III FSK 775/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej od wyroku WSA we Wrocławiu, który uchylił decyzje organów podatkowych w sprawie odpowiedzialności notariusza jako płatnika podatku od czynności cywilnoprawnych (p.c.c.). Spór dotyczył opodatkowania sprzedaży lokalu mieszkalnego przez Agencję Mienia Wojskowego (AMW). Organy podatkowe twierdziły, że sprzedaż ta podlega p.c.c., powołując się na art. 80 ust. 3 ustawy o AMW, który nakłada na nabywcę koszty związane z aktem notarialnym, w tym podatki. WSA uznał, że sprzedaż ta jest wyłączona z opodatkowania p.c.c. na podstawie art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o p.c.c., ponieważ czynności te podlegają przepisom o gospodarce nieruchomościami, a ustawa o AMW jest jednym z takich przepisów. NSA zgodził się z WSA, wyjaśniając, że pojęcie 'przepisy o gospodarce nieruchomościami' w ustawie o p.c.c. obejmuje również przepisy innych ustaw regulujących gospodarowanie nieruchomościami Skarbu Państwa, w tym ustawę o AMW. Sąd podkreślił, że podatek od czynności cywilnoprawnych jest daniną publicznoprawną, a nie kosztem aktu notarialnego, i że art. 80 ust. 3 ustawy o AMW nie stanowi podstawy do opodatkowania p.c.c., gdyż nie jest to przepis podatkowy korygujący wyłączenie z opodatkowania. NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając brak obowiązku poboru p.c.c. od sprzedaży lokali mieszkalnych przez AMW.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie, że sprzedaż nieruchomości przez Agencję Mienia Wojskowego jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, nawet w sytuacji, gdy ustawa o AMW nakłada na nabywcę koszty związane z aktem notarialnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży lokali mieszkalnych przez AMW i interpretacji przepisów o p.c.c. w kontekście przepisów o gospodarce nieruchomościami.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sprzedaż lokalu mieszkalnego przez Agencję Mienia Wojskowego podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych, mimo istnienia przepisu nakładającego na nabywcę koszty związane z aktem notarialnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sprzedaż lokalu mieszkalnego przez AMW nie podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych, ponieważ jest to czynność objęta wyłączeniem z opodatkowania na podstawie art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o p.c.c. jako czynność podlegająca przepisom o gospodarce nieruchomościami. Przepis art. 80 ust. 3 ustawy o AMW, nakładający na nabywcę koszty aktu notarialnego, nie stanowi podstawy do opodatkowania p.c.c.
Uzasadnienie
NSA uznał, że przepisy ustawy o AMW dotyczące gospodarowania nieruchomościami są przepisami o gospodarce nieruchomościami w rozumieniu ustawy o p.c.c. Podkreślono, że podatek p.c.c. jest daniną publicznoprawną, a nie kosztem aktu notarialnego, a art. 80 ust. 3 ustawy o AMW nie jest przepisem podatkowym korygującym wyłączenie z opodatkowania.
Czy pojęcie 'przepisy o gospodarce nieruchomościami' w art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o p.c.c. obejmuje przepisy innych ustaw, w tym ustawy o Agencji Mienia Wojskowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pojęcie to obejmuje także przepisy innych ustaw regulujących gospodarowanie nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, w tym ustawę o Agencji Mienia Wojskowego.
Uzasadnienie
NSA oparł się na wykładni językowej i systemowej, wskazując, że ustawa o gospodarce nieruchomościami nie narusza innych ustaw w zakresie gospodarki nieruchomościami, co oznacza równoległe stosowanie przepisów, z pierwszeństwem tych z innych ustaw, jeśli regulują daną materię.
Przepisy (26)
Główne
u.p.c.c. art. 2 § pkt 1 lit. g
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
Wyłącza z opodatkowania czynności cywilnoprawne w sprawach podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami. Sąd uznał, że obejmuje to także sprzedaż nieruchomości przez AMW.
Pomocnicze
u.a.m.w. art. 80 § ust. 3
Ustawa o Agencji Mienia Wojskowego
Nakłada na nabywcę koszty związane z zawarciem aktu notarialnego, w tym podatki i opłaty. Sąd uznał, że nie stanowi to podstawy do opodatkowania p.c.c.
u.a.m.w. art. 76 § ust. 1
Ustawa o Agencji Mienia Wojskowego
Wskazuje na wyłączność ustawy o AMW w sprawach zbywania lokali mieszkalnych przez AMW.
u.a.m.w. art. 86
Ustawa o Agencji Mienia Wojskowego
Odsyła do odpowiedniego stosowania ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustawy o własności lokali oraz kodeksu cywilnego w kwestiach nieuregulowanych w ustawie o AMW.
u.p.c.c. art. 1 § ust. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 3
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 4 § pkt 1
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 2 § pkt 2a
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
Obowiązywał do 30.09.2015 r., wyłączał z opodatkowania umowy sprzedaży lokali mieszkalnych przez Wojskową Agencję Mieszkaniową. Jego uchylenie nie zmieniło oceny, że sprzedaż przez AMW jest objęta wyłączeniem z art. 2 pkt 1 lit. g).
u.g.n. art. 1 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Określa ogólne zasady gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa.
u.g.n. art. 2 § pkt 14
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Stanowi, że ustawa o u.g.n. nie narusza innych ustaw w zakresie gospodarki nieruchomościami, w tym ustawy o AMW.
u.g.n. art. 2 § pkt 5
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 2 § pkt 14
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
O.p. art. 70 § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 233 § § 1 pkt 2 lit. a
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 30 § § 1 i § 4
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 2a
Ustawa - Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 141 § 4 w zw. z art. 135
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 oraz art. 209
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 217
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprzedaż lokali mieszkalnych przez AMW jest czynnością podlegającą przepisom o gospodarce nieruchomościami w rozumieniu art. 2 pkt 1 lit. g) u.p.c.c., co skutkuje wyłączeniem z opodatkowania p.c.c. • Art. 80 ust. 3 u.a.m.w. nie stanowi podstawy do opodatkowania p.c.c., gdyż nie jest to przepis podatkowy korygujący wyłączenie z opodatkowania, a podatek p.c.c. nie jest kosztem aktu notarialnego.
Odrzucone argumenty
Sprzedaż lokali mieszkalnych przez AMW podlega opodatkowaniu p.c.c. na podstawie art. 80 ust. 3 u.a.m.w., który stanowi przepis szczególny. • Wyłączenie z art. 2 pkt 1 lit. g) u.p.c.c. nie obejmuje sprzedaży nieruchomości przez AMW, a uchylenie art. 2 pkt 2a u.p.c.c. potwierdza brak takiego wyłączenia.
Godne uwagi sformułowania
podatek od czynności cywilnoprawnych nie jest 'kosztem związanym z zawarciem aktu notarialnego', lecz daniną publicznoprawną wynikającą z dokonania określonej czynności cywilnoprawnej • katalog ustawowych wyłączeń z opodatkowania podatkiem od nieruchomości ma bezpośredni wpływ na określenie przedmiotu opodatkowania • wykładnia językowa wsparta wykładnią systemową zewnętrzną daje możliwość jednoznacznej rekonstrukcji normy prawnej, która brzmi, że czynności cywilnoprawne w sprawach podlegających przepisom u.a.m.w. nie podlegają podatkowi od czynności cywilnoprawnych
Skład orzekający
Jan Rudowski
przewodniczący
Krzysztof Winiarski
sprawozdawca
Agnieszka Olesińska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że sprzedaż nieruchomości przez Agencję Mienia Wojskowego jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, nawet w sytuacji, gdy ustawa o AMW nakłada na nabywcę koszty związane z aktem notarialnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży lokali mieszkalnych przez AMW i interpretacji przepisów o p.c.c. w kontekście przepisów o gospodarce nieruchomościami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z obrotem nieruchomościami należącymi do Skarbu Państwa i interpretacji przepisów wyłączających pewne czynności z opodatkowania, co ma znaczenie praktyczne dla wielu transakcji.
“Sprzedaż mieszkań przez Agencję Mienia Wojskowego zwolniona z podatku PCC – NSA wyjaśnia wątpliwości.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.