III FSK 550/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który uchylił decyzję Dyrektora IAS w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej byłego członka zarządu spółki z o.o. za zaległości w podatku od towarów i usług. WSA w Łodzi uznał, że Dyrektor IAS naruszył zasadę dwuinstancyjności postępowania (art. 127 O.p.) oraz art. 233 § 2 O.p., błędnie uchylając decyzję organu pierwszej instancji i orzekając co do istoty sprawy, podczas gdy organ pierwszej instancji nie dysponował wszystkimi niezbędnymi dowodami. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak zarzuty skargi kasacyjnej za zasadne. Sąd kasacyjny podkreślił, że organ odwoławczy ma prawo rozpoznać sprawę co do istoty, a art. 233 § 2 O.p. pozwala na uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części. W niniejszej sprawie wszystkie dowody były w dyspozycji organu odwoławczego, a Dyrektor IAS nie naruszył zasady dwuinstancyjności. NSA stwierdził również naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. przez WSA, który nie zawarł w uzasadnieniu wskazań co do dalszego postępowania. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego oraz zakresu uprawnień organu odwoławczego w kontekście art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej, a także wymogów formalnych uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu podatkowym i sądowoadministracyjnym, gdzie organ odwoławczy dysponuje pełnym materiałem dowodowym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ odwoławczy narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania (art. 127 O.p.) oraz art. 233 § 2 O.p. poprzez uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i orzeczenie co do istoty sprawy, gdy organ pierwszej instancji nie dysponował wszystkimi niezbędnymi dowodami, a organ odwoławczy posiadał je w swoim posiadaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nie narusza tych przepisów, jeśli posiada wszystkie dowody i może rozpoznać sprawę co do istoty, a przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania jest uzasadnione tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że zasada dwuinstancyjności pozwala organowi odwoławczemu na merytoryczne rozpoznanie sprawy, a art. 233 § 2 O.p. ogranicza możliwość przekazania sprawy do ponownego rozpoznania do sytuacji, gdy postępowanie dowodowe jest niezbędne w znacznej części. W tej sprawie organ odwoławczy miał wszystkie dowody i mógł ocenić sprawę co do istoty.
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji z powodu wadliwej sentencji, może orzec co do istoty sprawy, jeśli zgromadzony materiał dowodowy pozwala na merytoryczne załatwienie sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy może orzec co do istoty sprawy, jeśli nie wymaga to przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części, a zgromadzony materiał dowodowy jest kompletny.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że organ odwoławczy ma kompetencje reformatoryjno-merytoryczne i może samodzielnie rozstrzygnąć sprawę, jeśli nie zachodzi potrzeba uzupełniania postępowania dowodowego w znacznym zakresie.
Czy uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego musi zawierać wskazania co do dalszego postępowania, zwłaszcza gdy uchyla on decyzję organu odwoławczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zgodnie z art. 141 § 4 P.p.s.a., uzasadnienie wyroku powinno zawierać wskazania co do dalszego postępowania, jeśli są one istotne dla sprawy.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA naruszył art. 141 § 4 P.p.s.a., ponieważ w uzasadnieniu jego wyroku zabrakło wskazówek co do dalszego postępowania, co było istotne z uwagi na kontekst sprawy.
Przepisy (12)
Główne
O.p. art. 127
Ordynacja podatkowa
Postępowanie podatkowe jest dwuinstancyjne, co oznacza prawo strony do dwukrotnego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy.
O.p. art. 233 § § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 233 § § 2
Ordynacja podatkowa
Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części.
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku powinno zawierać wskazania co do dalszego postępowania.
P.p.s.a. art. 145 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia decyzji lub postanowienia przez sąd.
P.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga sprawę co do istoty.
P.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi przez sąd.
P.p.s.a. art. 185 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.
P.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Pomocnicze
O.p. art. 229
Ordynacja podatkowa
Organ odwoławczy może przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów lub zlecić je organowi niższej instancji.
O.p. art. 121 § § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów.
O.p. art. 116
Ordynacja podatkowa
Przepisy dotyczące odpowiedzialności podatkowej osób trzecich.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy nie naruszył zasady dwuinstancyjności (art. 127 O.p.) ani art. 233 § 2 O.p., ponieważ posiadał wszystkie niezbędne dowody i mógł rozpoznać sprawę co do istoty. • WSA błędnie zinterpretował przepisy art. 127 i 233 § 2 O.p., uznając, że organ odwoławczy nie był uprawniony do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. • WSA naruszył art. 141 § 4 P.p.s.a. przez brak wskazania co do dalszego postępowania w uzasadnieniu wyroku.
Odrzucone argumenty
Argumenty WSA dotyczące naruszenia zasady dwuinstancyjności i art. 233 § 2 O.p. przez Dyrektora IAS.
Godne uwagi sformułowania
istota dwuinstancyjnego postępowania polega na tym, że organ odwoławczy zobowiązany jest do rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym co do istoty • nie można mylić oceny dowodów z przeprowadzeniem postępowania dowodowego, którym jest zgromadzenie materiałów dowodowych • kompetencje reformatoryjno-merytoryczne organu odwoławczego
Skład orzekający
Jacek Pruszyński
przewodniczący
Jolanta Sokołowska
sprawozdawca
Krzysztof Przasnyski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego oraz zakresu uprawnień organu odwoławczego w kontekście art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej, a także wymogów formalnych uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu podatkowym i sądowoadministracyjnym, gdzie organ odwoławczy dysponuje pełnym materiałem dowodowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu podatkowym, które mają bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą i sposób prowadzenia postępowań przez organy administracji.
“Kiedy organ odwoławczy może rozpoznać sprawę co do istoty? NSA wyjaśnia granice dwuinstancyjności w postępowaniu podatkowym.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.