III FSK 626/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie podatku od nieruchomości, potwierdzając, że dane z ewidencji gruntów i budynków są wiążące dla organów podatkowych.
Skarga kasacyjna dotyczyła podatku od nieruchomości za 2023 r. Skarżąca kwestionowała opodatkowanie lokalu stawką dla budynków pozostałych, domagając się stawki dla lokali mieszkalnych. Zarzucała naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, w tym zasad konstytucyjnych. NSA uznał, że dane z ewidencji gruntów i budynków są wiążące dla organów podatkowych, a sąd nie może samodzielnie korygować przeznaczenia nieruchomości wbrew tym danym. Skarga kasacyjna została oddalona.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną D. K. od wyroku WSA w Szczecinie, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie w sprawie podatku od nieruchomości za 2023 r. Głównym sporem było ustalenie, czy właściwą stawką opodatkowania była stawka dla budynków mieszkalnych, czy dla budynków i gruntów pozostałych. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, w tym zasad konstytucyjnych, argumentując, że ewidencja gruntów i budynków (egib) zawiera błędy i prowadzi do nierównego traktowania. NSA podkreślił, że podstawowym dokumentem dla wymiaru podatku od nieruchomości jest egib, a dane w niej zawarte, dotyczące m.in. przeznaczenia budynku, są wiążące dla organów podatkowych. Sąd wskazał, że organy nie są uprawnione do samodzielnego korygowania tych danych w toku postępowania podatkowego. W analizowanej sprawie, akty notarialne i zaświadczenie starosty potwierdzały inne niż mieszkalne przeznaczenie lokalu, co znalazło odzwierciedlenie w egib. NSA stwierdził, że WSA prawidłowo zaakceptował stanowisko organów podatkowych. Sąd odrzucił również zarzuty naruszenia zasad konstytucyjnych (sprawiedliwości społecznej, równości, państwa prawa) oraz przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. dotyczącego wadliwości uzasadnienia. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, w tym dotyczące przeznaczenia lokalu, są wiążące dla organów podatkowych przy ustalaniu wysokości podatku od nieruchomości.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne stanowi, iż dane z ewidencji gruntów i budynków są podstawą wymiaru podatków. Organy podatkowe nie są uprawnione do samodzielnego korygowania tych danych w toku postępowania podatkowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (21)
Główne
u.p.o.l. art. 2 § ust. 1 pkt 1, pkt 2
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Dotyczy przedmiotu opodatkowania.
u.p.o.l. art. 3 § ust. 1, ust. 4, ust. 5
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Dotyczy podatników i podstawy opodatkowania.
u.p.o.l. art. 4 § ust. 1 pkt 1, pkt 2
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Dotyczy istnienia obowiązku podatkowego.
u.p.o.l. art. 6 § ust. 4
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Dotyczy stawek podatkowych.
u.p.o.l.
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Podstawa prawna wymiaru podatku od nieruchomości.
u.p.g.k. art. 21 § ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Dane z ewidencji gruntów i budynków jako podstawa wymiaru podatków.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia orzeczenia.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
u.p.g.k. art. 20 § ust. 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Zakres informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków.
u.w.l. art. 2 § ust. 1, ust. 2 i ust. 3
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
Dotyczy samodzielnych lokali i ich przeznaczenia.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi przez WSA.
p.p.s.a. art. 173 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa wniesienia skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 182 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Decyzja o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne.
p.p.s.a. art. 189
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Postanowienia o odrzuceniu skargi lub umorzeniu postępowania.
O.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada legalizmu.
O.p. art. 121
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej.
O.p. art. 194 § § 1 i § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dowód z dokumentu urzędowego.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego (art. 2, 3, 32 Konstytucji RP) poprzez brak urzeczywistnienia zasady sprawiedliwości społecznej, jednolitości i równości wobec prawa, w związku z opodatkowaniem lokalu stawką dla budynków pozostałych zamiast mieszkalnych, mimo błędów w egib. Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 120, 121, 122 O.p.) poprzez pominięcie zasad legalizmu, zaufania i prawdy obiektywnej, i oparcie się jedynie na egib. Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 194 § 1 i § 3 O.p.) poprzez oparcie się jedynie na egib i pominięcie zasady transparentności i nie dowolności wymiaru podatku. Naruszenie prawa materialnego (art. 21 ust. 1 u.p.g.k.) poprzez błędną wykładnię, polegającą na uznaniu egib za podstawę wymiaru podatku mimo znamion dowolności i pomijania prawa. Naruszenie prawa materialnego (art. 2 ust. 1, 2, 3 u.w.l.) poprzez uznanie, że lokal nie może zmienić przeznaczenia na mieszkalne, mimo że inne lokale na tej samej działce mają takie przeznaczenie. Naruszenie prawa materialnego (art. 2 ust. 1 pkt 1, pkt 2, art. 3 ust. 1, 4, 5, art. 4 ust. 1 pkt 1, 2, art. 6 ust. 4 u.p.o.l.) poprzez uznanie, że przedmiot opodatkowania, podatniczka, podstawa opodatkowania i obowiązek podatkowy są prawidłowe, co prowadzi do zniekształcenia obciążenia podatkiem. Naruszenie przepisów postępowania (art. 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez niespójność w uzasadnieniu wyroku WSA, wskazującą na możliwość odejścia od egib, mimo że nie doszło do takich nieprawidłowości.
Godne uwagi sformułowania
Podstawowym dokumentem urzędowym, na podstawie którego organ określa powierzchnię i rodzaj przedmiotu opodatkowania jest ewidencja gruntów i budynków prowadzona przez starostę powiatowego. Informacje dotyczące funkcji (użytkowego przeznaczenia) budynku mają dla organu podatkowego charakter wiążący. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych, co do zasady, nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków. O nierównym traktowaniu może świadczyć fakt, że określone podmioty wyróżnione tą samą cechą nie są jednakowo traktowane. Natomiast zgodnie z zakresem swojej kognicji Sąd administracyjny bada legalność konkretnej, zaskarżonej decyzji.
Skład orzekający
Krzysztof Przasnyski
sprawozdawca
Sławomir Presnarowicz
członek
Stanisław Bogucki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wiążącego charakteru danych z ewidencji gruntów i budynków dla organów podatkowych przy wymiarze podatku od nieruchomości, nawet w przypadku zarzutów o błędach w ewidencji lub nierównym traktowaniu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie przeznaczenie lokalu było jasno określone w dokumentach i ewidencji. Wyjątki od reguły związania danymi ewidencyjnymi mogą mieć zastosowanie w innych, szczególnych okolicznościach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego podatku od nieruchomości i kluczowej kwestii wiarygodności danych ewidencyjnych, co jest istotne dla wielu podatników. Pokazuje też granice kwestionowania decyzji podatkowych.
“Czy błędy w ewidencji gruntów mogą unieważnić podatek od nieruchomości? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII FSK 626/24 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-11-14 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-05-24 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Krzysztof Przasnyski /sprawozdawca/ Sławomir Presnarowicz Stanisław Bogucki /przewodniczący/ Symbol z opisem 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne Hasła tematyczne Podatek od nieruchomości Sygn. powiązane I SA/Sz 499/23 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2024-02-14 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 1452 art. 2 ust. 1 pkt 1, pkt 2, art 3 ust. 1, ust. 4, ust.5 , art. 4 ust 1 pkt 1, pkt 2, art. 6 ust 4 Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, Sędzia WSA (del.) Krzysztof Przasnyski (sprawozdawca), po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej D. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 14 lutego 2024 r., sygn. akt I SA/Sz 499/23 w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia 6 lipca 2023 r., nr SKO.4140.1409.2023 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2023 r. oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Zaskarżonym wyrokiem z 14 lutego 2024 r., sygn. akt I SA/Sz 499/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę D. K. (dalej: "Skarżąca") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia 6 lipca 2023 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2023 r. Jako podstawę prawną powołano art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). Wyrok (podobnie, jak pozostałe powołane w uzasadnieniu orzeczenia) jest dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/. Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Szczecinie wniosła Skarżąca (reprezentowana przez pełnomocnika - adwokata). Zaskarżając powyższy wyrok w całości, na podstawie art. 173 § 1 i art. 174 p.p.s.a. zarzuciła naruszenie: 1) prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to art. 2, art. 3 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 1997r. Nr 78 poz. 483) poprzez brak urzeczywistnienia zasady sprawiedliwości społecznej i jednolitości oraz brak zastosowania zasady równości obywateli wobec prawa i zapewnienia wszystkim prawa do równego traktowania przez władze publiczne, w związku z ustaleniem, że podstawą wymiaru podatku od nieruchomości jest ewidencja gruntów i budynków (egib) z pominięciem szczególnych okoliczności przedmiotowej sprawy i konstytucyjnej zasady państwa prawa, zasady jednolitości państwa i zasady równości obywateli wobec prawa, tj. z pominięciem podstawowej reguły wymiaru sprawiedliwości jaką jest powiązanie zastosowanych przy orzekaniu rozwiązań prawnych z systemem prawa w taki sposób, aby bazowanie na ich treści nie pozostawało w sprzeczności z innymi rozwiązaniami przyjętymi w obowiązującym porządku prawnym i aby nie prowadziło do istotnego zniekształcenia obciążenia podatkiem, gdy jego wymiar odpowiada jedynie prawdzie formalnej, jak to zaistniało w okolicznościach niniejszej sprawy, gdy mieszkańcy jednolitego osiedla, korzystający w taki sam sposób ze swoich lokali zostają obciążeni znacząco różnymi stawkami podatku od nieruchomości, 2) przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. art. 120 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm., dalej: "O.p.") (zasady legalizmu), art. 121 O.p. (zasady prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie) i art. 122 O.p. (zasady prawdy obiektywnej) poprzez pominięcie wymienionych zasad i uznanie, że podstawą wymiaru podatku od nieruchomości są jedynie dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, z pominięciem szczególnych okoliczności przedmiotowej sprawy i z pominięciem podstawowej reguły wymiaru sprawiedliwości jaką jest powiązanie zastosowanych przy orzekaniu rozwiązań prawnych z systemem prawa w taki sposób, aby bazowanie na ich treści nie pozostawało w sprzeczności z innymi rozwiązaniami przyjętymi w obowiązującym porządku prawnym i aby nie prowadziło do istotnego zniekształcenia obciążenia tym podatkiem, gdy jego wymiar odpowiada jedynie prawdzie formalnej, jak to zaistniało w okolicznościach niniejszej sprawy, podczas gdy przepisy O.p. zezwalają na ustalenie wymiaru podatku od nieruchomości przy uwzględnieniu okoliczności tej konkretnej sprawy, 3) przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. art. 194 § 1 i § 3 O.p. poprzez jego zastosowanie i oparcie się jedynie na dokumencie urzędowym jakim jest egib, a pominięcie zasady, że wymiar podatku winien być transparentny i nie dowolny i że szczególne okoliczności przedmiotowej sprawy uzasadniają podważenie wiarygodności dowodu w postaci dokumentu urzędowego jakim jest egib oraz pominięcie podstawowej reguły wymiaru sprawiedliwości jaką jest powiązanie zastosowanych przy orzekaniu rozwiązań prawnych z systemem prawa w taki sposób, aby bazowanie na ich treści nie pozostawało w sprzeczności z innymi rozwiązaniami przyjętymi w obowiązującym porządku prawnym i aby nie prowadziło do istotnego zniekształcenia obciążenia tym podatkiem, gdy jego wymiar odpowiada jedynie prawdzie formalnej, jak to zaistniało w okolicznościach niniejszej sprawy, 4) prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, a to przepisów art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm., dalej: "u.p.g.k.") poprzez błędną wykładnię, polegającą na niezrozumieniu intencji ustawodawcy i uznaniu, że podstawą wymiaru podatku od nieruchomości są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków gdyż w przedmiotowej sprawie egib nosi zauważalne i istotne znamiona dowolności i jest wynikiem pomijania przez organy przepisów prawa, co powoduje nierówność obywateli tego samego Osiedla wobec prawa, zatem z punktu widzenia konstytucyjnych standardów obciążania podatkiem organ podatkowy winien przeprowadzić wnikliwą analizę i odejść od dowolnej treści tej ewidencji, 5) przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 2 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 1048 ze zm., dalej: "u.w.l."), poprzez uznanie, że przedmiotowy lokal [...] w istocie nie może zmienić swego przeznaczenia, jeśli nabyty został jako lokal niemieszkalny i nie uzyskał wnioskowanego zaświadczenia o zgodności zamierzonego użytkowania lokalu na cele mieszkalne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, pomimo, że na tej samej działce objętej tym samym planem zagospodarowania, na której posadowione są budynki Osiedla P. znajdują się identyczne lokale nabyte jako mieszkalne z naruszeniem przepisów prawa, a ich właściciele korzystają z praw nabytych, a takimi samymi prawami winni być objęci ich sąsiedzi, jak Skarżące aby takie uznanie nie pozostawało w sprzeczności z innymi rozwiązaniami przyjętymi w obowiązującym porządku prawnym i aby nie prowadziło do istotnego zniekształcenia obciążenia tym podatkiem, a jego wymiar odpowiadał jedynie prawdzie formalnej, jak to zaistniało w okolicznościach niniejszej sprawy, 6) przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 2 ust. 1 pkt 1, pkt 2, art 3 ust. 1, ust. 4, ust.5 , art. 4 ust 1 pkt 1, pkt 2, art. 6 ust 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 1452 ze zm., dalej: "u.p.o.l.") poprzez uznanie, że przedmiot opodatkowania, podatniczki, podstawa opodatkowania, istnienie obowiązku podatkowego, które organ podatkowy przyjął do wymiaru zobowiązania podatkowego jak dla budynków i gruntów pozostałych, a nie mieszkalnych są prawidłowe, co w analizowanej sprawie pozostaje w sprzeczności z innymi rozwiązaniami przyjętymi w obowiązującym porządku prawnym i prowadzi do istotnego zniekształcenia obciążenia tym podatkiem, gdy jego wymiar odpowiada jedynie prawdzie formalnej, jak to zaistniało w okolicznościach niniejszej sprawy, 7) przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niespójność w uzasadnieniu wyroku, a to wskazanie, że w przedmiotowej sprawie wymiaru podatku od nieruchomości dokonać należy na podstawie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, pomimo jednoczesnego wskazania, że egib może stanowić taką podstawę, gdy nie nosi zauważalnych i istotnych znamion dowolności i nie jest wynikiem pomijania przez organy państwowe prawa, w sytuacji gdy do takich nieprawidłowości doszło w przedmiotowej sprawie. Stawiając te zarzuty, Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K., co w konsekwencji prowadzić ma do ustalenia stawki podatku od nieruchomości w stosunku do przedmiotowego lokalu według stawki jak dla lokali mieszkalnych; ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania; zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na rzecz Skarżącej za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca wniosła o rozstrzygnięcie sprawy na posiedzeniu niejawnym, zrzekając się przeprowadzenia rozprawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie nie wniosło odpowiedzi na skargę kasacyjną. Zarządzeniem Przewodniczący Wydziału III Izby Finansowej NSA, działając na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a., zadecydował o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna okazała się niezasadna. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (podstaw kasacyjnych) chyba, że zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowego wymienione w § 2 powołanego artykułu. Takich jednak przesłanek w niniejszej sprawie z urzędu nie odnotowano. Nie ujawniono także podstaw do odrzucenia skargi ani umorzenia postępowania przed sądem pierwszej instancji, które obligowałyby Naczelny Sąd Administracyjny do wydania postanowienia przewidzianego w art. 189 p.p.s.a. (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2009 r., II GPS 5/09, ONSAiWSA 2010, Nr 3, poz. 40). Skarga kasacyjna została zatem zbadana według reguły związania zarzutami w niej zawartymi (art. 183 § 1 ab initio p.p.s.a.). Zasadniczy spór w niniejszej sprawie sprowadzał się do odpowiedzi na pytanie, czy właściwą stawką opodatkowania podatkiem od nieruchomości w przypadku lokalu położonego w [...] była stawka przewidziana dla budynków mieszkalnych, jak oczekiwała tego Skarżąca, czy też stawka podatkowa dla budynków i gruntów pozostałych, jak przyjęły organy podatkowe, co zaaprobował Sąd I instancji. Skarżąca kwestionuje oparcie się organów na danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków przy obliczaniu wymiaru podatku od nieruchomości, zarzucając naruszenie art. 21 ust. 1 u.p.g.k. poprzez błędną wykładnię. Zarzut ten jest bezzasadny. Podstawowym dokumentem urzędowym, na podstawie którego organ określa powierzchnię i rodzaj przedmiotu opodatkowania jest ewidencja gruntów i budynków prowadzona przez starostę powiatowego. Jak stanowi art. 21 ust. 1 u.p.g.k., dane zwarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią m.in. podstawę wymiaru podatków i świadczeń. Ewidencja ta obejmuje informacje dotyczące m.in. budynków, tj. ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych (art. 20 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.g.k.). Użyte w art. 21 ust. 1 u.p.g.k. wyrażenie "wymiar podatku" należy interpretować w ten sposób, że przy ustalaniu zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości winny zostać uwzględnione elementy przedmiotowe zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Informacje dotyczące funkcji (użytkowego przeznaczenia) budynku mają dla organu podatkowego charakter wiążący. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych, co do zasady, nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Pogląd ten znajduje oparcie w bogatym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uchwale NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r. sygn. akt II FPS 1/09, podkreślono, że organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków. Wskazana reguła bezwzględnego związania danymi ewidencyjnymi, w pewnych wyjątkowych przypadkach może zostać w ramach postępowania podatkowego podważona, nawet bez potrzeby uprzedniej zmiany samej ewidencji (por. uchwała NSA z dnia 18 listopada 2013 r. sygn. akt II FPS 2/13). Tego rodzaju wyjątek, którego dotyczyła wspomniana uchwała oraz orzeczenia NSA wydane na gruncie szczególnych sytuacji, w niniejszej sprawie nie zachodzi. Do grupy danych ewidencyjnych bezwzględnie wiążących organ podatkowy (dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane), w odniesieniu do budynków należą w szczególności informacje dotyczące ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i powierzchni użytkowej lokali (art. 20 ust. 1 u.p.g.k.). Jak trafnie podkreślono w zaskarżonym wyroku, istotnym w realiach rozpoznawanej sprawy jest to, że w akcie notarialnym z 9 lutego 2015 r., którego przedmiotem było ustanowienie odrębnej własności omawianego lokalu, odnotowane zostało zaświadczenie Starosty K. z 27 listopada 2014 r. o innym niż mieszkalne przeznaczeniu tego lokalu (por. § 4 wymienionego aktu notarialnego) oraz konsekwentnie w ten sam sposób opisane zostało przeznaczenie analizowanego lokalu w akcie notarialnym, zawierającym umowę darowizny udziału we współwłasności z 24 maja 2022 r., co znalazło odzwierciedlenie w ewidencji gruntów i budynków. Z postanowienia Prezydenta Miasta K. z 18 lutego 2022 r. wynika, że D. K. nie uzyskała wnioskowanego zaświadczenia o zgodności zamierzonego użytkowania opodatkowanego lokalu na cele mieszkalne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W świetle powyższego, nie narusza prawa ocena Sądu I instancji, że przy opodatkowaniu spornego lokalu podatkiem od nieruchomości organ miał obowiązek uwzględnić jego przeznaczenie wynikające z zaświadczenia Starosty Kołobrzeskiego, na którym konsekwentnie bazowały kolejne akty notarialne oraz zapisy w ewidencji gruntów i budynków. Natomiast to, że w odniesieniu do innych wskazywanych przez Skarżącą przedmiotów opodatkowania zastosowano odmienne stawki podatkowe nie może mieć wpływu na wynik tej sprawy, a to ze względu na treść zapisów w ewidencji gruntów i budynków. Jak już bowiem wspomniano, informacje dotyczące położenia budynków, ich przeznaczenia, funkcji użytkowych i powierzchni użytkowej lokali nie mogą być korygowane w toku prowadzonego postępowania, bez stosownej zmiany zapisów ewidencyjnych w odrębnym trybie. Organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków. Oznacza to, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku) dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości, nie tyle decyduje sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, a jej funkcje (przeznaczenie) ujawnione w ewidencji gruntów i budynków. W konsekwencji organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (por. wyrok NSA z dnia 23 marca 2022 r. sygn. akt III FSK 429/21). Tak przeprowadzona wykładnia art. 21 ust. 1 u.p.g.k. determinowała w sprawie zakres koniecznego do przeprowadzenia postępowania dowodowego. Wobec jednoznacznych zapisów w ewidencji gruntów i budynków, organy podatkowe nie miały obowiązku i zarazem uprawnienia do czynienia ustaleń w jaki faktycznie sposób sporny lokal jest użytkowany. Prowadzi to z kolei do niezasadności podniesionych zarzutów naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. art. 120, art. 121, art. 122, art. 194 § 1 i § 3 O.p. Skoro stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo, właściwie również zastosowano przepisy prawa materialnego. Kwestionowanie ich zastosowania w sprawie byłoby możliwe dopiero w przypadku uznania za dopuszczalne zakwalifikowania spornej nieruchomości wbrew zapisom w ewidencji gruntów i budynków. W konsekwencji, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, nie narusza prawa ocena wyrażona w zaskarżonym wyroku, że organ prawidłowo zastosował art. 2 ust. 1 pkt 1, pkt 2, art. 3 ust. 1, ust. 4, ust. 5, art. 4 ust. 1 pkt 1, pkt 2, art. 6 ust. 4 u.p.o.l. dotyczące kolejno przedmiotu opodatkowania, podatników, podstawy opodatkowania, istnienia obowiązku podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości. Organ przyjął do wymiaru zobowiązania podatkowego adekwatną stawkę podatkową dla budynków i gruntów pozostałych. W świetle tego co wyżej powiedziano, bez wpływu na wynik sprawy pozostawały zarzuty naruszenia: art. 2 ust. 1 u.w.l., w myśl którego samodzielny lokal mieszkalny, a także lokal o innym przeznaczeniu, mogą stanowić odrębne nieruchomości; art. 2 ust. 2 u.w.l., zawierającego definicję samodzielnego lokalu oraz ust. 3 tego przepisu, przyznającego staroście kompetencje do oceny, czy dany lokal jest samodzielnym lokalem mieszkalnym lub samodzielnym lokalem wykorzystywanym na cele inne niż mieszkalne i wydawania przez starostę stosownego zaświadczenia. Niezasadny jest też postawiony samodzielnie zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji RP. Przepis ten określa zasadę państwa prawa, wyrażającą wolę ustawodawcy konstytucyjnego, aby państwem zarządzano zgodnie z prawem i aby prawo było wytyczną działania dla organów państwa i dla społeczeństwa. Z tego względu prawidłowo postawiony zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji powinien być powiązany z konkretnym z przepisem prawa, który w danej sprawie został niewłaściwie zastosowany. W tej sprawie można jedynie domyślać się, że naruszenia art. 2 Konstytucji autor skargi kasacyjnej dopatruje się w naruszeniu wymienionych wcześniej przepisów prawa procesowego i materialnego. Te jednak okazały się bezzasadne, co w konsekwencji czyni niezasadnym zarzut naruszenia wskazanej normy konstytucyjnej. W ten sam sposób należało ocenić zarzut naruszenia art. 3 Konstytucji RP, wyrażającego zasadę unitaryzmu państwa polskiego, zwaną również zasadą jednolitości państwa. Jest to zasada, która określa charakter państwa w tej części, która dotyczy jego struktury terytorialnej oraz władzy publicznej (por. Tuleja Piotr (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, wyd. II, WKP 2023). Za bezzasadny należy również uznać podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 32 Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny nie dostrzega, by dokonana przez Sąd pierwszej instancji wykładnia mających w sprawie zastosowanie przepisów podatkowych skutkowała naruszeniem wyrażonej w art. 32 Konstytucji zasady równości oraz zakazu dyskryminacji. O nierównym traktowaniu może świadczyć fakt, że określone podmioty wyróżnione tą samą cechą nie są jednakowo traktowane. Natomiast zgodnie z zakresem swojej kognicji Sąd administracyjny bada legalność konkretnej, zaskarżonej decyzji. Nie ma zatem ani możliwości, ani kompetencji do oceny sytuacji prawnej innych podmiotów wskazywanych w skardze kasacyjnej. Nie daje podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Przepis ten może zostać naruszony, gdy uzasadnienie orzeczenia nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się Sąd pierwszej instancji, podejmując zaskarżone orzeczenie, a wada ta wyklucza kontrolę kasacyjną orzeczenia (por. wyrok NSA z 20 kwietnia 2018 r., sygn. akt II FSK 1041/16). Podkreślić należy, że obowiązkiem sądu administracyjnego jest rozpoznanie istoty sprawy i z tej perspektywy należy oceniać zarówno wyczerpujący charakter argumentacji przedstawionej przez sąd pierwszej instancji, jak też jej merytoryczną poprawność (por. wyrok NSA z: 29 listopada 2022 r., sygn. akt II GSK 735/19; 2 kwietnia 2019 r., sygn. akt II GSK 118/19). W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji ustalił podstawę faktyczną rozstrzygania oraz rozważył poprawność zastosowania przez organy podatkowe przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, dając temu stosowny wyraz w uzasadnieniu wyroku. W szczególności Sąd dokonał wykładni przepisów dotyczących roli i znaczenia ewidencji gruntów i budynków dla wymiaru podatku od nieruchomości oraz związanego z tym zakresem postępowania dowodowego. Ponadto naruszenie tego przepisu ma miejsce także wtedy, gdy sporządzone uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wprawdzie wszystkie elementy wynikające z art. 141 § 4 p.p.s.a., ale jest ono wewnętrznie niespójne lub zawiera nie dające się wyjaśnić sprzeczności. Tego rodzaju sytuacja nie występuje w niniejszej sprawie, gdyż należy mieć jednak na uwadze, że w przypadku zarzutu naruszenia przepisów postępowania nie jest wystarczające wykazanie naruszenia określonych przepisów, ale wyjaśnienie jaki to naruszenie mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Okoliczność, że Skarżąca nie zgadza się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji nie oznacza, że uzasadnienie orzeczenia jest nieprawidłowe. Mając na uwadze brak usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. s. Sławomir Presnarowicz s. Stanisław Bogucki s. Krzysztof Przasnyski (spr.)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI