III FSK 3175/21

III FSK 3175/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-07-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Pruszyński /sprawozdawca/
Stanisław Bogucki
Tomasz Zborzyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
I SA/Sz 332/20 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2020-09-16
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 256
art. 156
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2019 poz 1170
art. 3 ust. 3 i ust. 4, art. 6 ust 1 i 7
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.
Dz.U. 2019 poz 1145
art. 336, art. 339
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - tj
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Tomasz Zborzyński, Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędzia NSA Jacek Pruszyński (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej D. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 września 2020 r., sygn. akt I SA/Sz 332/20 w sprawie ze skargi D. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 9 marca 2020 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2014-2019 oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
1. Wyrok sądu pierwszej instancji.
Wyrokiem z 16 września 2020 r., sygn. akt I SA/Sz 332/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę D.M. (dalej: skarżąca) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z 9 marca 2020 r.,
nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2014-2019. Wyrok (podobnie, jak pozostałe powołane w uzasadnieniu orzeczenia) jest dostępny
w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl.
2. Skarga kasacyjna.
Skargę kasacyjną od wyroku sądu pierwszej instancji złożyła skarżąca. Działający w jej imieniu pełnomocnik zaskarżył wyrok w całości. Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) w związku z art. 176 p.p.s.a., wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów:
1) postępowania:
a) art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 134 § 1 oraz art. 135 p.p.s.a. - poprzez zaniechanie przez WSA w Szczecinie stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji w całości, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 ustawy
z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: k.p.a.) lub w innych przepisach;
b) art. 141 § 1 pkt 4 p.p.s.a. w związku z art. 151 p.p.s.a. - poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy i podjęcie orzeczenia na podstawie nieustalonych
i w rzeczywistości nieistniejących okoliczności oraz dokonanie niewłaściwej subsumcji stanu faktycznego do norm prawa materialnego, wewnętrzną sprzeczność uzasadnienia i brak wyjaśnienia stronom motywów prawnych wyroku, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego oddalenia skargi;
2) prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 ust. 3 i ust. 4 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1170 ze zm., dalej u.p.o.l.), w związku z art. 336 i 339 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1145 ze zm., dalej: k.c.), oraz art. 6 ust 1 i 7 u.p.o.l. poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji nieprawidłowe zastosowanie przepisów poprzez uznanie, że samo wydanie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku cofa sytuację do dnia otwarcia spadku, z pominięciem ustalenia kto nieruchomością władał i na kim ciąży podatek od nieruchomości.
Wskazując na przedstawione wyżej zarzuty autor skargi kasacyjnej wniósł
o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania, ewentualnie uchylenie wyroku i orzeczenie co do istoty poprzez uwzględnienie skargi oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych.
Pismem z 8 grudnia 2020 r. pełnomocnik skarżącej na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. nie wniosło odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Pełnomocnik uczestnika postępowania – A. W., pismem z 4 stycznia 2021 r. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie od skarżącej na rzecz uczestniczki kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Pełnomocnik skarżącej do pisma procesowego z 7 kwietnia 2022 r. załączył odpis prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w Koszalinie z 1 grudnia 2021 r. stwierdzającego nabycie spadku po zmarłym R. W. w całości przez uczestnika postępowania. W ocenie pełnomocnika skarżącej ww. postanowienie czyni bezprzedmiotowym decyzje wymiarowe organów podatkowych wobec skarżącej
i uzasadnia wniosek skarżącej o uchylenie wyroku WSA w Szczecinie w całości
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub o uchylenie tego wyroku przez NSA i orzeczenie co do istoty poprzez uwzględnienie skargi. Jednocześnie pełnomocnik cofnął wniosek o rozpoznanie sprawy na rozprawie i wniósł o rozstrzygnięcie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Zarządzeniem z 1 czerwca 2022 r. Przewodniczący Wydziału III Izby Finansowej, działając na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z 2 marca 2020 r.
o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem
i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.), wobec następczego wyrażenia przez stronę zgody na rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym, a także brak możliwości technicznych przeprowadzenia w przyśpieszonym terminie rozprawy na odległość krótkim z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, skierował sprawę na posiedzenie niejawne w składzie trzech sędziów. Strony
i uczestnik postępowania zostały o tym powiadomione oraz jednocześnie pouczone
o możliwości uzupełnienia argumentacji podniesionej w skardze kasacyjnej i odpowiedzi na nią w odrębnym piśmie procesowym. Żadna ze stron ani uczestnik postępowania
z tej możliwości nie skorzystali, a nadto nie sprzeciwiono się skierowaniu rozpoznania sprawy na posiedzenie niejawne.
3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga kasacyjna jest niezasadna.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Strony mogą przytaczać nowe uzasadnienie podstaw kasacyjnych. Związanie sądu drugiej instancji granicami skargi kasacyjnej jest naczelną zasadą postępowania wywołanego wniesieniem skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny bada bowiem legalność wyroku sądu pierwszej instancji jedynie w zakresie zakwestionowanym przez autora skargi kasacyjnej, a nie rozpoznaje sprawy ponownie w jej całokształcie. Podkreślić też należy, że po wniesieniu skargi kasacyjnej nie ma możliwości podnoszenia kolejnych zarzutów, a jedynie można uzupełnić uzasadnienie zarzutów już podniesionych.
W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł zatem przyjąć, jako podstawy uwzględnienia skargi kasacyjnej, okoliczności wynikających z przedłożonego przez skarżącą prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w Koszalinie z 1 grudnia 2021 r. stwierdzającego nabycie spadku po zmarłym R. W. w całości przez uczestnika postępowania. Postanowienie to zostało wydane już po wniesieniu skargi kasacyjnej z 23 listopada 2020 r., w związku z tym nie mogło być wskazane przez stronę w złożonym środku zaskarżenia. Niewątpliwie wskazane postanowienie ma istotne znaczenie dla określenia podatnika podatku od nieruchomości w przedmiotowej sprawie. Jednakże przedstawione przez skarżącą w piśmie procesowym z 7 kwietnia 2022 r. okoliczności nie znajdują oparcia w zarzutach sformułowanych w skardze kasacyjnej, którymi, sąd drugiej instancji pozostaje związany. Nie stanowią one również o wystąpieniu w przesłanki nieważnościowej. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w kontrolowanej sprawie w ramach postępowania kasacyjnego nie zachodziła możliwość uwzględnienia twierdzeń i wniosków zawartych w piśmie procesowym z 7 kwietnia 2022 r. Przyjęcie odmiennego stanowiska oznaczałoby działanie z urzędu, przy braku przesłanek nieważności postępowania, czego jednoznacznie zakazuje przywołany na wstępie art. 183 § 1 p.p.s.a.
Jednocześnie trzeba podkreślić, że niniejsze orzeczenie nie stanowi przeszkody do wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 7 o.p. Zgodnie z tym przepisem sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które następnie zostały uchylone, zmienione, wygaszone lub stwierdzono ich nieważność w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji. Przesłankę tę niewątpliwie wypełnia prawomocne postanowienie Sądu Okręgowego w Koszalinie z 1 grudnia 2021 r. stwierdzające nabycie spadku po zmarłym R. W., w sposób odmienny od wcześniejszego postanowienia tego Sądu z 28 marca 2019 r., które zostało uwzględnione przez organy podatkowe. Jak wskazano powyżej, okoliczność ta nie mogła być uwzględniona przez Naczelny Sąd Administracyjny ze względów procesowych, powinna być jednak uwzględniona jako przesłanka wznowienia postępowania podatkowego. Prawomocne zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego umożliwia przeprowadzenie postępowania w celu wznowienia postępowania. Procedura ta zapewnia wyeliminowanie z obrotu prawnego wadliwego rozstrzygnięcia.
Przechodząc do oceny zarzutów skargi kasacyjnej, nie zasługuje na uwzględnienie twierdzenie dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt 2 w związku z art. 134 § 1 oraz art. 135 p.p.s.a., poprzez zaniechanie przez WSA w Szczecinie stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji w całości. W tym zakresie skarżąca wskazuje na decyzję wymierzającą podatek od nieruchomości za rok 2016 spadkodawcy R. W. Przywoływany przez stronę art. 247 § 1 pkt 4 o.p. stanowi, że organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Taka sytuacja może mieć jednak miejsce tylko wtedy, gdy zachodzi tożsamość sprawy. Tożsamość spraw istnieje, gdy biorą w nich udział te same podmioty, taki sam jest przedmiot spraw, jest w nich identyczny stan prawny oraz taki sam stan faktyczny, w którym są te same fakty mające znaczenie prawotwórcze. Tylko wtedy przesłanka stwierdzenia nieważności wymieniona w art. 247 § 1 pkt 4 o.p. będzie spełniona, gdy organ podatkowy dwa razy rozpatrzy tożsamą sprawę i dwa razy kolejno po sobie będą wydane decyzje ostateczne w rozumieniu art. 128 zdanie pierwsze o.p. (por. wyrok NSA z 9 września 2008 r., I FSK 1034/07). W analizowanym przypadku nie występuje tożsamość podmiotowa – decyzje zostały skierowane do różnych podmiotów. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej, skarżąca została opodatkowana jako współwłaścicielka nieruchomości, a nie jako następca prawny spadkodawcy. Nie zachodziła zatem przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji z art. 247 § 1 pkt 4 o.p., co nie pozwala na uwzględnienie związanych z tym zarzutów skargi kasacyjnej.
W sprawie nie było podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 141 § 1 pkt 4 w związku z art. 151 p.p.s.a., poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy i podjęcie orzeczenia na podstawie nieustalonych i w rzeczywistości nieistniejących okoliczności oraz dokonanie niewłaściwej subsumcji stanu faktycznego do norm prawa materialnego, wewnętrzną sprzeczność uzasadnienia i brak wyjaśnienia stronom motywów prawnych wyroku, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego oddalenia skargi.
Przede wszystkim w art. 141 § 1 p.p.s.a. nie wyodrębniono dalszych jednostek, w tym "pkt 4". W związku z tym, że w dalszej treści skargi kasacyjnej jej autor wskazuje na art. 141 § 4 p.p.s.a. trzeba zauważyć, że zgodnie z tym przepisem uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. można uznać za usprawiedliwiony w sytuacji, kiedy skarżący wykaże, że sąd nie wyjaśnił w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z treści tego przepisu, zastosowania przez organy przepisów prawa (por. wyrok NSA z 17 kwietnia 2013 r., I GSK 95/12). Na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a. można kwestionować kompletność elementów uzasadnienia, a nie jego prawidłowość merytoryczną (por. wyrok NSA z 6 marca 2013 r., II GSK 2243/11). Sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego sprawy, a jedynie ocenia, jak z obowiązku ustalenia stanu faktycznego wywiązał się organ administracji. W związku z tym nie może budzić wątpliwości, że ocena ta musi być dokonywana (wyjaśniana) w ramach podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Najogólniej rzecz ujmując, podstawa prawna rozstrzygnięcia (wyroku) obejmuje wskazanie zastosowanych przepisów prawnych oraz wyjaśnienie przyjętego przez sąd sposobu ich wykładni i zastosowania. W konsekwencji, jeżeli uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia wskazuje, jaki stan faktyczny sprawy został przez sąd przyjęty, przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może stanowić wystarczającej podstawy kasacyjnej (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09), w szczególności za pomocą tej podstawy nie można kwestionować przyjętej przez sąd podstawy faktycznej rozstrzygnięcia.
Sporządzone w niniejszej sprawie uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiadało wymogom wynikającym z art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji wskazał w nim, jaki stan faktyczny przyjmuje za podstawę rozstrzygnięcia. WSA uzasadnił swoje stanowisko m.in. w zakresie występowania po stronie uczestnika postępowania posiadania samoistnego nieruchomości w B.. Stwierdził, że czynności podejmowane przez uczestnika postępowania wobec spornej nieruchomości były jedynie czynnościami zarządczymi wykonywanymi w ramach uprawnień współwłaściciela. Strony toczyły wieloletni spór w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nabycia spadku, jednak uczestnik postępowania, w szczególności poprzez podejmowane działania, nie zadeklarował się jako posiadacz samoistny nieruchomości. Zdaniem sądu pierwszej instancji w sprawie nie ulega wątpliwości fakt władania nieruchomością przez uczestnika postępowania, jednak na podstawie zebranego materiału dowodowego nie dowiedziono występowania elementu "zawładnięcia" przez tę osobę nieruchomości dla siebie. WSA przedstawił również analizę przepisów dotyczących zasad opodatkowania podatkiem od nieruchomości - nieruchomości stanowiących współwłasność, w szczególności w sytuacji, gdy znajdują się w posiadaniu samoistnym określonego podmiotu. Wskazany przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może być punktem odniesienia przy prowadzeniu sporu dotyczącego prawidłowości ustaleń faktycznych, czy oceny prawnej sprawy.
Przywoływane w ramach omawianego zarzutu przepis art. 151 p.p.s.a. jest z kolei przepisem wynikowym określającym jedynie sposób rozstrzygnięcia danej sprawy. Dla potwierdzenia zasadności zarzutu naruszenia tego przepisu niezbędne jest wskazanie naruszenia innych przepisów proceduralnych, czy też prawa materialnego, którym sąd uchybił. Przepis ten nie może stanowić samodzielnej podstawy skargi kasacyjnej, gdyż błąd, co do ustalenia podstaw do oddalenia skargi sąd pierwszej instancji popełnia w fazie wcześniejszej niż etap orzekania, czyli w fazie kontroli zaskarżonego aktu lub czynności poprzedzającej wydanie orzeczenia. Dopiero, bowiem naruszenie konkretnych przepisów postępowania lub prawa materialnego może doprowadzić do konieczności uwzględnienia skargi. Brak takich powiązań w rozpoznawanej skardze kasacyjnej oznacza nieskuteczność zarzutu naruszenia przepisów (por. np. wyroki NSA: z 8 lipca 2021 r., III OSK 3591/21; z 8 grudnia 2017 r., II GSK 2547/17).
Powiązanie zarzutu naruszenia art. 134 § 1 z art. 151 p.p.s.a. w kontrolowanej sprawie nie dawało zatem podstaw do uwzględnienia wywiedzionej skargi kasacyjnej.
Niezasadne są również zarzuty naruszenia prawa materialnego, tj. art. 3 ust. 3 i ust. 4 u.p.o.l. w związku z art. 336 i 339 k.c. oraz art. 6 ust. 1 i 7 u.p.o.l. poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji nieprawidłowe zastosowanie przepisów poprzez uznanie, że samo wydanie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku cofa sytuację do dnia otwarcia spadku, z pominięciem ustalenia kto nieruchomością władał i na kim ciąży podatek od nieruchomości.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej wykładni wskazanych przepisów.
Przepis art. 3 ust. 3 u.p.o.l. stanowi, że jeżeli przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym, to obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości ciąży na posiadaczu samoistnym. Zgodnie z art. 3 ust. 4 u.p.o.l. jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach, z zastrzeżeniem ust. 4a i 5, które to jednak zastrzeżenia nie mają znaczenia w rozpatrywanej sprawie. Niewątpliwie z art. 3 ust. 3 u.p.o.l. wynika, że właściciel (współwłaściciel) nie będzie podatnikiem podatku od nieruchomości, jeżeli przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym innego podmiotu. W takim bowiem przypadku obowiązek podatkowy ciąży bowiem na posiadaczu samoistnym.
Przy wykładni pojęcia "posiadacz samoistny" zasadnie odwołano się do przepisów prawa cywilnego. Zgodnie z art. 366 k.c., posiadaczem samoistnym rzeczy jest ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel. Posiadaczem samoistnym może być osoba, której przysługuje tytuł prawny do nieruchomości (prawo własności), jak i osoba, która tytułu takiego nie ma, lecz uznaje się z przyczyn usprawiedliwionych za właściciela, albo przejawia wolę władania rzeczą dla siebie jak właściciel wiedząc, że nie jest właścicielem (por. postanowienie SN z 5 listopada 2009 r., I CSK 82/09, publ. Lex/el). Posiadaczem samoistnym może być jeden ze współwłaścicieli nieruchomości, jeżeli włada nieruchomością jak wyłączny właściciel z wolą wykonywania tego władztwa dla siebie z wyłączeniem innych współwłaścicieli, gdzie pozostali właściciele nie są posiadaczami samoistnymi, bo albo zostali wyzuci z posiadania, albo sami z posiadania zrezygnowali (por. wyrok NSA z 19 lutego 2019 r., II FSK 3081/18). Do cech posiadania samoistnego zalicza się istnienie fizycznego elementu władania rzeczą (corpus possessionis) oraz psychicznego elementu (animus) rozumianego jako zamiar władania rzeczą dla siebie. Brak jednego z tych elementów wyklucza możliwość uznania, że mamy do czynienia z posiadaniem samoistnym.
Jak prawidłowo stwierdził sąd pierwszej instancji, art. 3 ust. 3 u.p.o.l. wyklucza stosowanie art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., czyli traktowanie właściciela (współwłaściciela) jako podatnika podatku od nieruchomości zarówno wtedy, gdy kto inny jest właścicielem, a kto inny posiadaczem samoistnym nieruchomości, ale również wtedy, gdy jeden ze współwłaścicieli jest posiadaczem samoistnym, a drugi nim nie jest.
Ustalenie w sprawie, że nie było podstaw do przyjęcia, że sporna nieruchomość znajdowała się w posiadaniu samoistnym uczestnika postępowania skutkowało stwierdzeniem, że skarżąca i uczestnik postępowania, jako współwłaściciele nieruchomości, na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 u.p.o.l., są zobowiązani do zapłaty podatku od nieruchomości.
Biorąc pod uwagę treść skargi kasacyjnej należy podkreślić, że w ramach zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego nie można kwestionować ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę wyrokowania (por. np. wyrok NSA z 29 stycznia 2010 r., II OSK 219/09). Ustalenie, kto w konkretnym przypadku władał nieruchomością i w jakim zakresie to władztwo było realizowane należy do ustaleń faktycznych i może być kwestionowane poprzez wykazanie naruszenia przepisów procesowych, czego w badanej skardze kasacyjnej nie zrealizowano. W sytuacji, gdy nie został skutecznie podważony w skardze kasacyjnej stan faktyczny dotyczący współposiadania nieruchomości przez skarżącą oraz uczestniczka podstępowania, nie ma możliwości skutecznego powoływania się na zarzut wadliwego zastosowania prawa materialnego, na których oparto skarżone rozstrzygnięcie.
Przywołany w ramach zarzutu art. 6 ust. 1 u.p.o.l. stanowi, że obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Z kolei według art. 6 ust. 7 u.p.o.l. podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych, z zastrzeżeniem ust. 11, ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania. Podatek jest płatny w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminach: do dnia 15 marca, 15 maja, 15 września i 15 listopada roku podatkowego. Autor skargi kasacyjnej w żaden sposób nie wyjaśnił na czym opiera twierdzenie dotyczące naruszenia tych przepisów, co uniemożliwia odniesienie się do tych zarzutów.
Z tych powodów skargę kasacyjną należało uznać za niezasadną. Wobec powyższego, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o jej oddaleniu.
Odnośnie wniosku uczestnika, należy wyjaśnić, że Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o zasądzeniu kosztach postępowania, ponieważ żaden przepis p.p.s.a., jak i żaden przepis szczególny, nie przewidują możliwości zasądzenia tego rodzaju kosztów na rzecz uczestnika postępowania w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej od wyroku sądu pierwszej instancji oddalającego skargę. Zwrot kosztów postępowania jest dopuszczalny tylko wtedy, gdy wynika to wprost z przepisu, a we wszystkich innych sytuacjach obowiązuje zasada ponoszenia kosztów postępowania.
Jacek Pruszyński Tomasz Zborzyński Stanisław Bogucki