III FSK 218/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA odrzucił wniosek o wyłączenie sędziów jako przedwczesny i niedopuszczalny, wskazując na brak wskazania konkretnych przyczyn wyłączenia w odniesieniu do nieznanego jeszcze składu orzekającego.
Wniosek o wyłączenie sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego został złożony przez stronę skarżącą w związku z rozpoznawaniem skargi kasacyjnej. Strona powołała się na doktrynę i judykaturę kwestionującą status sędziów nominowanych przez polityczną KRS. Naczelny Sąd Administracyjny uznał wniosek za niedopuszczalny i przedwczesny, ponieważ został złożony przed wyznaczeniem składu orzekającego, a strona nie wskazała konkretnych przyczyn wyłączenia odnoszących się do indywidualnych sędziów.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek M. J. o wyłączenie sędziów w sprawie ze skargi kasacyjnej. Wniosek ten został złożony przed wyznaczeniem składu orzekającego do rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę strony na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Strona skarżąca argumentowała, że nominaci politycznej KRS nie są sędziami w rozumieniu prawa, a ich powołanie jest bezskuteczne. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił wniosek jako niedopuszczalny i przedwczesny. Sąd wskazał, że wniosek o wyłączenie sędziego powinien zawierać wskazanie konkretnego sędziego, podanie przyczyny wyłączenia odnoszącej się do tego sędziego oraz uprawdopodobnienie tej przyczyny. W niniejszej sprawie strona nie znała składu orzekającego w momencie składania wniosku, co uniemożliwiło wskazanie konkretnych przyczyn wyłączenia w odniesieniu do poszczególnych sędziów. Sąd podkreślił, że instytucja wyłączenia sędziego ma na celu zapewnienie obiektywizmu sądu, a nie służyć do odsuwania od prowadzenia postępowania sędziów, których strona subiektywnie uznaje za nieodpowiednich. W związku z tym, na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniosek został odrzucony.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o wyłączenie sędziego jest niedopuszczalny i przedwczesny, jeśli został złożony przed wyznaczeniem składu orzekającego i nie zawiera wskazania konkretnych przyczyn wyłączenia odnoszących się do poszczególnych sędziów.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że wniosek o wyłączenie sędziego musi zawierać wskazanie konkretnego sędziego, podanie przyczyny wyłączenia odnoszącej się do tego sędziego oraz uprawdopodobnienie tej przyczyny. W sytuacji, gdy strona nie zna składu orzekającego, nie może spełnić tych wymogów. Instytucja wyłączenia sędziego ma na celu zapewnienie obiektywizmu, a nie umożliwienie stronie subiektywnego wyboru sędziów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 20 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Strona może zgłosić na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia.
p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Odrzucenie wniosku jako niedopuszczalnego.
p.p.s.a. art. 64 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Odrzucenie wniosku jako przedwczesnego.
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Odrzucenie wniosku jako niedopuszczalnego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 46
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 47
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 19
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymóg wskazania okoliczności mogących wywołać wątpliwość co do bezstronności konkretnych sędziów.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi przez WSA.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o wyłączenie sędziego złożony przed wyznaczeniem składu orzekającego jest przedwczesny i niedopuszczalny. Strona nie wskazała konkretnych przyczyn wyłączenia odnoszących się do indywidualnych sędziów. Instytucja wyłączenia sędziego nie może służyć do subiektywnego wyboru sędziów przez stronę.
Odrzucone argumenty
Argumentacja oparta na kwestionowaniu statusu sędziów nominowanych przez polityczną KRS, bez wskazania konkretnych podstaw do wyłączenia w danej sprawie.
Godne uwagi sformułowania
Okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi faktycznie wystąpić, tzn. nie może mieć charakteru potencjalnego. Omawiana instytucja procesowa winna zapewniać obiektywizm sądu, nie może natomiast służyć do odsuwania od prowadzenia postępowania sędziów, których strona w sposób subiektywny uznaje za nieodpowiednich.
Skład orzekający
Krzysztof Winiarski
przewodniczący
Bogusław Dauter
członek
Sławomir Presnarowicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wniosków o wyłączenie sędziego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności wymogi formalne i merytoryczne dotyczące przedwczesności i niedopuszczalności takich wniosków."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji złożenia wniosku o wyłączenie przed ustaleniem składu orzekającego. Nie rozstrzyga merytorycznie kwestii statusu sędziów nominowanych przez KRS.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z wyłączaniem sędziów, co jest istotne dla praktyków prawa. Choć nie zawiera nietypowych faktów, porusza kwestię zaufania do wymiaru sprawiedliwości.
“Wniosek o wyłączenie sędziów odrzucony. NSA wyjaśnia, kiedy można kwestionować bezstronność sądu.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII FSK 218/22 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2024-04-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-02-24 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Krzysztof Winiarski /przewodniczący/ Bogusław Dauter Sławomir Presnarowicz /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych Hasła tematyczne Podatkowe postępowanie Sygn. powiązane I SA/Gl 1537/19 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2020-02-11 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Odrzucono wniosek Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 329 art. 20 § 1, art. 46, art. 47 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz (sprawozdawca), po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku M. J. o wyłączenie sędziów w sprawie ze skargi kasacyjnej M. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 lutego 2020 r., sygn. akt I SA/Gl 1537/19 w sprawie ze skargi M. J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 25 września 2019 r., nr 2401-IEE1_.711.528.2019.2.DJ.192475 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia: odrzucić wniosek. Uzasadnienie Wyrokiem z 11 lutego 2020 r. o sygn. I SA/Gl 1537/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: "WSA") oddalił skargę M. J. (dalej: "Skarżący") na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: "Dyrektor", "Organ") z 25 września 2019 r., nr 2401-IEE1_.711.528.2019.2.DJ.192475, wydane w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Jako podstawę prawną powołano art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). Wymieniony wyrok, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Skarżący, zaskarżając ten wyrok w całości. Sformułował również wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. W skardze kasacyjnej Skarżący zawarł wniosek o wyłączenie wymienionych we wniosku osób, powołanych na stanowisko sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, od orzekania w sprawie w przypadku przydzielenia im sprawy, tj.: P. B., A. D., D. G., M. G., E. G., M. K., M. K., Z. Ł., M. O., W. S., R. S., P. S., M. W., G. R., T. Z. W uzasadnieniu wskazał, że w ugruntowanej doktrynie, jak i judykaturze, nominaci politycznej KRS nie są sędziami w rozumieniu prawa, a ich powołanie na urząd sędziego jest bezskuteczne. Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje. Wniosek jako niedopuszczalny podlega odrzuceniu. Wniosek o wyłączenie sędziego strona może zgłosić na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 p.p.s.a.). Wniosek o wyłączenie sędziego zgłoszony w formie pisemnej powinien zawierać elementy niezbędne dla pisma w postępowaniu sądowym, wymienione w art. 46–47 p.p.s.a. Każdy wniosek o wyłączenie sędziego, niezależnie od formy, w jakiej został zgłoszony, powinien zawierać: 1. wskazanie sędziego, którego wniosek dotyczy – powinno polegać na określeniu konkretnego sędziego poprzez podanie jego imienia i nazwiska; jeśli w jednym wniosku wnioskodawca wnosi o wyłączenie wielu sędziów, każdego z nich powinien określić z imienia i nazwiska; 2. podanie przyczyny (lub przyczyn) uzasadniającej wyłączenie, odnoszącej się do konkretnego sędziego; jeśli wniosek dotyczy wielu sędziów, należy wskazać przyczyny wyłączenia w odniesieniu do każdego z sędziów odrębnie; 3. uprawdopodobnienie przyczyny wyłączenia poprzez wskazanie okoliczności, które czynią wniosek prawdopodobnym. W rozpatrywanej sprawie poddany analizie wniosek Skarżący złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed wyznaczeniem 3-osobowego składu orzekającego do rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej w sprawie. Mimo wymogu zawartego w art. 19 p.p.s.a. jednocześnie z wniesieniem pisma zawierającego rzeczone żądanie nie wskazano na okoliczności mogące w realiach konkretnego przypadku wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności konkretnych sędziów, wszak na moment jego formułowania stronie nie były znane osoby zasiadające w składzie. Okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi faktycznie wystąpić, tzn. nie może mieć charakteru potencjalnego. Dotyczy to w szczególności sytuacji, w której sędzia wyznaczony do określonego składu byłby zainteresowany wynikiem sprawy lub przejawiał oznaki uprzedzenia lub niekorzystnego nastawienia do strony. Ponadto wątpliwość co do bezstronności takiego sędziego winna być uzasadniona, co oznacza konieczność przedstawienia odpowiedniej argumentacji i odniesienia do ewentualnego braku bezstronności w konkretnej sprawie. Omawiana instytucja procesowa winna zapewniać obiektywizm sądu, nie może natomiast służyć do odsuwania od prowadzenia postępowania sędziów, których strona w sposób subiektywny uznaje za nieodpowiednich. Tożsama argumentacja odnosi się zarówno do wniosku w zakresie sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak również delegowanych z wojewódzkich sądów administracyjnych do orzekania w tutejszym Sądzie. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 64 § 3 i art. 193 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny wniosek o wyłączenie sędziów odrzuca jako przedwczesny i niedopuszczalny.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI