III FSK 768/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. Ś. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Postanowienie to stwierdzało uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia na wcześniejsze postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o umorzenie zaległości podatkowych. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędne zastosowanie art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej (o.p.) oraz art. 236 § 1 i 2 o.p. NSA, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, nie dopatrzył się naruszeń uzasadniających jej uwzględnienie. Sąd podkreślił, że stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia ma charakter bezwarunkowy i zależy wyłącznie od ustalenia daty doręczenia postanowienia oraz daty wniesienia zażalenia. W tej sprawie zażalenie zostało wniesione po terminie, co potwierdził sąd pierwszej instancji. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, i zasądził od skarżącej koszty postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie ścisłej interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących terminów wnoszenia zażaleń i postanowień stwierdzających uchybienie tym terminom. Podkreślenie braku zastosowania k.p.a. w postępowaniu podatkowym w tym zakresie.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z uchybieniem terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o pozostawieniu wniosku o ulgę płatniczą bez rozpoznania. Nie rozstrzyga merytorycznie kwestii przyznania ulgi.
Zagadnienia prawne (2)
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia może być uchylone, jeśli skarżąca twierdzi, że uchybienie nastąpiło bez jej winy i złożyła wniosek o przywrócenie terminu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia jest wydawane na podstawie obiektywnej oceny dat doręczenia i wniesienia środka zaskarżenia. Kontrola prawidłowości postanowienia o pozostawieniu wniosku o ulgę bez rozpoznania mogłaby nastąpić jedynie w przypadku skutecznego wniesienia zażalenia w terminie.
Uzasadnienie
NSA podkreślił bezwarunkowy charakter art. 228 § 1 pkt 2 o.p., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza uchybienie terminowi do wniesienia odwołania (lub zażalenia, stosownie do art. 239 o.p.). Ocena ta ogranicza się do badania dat doręczenia i wniesienia środka zaskarżenia. W przypadku stwierdzenia uchybienia terminu, organ nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, a przywrócenie terminu następuje tylko na wniosek.
Czy przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) mają zastosowanie do postępowania w sprawie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia w postępowaniu podatkowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, do postępowania w sprawie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia w postępowaniu podatkowym mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, a nie Kodeksu postępowania administracyjnego.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że zaskarżone postanowienie zapadło w postępowaniu podatkowym, do którego nie mają zastosowania przepisy k.p.a., lecz przepisy Ordynacji podatkowej, co czyni zarzuty naruszenia art. 7, 77, 80 k.p.a. oraz art. 145 § 1 i art. 135 p.p.s.a. w związku z art. 157 k.p.a. niezasadnymi.
Przepisy (16)
Główne
o.p. art. 236 § 1
Ordynacja podatkowa
Na wydane w toku postępowania postanowienie służy zażalenie, gdy ustawa tak stanowi.
o.p. art. 236 § 2
Ordynacja podatkowa
Zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie.
o.p. art. 228 § 1
Ordynacja podatkowa
Organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku braku usprawiedliwionych podstaw skarga kasacyjna ulega oddaleniu.
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 236
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.
Dotyczy zażalenia na postanowienie w toku postępowania.
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 228 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.
Dotyczy stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania.
Pomocnicze
o.p. art. 239
Ordynacja podatkowa
W sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach sprawy.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 204 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 207 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 209
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania.
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 162
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.
Dotyczy przywrócenia terminu.
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 169
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.
Dotyczy uzupełnienia braków formalnych.
Dz.U. 2023 poz 2383 art. 67a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.
Dotyczy ulg płatniczych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zażalenie zostało wniesione z uchybieniem 7-dniowego terminu określonego w art. 236 § 2 pkt 1 o.p. • Postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia ma charakter bezwarunkowy i wynika wprost z ustawy. • Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 228 § 1 pkt 2 o.p. w zw. z art. 239 o.p. • Zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. są niezasadne, gdyż postępowanie toczyło się w oparciu o Ordynację podatkową. • Zarzut naruszenia art. 135 p.p.s.a. jest niezasadny, gdyż sąd pierwszej instancji oddalił skargę.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 145 § 1 i art. 135 p.p.s.a. w związku z art. 157 k.p.a. (nieuchylenie postanowienia mimo spełnienia przesłanek do przywrócenia terminu). • Naruszenie art. 145 § 1 i art. 135 p.p.s.a. w związku z art. 7, 77, i 80 k.p.a. (wydanie postanowienia z naruszeniem przepisów postępowania dowodowego). • Naruszenie art. 135 p.p.s.a. (nieusunięcie naruszenia prawa we wszystkich postępowaniach). • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. (oddalenie skargi mimo przesłanek do uchylenia postanowień). • Naruszenie art. 67a o.p. (nierozpatrzenie wniosku o ulgę). • Naruszenie art. 162 § 1 i § 2 o.p. (niezastosowanie środków niwelujących skutki uchybienia terminu). • Naruszenie art. 228 § 1 pkt 2 o.p. oraz art. 236 § 1 i 2 o.p. (niewłaściwe zastosowanie, stwierdzenie uchybienia terminu mimo braku winy i złożenia wniosku o przywrócenie terminu). • Naruszenie art. 169 § 1 o.p. (stwierdzenie, że skarżąca nie usunęła braków w terminie).
Godne uwagi sformułowania
brzmienie art. 228 § 1 pkt 2 o.p. nie pozostawia wątpliwości • bezwarunkowy charakter art. 228 § 1 pkt 2 o.p. wynikający między innymi ze zwrotu "organ odwoławczy stwierdza" • stwierdzenie uchybienia terminowi następuje w trybie działania z urzędu • ocena zgodności z prawem postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania decyduje to, czy według stanu na moment jego podjęcia spełniły się przesłanki przewidziane w art. 228 § 1 pkt 2 o.p. • treść tego przepisu została sformułowana w sposób kategoryczny i bezwarunkowy • uchybienie terminowi do wniesienia środka odwoławczego jest bowiem okolicznością obiektywną
Skład orzekający
Anna Dalkowska
sprawozdawca
Krzysztof Przasnyski
członek
Sławomir Presnarowicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie ścisłej interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących terminów wnoszenia zażaleń i postanowień stwierdzających uchybienie tym terminom. Podkreślenie braku zastosowania k.p.a. w postępowaniu podatkowym w tym zakresie."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z uchybieniem terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o pozostawieniu wniosku o ulgę płatniczą bez rozpoznania. Nie rozstrzyga merytorycznie kwestii przyznania ulgi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy interpretacji terminów w postępowaniu podatkowym. Jest to typowa sprawa dla prawników specjalizujących się w prawie podatkowym, ale niekoniecznie interesująca dla szerszej publiczności.
Dane finansowe
WPS: 360 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.