III FSK 2580/21

Naczelny Sąd Administracyjny2022-11-18
NSAAdministracyjneŚredniansa
egzekucja administracyjnaupadłośćsyndykpostępowanie kasacyjneumorzenie postępowaniaNSAprawo upadłościowep.p.s.a.

NSA umorzył postępowanie kasacyjne z powodu ogłoszenia upadłości skarżącej i braku wstąpienia syndyka do sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postępowanie kasacyjne w sprawie dotyczącej egzekucji administracyjnej. Powodem była upadłość skarżącej, ogłoszona po wniesieniu skargi kasacyjnej. Syndyk masy upadłości poinformował sąd, że nie wstępuje do postępowania, co zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jest równoznaczne z cofnięciem skargi i uzasadnia umorzenie postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) postanowieniem z dnia 18 listopada 2022 r. umorzył postępowanie kasacyjne w sprawie ze skargi kasacyjnej syndyka masy upadłości M. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Sprawa dotyczyła zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Po ogłoszeniu upadłości osoby fizycznej skarżącej, syndyk masy upadłości został wezwany do złożenia oświadczenia o wstąpieniu do postępowania. Syndyk poinformował jednak, że nie wstępuje do postępowania sądowego. NSA, powołując się na art. 144 ust. 1 Prawa upadłościowego, wskazał, że po ogłoszeniu upadłości postępowania dotyczące masy upadłości mogą być prowadzone wyłącznie przez syndyka lub przeciwko niemu, a upadły jest pozbawiony legitymacji formalnej. Oświadczenie syndyka o braku wstąpienia do postępowania zostało uznane za równoznaczne z cofnięciem skargi, zgodnie z art. 60 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z tym, na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd umorzył postępowanie kasacyjne. Orzeczono również o zwrocie uiszczonego wpisu od skargi kasacyjnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, ogłoszenie upadłości strony w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego, przy braku wstąpienia syndyka do sprawy, skutkuje umorzeniem postępowania.

Uzasadnienie

Po ogłoszeniu upadłości, postępowania dotyczące masy upadłości mogą być prowadzone wyłącznie przez syndyka lub przeciwko niemu, a upadły traci legitymację formalną. Oświadczenie syndyka o braku wstąpienia do postępowania jest równoznaczne z cofnięciem skargi, co na mocy art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uzasadnia umorzenie postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę.

u.p.u. art. 144 § ust. 1

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe

Po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Upadły jest pozbawiony legitymacji formalnej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 60

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarżący może cofnąć skargę, co wiąże sąd, chyba że zmierza to do obejścia prawa lub utrzymania w mocy wadliwego aktu.

p.p.s.a. art. 232 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o zwrocie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oświadczenie syndyka o braku wstąpienia do postępowania jest równoznaczne z cofnięciem skargi.

Godne uwagi sformułowania

upadły, będąc stroną w znaczeniu materialnym, pozbawiony jest legitymacji formalnej do występowania w tych postępowaniach. oświadczenie syndyka o tym, że nie wstępuje do toczącego się postępowania sądowego jest równoznaczne z cofnięciem skargi i uzasadnia umorzenie postępowania w sprawie

Skład orzekający

Stanisław Bogucki

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa upadłościowego i P.p.s.a. w kontekście skutków ogłoszenia upadłości strony dla toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy syndyk wyraźnie oświadcza, że nie wstępuje do postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne konsekwencje ogłoszenia upadłości dla toczących się postępowań sądowych, co jest istotne dla prawników procesowych i syndyków.

Upadłość strony w trakcie procesu? NSA wyjaśnia, co to oznacza dla postępowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FSK 2580/21 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2022-11-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-01
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Stanisław Bogucki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Sygn. powiązane
I SA/Kr 34/19 - Wyrok WSA w Krakowie z 2019-06-12
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Umorzono postępowanie kasacyjne
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 161 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Dnia 18 listopada 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej syndyka masy upadłości M. M. (dawniej M. M.) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 czerwca 2019 r., sygn. akt I SA/Kr 34/19 w sprawie ze skargi M. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 5 listopada 2018 r., nr 1201-IEE.711.1.190.2018.2.MB w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej postanawia: 1) umorzyć postępowanie kasacyjne; 2) zwrócić syndykowi masy upadłości M. M. od Skarbu Państwa (z kasy Naczelnego Sądu Administracyjnego) uiszczony wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 100 (słownie: sto) złotych.
Uzasadnienie
1. Wyrokiem z 12.06.2019 r., sygn. I SA/Kr 34/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę M. M. (dalej skarżąca) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z 5.11.2018 r., nr 1201-IEE.711.1.190.2018.2.MB, wydane w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.
2. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wywiodła skarżąca. W dniu 13.09.2022 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynęło pismo syndyka o ogłoszeniu upadłości skarżącej. W piśmie tym poinformował, że Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia Wydział VIII Gospodarczy ds. upadłościowych i restrukturyzacyjnych w Krakowie w dniu 13.05.2020 r. ogłosił upadłość osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej skarżącej. Do pisma załączona została kserokopia powyższego postanowienia.
3. W odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III Izby Finansowej NSA z 20.09.2022 r. (data wezwania: 26.09.2022 r.) wzywające do złożenia oświadczenia, czy syndyk wstępuje do postępowania sądowego w niniejszej sprawie, pismem z 27.10.2022 r. (data wpływu do Sądu: 3.11.2022 r.) syndyk masy upadłości poinformował, że nie wstępuje do postępowania sądowego w niniejszej sprawie.
4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
4.1. Zgodnie z art. 144 ust. 1 ustawy z 28.02.2003 r. – Prawo upadłościowe (Dz.U. z 2022 r. poz. 1520, dalej u.p.u.), po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. W myśl art. 144 u.p.u. syndykowi masy upadłości przysługuje zatem legitymacja w sprawach dotyczących upadłości. Użyte w art. 144 ust. 1 u.p.u. wyrażenie, że postępowania dotyczące masy mogą być wszczęte i dalej prowadzone "wyłączenie" przez syndyka lub przeciwko niemu, oznacza, że upadły, będąc stroną w znaczeniu materialnym, pozbawiony jest legitymacji formalnej do występowania w tych postępowaniach. Przepis ten statuuje, że wyłącznie syndykowi, po ogłoszeniu upadłości, przysługuje legitymacja w sprawach dotyczących masy upadłości, zaś strona upadła jest jej pozbawiona. W rozpoznawanej sprawie syndyk oświadczył, że nie wstępuje do postępowania sądowoadministracyjnego.
Stosownie do art. 60 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi wiąże sąd. Jednakże sąd uzna cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Z kolei zgodnie z art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego oświadczenie syndyka o tym, że nie wstępuje do toczącego się postępowania sądowego jest równoznaczne z cofnięciem skargi i uzasadnia umorzenie postępowania w sprawie (zob. postanowienie NSA z 30.07.2015 r., II FZ 116/15, z 19.12.2017 r., I OSK 1119/16). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w sprawie nie zachodziły przy tym okoliczności wymienione w art. 60 p.p.s.a., które stanowią przeszkodę skutecznego cofnięcia skargi.
4.2. W tym stanie rzeczy, mając na uwadze przytoczone wyżej przepisy prawa, Naczelny Sąd Administracyjny zobligowany był umorzyć postępowanie w sprawie na podstawie art. 60 i art. 161 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 1 sentencji. O zwrocie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej orzeczono natomiast w pkt 2 sentencji na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Sędzia NSA Stanisław Bogucki

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI