III FSK 837/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wcześniej oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Sprawa dotyczyła odmowy uchylenia czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu rachunku bankowego spółki. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz przepisów dotyczących postępowania egzekucyjnego w administracji, w szczególności kwestionując sposób, w jaki organy administracji i sąd pierwszej instancji zinterpretowały pojęcie "ważnego interesu zobowiązanego" w kontekście art. 58 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Spółka argumentowała, że konieczność wywiązywania się z zobowiązań wobec kontrahentów i bieżących wydatków stanowi taki ważny interes. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał ją za niezasadną. Sąd podkreślił, że postępowanie w przedmiocie uchylenia czynności egzekucyjnych na podstawie art. 58 § 2 u.p.e.a. ma charakter uznaniowy i wymaga wykazania nadzwyczajnych okoliczności, a nie zwykłych trudności czy ryzyk związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Sąd wskazał, że interes wierzyciela w skutecznym wyegzekwowaniu należności również jest istotnym czynnikiem, a spółka nie przedstawiła innych aktywów, z których egzekucja byłaby możliwa. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził od spółki na rzecz Dyrektora zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia "ważnego interesu zobowiązanego" w kontekście art. 58 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zasady prowadzenia postępowania egzekucyjnego i kontroli sądów administracyjnych nad czynnościami egzekucyjnymi.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki, ale jego zasady dotyczące interpretacji "ważnego interesu zobowiązanego" mogą mieć szersze zastosowanie w sprawach egzekucyjnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pojęcie "ważnego interesu zobowiązanego" w rozumieniu art. 58 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji obejmuje konieczność wywiązywania się przez podmiot prowadzący działalność gospodarczą z bieżących zobowiązań wobec kontrahentów i ponoszenia wydatków związanych z prowadzoną działalnością?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, "ważny interes zobowiązanego" wymaga istnienia nadzwyczajnych okoliczności, a nie zwykłych następstw prowadzenia działalności gospodarczej, które wpisują się w jej charakter i ryzyko.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że "ważny interes zobowiązanego" musi być postrzegany przez pryzmat zobiektywizowanych kryteriów i nadzwyczajnych okoliczności, a nie subiektywnego przekonania strony czy rutynowych trudności w prowadzeniu biznesu. Interes wierzyciela w wyegzekwowaniu należności jest również istotny.
Czy sąd administracyjny, rozpoznając skargę na postanowienie odmawiające uchylenia czynności egzekucyjnej, jest związany "granicami sprawy" w rozumieniu art. 134 § 1 p.p.s.a., a jeśli tak, to jak te granice są określone w kontekście art. 58 § 2 u.p.e.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd jest związany "granicami sprawy", które określają materialny stosunek prawny stanowiący podstawę postępowania, a nie "granicami skargi". W przypadku art. 58 § 2 u.p.e.a., granice sprawy dotyczą odmowy uchylenia czynności egzekucyjnej.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że "granice sprawy" oznaczają, iż sąd nie może rozpoznać innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę, a odnoszą się do materialnego stosunku prawnego. W kontekście art. 58 § 2 u.p.e.a., przedmiotem sprawy jest odmowa uchylenia czynności egzekucyjnej.
Czy organ egzekucyjny, rozpatrując wniosek o uchylenie czynności egzekucyjnej na podstawie art. 58 § 2 u.p.e.a., prawidłowo ustalił stan faktyczny i przeanalizował okoliczności, w tym ważny interes zobowiązanego i interes wierzyciela?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ prawidłowo zbadał wszystkie aspekty sprawy, dokonał obiektywnej analizy argumentów i wydał rozstrzygnięcie zgodne z przepisami.
Uzasadnienie
NSA uznał, że organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i przeanalizowały przesłanki z art. 58 § 2 u.p.e.a., w tym ważny interes zobowiązanego i interes wierzyciela, dokonując obiektywnej oceny. Nie stwierdzono naruszenia art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. ani art. 18 u.p.e.a.
Przepisy (27)
Główne
u.p.e.a. art. 58 § 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 177 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 173 § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 186
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.e.a. art. 15
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 7
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 80
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 15
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 18
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 207 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 r. art. 14 § 1 pkt 2 lit. b
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 r. art. 14 § 1 pkt 1 lit. c
Argumenty
Skuteczne argumenty
NSA uznał, że interpretacja art. 58 § 2 u.p.e.a. przez WSA była prawidłowa, a pojęcie "ważnego interesu zobowiązanego" nie obejmuje zwykłych trudności w prowadzeniu działalności gospodarczej. • NSA potwierdził, że interes wierzyciela w wyegzekwowaniu należności jest istotny i nie można go lekceważyć. • NSA uznał, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i przeanalizowały przesłanki z art. 58 § 2 u.p.e.a., nie naruszając przepisów k.p.a. i u.p.e.a.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. przez nietrafne przyjęcie, że postanowienie DIAS odpowiada prawu. • Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 15 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. przez nieprawidłowe przyjęcie, że Dyrektor IAS całościowo i merytorycznie rozpatrzył prawidłowość odmowy uchylenia czynności egzekucyjnej. • Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. przez błędne przyjęcie, że organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i przeanalizowały okoliczności przemawiające za zastosowaniem art. 58 § 2 u.p.e.a. • Zarzut naruszenia art. 174 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 2 u.p.e.a. przez błędne przyjęcie, że ważnym interesem zobowiązanego nie jest konieczność wywiązywania się ze zobowiązań wobec kontrahentów i ponoszenia wydatków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Godne uwagi sformułowania
"ważny interes zobowiązanego" powinien być postrzegany jako istnienie nadzwyczajnej okoliczności, a nie normalne następstwo prowadzenia działalności gospodarczej przez podmiot gospodarczy zgodnie z charakterem i ryzykiem tej działalności. • Uznanie administracyjne nie polega na swobodzie organu administracji co do ustalania stanu faktycznego. • Sąd pierwszej instancji jest związany "granicami sprawy", lecz nie jest związany "granicami skargi". • Skuteczność tych środków uzależniona jest od sytuacji majątkowej zobowiązanego: posiadanego przez niego majątku nieruchomego, ruchomości, środków pieniężnych, wierzytelności.
Skład orzekający
Bogusław Woźniak
przewodniczący
Mirella Łent
sprawozdawca
Paweł Borszowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"ważnego interesu zobowiązanego\" w kontekście art. 58 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zasady prowadzenia postępowania egzekucyjnego i kontroli sądów administracyjnych nad czynnościami egzekucyjnymi."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki, ale jego zasady dotyczące interpretacji "ważnego interesu zobowiązanego" mogą mieć szersze zastosowanie w sprawach egzekucyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego dla przedsiębiorców zagadnienia "ważnego interesu zobowiązanego" w kontekście egzekucji administracyjnej, co jest częstym problemem w praktyce.
“Czy problemy z płynnością firmy to "ważny interes" chroniący przed zajęciem konta?”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.