III FSK 511/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka S.R.K. S.A. z siedzibą w B. wniosła skargę na bezczynność Wójta Gminy G. w przedmiocie zwrotu nadpłaty podatku od nieruchomości za lata 2003, 2006, 2007 i 2008 wraz z oprocentowaniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 9 stycznia 2023 r. (sygn. akt I SAB/Gl 19/22) stwierdził, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, zobowiązał go do wydania aktu kończącego postępowanie w terminie 2 miesięcy oraz zasądził od niego na rzecz spółki kwotę 3 000 zł tytułem sumy pieniężnej. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł Wójt Gminy G., zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak przedstawienia stanu sprawy odnośnie sprzedaży przedsiębiorstwa K.W. S.A. oraz art. 149 § 1 i 1a p.p.s.a. w zw. z Ordynacją podatkową poprzez brak wszechstronnej analizy czynności organu) oraz naruszenie prawa materialnego (art. 149 § 2 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i zasądzenie sumy pieniężnej zamiast grzywny). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że rola sądu administracyjnego badającego skargę na bezczynność ogranicza się do sprawdzenia, czy organ podjął stosowne działanie w prawnie określonym terminie. W ocenie NSA, Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku spółki o zwrot nadpłaconego podatku wraz z oprocentowaniem, a argumenty dotyczące sprzedaży przedsiębiorstwa przez poprzednika prawnego (K.W. S.A.) na rzecz P.G.G. Sp. z o.o. oraz późniejszego podziału K.W. S.A. nie usprawiedliwiają kilkuletniej zwłoki w rozliczeniu nadpłaty. Sąd uznał, że następstwo prawne spółki S.R.K. S.A. po K.W. S.A. w zakresie prawa do nadpłaty jest bezsporne i wynika z przepisów Ordynacji podatkowej (art. 93c O.p.). NSA potwierdził również prawidłowość zasądzenia przez WSA kwoty 3 000 zł tytułem sumy pieniężnej na rzecz skarżącej, wskazując, że ma ona charakter fakultatywny i służy zrekompensowaniu stronie uszczerbku doznanego na skutek opieszałości organu. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, a o kosztach postępowania orzeczono na podstawie przepisów p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie interpretacji przepisów dotyczących bezczynności organów w sprawach podatkowych, następstwa prawnego w prawie podatkowym po podziale spółki oraz zasad zasądzania sumy pieniężnej na rzecz strony skarżącej.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z podatkiem od nieruchomości i podziałem spółki, jednak ogólne zasady dotyczące bezczynności organów i następstwa prawnego mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w sprawie zwrotu nadpłaty podatku od nieruchomości wraz z oprocentowaniem, pomimo sprzedaży przedsiębiorstwa przez poprzednika prawnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
NSA uznał, że Wójt Gminy nie podjął stosownych działań w prawnie określonym terminie, a argumenty dotyczące sprzedaży przedsiębiorstwa przez poprzednika prawnego nie usprawiedliwiają kilkuletniej zwłoki w rozliczeniu nadpłaty.
Czy następstwo prawne spółki przejmującej majątek po spółce dzielonej obejmuje prawo do zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości wraz z oprocentowaniem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, następstwo prawne obejmuje prawo do zwrotu nadpłaty.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że zgodnie z art. 93c O.p. osoby prawne przejmujące lub powstałe w wyniku podziału wstępują we wszelkie prawa i obowiązki osoby prawnej dzielonej pozostające w związku z przydzielonymi składnikami majątku, co dotyczy również prawa do zwrotu nadpłaty.
Czy sąd administracyjny może zasądzić sumę pieniężną na rzecz strony skarżącej w przypadku stwierdzenia bezczynności organu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd może zasądzić sumę pieniężną na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a.
Uzasadnienie
NSA potwierdził, że zasądzenie sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny i służy zrekompensowaniu stronie uszczerbku doznanego na skutek opieszałości organu, a jej wysokość zależy od uznania sądu.
Przepisy (13)
Główne
p.p.s.a. art. 149 § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy stwierdzenia bezczynności organu z rażącym naruszeniem prawa.
p.p.s.a. art. 149 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy stwierdzenia bezczynności organu.
p.p.s.a. art. 149 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy zasądzenia sumy pieniężnej na rzecz skarżącego w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
O.p. art. 139 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dotyczy terminów załatwiania spraw.
O.p. art. 139 § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dotyczy wyłączeń z terminów załatwiania spraw.
O.p. art. 93c
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dotyczy następstwa prawnego w prawie podatkowym.
O.p. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dotyczy zwrotu nadpłaty.
O.p. art. 76 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dotyczy zaliczania nadpłat.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 174 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku.
O.p. art. 51 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dotyczy zaległości podatkowych.
O.p. art. 72 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dotyczy nadpłat.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku spółki o zwrot nadpłaty podatku wraz z oprocentowaniem. • Następstwo prawne spółki S.R.K. S.A. po K.W. S.A. w zakresie prawa do nadpłaty jest bezsporne i wynika z przepisów Ordynacji podatkowej. • Argumenty dotyczące sprzedaży przedsiębiorstwa przez poprzednika prawnego nie usprawiedliwiają kilkuletniej zwłoki w rozliczeniu nadpłaty. • Zasądzenie sumy pieniężnej na rzecz skarżącej było prawidłowe i służyło zrekompensowaniu jej uszczerbku.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak przedstawienia stanu sprawy odnośnie sprzedaży przedsiębiorstwa K.W. S.A. • Naruszenie art. 149 § 1 i 1a p.p.s.a. w zw. z Ordynacją podatkową poprzez brak wszechstronnej analizy czynności organu. • Naruszenie art. 149 § 2 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i zasądzenie sumy pieniężnej zamiast grzywny. • Brak następstwa prawnego spółki S.R.K. S.A. po K.W. S.A. w zakresie prawa do nadpłaty.
Godne uwagi sformułowania
Rola sądu administracyjnego badającego skargę na bezczynność ogranicza się do sprawdzenia, czy organ podjął stosowne działanie, do którego był zobowiązany i nie może polegać na merytorycznym rozstrzyganiu sprawy. • Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności. • Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. oznacza bowiem wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, co ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków strony i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. • Prawnopodatkowe następstwo skarżącej S.R.. S.A. po K. W. S.A. jest przy tym jednolicie uznawane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. • Zapisy te mają jednak charakter uniwersalny. Niezależnie bowiem od tego, jak w dniu podziału wyglądała struktura majątkowa i organizacyjna K.W. S.A., stwierdzenie w Planie podziału, że to Spółka przejmie zorganizowaną część przedsiębiorstwa obejmującą wszystkie aktywa, zobowiązania, prawa i obowiązki z umów, które nie zostały w załącznikach do Planu podziału przypisane dwóm pozostałym spółkom, pozwala uznać Spółkę za "następcę generalnego". […]
Skład orzekający
Bogusław Woźniak
sprawozdawca
Jacek Pruszyński
przewodniczący
Wojciech Stachurski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie interpretacji przepisów dotyczących bezczynności organów w sprawach podatkowych, następstwa prawnego w prawie podatkowym po podziale spółki oraz zasad zasądzania sumy pieniężnej na rzecz strony skarżącej."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z podatkiem od nieruchomości i podziałem spółki, jednak ogólne zasady dotyczące bezczynności organów i następstwa prawnego mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy długotrwałej bezczynności organu w zwrocie nadpłaty podatku, co jest częstym problemem dla podatników. Pokazuje, jak sądy administracyjne interpretują przepisy dotyczące następstwa prawnego po podziale spółki i jak oceniają działania organów.
“Nawet po sprzedaży firmy, urząd może latami zwlekać ze zwrotem nadpłaty podatku. NSA wyjaśnia, kiedy to jest rażące naruszenie prawa.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.