politycznej w Polsce; wymaga konkretnych dowodów na stronniczość sędziego, a nie ogólnych wątpliwości co do jego nominacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii bezstronności sądu i kontrowersji związanych z powoływaniem sędziów, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i poza nim.
“Czy wątpliwości co do neo-KRS wystarczą do wyłączenia sędziego? NSA odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.