III FSK 2778/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Z.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na postanowienie Ministra Finansów odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia opłaty legalizacyjnej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnego prawa, argumentując m.in., że opłata została zapłacona z obawy przed rozbiórką, a wniosek o umorzenie złożono przed jej uiszczeniem. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 49c Prawa budowlanego, do opłat legalizacyjnych stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące ulg. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że skarżący dobrowolnie zapłacił opłatę legalizacyjną w kwocie 100 000 zł w dniu 16 lipca 2019 r., a wniosek o jej umorzenie wpłynął do organu dopiero 19 lipca 2019 r. NSA stwierdził, że postępowanie o umorzenie zaległości podatkowej (w tym opłaty legalizacyjnej) może być wszczęte tylko wtedy, gdy taka zaległość istnieje. Dobrowolna zapłata opłaty przed złożeniem wniosku o umorzenie czyni postępowanie bezprzedmiotowym, co uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a k.p.a. Sąd odrzucił również argumenty dotyczące daty złożenia wniosku i błędnej wykładni przepisów, wskazując, że zapłata, niezależnie od sposobu (dobrowolna czy egzekucyjna), prowadzi do wygaśnięcia zobowiązania i czyni wniosek o umorzenie bezprzedmiotowym, jeśli nastąpiła przed jego złożeniem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie zasady, że zapłata zobowiązania przed złożeniem wniosku o jego umorzenie czyni postępowanie bezprzedmiotowym, co ma zastosowanie również do opłat legalizacyjnych.
Dotyczy sytuacji, gdy zapłata nastąpiła przed złożeniem wniosku o umorzenie. Nie dotyczy sytuacji, gdy zapłata nastąpiła po złożeniu wniosku.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zapłata opłaty legalizacyjnej przed złożeniem wniosku o jej umorzenie czyni postępowanie w przedmiocie umorzenia bezprzedmiotowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zapłata opłaty legalizacyjnej przed złożeniem wniosku o jej umorzenie czyni postępowanie bezprzedmiotowym, co uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania.
Uzasadnienie
Postępowanie o umorzenie zaległości podatkowej może być wszczęte tylko wtedy, gdy zaległość istnieje. Dobrowolna zapłata opłaty legalizacyjnej przed złożeniem wniosku o jej umorzenie powoduje wygaśnięcie zobowiązania i tym samym bezprzedmiotowość postępowania.
Czy art. 61a k.p.a. (odmowa wszczęcia postępowania) może być zastosowany, gdy opłata została zapłacona przed złożeniem wniosku o jej umorzenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli opłata została zapłacona przed złożeniem wniosku o umorzenie, organ powinien odmówić wszczęcia postępowania jako bezprzedmiotowego.
Uzasadnienie
Brak zaległości podatkowej w dacie wszczęcia postępowania uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a k.p.a., ponieważ organ nie może merytorycznie orzekać w przedmiocie umorzenia nieistniejącej zaległości.
Czy zapłata opłaty legalizacyjnej, nawet przymusowa w drodze egzekucji, wyklucza możliwość umorzenia tej opłaty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zapłata, niezależnie od sposobu (dobrowolna czy przymusowa), prowadzi do wygaśnięcia zobowiązania i czyni wniosek o umorzenie bezprzedmiotowym, jeśli nastąpiła przed złożeniem wniosku.
Uzasadnienie
Przepis art. 59 § 1 pkt 1 O.p. nie różnicuje skutku w postaci wygaśnięcia zobowiązania od sposobu jego zapłaty. Zapłata, nawet przymusowa, powoduje wygaśnięcie zobowiązania, co czyni wniosek o umorzenie bezprzedmiotowym.
Przepisy (18)
Główne
u.p.b. art. 49c § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
O.p. art. 67a § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.b. art. 49 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.b. art. 49b § ust. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.b. art. 49 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.b. art. 59f
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.b. art. 49b § ust. 5
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
O.p. art. 67b
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 59 § § 1 pkt 8
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 59 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
k.p.a. art. 61 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 261 § § 2 i 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zapłata opłaty legalizacyjnej przed złożeniem wniosku o jej umorzenie czyni postępowanie bezprzedmiotowym. • Organ ma prawo odmówić wszczęcia postępowania, jeśli przedmiot wniosku już nie istnieje.
Odrzucone argumenty
Opłata została zapłacona z obawy przed rozbiórką, a wniosek o umorzenie złożono przed zapłatą. • Naruszenie art. 61a k.p.a. poprzez uznanie odmowy wszczęcia postępowania za zasadną. • Naruszenie art. 261 § 2 i 3 k.p.a. poprzez błędne uznanie daty złożenia wniosku. • Naruszenie art. 67a § 1 pkt 3 O.p. poprzez błędną wykładnię i uznanie, że zapłata wyklucza możliwość umorzenia.
Godne uwagi sformułowania
Brak zaległości podatkowej czyni bowiem bezzasadnym przeprowadzenie merytorycznej oceny przesłanek umorzenia. • Jeżeli zaległość podatkowa nie istnieje organ nie ma możliwości wydania decyzji o jej umorzeniu. • Ocena dotycząca przedmiotowości lub bezprzedmiotowości tego postępowania musi odnosić się do stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie wszczęcia postępowania. • Będąca przedmiotem postępowania w sprawie opłata nie istniała, gdyż wygasła już wcześniej poprzez dobrowolną zapłatę.
Skład orzekający
Bogusław Woźniak
sprawozdawca
Sławomir Presnarowicz
członek
Stanisław Bogucki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że zapłata zobowiązania przed złożeniem wniosku o jego umorzenie czyni postępowanie bezprzedmiotowym, co ma zastosowanie również do opłat legalizacyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy zapłata nastąpiła przed złożeniem wniosku o umorzenie. Nie dotyczy sytuacji, gdy zapłata nastąpiła po złożeniu wniosku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z umarzaniem opłat i zobowiązań podatkowych, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego i administracyjnego.
“Zapłaciłeś opłatę? Wniosek o umorzenie nie pomoże!”
Dane finansowe
WPS: 100 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.