Orzeczenie · 2025-04-24

III FSK 846/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-04-24
NSApodatkoweWysokansa
egzekucja administracyjnapodatek VATprzedawnieniezawieszenie biegu terminupostępowanie karne skarbowetytuł wykonawczyzarzuty w egzekucjisąd administracyjnyNSAWSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Z. S. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Spór dotyczył zasadności zarzutów nieistnienia dochodzonego obowiązku z powodu przedawnienia oraz określenia obowiązku niezgodnie z treścią orzeczenia. WSA uznał, że tytuł wykonawczy był prawidłowy, a bieg terminu przedawnienia został zawieszony na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 O.p. z uwagi na wszczęcie postępowania karnego skarbowego. Skarżący kasacyjnie zarzucał naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie) oraz prawa materialnego (art. 70 § 1 i § 6 pkt 1 O.p. w zw. z art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a. i art. 2, 7 Konstytucji RP) przez błędną wykładnię przepisów dotyczących przedawnienia. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za bezzasadne. Sąd stwierdził, że tytuł wykonawczy prawidłowo określał kwotę zobowiązania, a zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. jest niezasadny, gdyż uzasadnienie WSA było wystarczające. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego nie miało charakteru instrumentalnego, co potwierdził wcześniejszy prawomocny wyrok NSA (I FSK 915/23) oraz fakt wniesienia aktu oskarżenia. W konsekwencji, bieg terminu przedawnienia został skutecznie zawieszony, a zobowiązanie nie wygasło.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych w kontekście wszczęcia postępowania karnego skarbowego oraz prawidłowość wystawiania tytułów wykonawczych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji podatku VAT i postępowania egzekucyjnego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wszczęcie postępowania karnego skarbowego na krótko przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, a następnie jego połączenie ze śledztwem prowadzonym przez prokuraturę, może być uznane za instrumentalne i tym samym nie powodować zawieszenia biegu terminu przedawnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wszczęcie postępowania karnego skarbowego nie miało charakteru instrumentalnego, a bieg terminu przedawnienia został skutecznie zawieszony.

Uzasadnienie

NSA uznał, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego, nawet na krótko przed upływem terminu przedawnienia, nie było instrumentalne, zwłaszcza gdy doprowadziło do wniesienia aktu oskarżenia. Fakt, że postępowanie podatkowe zostało zakończone decyzją wskazującą na uchybienia, uzasadniał wszczęcie postępowania karnego skarbowego. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania karnego skarbowego wskazywało na związek z zobowiązaniem podatkowym.

Czy tytuł wykonawczy wystawiony na podstawie decyzji organu podatkowego, w której kwota nienależnego zwrotu podatku VAT została wskazana w uzasadnieniu, a nie w sentencji, jest prawidłowy i zgodny z treścią orzeczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, tytuł wykonawczy jest prawidłowy, ponieważ kwota nienależnego zwrotu była jasno określona w decyzji organu pierwszej instancji i została przeniesiona do tytułu wykonawczego bez konieczności dodatkowych operacji arytmetycznych.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że kwota nienależnego zwrotu VAT (451.032,00 zł) była jasno i wprost wskazana w decyzji organu pierwszej instancji, a następnie prawidłowo przeniesiona do tytułu wykonawczego. Okoliczność, że kwota ta znajdowała się w uzasadnieniu, a nie w sentencji decyzji, nie pozbawia tytułu wykonawczego jego mocy.

Czy uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji, które zawiera szczegółowe przedstawienie stanu faktycznego i danych z decyzji oraz tytułu wykonawczego, spełnia wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a., nawet jeśli nie odnosi się wprost do każdego argumentu skargi?

Odpowiedź sądu

Tak, uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji spełnia wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a., ponieważ pozwala na odtworzenie toku rozumowania sądu i odnosi się do kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

NSA uznał, że uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające i zgodne z art. 141 § 4 p.p.s.a. Specyfika sprawy, w tym zarzuty dotyczące tytułu wykonawczego i przedawnienia, uzasadniała szczegółowe przedstawienie danych. Sąd pierwszej instancji odniósł się do istotnych kwestii, co pozwoliło na merytoryczną kontrolę wyroku przez sąd kasacyjny.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Z. S. od wyroku WSA w Gliwicach z dnia 10 stycznia 2023 r. sygn. akt I SA/Gl 1385/22.

Przepisy (25)

Główne

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 1-2 I 5 lit. a

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 34 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

O.p. art. 21 § § 3a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 70 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 70 § § 6 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 70c

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 210 § § 1 pkt 5

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.u.s.a. art. 1 § § 1-2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 34 § 2 pkt 1 w zw. z art. 33 § 2 pkt 1 i 2 lit. a u.p.e.a. w zw. z art. 210 § 1 pkt 5 w zw. z art. 21 § 3a O.p.) przez zaakceptowanie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego określającego zobowiązanie w podatku od towarów i usług w kwocie 451.032,00 zł niezgodnie z treścią orzeczenia. • Zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i § 2 w zw. z 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez sformułowanie uzasadnienia wyroku w sposób uniemożliwiający prześledzenie toku rozumowania Sądu. • Zarzut naruszenia prawa materialnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a w zw. z art. 70 § 1 w zw. z art. 70 § 6 pkt 1 O.p. w zw. z art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a w zw. z art. 2 w zw. z art. 7 Konstytucji RP) przez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że objęte Tytułem wykonawczym zobowiązanie podatkowe Skarżącego nie uległo przedawnieniu.

Godne uwagi sformułowania

NSA prawomocnym wyrokiem z 28 stycznia 2025 r. (I FSK 915/23) przesądził, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego postanowieniem z 30 sierpnia 2018r. nie miało charakteru instrumentalnego. • Najważniejszym argumentem podważającym tezę o instrumentalnym wszczęciu postepowania karnego skarbowego jest to, że postępowanie to zaowocowało wniesieniem aktu oskarżenia 16 grudnia 2019 r.

Skład orzekający

Agnieszka Olesińska

sprawozdawca

Jolanta Sokołowska

przewodniczący

Stanisław Bogucki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych w kontekście wszczęcia postępowania karnego skarbowego oraz prawidłowość wystawiania tytułów wykonawczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatku VAT i postępowania egzekucyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia podatkowego i jego zawieszenia w związku z postępowaniem karnym skarbowym, co jest istotne dla wielu podatników i profesjonalistów.

Czy postępowanie karne skarbowe zawsze zawiesza przedawnienie podatku? NSA wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 451 032 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst