Pełny tekst orzeczenia

III FSK 867/25

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

III FSK 867/25 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-10-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Paweł Borszowski
Stanisław Bogucki /przewodniczący sprawozdawca/
Wojciech Stachurski
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I SA/Łd 7/25 - Wyrok WSA w Łodzi z 2025-03-25
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2505
art. 1a pkt 2, art. 54
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Stanisław Bogucki (sprawozdawca), Sędzia NSA Paweł Borszowski, Sędzia NSA Wojciech Stachurski, Protokolant starszy inspektor sądowy Anna Błażejczyk, , po rozpoznaniu w dniu 7 października 2026 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej "A." sp. z o.o. z siedzibą w S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Łd 7/25 w sprawie ze skargi "A." sp. z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 4 listopada 2024 r., nr 1001-IEE.7192.153.2024.18.JW w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od "A." sp. z o.o. z siedzibą w S. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
1. Wyrokiem z 25.03.2025 r. o sygn. I SA/Łd 7/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A. sp. z o.o. z siedzibą w S. (dalej: skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 4.11.2024 r., nr 1001-IEE.7192.153.2024.18.JW, wydaną w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych (ściślej: w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne). Jako podstawę prawną powołano art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Wyrok (podobnie, jak pozostałe powołane w uzasadnieniu orzeczenia) jest dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.
2. Stanowiska stron w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
2.1. Skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA w Łodzi do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła skarżąca (reprezentowana przez pełnomocnika adwokata), która na podstawie art. 173 § 1 i 2 oraz art. 177 § 1 p.p.s.a. zaskarżyła ten wyrok w całości. Sformułowała również wniosek o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. skarżąca zarzuciła Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 151 p.p.s.a. przez jego błędne zastosowanie i bezzasadne oddalenie skargi, podczas gdy zaskarżona decyzja organu drugiej instancji naruszała art. 1a pkt 2 ustawy z 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2023 r. poz. 2505 ze zm.; dalej: u.p.e.a.) przez niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię, prowadzącą do uznania, że wezwanie do okazania zajętych w toku postępowania egzekucyjnego ruchomości lub wskazania miejsca ich przechowania nie stanowi czynności egzekucyjnej w rozumieniu ww. przepisu, w sytuacji w której takowe wezwanie jak najbardziej jest czynnością związaną z realizacją środków egzekucyjnych i jako takie podlega reżimowi ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności art. 54 u.p.e.a.
2.2. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
3.1. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, ponieważ wbrew zarzutom zawartym w skardze kasacyjnej wyrok WSA w Łodzi odpowiada prawu i dlatego skarga kasacyjna podlega oddaleniu (art. 184 p.p.s.a.).
3.2. Z uwagi na treść skargi kasacyjnej, wymaga podkreślenia, że zaskarżonym postanowieniem z 4.11.2024 r. organ odwoławczy - po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej na postanowienie organu pierwszej instancji z 28.02.2024 r., wydanym w przedmiocie oddalania skargi na czynność egzekucyjną - uchylił w całości postanowienie organu pierwszej instancji i stwierdził uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne, polegające na zajęciu protokołami zajęcia i odbioru ruchomości z 20.12.2023 r. i 8.01.2024 r.
Nie doszło do naruszenia art. 1a pkt 2 u.p.e.a., którego naruszenie powołuje w skardze kasacyjnej skarżąca. Według tego przepisu, ilekroć w ustawie jest mowa o czynności egzekucyjnej, rozumie się przez to wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Przez czynność egzekucyjną rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Czynnościami egzekucyjnymi będą zatem czynności faktyczne, dla których ważności ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przewidziała określony rygor i formę ich dokonania oraz dalsze czynności związane z realizacją środków egzekucyjnych. Nie będą natomiast czynnościami egzekucyjnymi takie działania organu egzekucyjnego, które nie wiążą się ze stosowaniem przymusu egzekucyjnego lub które wyłączają albo oddalają w czasie możliwość zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego (zob. wyrok NSA z 28.01.2025 r., III FSK 796/24; wyrok NSA z 22.12.2020 r., II FSK 2176/18).
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że powołując się na art. 1a pkt 2 u.p.e.a. organ odwoławczy trafnie zauważył, iż wezwanie na podstawie art. 98 § 1b u.p.e.a. do okazania zajętych w toku postępowania egzekucyjnego ruchomości lub wskazania miejsca ich przechowywania, nie stanowi - jak przyjął to w zaskarżonym postanowieniu organ egzekucyjny - czynności egzekucyjnej w rozumieniu art. 1a pkt 2 u.p.e.a., na którą służy skarga w trybie art. 54 u.p.e.a. Należy stwierdzić, że wezwanie, o którym mowa w art. 98 § 1b u.p.e.a. jest materialno-techniczną czynnością postępowania egzekucyjnego ściśle powiązane z czynnością egzekucyjną w postaci zajęcia ruchomości. Czynności egzekucyjne są natomiast definiowane w art. 1a pkt 2 u.p.e.a. przez ich cel, a nie przez podstawę prawną ich dokonania. Nie każda więc czynność dokonana przez organ egzekucyjny na podstawie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jest automatycznie czynnością egzekucyjną.
Gdyby zgodzić się z kwalifikacją pisma z 23.01.2024 r. jako skargi na czynność egzekucyjną w postaci wezwania do okazania zajętych ruchomości lub wskazania miejsca ich przechowywania, należałoby stwierdzić bezprzedmiotowość postępowania w tego rodzaju sprawie i postępowanie to umorzyć. W realiach analizowanej sprawy WSA w Łodzi trafnie zaaprobował stanowisko organu odwoławczego, że powyższe pismo stanowiło skargę na czynności egzekucyjne polegające na zajęciu ruchomości ww. protokołami zajęcia i odbioru ruchomości. To zajęcie ruchomości należy do kategorii czynności egzekucyjnych podlegających zaskarżeniu w trybie art. 54 u.p.e.a. Skarga na czynności egzekucyjne polegające na zajęciu ww. protokołami zajęcia i odbioru ruchomości, została złożona jednak z uchybieniem terminu określonego w art. 54 § 3 u.p.e.a. Termin do złożenia skargi zaczął biec odpowiednio od 23.12.2023 r. i 10.01.2024 r., tj. od następnego dnia po doręczeniu protokołów zajęcia i odbioru ruchomości z 20.12.2023 r. i 8.01.2024 r., a zakończył się z upływem ostatniego z wyznaczonej liczby dni, tj. odpowiednio 29.12.2023 r. i 16.01.2024 r. Zgodnie z art. 54 § 3 u.p.e.a. skargę na czynność egzekucyjną wnosi się do organu egzekucyjnego, który dokonał tej czynności, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej. Termin do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną należało zatem liczyć od doręczeń protokołów zajęcia i odbiorów ruchomości, a tym samym organ odwoławczy uznając wniesioną w dniu 23.01.2023 r. skargę za spóźnioną działał zgodnie z prawem. Trafnie Sąd pierwszej instancji skonstatował, że stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia skargi spowodowało, że organ nie miał prawnej możliwości dokonywania jakiejkolwiek merytorycznej oceny środka zaskarżenia, wniesionego w oparciu o art. 54 § 1 u.p.e.a.
3.3. W świetle przedstawionej powyżej argumentacji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że postawione w skardze kasacyjnej zarzuty nie okazały się zasadne, więc na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę tę jako niemającą usprawiedliwionych podstaw oddalił. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego postanowił w pkt 2 sentencji wyroku w oparciu o podstawę prawną zawartą w art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a.
sędzia NSA Paweł Borszowski sędzia NSA Stanisław Bogucki sędzia NSA Wojciech Stachurski