III FSK 58/23

III FSK 58/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-10-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Agnieszka Olesińska
Dominik Gajewski /przewodniczący/
Jacek Pruszyński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
I SA/Gl 1634/21 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2022-06-09
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1170
art. 6 ust. 2
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 201 § 1c pkt 1a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Dominik Gajewski, Sędzia NSA Jacek Pruszyński (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Agnieszka Olesińska, Protokolant Ewa Gil, po rozpoznaniu w dniu 24 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej S. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 czerwca 2022 r. sygn. akt I SA/Gl 1634/21 w sprawie ze skargi S. H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 6 października 2021 r. nr SKO.4105.596.2021 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2021 r. oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
1. Wyrok sądu pierwszej instancji.
Wyrokiem z 9 czerwca 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 1634/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę S. H. (dalej: skarżący) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z 6 października 2021 r., nr SKO.4105.596.2021 w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2021 r. Wyrok (podobnie, jak pozostałe powołane w uzasadnieniu orzeczenia) jest dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.
2. Skarga kasacyjna.
Skargę kasacyjną od wyroku sądu pierwszej instancji wniósł skarżący. Działający
w jego imieniu pełnomocnik zaskarżył wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
1. Naruszenie przepisu prawa materialnego, a to art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz.1170 ze zm., dalej: u.p.o.l.) poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, które miały istotny wpływ na wynik sprawy polegające na przyjęciu, że doszło do powstania obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości, pomimo, że co do przedmiotowej oczyszczalni ścieków
w dalszym ciągu toczą się postępowania sądowo-administracyjne oraz postępowanie administracyjne, albowiem:
a. nierozpoznana jest skarga kasacyjna skarżącego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Wydział VII z 30 listopada 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 2229/20 dotycząca pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej oczyszczalni ścieków (sygn. akt II OSK 1021/22 przed Naczelnym Sądem Administracyjnym);
b. nierozpoznana jest skarga kasacyjna E. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 2 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Gl 752/20, na mocy którego oddalona została skarga E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z 19 marca 2020 r., nr SKO.4102.3.2020 w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, tj. wskazanej w pkt 1 oczyszczalni ścieków (sygn. akt III OSK 4760/21 przed Naczelnym Sądem Administracyjnym);
c. nierozpoznany jest wniosek skarżącego wniesiony do Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na usługę wodną obejmującą odbiór i oczyszczanie ścieków oraz wprowadzenie ścieków do wód rzeki L. w km 7+450, w miejscowości H. gm. K. (sygn. akt (...)),
co sprawia, że przedmiotowa oczyszczalnia ścieków nie może być użytkowana.
2. Naruszenie przepisu postępowania, a to art. 201 § 1c pkt 1a ustawy z dnia
29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm., dalej: o.p.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na:
a. niesłusznym przyjęciu, że w rozpoznawanej sprawie nie zaistniała przesłanka do zawieszenia postępowania;
b. przyjęciu, że odmowa zawieszenia postępowania podatkowego jako decyzja uznaniowa, była decyzją słuszną, pomimo, że decyzja organu w tym zakresie była decyzją dowolną, a nie swobodną, albowiem brak jest uzasadnienia decyzji organu;
c. oddaleniu skargi na postanowienie utrzymujące w mocy nieuzasadnioną odmowę zawieszenia postępowania podatkowego do czasu zakończenia postępowań sądowo - administracyjnych wskazanych w pkt 1 a-c dotyczących oczyszczalni ścieków oraz postępowania administracyjnego w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego na usługę wodną obejmującą odbiór i oczyszczanie ścieków oraz wprowadzenie ścieków do wód rzeki L. w km 7+450,
w miejscowości H. gm. K.
Wobec powyższych zarzutów autor skargi kasacyjnej wniósł o: ।
1. zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zawieszenie postępowania w sprawie ustalenia podatnikowi - skarżącemu wysokości zobowiązania podatkowego
w podatku od nieruchomości za 2021 rok ewentualnie
2. uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji;
3. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wg. norm przepisanych.
Organ nie skorzystał z prawa wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga kasacyjna jest niezasadna.
Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie niniejszej Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył
się okoliczności uzasadniających nieważność postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.)
i rozpoznał skargę kasacyjną w podstawach w niej wskazanych.
Spór w rozpoznanej sprawie dotyczy oceny wystąpienia podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2021 rok w związku z toczącym się postępowaniem przed Naczelnym Sądem Administracyjnym o sygn. akt II OSK 303/21, ze skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt VII SA/Wa 872/20.
Podstawę oceny wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania podatkowego stanowił art. 201 § 1c pkt 1 lit. a o.p. Zgodnie z tym przepisem organ podatkowy może zawiesić postępowanie na wniosek lub z urzędu, gdy pomiędzy postępowaniami w sprawach dotyczących tej samej strony istnieje tego rodzaju związek, że na treść decyzji wydawanej w zawieszanym postępowaniu ma wpływ rozstrzygnięcie sprawy w innym postępowaniu, a rozstrzygnięcie sprawy w tym innym postępowaniu nie stanowi zagadnienia wstępnego, o którym mowa w § 1 pkt 2.
Organ, przed którym toczy się postępowanie, rozpatrując wniosek złożony na podstawie art. 201 § 1c pkt 1 lit. a o.p., powinien ustalić czy zachodzi tego rodzaju związek pomiędzy postępowaniami w sprawach dotyczących tej samej strony, że rozstrzygnięcie sprawy w innym postępowaniu ma wpływ na treść decyzji wydawanej w zawieszanym postępowaniu. Jednocześnie rozstrzygnięcie sprawy w tym innym postępowaniu nie może stanowić zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 o.p., który określa odrębną podstawę obligatoryjnego zawieszenia postępowania podatkowego. Ostatecznie rozstrzygnięcie o zwieszeniu postępowania bądź odmowie zawieszenia postępowania zależy od uznania organu. W tym przypadku zawieszenie postępowania ma bowiem charakter fakultatywny.
Jak wyjaśniły organy podatkowe, jedną z kwestii wymagających ustalenia w prowadzonym w niniejszej sprawie postępowaniu podatkowym jest powstanie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości od budowli w postaci oczyszczalni ścieków w miejscowości H. Zagadnienie to jest regulowane przez art. 6 ust. 2 u.p.o.l. Stosownie do treści tego przepisu okolicznością, od której uzależniony jest obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub ich części. Obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następnego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli albo budynku lub ich części przed ich ostatecznym wykończeniem. W przepisie tym ustawodawca określa moment powstania obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości przy opodatkowaniu nowych budynków lub budowli. Z punktu widzenia powstania obowiązku podatkowego traktuje się na równi fakt ukończenia budowy oraz fakt rozpoczęcia użytkowania budynku.
Organy zasadnie przyjęły, iż w rozpoznanej sprawie obowiązek podatkowy wynikać może z pierwszej przesłanki tj. zakończenia budowy, a nie z faktu rozpoczęcia użytkowania spornej budowli. W orzecznictwie wskazuje się, że w sensie techniczno-budowlanym można mówić o zakończeniu budowy obiektu budowlanego, gdy odpowiada on warunkom, jakie przewiduje prawo budowlane wobec budowy legalnej przy zawiadomieniu organu nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy (art. 57 prawa budowlanego). Obiekt powinien być w takim stanie, by mógł zostać przeprowadzony jego odbiór i można było przekazać go do normalnej eksploatacji i użytkowania. W przypadku wątpliwości co do możliwości przeprowadzenia odbioru budynku pomocne może być sięgnięcie do zapisów dziennika budowy (por. wyrok NSA we Wrocławiu z 20 czerwca 1996 r., SA/Wr 2735/95, wyrok NSA z 11 października 2017 r., II FSK 2498/15).
Przedstawione, jako podstawa zawieszenia postępowania podatkowego, postępowanie sądowoadministracyjne przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie II OSK 303/21 dotyczyło wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 13 października 2020 r., sygn. akt VII SA/Wa 872/20 uchylającego decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 9 marca 2020 r., znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty C. z 14 sierpnia 2014 r., nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej skarżącemu prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą [...] pozwolenia na budowę mechaniczno - chemiczno - biologicznej oczyszczalni ścieków przy zastosowaniu niskoreagentowej technologii oczyszczania ścieków na działkach nr ewid. [...], obręb H., gmina K. Zatem zakończenie tego postępowania ma wpływ na wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę. Jedynie dodatkowo trzeba zauważyć, że wyrokiem z 16 lutego 2022 r. NSA oddalił skargę kasacyjną, zatem nie doszło do ostatecznego podważenia ww. decyzji. Niezależnie od tego, kwestia zgodności z prawem decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę oczyszczalni ścieków nie rzutuje na dokonanie wymiaru podatku w przypadku ustalenia, że obowiązek podatkowy dotyczący spornego obiektu budowlanego wynika z faktycznego zakończenia budowy. Jednocześnie na tym etapie postępowania podatkowego powstanie obowiązku podatkowego nie zostało przesądzone. Rozstrzygnięcie w tym zakresie podejmowane jest dopiero w decyzji kończącej postępowanie.
Nie ma więc podstaw do uznania zarzutów dotyczących naruszenia art. 6 ust. 2 u.p.o.l., organy bowiem prawidłowo zinterpretowały i uwzględniły tą regulację przy ocenie zasadności wniosku złożonego przez skarżącego. Konsekwentnie zasadnym było stwierdzenie o braku wystąpienia przesłanki do zawieszenia postępowania podatkowego w oparciu o art. 201 § 1c pkt 1 lit. a o.p.
Bez znaczenia dla oceny zaskarżonego orzeczenia pozostaje wskazanie w skardze kasacyjnej innych postępowań związanych z niniejszą sprawą. Skarżący w postępowaniu podatkowym, jako podstawę jego zawieszenia, wskazywał postępowanie w sprawie II OSK 303/21 i w związku z tym do tak określonej przesłanki odniosły się organy podatkowe, a następnie sąd pierwszej instancji. Nie ma podstaw do dokonywania oceny na etapie postępowania sądowoadminstracyjnego w drugiej instancji, czy w sprawie zachodziły inne okoliczności przemawiające za zawieszeniem postępowania podatkowego.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a.
sędzia del. WSA Agnieszka Olesińska sędzia NSA Dominik Gajewski sędzia NSA Jacek Pruszyński[pic]