Orzeczenie · 2025-05-20

III FSK 34/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-05-20
NSApodatkoweWysokansa
egzekucja administracyjnapodatekwpłata podatkuinny podmiotOrdynacja podatkowaograniczenie kwotowewygaśnięcie zobowiązaniaskarga kasacyjnapostępowanie egzekucyjne

Sprawa dotyczyła egzekucji świadczeń pieniężnych, w której spółka P. sp.k. kwestionowała postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, a następnie wyrok WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę. Kluczowym zarzutem skarżącej było twierdzenie, że jej zobowiązanie podatkowe wygasło wskutek wpłaty dokonanej przez inną spółkę, E. sp.k., która wpłaciła należność bezpośrednio na rachunek organu podatkowego. Skarżąca podnosiła, że wpłata ta została uzgodniona z organem i powinna być uznana za skuteczne uregulowanie długu, co czyniło postępowanie egzekucyjne zbędnym. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, skupił się na interpretacji art. 62b § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Sąd podkreślił, że przepis ten dopuszcza zapłatę podatku przez inny podmiot, ale tylko do kwoty 1.000 zł. W ocenie NSA, wpłata dokonana przez E. sp.k. przekroczyła ten limit, co oznacza, że nie mogła ona skutecznie doprowadzić do wygaśnięcia zobowiązania podatkowego spółki P. sp.k. Sąd odrzucił argumentację skarżącej, wskazując, że dopuszczenie takiej możliwości prowadziłoby do obejścia przepisów prawa. Ponieważ skarżąca nie sformułowała zarzutu naruszenia art. 62b § 1 pkt 3 o.p., NSA nie badał tej kwestii w ramach kontroli sądowej, ale opierając się na stanowisku WSA i organów administracji, uznał, że wpłata nie była skuteczna. W konsekwencji, wobec nieuiszczenia kwoty zabezpieczenia, organ egzekucyjny był uprawniony do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Skarga kasacyjna została oddalona, a skarżącej zasądzono zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 62b § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej dotyczącego zapłaty podatku przez inny podmiot i limitu 1.000 zł.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wpłaty przez podmiot trzeci i limitu kwotowego. Nie dotyczy ogólnych zasad wygaśnięcia zobowiązań podatkowych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wpłata podatku przez inny podmiot, przekraczająca kwotę 1.000 zł, może skutecznie doprowadzić do wygaśnięcia zobowiązania podatkowego podatnika?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wpłata podatku przez inny podmiot jest skuteczna tylko do kwoty 1.000 zł. Przekroczenie tej kwoty, nawet jeśli środki pochodzą od podatnika, nie prowadzi do wygaśnięcia zobowiązania podatkowego.

Uzasadnienie

Przepis art. 62b § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej dopuszcza zapłatę podatku przez inny podmiot, ale tylko do kwoty 1.000 zł. Jest to ograniczenie mające na celu uniknięcie sporów i uporządkowanie stosunków majątkowych, zwłaszcza między podmiotami obcymi. Dopuszczenie zapłaty wyższych kwot przez osoby trzecie, nawet z majątku podatnika, stanowiłoby obejście przepisów.

Czy wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego jest dopuszczalne, gdy skarżący twierdzi, że jego zobowiązanie podatkowe wygasło wskutek wpłaty dokonanej przez inny podmiot?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli wpłata dokonana przez inny podmiot nie spełnia wymogów ustawowych (np. przekracza limit 1.000 zł), organ egzekucyjny jest uprawniony do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego, zwłaszcza jeśli kwota nie została uiszczona.

Uzasadnienie

Skoro wpłata dokonana przez inny podmiot nie doprowadziła do wygaśnięcia zobowiązania podatkowego z powodu przekroczenia limitu 1.000 zł, organ podatkowy mógł zwrócić wpłaconą kwotę. Wobec nieuiszczenia należności, organ był uprawniony do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną P. sp.k. z siedzibą w W.

Przepisy (17)

Główne

o.p. art. 62b § § 1 pkt 3

Ordynacja podatkowa

Zapłata podatku przez inny podmiot jest dopuszczalna, ale tylko do kwoty 1.000 zł. Przekroczenie tej kwoty nie skutkuje wygaśnięciem zobowiązania podatkowego.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi przez WSA.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi kasacyjnej przez NSA.

Pomocnicze

o.p. art. 62b § § 2

Ordynacja podatkowa

Domniemanie, że wpłata pochodzi ze środków podatnika, jeśli dowód zapłaty nie budzi wątpliwości co do przeznaczenia.

o.p. art. 63b

Ordynacja podatkowa

Rozróżnienie stosunków majątkowych między członkami rodziny a osobami obcymi w kontekście zapłaty podatków.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada związania NSA granicami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów postępowania.

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy obowiązku, który powinien być egzekwowany.

u.p.e.a. art. 1 § pkt 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 6 § § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 7 § § 2 i 3

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 18

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 26 § § 3a pkt 3

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wpłata podatku przez inny podmiot jest skuteczna tylko do kwoty 1.000 zł. Przekroczenie tego limitu, nawet jeśli środki pochodzą od podatnika, nie prowadzi do wygaśnięcia zobowiązania podatkowego.

Odrzucone argumenty

Zobowiązania skarżącej zostały skutecznie uregulowane przez wpłatę dokonaną przez E. sp.k. bezpośrednio na rachunek organu podatkowego. • Wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego było zbędne i niedopuszczalne, ponieważ interesy fiskalne Skarbu Państwa nie były naruszone, a organ dysponował kwotą podatku przed wszczęciem postępowania. • Organ egzekucyjny uznał kwotę na rachunku depozytowym jako zabezpieczenie dobrowolne, co uniemożliwiało dalsze zabezpieczenie przymusowe. • Naruszenie przepisów postępowania przez WSA, w tym art. 121 § 1 o.p. i art. 7 k.p.a. (zasada zaufania i interesu społecznego/obywateli), art. 133 § 1 p.p.s.a. (niedostrzeżenie wpłaty na rachunek depozytowy).

Godne uwagi sformułowania

Obowiązki podatkowe mają publicznoprawny charakter, które są obowiązkami osobistymi i nie mogą być znoszone przez umowy cywilnoprawne zawierane między podatnikiem a innymi podmiotami. • Prawodawca, dopuszczając możliwość dokonania zapłaty podatku przez "inny podmiot", jednocześnie ograniczył tę możliwość tylko do kwoty 1.000 zł. • Jeżeli "inny podmiot" dokona zapłaty podatku przewyższającego kwotę 1000 zł, będzie to działanie nieskuteczne i to niezależnie od tego, czy wpłata została dokonana ze środków własnych, czy ze środków podatnika. • Nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej zaprezentowanym w skardze kasacyjnej, że możliwe jest skuteczne zapłacenie podatku w wysokości przekraczającej kwotę 1.000 zł przez "inną osobę" z jednoczesnym wskazaniem, że pieniądze pochodziły od podatnika. Taka sytuacja powoduje próbę obejścia rozróżnienia zastosowanego przez prawodawcę.

Skład orzekający

Stanisław Bogucki

przewodniczący sprawozdawca

Sławomir Presnarowicz

członek

Paweł Borszowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 62b § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej dotyczącego zapłaty podatku przez inny podmiot i limitu 1.000 zł."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wpłaty przez podmiot trzeci i limitu kwotowego. Nie dotyczy ogólnych zasad wygaśnięcia zobowiązań podatkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa podatkowego - możliwości zapłaty podatku przez osoby trzecie i limitów tej możliwości. Jest to istotne dla praktyków prawa podatkowego i przedsiębiorców.

Zapłata podatku przez firmę trzecią? Tylko do 1000 zł!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst