Orzeczenie · 2023-05-09

III FSK 868/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-05-09
NSAAdministracyjneWysokansa
postępowanie egzekucyjneegzekucja administracyjnaskarga na czynność egzekucyjnątytuł wykonawczynieruchomośćNSAprawo administracyjnekoszty postępowania

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną R. sp. z o.o. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu. Sprawa dotyczyła egzekucji świadczeń pieniężnych z nieruchomości należącej do spółki F. sp. z o.o., w związku z zobowiązaniami spółki R. sp. z o.o. Spółka zarzucała naruszenie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), w szczególności art. 110c § 2 w zw. z art. 26 § 1 i § 5 u.p.e.a., wskazując na brak doręczenia jej "kompletnego" tytułu wykonawczego, w tym wyroku sądu powszechnego stwierdzającego bezskuteczność czynności zbycia nieruchomości na podstawie art. 527 k.c. Spółka podnosiła również zarzuty dotyczące naruszenia art. 29 § 1 u.p.e.a. oraz art. 240 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za bezzasadną. Sąd wyjaśnił, że organ egzekucyjny nie miał obowiązku doręczania odpisu wyroku sądu powszechnego stwierdzającego bezskuteczność czynności prawnej, gdyż taki wymóg nie wynika z przepisów u.p.e.a. Podkreślono, że tytuł wykonawczy powinien spełniać wymogi określone w art. 27 § 1 u.p.e.a., a wyrok sądu powszechnego nie stanowi jego integralnej części. Sąd wskazał również, że przepisy Ordynacji podatkowej nie mają zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym, a skarga na czynność egzekucyjną (art. 54 § 1 u.p.e.a.) ma charakter subsydiarny i nie służy do kwestionowania zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, wadliwości tytułu wykonawczego czy braku upomnienia. Skarga ta jest środkiem ochrony prawnej służącym kontroli prawidłowości stosowania w postępowaniu czynności egzekucyjnych, które nie mogą być zaskarżone innym środkiem prawnym. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie stanowiska NSA w zakresie dopuszczalności skargi na czynność egzekucyjną jako środka ochrony prawnej w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności w kontekście kwestionowania zasadności wszczęcia egzekucji i wadliwości tytułu wykonawczego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z egzekucją administracyjną z nieruchomości i stosowania skargi na czynność egzekucyjną. Interpretacja przepisów u.p.e.a. w kontekście innych środków prawnych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy skarga na czynność egzekucyjną jest właściwym środkiem prawnym do kwestionowania zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego lub wadliwości tytułu wykonawczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na czynność egzekucyjną ma charakter subsydiarny i służy do kontroli prawidłowości stosowania w postępowaniu czynności egzekucyjnych, które nie mogą być zaskarżone innym środkiem prawnym. Nie jest ona środkiem do kwestionowania zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, wadliwości tytułu wykonawczego, braku upomnienia czy nieistnienia obowiązku.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że skarga na czynność egzekucyjną jest środkiem prawnym o charakterze subsydiarnym i komplementarnym wobec innych środków zaskarżenia przewidzianych w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jej celem jest ochrona praw zobowiązanego przed naruszeniami przepisów postępowania egzekucyjnego ze strony organu egzekucyjnego lub egzekutora, a nie kwestionowanie merytorycznej zasadności wszczęcia egzekucji.

Czy organ egzekucyjny ma obowiązek doręczyć zobowiązanemu odpis wyroku sądu powszechnego stwierdzającego bezskuteczność czynności prawnej (np. zbycia nieruchomości) na podstawie art. 527 k.c. wraz z tytułem wykonawczym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taki obowiązek nie wynika z przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Tytuł wykonawczy powinien spełniać wymogi określone w art. 27 § 1 u.p.e.a., a wyrok sądu powszechnego nie stanowi jego integralnej części ani nie jest jego obligatoryjnym załącznikiem.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że przepisy u.p.e.a. nie nakładają na organ egzekucyjny obowiązku doręczania odpisu wyroku sądu powszechnego stwierdzającego bezskuteczność czynności prawnej. Wymogi tytułu wykonawczego są określone w art. 27 § 1 u.p.e.a. i nie obejmują takiego wyroku.

Czy przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 240 § 1 pkt 8 O.p. dotyczące wznowienia postępowania podatkowego, mają zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym w administracji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy Ordynacji podatkowej nie mają zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 18 u.p.e.a. stanowi, iż w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, a nie Ordynacji podatkowej. Ponadto, przepis art. 240 § 1 pkt 8 O.p. określa przesłankę wznowienia postępowania podatkowego, a nie podstawę do uznania czynności egzekucyjnej za wadliwą.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną R. sp. z o.o. od wyroku WSA w Poznaniu.

Przepisy (12)

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 1a § pkt 2 i 12

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 26 § § 1 i 5

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 27 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 54 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 110c § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 59 § § 1 pkt 1, 2 i 7

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

k.c. art. 527

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

O.p. art. 240 § § 1 pkt 8

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs4 § ust. 3 w zw. z ust. 1

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1 w zw. z art. 205 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga na czynność egzekucyjną nie jest właściwym środkiem do kwestionowania zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego ani wadliwości tytułu wykonawczego. • Organ egzekucyjny nie miał obowiązku doręczania odpisu wyroku sądu powszechnego stwierdzającego bezskuteczność czynności prawnej. • Przepisy Ordynacji podatkowej nie mają zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 59 § 1 pkt 1, 2 i 7 u.p.e.a. z powodu braku podstaw do prowadzenia egzekucji. • Naruszenie art. 110c § 2 w zw. z art. 26 § 1 i § 5 pkt 1 u.p.e.a. z powodu braku doręczenia kompletu tytułów wykonawczych. • Naruszenie art. 29 § 1 u.p.e.a. w związku z art. 527 k.c. z powodu braku uwzględnienia niedopuszczalności egzekucji. • Naruszenie art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. z powodu braku umorzenia egzekucji wobec niewłaściwej osoby zobowiązanej. • Naruszenie art. 29 § 1 u.p.e.a. z powodu braku zbadania dopuszczalności egzekucji. • Naruszenie art. 240 § 1 pkt 8 O.p. z powodu niezastosowania przepisu dotyczącego wznowienia postępowania podatkowego.

Godne uwagi sformułowania

skarga na czynność egzekucyjną ma charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia • w postępowaniu zainicjowanym skargą na czynności egzekucyjne nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego • Skarga na czynności egzekucyjne nie jest zatem środkiem prawnym, za pomocą którego zobowiązany mógłby kwestionować wszelkie czynności oraz zdarzenia mające miejsce w toku postępowania egzekucyjnego.

Skład orzekający

Paweł Borszowski

przewodniczący

Paweł Dąbek

sprawozdawca

Bogusław Dauter

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA w zakresie dopuszczalności skargi na czynność egzekucyjną jako środka ochrony prawnej w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności w kontekście kwestionowania zasadności wszczęcia egzekucji i wadliwości tytułu wykonawczego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z egzekucją administracyjną z nieruchomości i stosowania skargi na czynność egzekucyjną. Interpretacja przepisów u.p.e.a. w kontekście innych środków prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w postępowaniu egzekucyjnym, które ma praktyczne znaczenie dla przedsiębiorców i organów administracji. Wyjaśnia granice stosowania skargi na czynność egzekucyjną.

Kiedy skarga na czynność egzekucyjną nie wystarczy? NSA wyjaśnia granice ochrony prawnej w egzekucji administracyjnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst