III FSK 503/21

Naczelny Sąd Administracyjny2022-04-27
NSApodatkoweWysokansa
podatek od nieruchomościbudowlabudyneksieć elektroenergetycznastacja transformatorowarozdzielniacałość techniczno-użytkowaprawo budowlaneustawa o podatkach i opłatach lokalnychNSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą opodatkowania podatkiem od nieruchomości stacji transformatorowych i rozdzielni, uznając je za budowle stanowiące całość techniczno-użytkową z siecią elektroenergetyczną.

Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od nieruchomości stacji transformatorowych i rozdzielni wraz z urządzeniami elektroenergetycznymi. Organy podatkowe uznały je za budowle stanowiące całość techniczno-użytkową z siecią elektroenergetyczną. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, wskazując, że obiekty spełniające definicję budynku nie mogą być traktowane jako budowla. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że stacje transformatorowe i rozdzielnie, wraz z urządzeniami, stanowią całość techniczno-użytkową z siecią i podlegają opodatkowaniu jako budowle.

Sprawa rozstrzygnęła kwestię opodatkowania podatkiem od nieruchomości stacji transformatorowych i rozdzielni wraz z urządzeniami elektroenergetycznymi. Organy podatkowe, opierając się na opinii biegłego, uznały te obiekty za budowle stanowiące całość techniczno-użytkową z siecią elektroenergetyczną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił decyzje organów, odwołując się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, które wskazywało, że obiekt budowlany mający cechy budynku nie może być uznany za budowlę, nawet jeśli zawiera urządzenia należące do budowli sieciowej. Sąd ten uznał, że "pozabudynkowa" część rozdzielni podlega opodatkowaniu jako budowla, ale błędna kwalifikacja budynków jako budowli przez organy spowodowała błąd subsumcji. Spółka E. S.A. wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących definicji budynku i budowli oraz nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania są chybione, w szczególności zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. został uznany za nieadekwatny, ponieważ WSA uwzględnił skargę, a nie ją oddalił. NSA podkreślił, że ocena dowodów należy do organów podatkowych, a sąd administracyjny bada jedynie zgodność z prawem. Sąd nie podzielił zarzutów naruszenia prawa materialnego, uznając, że WSA prawidłowo zakwestionował pogląd organów o możliwości kwalifikowania obiektu o cechach budynku jako budowli. NSA potwierdził, że stacje transformatorowe i rozdzielnie, stanowiące całość techniczno-użytkową z siecią elektroenergetyczną, podlegają opodatkowaniu jako budowle.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, obiekt budowlany, który ma wszystkie cechy budynku, nie może być uznany za budowlę ze względu na cel jego wzniesienia i pełnioną funkcję. Instalacje te, w tym wolnostojące transformatory kontenerowe, podlegają opodatkowaniu jako budowle w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w związku z art. 3 pkt 3 P.b. ze względu na powiązanie techniczno-funkcjonalne z zewnętrzną siecią elektroenergetyczną.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, zgodnie z którym obiekt spełniający definicję budynku nie może być traktowany jako budowla, nawet jeśli zawiera urządzenia należące do budowli sieciowej. Jednakże "pozabudynkowa" część rozdzielni może być opodatkowana jako budowla, a urządzenia sieci energetycznej, jeśli są z nią powiązane techniczno-użytkowo, stanowią część budowli.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (21)

Główne

u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 1 i pkt 2

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 4 § ust. 1 pkt 1 i pkt 2

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 pkt 2 lit. b

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 2 § pkt 3

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

P.b. art. 3 § pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 3 § pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 3 § pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 106 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs4 § ust. 3 w związku z ust. 1

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 197 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 210 § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. przez niejasne przedstawienie operacji logicznej. Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z naruszeniem przez organy podatkowe art. 122, 187 § 1, 191 O.p. przez przyjęcie błędnie ustalonego stanu faktycznego. Naruszenie art. 106 § 3 P.p.s.a. przez nieprzeprowadzenie dowodu z dokumentów. Naruszenie art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. i art. 3 pkt 2 P.b. przez błędną wykładnię. Naruszenie art. 3 pkt 1 lit. b w związku z art. 3 pkt 3 P.b. przez błędną wykładnię. Naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. przez niewłaściwe niezastosowanie.

Godne uwagi sformułowania

obiekt budowlany, który ma wszystkie cechy budynku, nie może być uznany za budowlę ze względu na cel jego wzniesienia i pełnioną funkcję stacje transformatorowe oraz urządzenia zdalnego odczytu odbiorców stanowią całość techniczno-użytkową z siecią elektroenergetyczną jako budowlą ocena przeprowadzonych w sprawie dowodów należy do organów podatkowych nie należą do nich dowody nakierowane na zmianę podstawy faktycznej rozstrzygnięcia podatkowego

Skład orzekający

Jan Rudowski

przewodniczący

Mirella Łent

członek

Tomasz Zborzyński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kwalifikacji budynków i budowli na potrzeby podatku od nieruchomości, zwłaszcza w kontekście urządzeń technicznych i sieci elektroenergetycznych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji technicznej i prawnej związanej z opodatkowaniem stacji transformatorowych i rozdzielni. Może wymagać analizy w kontekście konkretnych obiektów i ich powiązań z siecią.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego podatku od nieruchomości i jego specyficznej interpretacji w odniesieniu do infrastruktury energetycznej, co może być interesujące dla właścicieli nieruchomości komercyjnych i prawników specjalizujących się w prawie podatkowym.

Czy stacja transformatorowa to budynek czy budowla? NSA rozstrzyga spór o podatek od nieruchomości.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FSK 503/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-04-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-01
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Rudowski /przewodniczący/
Mirella Łent
Tomasz Zborzyński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
I SA/Ol 364/18 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2018-09-06
II FSK 503/21 - Wyrok NSA z 2024-01-17
I SA/Sz 792/20 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2021-01-13
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2010 nr 95 poz 613
art. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 2, art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity.
Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
art. 3 pkt 1 lit. b
Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Jan Rudowski, Sędzia NSA Tomasz Zborzyński (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Mirella Łent, po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej E. S.A. z siedzibą w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 6 września 2018 r., sygn. akt I SA/Ol 364/18 w sprawie ze skargi E. S.A. z siedzibą w G. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 10 kwietnia 2018 r., nr [...], [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2013-2014 oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Sygnatura akt III FSK 503/21
U z a s a d n i e n i e
Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uwzględnił skargę Spółki Akcyjnej E. z siedzibą w G. i uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2013 i 2014.
Stan sprawy Sąd przedstawił w sposób następujący:
Burmistrz D. decyzjami z dnia 4.10.2017 r. określił wysokość zobowiązań skarżącej Spółki w podatku od nieruchomości za rok 2013 na kwotę 376.926 zł i za rok 2014 na kwotę 402.283 zł, po ustaleniu na podstawie dowodu z opinii biegłego, że stacje transformatorowe oraz urządzenia zdalnego odczytu odbiorców stanowią całość techniczno-użytkową z siecią elektroenergetyczną jako budowlą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613, dalej: u.p.o.l.). Uznał też, że obiekt budowlany wypełniony urządzeniami energetycznymi, mimo, że odpowiada definicji budynku, jednak nim nie jest, gdyż wykracza poza jego ustawowo określone elementy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie decyzjami z dnia 10.04.2018 r. decyzje Burmistrza utrzymało w mocy i potwierdziło, że stacje transformatorowe i rozdzielnie wraz z urządzeniami elektroenergetycznymi stanowią całość techniczno-użytkową z siecią techniczną (elektroenergetyczną) jako budowlą. Obiekty, w których urządzenia te są zainstalowane, nie mogą być uznane za budynki, gdyż zabezpieczają te urządzenia i stanowią całość z siecią elektroenergetyczną, umożliwiając wykorzystanie jej zgodnie z jej przeznaczeniem.
W skargach na te decyzje Spółka podniosła, że błędne jest uznanie, jakoby transformatory i rozdzielnie wnętrzowe jako urządzenia energetyczne stanowiły element sieci technicznej (energetycznej) i wraz z budynkami stanowiły całość techniczno-użytkową, toteż powinny być opodatkowane łącznie jako budowle. Ponadto zakwestionowała poprawność ustaleń faktycznych, zarzucając, że przekazano biegłemu kompetencje do czynienia tych ustaleń oraz dokonania kwalifikacji prawnopodatkowej spornych obiektów i wniosła o przeprowadzenie dodatkowych dowodów z dokumentacji budowlanej tych obiektów.
Uzasadniając uchylenie zaskarżonych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: P.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odwołując się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13.12.2017 r. (SK 48/15) wskazał, że obiekt budowlany, który ma wszystkie cechy budynku, nie może być uznany za budowlę ze względu na cel jego wzniesienia i pełnioną funkcję; w szczególności na kwalifikację takiego obiektu jako budowli nie może mieć wpływu okoliczność, że umieszczono w nim urządzenia i instalacje należące do budowli sieci technicznej. Instalacje te, w tym trwale związane z gruntem, ale nieposiadające dachu wolnostojące transformatory kontenerowe, podlegają natomiast opodatkowaniu jako budowle w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w związku z art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7.07.1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623, dalej: P.b.) ze względu na powiązanie techniczno-funkcjonalne z zewnętrzną siecią elektroenergetyczną. Dlatego też "pozabudynkowa" część rozdzielni podlega opodatkowaniu jako budowla, natomiast ustalenie, że część urządzeń sieci energetycznej mieści się w budynkach, powoduje, że nie jest możliwe opodatkowanie jako budowli całej sieci technicznej. Jednakże błędna kwalifikacja przez organy podatkowe budynków jako budowli spowodowała błąd subsumcji w zakresie przedmiotu i podstawy opodatkowania.
W wywiedzionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej Spółka wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. zarzuciła naruszenie art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c P.p.s.a. w związku z:
- art. 151 i art. 153 P.p.s.a., przez jego niewłaściwe zastosowanie w sprawie, podczas gdy prawidłowe zastosowanie powołanego przepisu przez Sąd powinno polegać na jasnym i nie budzącym żadnych wątpliwości przedstawieniu operacji logicznej przeprowadzonej przez Sąd przy rozstrzyganiu sprawy; istotny wpływ naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 141 § 4 P.p.s.a. na wynik sprawy polega zaś na tym, że gdyby Sąd prawidłowo przeprowadził proces myślowy (rozumiany jako ciąg operacji logicznych) związany z rozstrzyganiem przedmiotowej sprawy, a następnie odzwierciedlił go w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, wówczas musiałby podjąć odmienne rozstrzygnięcie od zawartego w tym wyroku i zamiast oddalić skargę uwzględniłby ją; istotny wpływ naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 141 § 4 P.p.s.a. na wynik sprawy polega też na tym, że Sąd zawarł w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku błędną ocenę prawną oraz nie zawarł własnych i jasnych wskazań co do dalszego postępowania we wskazanym powyżej zakresie, co w razie uprawomocnienia się zaskarżonego wyroku skutkowałoby – z uwagi na treść art. 153 P.p.s.a. – związaniem błędną oceną prawną i niewłaściwymi wskazaniami co do dalszego postępowania zarówno organów obu instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, jak również samego Sądu przy ponownym orzekaniu w sprawie, a także w błędnym niepodzieleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny stanowiska skarżącej, że nie podlegają opodatkowaniu – jako budowle – pozostałe urządzenia i instalacje stanowiące odpowiednio rozdzielnie i rozdzielnie potrzeb własnych, w tym znajdujące się tam transformatory kontenerowe;
- art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z dnia 29.08.1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, dalej: O.p.) przez przyjęcie jako podstawy faktycznej swojego rozstrzygnięcia stanu faktycznego błędnie ustalonego przez organy podatkowe, co polegało na podzieleniu w uzasadnieniu wyroku błędnych wniosków zawartych w zaskarżonych decyzjach, wydanych z mającym istotny wpływ na wynik sprawy administracyjnej naruszeniem wymienionych przepisów O.p., polegającym między innymi na błędnym ustaleniu, że obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach i tym samym spełnia ustawową definicję budynku zawartą w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. oraz w art. 3 pkt 2 P.b., może stanowić budowlę, a także na błędnym niepodzieleniu stanowiska skarżącej, że nie podlegają opodatkowaniu – jako budowle – pozostałe urządzenia i instalacje stanowiące odpowiednio rozdzielnie i rozdzielnie potrzeb własnych, w tym znajdujące się tam transformatory kontenerowe; istotny wpływ naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. na wynik sprawy sądowoadministracyjnej polega na tym, że Sąd – w następstwie zaakceptowania błędnie ustalonego przez organy stanu faktycznego sprawy – dokonał nieprawidłowej oceny legalności zaskarżonej decyzji;
- art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p. przez przyjęcie jako podstawy faktycznej swego rozstrzygnięcia stanu faktycznego błędnie ustalonego przez organy podatkowe, co polegało na podzieleniu zawartych w zaskarżonych decyzjach błędnych ustaleń, że urządzenia techniczne w postaci transformatorów, umieszczone na stacji elektroenergetycznej, stanowią całość techniczno-użytkową i tym samym stanowią budowlę;
- art. 122, art. 187 § 1, art. 197 § 1 i art. 210 § 4 O.p. przez zaniechanie oceny materiału dowodowego i odwołanie się do ustaleń biegłego pod kątem kwalifikacji prawnopodatkowej oraz niepoddania opinii biegłego ocenie, a także pominięcie, że takiej oceny winien dokonać organ podatkowy, w szczególności w przedmiocie przydatności tego dowodu do dokonania kwalifikacji prawnopodatkowej urządzeń (transformatorów) znajdujących się w budynkach;
- art. 106 § 3 P.p.s.a. przez nieprzeprowadzenie dowodu z dokumentów załączonych do skargi na okoliczność wybudowania budynku oraz zainstalowania urządzeń, które nie były wybudowane, jak również ich wymontowywania i montowania w zależności od potrzeb skarżącej, jak również ich wymiany, mimo, iż przeprowadzenie tych dowodów było niezbędne do wyjaśnienia istotnych okoliczności i nie powodowało nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
Ponadto na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. Spółka zarzuciła naruszenie:
- art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. i art. 3 pkt 2 P.b. przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż obiekt budowlany trwale związany z gruntem oraz posiadający fundamenty, ściany i dach, może stanowić budowlę; prawidłowa wykładnia przepisów powinna polegać na uznaniu, że jest to obiekt budowlany będący budynkiem;
- art. 3 pkt 1 lit. b w związku z art. 3 pkt 3 P.b. przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że urządzenia techniczne w postaci transformatorów, umieszczone na sieci elektroenergetycznej, stanowią całość techniczno-użytkową z siecią i tym samym stanowią budowlę; prawidłowa wykładnia tych przepisów polega na uznaniu, że transformatory umieszczone na sieci elektroenergetycznej, które pozostają z nią jedynie w związku funkcjonalnym, nie stanowią obiektu budowlanego w postaci budowli, a także na błędnym niepodzieleniu stanowiska skarżącej, że nie podlegają opodatkowaniu – jako budowle – pozostałe urządzenia i instalacje stanowiące odpowiednio rozdzielnię i rozdzielnie potrzeb własnych, w tym znajdujące się tam transformatory kontenerowe;
- art. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. przez ich niewłaściwe niezastosowanie do obiektu budowlanego, który stanowi budynek oraz który nie jest budowlą.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie nie wniosło odpowiedzi na skargę kasacyjną ani nie zajęło stanowiska co do jej zasadności w innej formie procesowej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Nietrafne są podniesione na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. zarzuty naruszenia przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przede wszystkim chybiony jest zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 141 § 4 P.p.s.a., oparty na twierdzeniu o niejasnym i budzącym wątpliwości przedstawieniu operacji logicznej przeprowadzonej przez Sąd przy rozstrzyganiu sprawy, podczas gdy prawidłowo przeprowadzony proces myślowy doprowadziłby do podjęcia odmiennego rozstrzygnięcie od zawartego w tym wyroku i zamiast oddalić skargę Sąd uwzględniłby ją. Formułując ten zarzut nie dostrzeżono, że Wojewódzki Sąd Administracyjny właśnie uwzględnił skargę, a nie oddalił ją, więc podjął rozstrzygnięcie postulowane przez skarżącą Spółkę jako rezultat prawidłowo przeprowadzonej operacji logicznej; już z tej przyczyny omawiany zarzut nie może się ostać. Wprawdzie rozstrzygnięcie formalnie korzystne dla skarżącej nie wynika z pełnego zaaprobowania przez Sąd jej stanowiska procesowego – i zapewne stąd wynikają zastrzeżenia do logiki wywodu Sądu – niemniej, po pierwsze, uzasadnienie zaskarżonego wyroku w pełni odpowiada wymogom określonym w art. 141 § 4 P.p.s.a., ale także, po drugie, zawiera wywód zgodny z zasadami logiki, że skoro w postępowaniu podatkowym ustalono, iż stacje transformatorowe i rozdzielnie są powiązane z budowlą liniową sieci technicznej (elektroenergetycznej) w sposób stanowiący całość techniczno-użytkową, to stanowią przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości jako części budowli. Z kolei twierdzenie, że taka ocena prawna jest błędna, nie odnosi się do prawidłowości sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego wyroku, ale do merytorycznej zasadności rozstrzygnięcia, a więc do wykładni i zastosowania prawa materialnego, która to kwestia nie może stanowić przedmiotu zarzutu naruszenia przepisów postępowania. Ponadto poza realiami rozpoznawanej sprawy lokuje się twierdzenie skarżącej, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie zawarł własnych i jasnych wskazań co do dalszego postępowania "we wskazanym powyżej zakresie", ponieważ wskazań takich w zakresie prawnopodatkowej kwalifikacji transformatorów Sąd nie mógł wyrazić, gdyż kwalifikację przyjętą przez organy podatkowe uznał za prawidłową, natomiast w pozostałym zakresie, odnoszącym się do możliwości zakwalifikowania jako budynki niektórych obiektów budowlanych, w których transformatory te umieszczono, zawarł jasne i nie budzące wątpliwości wskazania co do dalszego postępowania, odpowiadające wymogom określonym w art. 153 P.p.s.a.
Nie jest też zasadny zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w następstwie niedostrzeżenia naruszenia przez organy podatkowe art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 197 § 2 i art. 210 § 4 O.p. przez przyjęcie jako podstawy faktycznej rozstrzygnięcia stanu faktycznego błędnie ustalonego przez organy podatkowe. Ponownie poza realiami rozpoznawanej sprawy lokuje się teza skarżącej Spółki, jakoby w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku podzielono ustalenia organów podatkowych, że obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach i tym samym spełnia ustawową definicję budynku zawartą w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. oraz w art. 3 pkt 2 P.b., może stanowić budowlę; w zaskarżonym wyroku właśnie zakwestionowano wyprowadzone z tych ustaleń wnioski organów podatkowych, wskazując, że obiekt budowlany mający wszystkie prawem wymagane cechy budynku winien być dla celów opodatkowania podatkiem od nieruchomości kwalifikowany jako budynek, a nie jako budowla.
Odrębną kwestię stanowi natomiast podzielenie dokonanej przez organy podatkowe oceny dowodów w zakresie wykazania, że urządzenia znajdujące się w transformatorach kontenerowych są powiązane w sposób techniczno-użytkowy z budowlą sieci technicznej. Należy przypomnieć, że ocena przeprowadzonych w sprawie dowodów należy do organów podatkowych, bowiem na mocy art. 191 O.p. to organy podatkowe na podstawie całego zgromadzonego materiału oceniają, czy dana okoliczność została udowodniona. Ocena ta może być przez sąd administracyjny podważona tylko wtedy, gdy jest nielogiczna lub pozostaje w sprzeczności ze wskazaniami wiedzy lub doświadczenia życiowego. Czyniąc ustalenia kwestionowane przez skarżącą organy podatkowe opierały się na wskazaniach wiedzy, wynikających z opinii biegłego, dysponującego wiadomościami specjalnymi. Samo przeświadczenie skarżącej, że ustalenia te są dla niej niekorzystne, nie czyni ich wadliwymi, czyli sprzecznymi z zasadami wiedzy lub logiki; ich krytyka nie musi też być podzielona przez Sąd. Należy też ponownie przypomnieć, że ocena, czy omawiane urządzenia podlegają, czy też nie podlegają opodatkowaniu jako budowle, nie należy już do sfery ustaleń faktycznych, ale do wykładni i zastosowania prawa materialnego.
Nie można też podzielić twierdzenia skarżącej, jakoby do ustaleń biegłego odwołano się również pod kątem kwalifikacji prawnopodatkowej ocenianych przez niego obiektów. Przeczy temu treść opinii biegłego, a z uzasadnienia zaskarżonych decyzji organów podatkowych wynika, że oceny takiej dokonały organy podatkowe, a nie biegły. Natomiast przydatność dowodu z opinii biegłego do dokonania kwalifikacji prawnopodatkowej urządzeń (transformatorów) wynikała z tego, że stanowiła ona podstawę do poczynienia ustaleń faktycznych, pozwalających organom podatkowym na przeprowadzenie takiej kwalifikacji.
Co się tyczy zarzutu naruszenia art. 106 § 3 P.p.s.a. przez nieprzeprowadzenie w postępowaniu sądowoadministracyjnym wnioskowanego przez skarżącą dowodu z dokumentów, należy wskazać, że możliwość przeprowadzenia dowodów w tym postępowaniu zależy od tego, czy są one niezbędne do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sądowego. Nie należą do nich dowody nakierowane na zmianę podstawy faktycznej rozstrzygnięcia podatkowego, bowiem skuteczne podważenie tej podstawy prowadzi do uchylenia rozstrzygnięcia podatkowego i nakazania uzupełnienia jego podstawy faktycznej przez przeprowadzenie wnioskowanych dowodów, ale przez organ podatkowy, a nie sąd administracyjny. Ponownie należy przypomnieć, że dowody oceniają i ustalenia faktyczne czynią organy podatkowe, a nie sąd administracyjny, którego rolą jest zbadanie, czy odbywa się to w sposób zgodny z prawem, w tym z przestrzeganiem właściwych przepisów postepowania. Przeprowadzenie dodatkowych dowodów w sprawie byłoby więc możliwe wtedy, gdyby skarżąca wykazała niepełnowartościowość dowodu z opinii biegłego, ponieważ w takiej sytuacji konieczne byłoby uchylenie zaskarżonych decyzji przez sąd administracyjny i nakazanie uzupełnienia materiału dowodowego w określonym kierunku. Skoro jednak wniosków opinii skutecznie nie podważono, nie podważono też poczynionych na jej podstawie istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy ustaleń faktycznych.
Należy też dodać, że art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c P.p.s.a. mają charakter przepisów wynikowych, zawierających dyrektywę określonego rozstrzygnięcia sprawy w sytuacji, gdy sąd administracyjny stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie żadnego z wymienionych naruszeń nie stwierdził, nie mógł też zastosować żadnego z wymienionych przepisów.
Podsumowując tę część rozważań Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nieuprawnione są zarzuty naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przepisów postępowania w postaci art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c w związku z art. 151 i art. 153 P.p.s.a.
Przechodząc do oceny postawionych na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. zarzutów naruszenia prawa materialnego należy przede wszystkim wytknąć nieadekwatność zarzutu naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. i art. 3 pkt 2 P.b. przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż obiekt budowlany trwale związany z gruntem oraz posiadający fundamenty, ściany i dach, może stanowić budowlę. Otóż taki właśnie pogląd prawny, wyrażony przez organy podatkowe, został zakwestionowany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny – co doprowadziło do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonych nią decyzji. Postulowaną przez skarżącą wykładnię przepisów wymienionych w zarzucie Sąd zatem przyjął.
W zarzucie błędnej wykładni art. 3 pkt 1 lit. b w związku z art. 3 pkt 3 P.b. polegającej na przyjęciu, że urządzenia techniczne w postaci transformatorów stanowią całość techniczno-użytkową z siecią elektroenergetyczną jako budowlą liniową i tym samym stanowią budowlę (jej część), w istocie nie chodzi o wykładnię wymienionych przepisów, ale o prawidłowość ich zastosowania do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Ponieważ zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. b P.b. przez obiekt budowlany należy rozumieć budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z urządzeniami i instalacjami, prawidłowość zastosowania tego przepisu należy potwierdzić, bowiem przyjętą w sprawie kwalifikację prawnopodatkową wykluczałoby dopiero udowodnienie, że transformatory te pozostają z siecią elektroenergetyczną jedynie w związku funkcjonalnym, a nie techniczno-użytkowym. Skoro zaś wymienione urządzenia stanowią część obiektu budowlanego w postaci budowli sieci technicznej (art. 3 pkt 3 P.b.), stanowią przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 pkt 3 u.p.o.l.
Zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. jest nietrafny z tego względu, że Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął, że obiekt budowlany, który jest budynkiem, nie może być opodatkowany jako budowla. W takim przypadku podstawę opodatkowania należy więc określać na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1, a nie art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., z zastosowaniem stawki wymienionej w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. Postawiony zarzut zdaje się zatem odnosić do odmiennego rozstrzygnięcia, niż to, które zapadło w sprawie. Należy dodać, że ze względu na realizowany przez wniesienie skargi kasacyjnej interes prawny skarżącej Naczelny Sąd Administracyjny nie odnosi się do trafności wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zapatrywania prawnego, wykluczającego możliwość odrębnego opodatkowania tej części budowli sieci technicznej, która znajduje się w budynku.
Podsumowując Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie okazał się uzasadniony żaden z zarzutów, podniesionych w skardze kasacyjnej. Prowadzi to do wniosku, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu na podstawie art. 184 P.p.s.a.
Skargę kasacyjną rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 w związku z ust. 1 ustawy z dnia 2.03.2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095), po uprzednim powiadomieniu stron o możliwości dodatkowego wypowiedzenia się na piśmie.
SWSA (del.) Mirella Łent SNSA Jan Rudowski SNSA Tomasz Zborzyński

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI