III FSK 741/25

III FSK 741/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-12-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Dalkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I SA/Gd 201/25 - Postanowienie WSA w Gdańsku z 2025-04-02
Skarżony organ
Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 3 § 2 pkt 1-7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Anna Dalkowska po rozpoznaniu 19 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej D. w G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 2 kwietnia 2025 r. sygn. akt I SA/Gd 201/25 ze skargi D. w G. na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z dnia 23 stycznia 2025 r. nr 2215-SOB.4050.2061.2024 w przedmiocie odmowy udzielenia informacji objętych tajemnicą postanawia oddalić skargę kasacyjną
Uzasadnienie
1.1. Postanowieniem z 2 kwietnia 2025 r., sygn. akt I SA/Gd 201/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę D. w G. (dalej: "Skarżący", "Strona") na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z dnia 23 stycznia 2025 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji zawartych w aktach spraw podatkowych.
1.2. Skarżący pismem z 23 września 2024 r. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. o udostępnienie informacji zawartych w aktach spraw podatkowych o wysokości osiągniętego przychodu w 2023 roku z wyszczególnieniem ich tytułu – poza emeryturą wojskową – dotyczących wskazanych sześciu osób, którym skarżący wypłaca emeryturę lub rentę inwalidzką. Wniosek swój skarżący oparł o przepisy art. 40b ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz.U. z 2024 r. poz. 242, dalej "u.z.e.") oraz art. 298 pkt 7 i art. 299 § 1-2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r. poz. 2383, dalej "o.p."). W odpowiedzi Naczelnik US pismem z 6 listopada 2024 r. poinformował, że brak jest podstawy prawnej udzielenia żądanej informacji, z uwagi na rygor tajemnicy skarbowej.
Pismem z 19 grudnia 2024 r. skarżący ponowił wniosek o udostępnienie informacji zawartych w aktach spraw podatkowych o wysokości osiągniętego przychodu w 2023 roku z wyszczególnieniem ich tytułu – poza emeryturą wojskową – dot. wskazanych sześciu osób. W odpowiedzi Naczelnik US pismem z 23 stycznia 2025 r. poinformował, że podtrzymuje dotychczasowe stanowisko o braku podstaw prawnych do udzielenia żądanych informacji, z uwagi na rygor tajemnicy skarbowej, wskazując jednocześnie, że wojskowy organ emerytalny dysponuje wieloma zróżnicowanymi możliwościami uzyskiwania informacji w celu ustalenia prawa do świadczeń.
Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z 23 stycznia 2025 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji zawartych w aktach spraw podatkowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę, uzasadniając, że odmowa udostępnienia informacji przez organ podatkowy z akt spraw podatkowych innych podmiotów w trybie art. 298 pkt 7 w zw. z art. 299c o.p. nie jest czynnością podejmowaną w sprawie indywidulanej konkretnego podmiotu i nie dotyczy jego uprawnień i obowiązków o charakterze publicznym. Zaskarżona czynność nie ma charakteru władczego, rozstrzygającego o sytuacji prawnej skarżącego. Pomiędzy tą czynnością a sferą praw i obowiązków skarżącego nie ma bezpośredniego związku. Jest to czynność o charakterze informacyjno-wewnętrznym dokonywana pomiędzy organami. Przedmiotowa skarga nie została złożona we własnej indywidualnej sprawie skarżącego, lecz w sprawie odmowy udzielenia informacji z akt podatkowych innych osób, które na podstawie art. 293 § 1-2 o.p. są objęte tajemnicą skarbową.
1.3. Na powyższe postanowienie skarżący wywiódł skargę kasacyjną. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:
1) na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") - naruszenie przepisów art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie mające istotny wpływ na wynik sprawy i w konsekwencji odrzucenie skargi ze względu na błędne przyjęcie, że zaskarżona czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. nie stanowi "czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa", a przez to nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego i w konsekwencji sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego;
2) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - naruszenie przepisów art. 298 pkt 7 oraz art. 299c o.p. poprzez ich niewłaściwą wykładnię oraz art. 299 § 2 o.p. poprzez jego niezastosowanie, polegające na przyjęciu, iż zaskarżona czynność nie ma charakteru władczego, rozstrzygającego o sytuacji prawnej skarżącego, a pomiędzy tą czynnością a sferą praw i obowiązków skarżącego nie ma bezpośredniego związku, zaś jest to czynność o charakterze informacyjno-wewnętrznym dokonywana pomiędzy organami, co skutkowało błędnym przyjęciem, że odmowa udostępnienia informacji przez organ podatkowy z akt spraw podatkowych innych podmiotów nie mieści się w kategorii "innych aktów i czynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
2. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
2.1. Skarga kasacyjna jest bezzasadna.
2.2. Sąd administracyjny kontroluje zgodność z prawem działalności organów administracji publicznej sprawowanej we władczych formach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-7 p.p.s.a. Chodzi tu o: decyzje administracyjne (pkt 1), określone postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym (pkt 2), a także w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym (pkt 3), inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z pewnymi włączeniami (pkt 4), pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających (pkt 4a), akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5), a także inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6) oraz akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego (pkt 7). Ponadto sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skarg na bezczynność lub przewlekłość postępowania organów w przypadkach, gdy mają one obowiązek działania, natomiast nie czynią tego w ustawowym terminie wyznaczonym do załatwienia sprawy (art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają również sprawach sprzeciwów od decyzji wydawanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.).
2.3. Skarga w sprawie niniejszej nie jest objęta żadnym z powyższych punktów art. 3 § 2 p.p.s.a., dlatego sąd administracyjny nie może uczynić jej przedmiotem swojego rozpoznania. Sąd pierwszej instancji skargę zakwalifikował jako czynność organu podatkowego polegającą na odmowie udostępnienia informacji zawartych w aktach spraw podatkowych.
Nie ulega wątpliwości, że czynność polegająca na odmowie udostępnienia takich informacji nie stanowi decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.), ani postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, ani postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.), czy też postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a.). Oczywistym jest też, że nie jest to również żaden z aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4a do 7 p.p.s.a. Zaskarżona czynność nie mieści się w kategorii "innych aktów i czynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W doktrynie przyjmuje się, że stosowanie tego przepisu może mieć miejsce, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) akty i czynności mają charakter władczy, chociaż nie są decyzjami lub postanowieniami; 2) są podejmowane w sprawach indywidualnych; 3) mają charakter publicznoprawny; 4) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisu prawa (vide: J. Drachal, J. Jagielski, R. Stankiewicz, (w:) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, 3.wydanie, Warszawa 2015, s. 61-72).
2.4. Udostępnienie informacji przez organ podatkowych z akt spraw podatkowych w trybie art. 298 pkt 7 o.p. nie jest czynnością podejmowaną w sprawie indywidulanej konkretnego podmiotu i nie dotyczy jego uprawnień i obowiązków o charakterze publicznym. Zaskarżona czynność nie ma charakteru władczego, rozstrzygającego o sytuacji prawnej skarżącego. Pomiędzy tą czynnością a sferą praw i obowiązków skarżącego nie ma bezpośredniego związku. Jest to czynność o charakterze informacyjno-wewnętrznym dokonywana pomiędzy organami. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., bowiem sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. [zob. Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 8 maja 2024 r. II SA/Bk 168/24]
Jak słusznie wskazał sąd pierwszej instancji, odmowa udostępnienia informacji przez organ podatkowy z akt spraw podatkowych innych podmiotów w trybie art. 298 pkt 7 w zw. z art. 299c o.p. nie jest czynnością podejmowaną w sprawie indywidulanej konkretnego podmiotu i nie dotyczy jego uprawnień i obowiązków o charakterze publicznym. Odmowa nie jest władczym oświadczeniem woli organu, określające sytuację prawną konkretnie wskazanego adresata w jego indywidualnej sprawie. Brak też ku temu wyraźnej podstawy materialnoprawnej, nadto nie załatwia sprawy administracyjnej, przeto ani w ujęciu materialnym, ani procesowym, nie ma cech decyzji (p. też J. Borkowski w: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 1998 r., s. 501 i nast.). Odmowa nie jest postanowieniem, ani też z oczywistych względów innym aktem, określonym w art. 3 § 2 pkt 4a–7 p.p.s.a. Zatem zarzuty art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. oraz art. 298 pkt 7 oraz art. 299c o.p. poprzez ich niewłaściwą wykładnię oraz art. 299 § 2 o.p. były bezpodstawne.
2.5. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.