Orzeczenie · 2024-01-11

III FSK 3460/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-01-11
NSApodatkoweWysokansa
odpowiedzialność podatkowaosoby trzeciezaległości podatkoweVATskarga kasacyjnaOrdynacja podatkowaPrawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymikonstrukcja skargi kasacyjnejskarżony organ

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który oddalił skargę skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu. Decyzja ta orzekała o solidarnej odpowiedzialności podatkowej M. L. za zaległości spółki A. sp. z o.o. w podatku od towarów i usług za okres od czerwca do września 2013 r. wraz z odsetkami. W skardze kasacyjnej skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., poprzez nieuwzględnienie skargi mimo naruszenia przepisów prawa materialnego przez organ. Zarzucono również naruszenie prawa materialnego, tj. art. 107 w zw. z art. 116 Ordynacji podatkowej oraz art. 11 Prawa upadłościowego, wskazując na niewłaściwe zastosowanie tych przepisów i błędne przyjęcie podstaw do odpowiedzialności skarżącego, podczas gdy spółka miała być w dobrej kondycji finansowej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za nieuzasadnioną. Sąd podkreślił wysoce sformalizowany charakter skargi kasacyjnej i związanie sądu granicami skargi wyznaczonymi przez jej podstawy i wnioski. Wskazano, że zarzuty naruszenia prawa materialnego były wadliwie skonstruowane, ponieważ strona nie sprecyzowała, które jednostki redakcyjne przepisów zostały naruszone, a także próbowała kwestionować ustalenia faktyczne (kondycja finansowa spółki) pod pozorem naruszenia prawa materialnego. Sąd zaznaczył, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonywana jedynie na podstawie stanu faktycznego, którego ustalenia nie są kwestionowane lub nie zostały skutecznie podważone. Dodatkowo, NSA stwierdził, że zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. nie może stanowić samodzielnej podstawy skargi kasacyjnej, a jedynie uzupełnienie zarzutu głównego. Sąd przypomniał również, że w postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności osób trzecich nie bada się merytorycznej prawidłowości decyzji wydanej wobec spółki. Na podstawie art. 184 p.p.s.a. skarga kasacyjna została oddalona, a koszty postępowania zasądzono od skarżącego na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Precyzyjne wymogi formalne skargi kasacyjnej, zasady dotyczące kwestionowania ustaleń faktycznych i naruszenia prawa materialnego, zakres kontroli NSA, specyfika postępowań w sprawie odpowiedzialności osób trzecich.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy głównie specyfiki postępowania sądowoadministracyjnego i konstrukcji skargi kasacyjnej; nie wnosi nowych, przełomowych interpretacji materialnoprawnych.

Zagadnienia prawne (4)

Czy zarzut naruszenia prawa materialnego w skardze kasacyjnej może skutecznie kwestionować ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia prawa materialnego nie może być skutecznie uzasadniony próbą zwalczania ustaleń faktycznych, a kwestia kondycji finansowej spółki leży w zakresie tych ustaleń. Ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonywana wyłącznie na podstawie stanu faktycznego, którego ustalenia nie są kwestionowane lub nie zostały skutecznie podważone.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zarzut naruszenia prawa materialnego nie może być wykorzystywany do podważania ustaleń faktycznych. Kondycja finansowa spółki jest elementem stanu faktycznego, który powinien być kwestionowany w ramach odpowiedniej podstawy kasacyjnej, a nie pod pozorem naruszenia prawa materialnego.

Czy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten nie może stanowić samodzielnej podstawy skargi kasacyjnej, a jedynie może być argumentem pomocniczym, uzupełniającym zarzut głównego naruszenia popełnionego przez sąd pierwszej instancji.

Uzasadnienie

Oddalenie lub uwzględnienie skargi jest wynikiem procedowania sądu, a nie samodzielnym naruszeniem. Przepis ten może być podstawą zarzutu tylko wtedy, gdy sąd nie dopasował rozstrzygnięcia do całokształtu wywodów faktycznych i prawnych.

Czy w postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności podatkowej osób trzecich bada się merytoryczną prawidłowość decyzji wydanej wobec spółki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w postępowaniu podatkowym zmierzającym do wydania decyzji o odpowiedzialności członka zarządu poza zakresem pozostaje badanie merytorycznej prawidłowości decyzji wydanej wobec spółki.

Uzasadnienie

Sąd przypomniał, że przedmiotem postępowania w sprawie odpowiedzialności osób trzecich nie jest ponowne badanie merytorycznej zasadności pierwotnej decyzji podatkowej wobec spółki.

Jakie są wymogi formalne dotyczące podstaw skargi kasacyjnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Skarga kasacyjna jest środkiem wysoce sformalizowanym. Strona musi precyzyjnie wskazać naruszone przepisy prawa materialnego lub procesowego, w tym konkretne jednostki redakcyjne (art., §, ust., pkt). W przypadku zarzutów naruszenia przepisów procesowych, należy wskazać wpływ uchybienia na wynik sprawy. Sąd nie ma obowiązku domyślania się ani uzupełniania argumentacji strony.

Uzasadnienie

Sąd szczegółowo omówił wymogi dotyczące konstrukcji skargi kasacyjnej, podkreślając konieczność precyzyjnego wskazania naruszonych przepisów i ich jednostek redakcyjnych, a także uzasadnienia zarzutów, co wynika z zasady związania sądu granicami skargi.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną M. L.

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (podstaw kasacyjnych), chyba że zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowego.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis ten nie może stanowić samodzielnej podstawy skargi kasacyjnej, a jedynie uzupełnienie zarzutu głównego.

p.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do zasądzenia kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do zasądzenia kosztów postępowania.

o.p. art. 107

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, wadliwie sformułowany.

o.p. art. 116

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, wadliwie sformułowany.

p.u.n. art. 11

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe

Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, wadliwie sformułowany.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwa konstrukcja skargi kasacyjnej strony skarżącej, w szczególności brak precyzyjnego wskazania naruszonych jednostek redakcyjnych przepisów prawa materialnego. • Próba kwestionowania ustaleń faktycznych (kondycja finansowa spółki) pod pozorem naruszenia prawa materialnego. • Nieskuteczność zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. jako samodzielnej podstawy skargi kasacyjnej.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 107 w zw. z art. 116 o.p. poprzez przyjęcie podstaw do odpowiedzialności skarżącego, podczas gdy spółka była w dobrej kondycji finansowej. • Naruszenie art. 11 p.u.n. poprzez uznanie, że istniały podstawy do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, podczas gdy spółka była w dobrej kondycji finansowej. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym wysoce sformalizowanym. • Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku, ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej. • Niedopuszczalne jest zastępowanie zarzutu naruszenia przepisów postępowania zarzutem naruszenia prawa materialnego i za jego pomocą kwestionowanie ustaleń faktycznych. • W postępowaniu podatkowym zmierzającym do wydania decyzji o odpowiedzialności członka zarządu poza zakresem pozostaje badanie merytorycznej prawidłowości decyzji wydanej wobec spółki.

Skład orzekający

Jan Rudowski

przewodniczący sprawozdawca

Jacek Pruszyński

członek

Anna Juszczyk-Wiśniewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Precyzyjne wymogi formalne skargi kasacyjnej, zasady dotyczące kwestionowania ustaleń faktycznych i naruszenia prawa materialnego, zakres kontroli NSA, specyfika postępowań w sprawie odpowiedzialności osób trzecich."

Ograniczenia: Dotyczy głównie specyfiki postępowania sądowoadministracyjnego i konstrukcji skargi kasacyjnej; nie wnosi nowych, przełomowych interpretacji materialnoprawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na szczegółowe omówienie wadliwej konstrukcji skargi kasacyjnej i zasad jej rozpoznawania przez NSA. Pokazuje, jak formalne błędy mogą zadecydować o wyniku sprawy.

Wadliwa skarga kasacyjna pogrążyła sprawę podatkową – NSA przypomina o formalnych wymogach.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst