III FSK 2164/21

III FSK 2164/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-04-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-01
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Juszczyk-Wiśniewska /sprawozdawca/
Stanisław Bogucki /przewodniczący/
Wojciech Stachurski
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Ulgi podatkowe
Sygn. powiązane
I SA/Bd 518/19 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2020-03-03
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1325
art. 67a § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędzia NSA Wojciech Stachurski, Sędzia WSA (del.) Anna Juszczyk-Wiśniewska (sprawozdawca), po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej S. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 3 marca 2020 r., sygn. akt I SA/Bd 518/19 w sprawie ze skargi S. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Toruniu z dnia 28 czerwca 2019 r., nr SKO.53.279.2019 w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 3 marca 2020 r., sygn. akt I SA/Bd 518/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę S.Z. (skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Toruniu (organ odwoławczy) z 28 czerwca 2019 r. w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od zaległości w podatku rolnym za 2016 r.
Wymieniony wyrok, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (www.nsa.orzeczenia.gov.pl).
Sąd I instancji przedstawił następujący stan faktyczny sprawy.
Skarżący wystąpił do Burmistrza Miasta i Gminy R. o umorzenie odsetek od II raty podatku rolnego za 2016 r. Wskazał, że wystąpił o odroczenie terminu zapłaty II raty podatku rolnego za 2016 rok i zobowiązał się po otrzymaniu dopłat bezpośrednich za 2018 rok do spłacenia zaległej raty podatku, z czego się wywiązał. Dodał, że organ I instancji powołuje się na nieobiektywne informacje o wysokości jego dochodów, posiadanym majątku i rzeczywistym stanie gospodarstwa oraz zarzucił posługiwanie się sfałszowanymi wnioskami z dnia 29 marca 2016 r. i 30 lipca 2015 r., w których zostały dopisane różne wartości pieniężne i sztuki bydła na jego niekorzyść. Podkreślił, że nie posiada pieniędzy na zapłacenie odsetek, ponieważ jego renta wynosi 200,68 zł i co jakiś czas otrzymuje z opieki 300 zł za co musi żyć, kupić lekarstwa, opłacić rachunki. Ponadto jest całkowicie niezdolny do pracy i nie uzyskuje żadnych dochodów z gospodarstwa, a na jego sytuację złożyło się wiele czynników takich jak klęski żywiołowe, stan zdrowia i sprawy rodzinne.
Decyzją z dnia 27 marca 2019 r. Burmistrz Miasta i Gminy R. odmówił stronie umorzenia zaległości w podatku rolnym.
Skarżący złożył odwołanie. Zarzucił Burmistrzowi nieprawidłowości w postępowaniach prowadzonych z jego udziałem i sfałszowanie protokołów szacowania szkód. Wskazał, iż w 2018 roku wystąpiły klęski złego przezimowania, susza i gradobicie, z których straty wynoszą ok. 84%. Ponadto Burmistrz przyznał mu tylko zasiłek celowy w kwocie 300 zł. Dodał, że jest zadłużony na kwotę około 40.000 zł w rodzinie i u sąsiada. Jednocześnie problemy rodzinne (brak podziału majątku wspólnego) uniemożliwiają wydzierżawienie gospodarstwa rolnego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Toruniu decyzją z dnia 28 czerwca 2019 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ podał, że strona jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 31.1165 ha fizycznych i 36,6728 ha przeliczeniowych. Z tego tytułu uzyskuje płatności bezpośrednie co najmniej w kwocie przekraczającej 30.000 zł, co potwierdza zapis na wyciągu z rachunku bankowego na kwotę 24.643,23 zł i oświadczenie strony o otrzymaniu w styczniu 2019 r. dodatkowej kwoty 7.000 zł.
Organ podkreślił jednocześnie, że w toku prowadzonego postępowania strona nie wykazała wysokości środków uzyskanych ze sprzedaży bydła, której hodowli nie zaprzestała, a na okoliczność wyprzedaży stada krów mlecznych przedstawiła jedynie fakturę dokumentującą zbycie 4 krów. Z kolei stwierdzenie podatnika o pożyczkach w kwocie 40.000 zł nie zostało poparte żadnym dowodem potwierdzającym ich udzielenie i zasady zwrotu, co umożliwiłoby ocenę ich wpływ na jego zdolności płatnicze.
W skardze do sądu, Skarżący podniósł, iż utrzymując w mocy zmanipulowaną decyzję Burmistrza organ odwoławczy naruszył jakiś przepis Ordynacji podatkowej. Organ zaniechał zebrania i rozpatrzenia w sposób obiektywny i zupełny materiału dowodowego niezbędnego do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego dotyczącego zdrowia oraz sytuacji rodzinnej i majątkowej strony. W związku z tym skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z załączonych do skargi dokumentów. Skarżący podał, że lekarz rzeczoznawca KRUS uznał skarżącego za całkowicie niezdolnego do pracy w rolnictwie dożywotnio.
Skarżący twierdzi, że na podstawie sfałszowanych wniosków z dnia 30 lipca 2015r. i 29 marca 2016r. Urząd Miasta i Gminy R., wydawał decyzje na jego niekorzyść. Uczestniczyło w tym procederze także Kolegium Odwoławcze w Toruniu, które nie skierowało jego wniosków do organów ścigania, mimo tego że, miało ustawowy obowiązek. Skarżący wyjaśnił, że zgłosił fakt sfałszowania wniosków do organów ścigania. W trakcie konfrontacji na Posterunku Policji w Grudziądzu przy udziale urzędnika Urzędu Miasta i Gminy R. oraz skarżącego, urzędnik przyznał się do wpisów do wniosków strony, a nawet do korektorowania wpisanych cyfr i wpisywania innych wartości. W ocenie skarżącego nie ma cienia wątpliwości że Urząd Miasta i Gminy R. miał cel aby je sfałszować i w ten sposób zwiększyć dochody skarżącego. Jako dowód skarżący dołączył protokół konfrontacji z dnia 11 lutego 2019 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę. W ocenie Sądu, organy dokonały prawidłowej oceny okoliczności faktycznych sprawy, w kontekście wymienionych w przepisie art. 67a § 1 pkt 3 O.p. przesłanek ustawowych.
Skargę kasacyjną wywiódł S.Z.
Pełnomocnik strony skarżącej, zaskarżył w całości wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, któremu zarzucił:
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 75 § 1, art. 77, art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego zwanej dalej: "k.p.a.", art. 122, art. 187 § 1, art. 191 i art. 67a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa zwanej dalej: "O.p". przez dokonanie wadliwej-sprzecznej z zasadami logicznego rozumowania, niedokładnej, nierzetelnej kontroli zaskarżonej decyzji, skutkującej:
a. błędnym uznaniem przez Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, że zaskarżony organ przeprowadził w sposób wyczerpujący postępowanie dowodowe, zgromadził cały materiał dowodowy niezbędny w sprawie, dokonał jego oceny w sposób swobodny, a nie dowolny, podjął wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia sprawy, co w efekcie doprowadziło do oddalenia skargi zamiast uchylenia zaskarżonej decyzji;
b. błędnym uznaniem przez Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, że sytuacja materialno-prawna skarżącego nie wyczerpuje znamion ważnego interesu publicznego i ważnego interesu podatnika, pomimo że materiał dowodowy potwierdził zaistnienie w sprawie przynajmniej jednej z tych przesłanek;
c. błędnym uznaniem przez Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, że aktualne możliwości finansowe Skarżącego pozwalają na zapłatę podatku, podczas gdy z analizy akt sprawy bezspornie wynika, że Skarżący nie dysponuje środkami na zapłatę podatku, a jego sytuacja materialna bezsprzecznie wyczerpuje znamiona ważnego interesu podatnika; d. błędnym uznaniem, że Skarżący nie współpracował z organami prowadzącymi postępowanie w zakresie umożliwiającym przeprowadzenie oceny, czy w sprawie wystąpiły przesłanki z art. 67a § 1 pkt 3 O.p., podczas gdy Skarżący przedstawił wszystkie dokumenty, które posiadał i zawsze wykonywał zarządzenia organów podatkowych. To na organie podatkowym zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej ciąży obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy;
e. błędnym uznaniem przez Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, że mimo wystąpienia szkód spowodowanych czynnikami atmosferycznymi w prowadzonej działalności rolniczej, sytuacja ekonomiczna Skrżącego zważywszy na posiadany i możliwy do uprawy areał nie uzasadnia wystąpienia przesłanki słusznego interesu podatnika, a Skarżący mógł skorzystać z pomocy państwa, którą są objęci producenci rolni w formie dopłat i pomocy udzielanej przez ARiMR, zaś przyznanie Skarżącemu ulgi w formie umorzenia zaległości podatkowej, może znaleźć zastosowanie tylko wtedy, jeżeli przesłanki umorzenia zostały wykazane w sposób niewątpliwy.
2. Naruszenie prawa materialnego to jest art. 67a § 1 pkt 3 O.p. w zw. z art. 151 P.p.s.a. - polegające na:
a. przyjęciu przez Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, że Skarżony organ dokonał prawidłowego wyboru rozstrzygnięcia w ramach normy art. 67a § 1 pkt 3 O.p., podczas gdy w rażący sposób przekroczył granice uznania administracyjnego;
b. błędnej wykładni art. 67a § 1 pkt 3 O.p., poprzez zawężenie wykładni art. 67a § 1 pkt 3 O.p. do sytuacji nadzwyczajnych i losowych;
c. niezastosowaniu 67a § 1 pkt 3 O.p., podczas gdy sytuacja materialno-prawna Skarżącego wyczerpuje znamiona ważnego interesu podatnika i ważnego interesu publicznego.
Pełnomocnik Skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej Skarżącemu z urzędu, które to koszty nie zostały uiszczone w całości i w części.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, a zatem na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2023 r. poz. 259) – dalej p.p.s.a. podlega oddaleniu.
Przed przystąpieniem do analizy zarzutów kasacyjnych należy przypomnieć, że skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym wysoce sformalizowanym. Zgodnie z treścią art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Przepis art. 174 p.p.s.a. stanowi, że skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1), lub naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).
Zarzuty skargi kasacyjnej oparto na podstawie naruszenia przepisów prawa materialnego jak i przepisów postępowania. Z treści zarzutów skargi kasacyjnej jak i jej uzasadnienia wynika, że Skarżący kwestionuje stanowisko zaakceptowane przez sąd pierwszej instancji, iż w okolicznościach sprawy nie wystąpiły przesłanki ważnego interesu strony lub/i interesu publicznego.
Wskazując na zarzut naruszenia prawa materialnego, w ocenie Strony Sąd dokonał błędnej wykładni art. 67a § 1 pkt 3 o.p. poprzez zawężenie powołanego przepisu do sytuacji nadzwyczajnych i losowych. Ponadto wskazał, że przesłanki interesu publicznego nie można wiązać wyłącznie z obowiązkiem ponoszenia przez podatnika ciężarów publicznych jak w jego ocenie przyjął sąd pierwszej instancji. Z treści skargi kasacyjnej wnika, że Strona powołany przepis rozumie w ten sposób, że ciężka sytuacja materialna, świadczy o zaktualizowaniu się ważnego interesu podatnika. Natomiast istnienia interesu publicznego nie można przeciw wstawiać przesłance ważnego interesu podatnika.
Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazał, że podziela stanowisko organów, iż skarżący nie wykazał wystąpienia tych przesłanek w rozważanej sprawie. Pojęcia "ważny interes podatnika" i "interes społeczny" nie zostały ustawowo zdefiniowane, a ich konkretyzacja jest dokonywana na tle stanu faktycznego indywidualnej sprawy. O istnieniu ważnego interesu podatnika decydują kryteria zobiektywizowane. W szczególności, w odniesieniu do tej przesłanki niezbędne jest ustalenie sytuacji rodzinnej i majątkowej podatnika, skutków ekonomicznych, jakie wystąpią w wyniku realizacji zobowiązania dla podatnika i jego rodziny. Nie bez znaczenia pozostają również takie okoliczności, jak możliwość zarobkowania czy sytuacja zdrowotna. Trzeba przy tym zwrócić uwagę, że ważnego interesu podatnika, będącego jedną z przesłanek zastosowania ulgi, nie można utożsamiać z subiektywnym przekonaniem podatnika o potrzeb jej udzielenia. Interes podatnika musi być na tyle istotny, aby jego pominięcie powodowało dla niego wyraźnie dostrzegalne, negatywne skutki.
Natomiast pojęcie "interes publiczny" interpretuje się jako dyrektywę postępowania nakazującą respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, równość traktowania osób w podobnej sytuacji, zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, sprawność działania aparatu państwowego ( por. Etel L., Komentarz do art. 67 (a) ustawy - Ordynacja podatkowa (w:) Dowgier R., Etel L., Kosikowski C., Pietrasz P., Popławski M., Presnarowicz S. Ordynacja podatkowa. Komentarz. LEX, 2011, wyrok NSA z 17 września 2014 r. II FSK 2264/12, WSA w Bydgoszczy z 6 marca 2012 r. I SA/Bd 852/11 – dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/ ).
Sąd I instancji wskazał, że mimo wystąpienia szkód spowodowanych czynnikami atmosferycznymi w prowadzonej działalności rolniczej, sytuacja ekonomiczna skarżącego, zważywszy na posiadany i możliwy do uprawy areał oraz potencjał gospodarstwa rolnego, nie uzasadnia wystąpienia przesłanki słusznego interesu podatnika. Wprawdzie w aktach sprawy znajduje się wypis z treści orzeczenia Lekarza Rzeczoznawcy KRUS, z którego wynika, że skarżący uznany został za trwale, całkowicie niezdolnego do pracy w gospodarstwie rolnym od dnia 11 października 2018r. Jednakże, z Decyzji Prezesa KRUS z dnia 29 listopada 2018r. o przyznaniu renty rolniczej z tytułu niezdolności wynika, że skarżącemu przyznano rentę rolniczą z tytułu niezdolności w kwocie 1068,05 zł, jednak wysokość do wypłaty wynosi 200,83 zł miesięcznie, natomiast pozostała kwota (część uzupełniająca) wynosząca 867,22 zł ulega zawieszeniu, z powodu prowadzenia działalności rolniczej. Nadto, skarżący nie musi osobiście wykonywać czynności związanych z gospodarką rolniczą, może zlecać ich wykonanie podmiotom trzecim, może również wynająć lub wydzierżawić, całość lub część gospodarstwa, wreszcie może sprzedać część gruntów. Prowadzenie działalności rolniczej na stosunkowo dużym areale jest opłacalne, mimo okresowych szkód spowodowanych wystąpieniem niekorzystnych zjawisk atmosferycznych. W takich wypadkach skarżący korzystał bądź miał możliwość skorzystania z szeregu udogodnień oraz instrumentów osłonowych, gwarantujących rekompensaty, czy odszkodowania w sytuacji wystąpienia szkód w gospodarstwie rolnym.
W ustalonych okolicznościach, za udzieleniem ulgi nie przemawia także interes społeczny. Skarżący mógł korzystać z pomocy państwa, którą są objęci producenci rolni w formie np.: dopłat do ubezpieczenia upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, pomocy udzielanej przez ARiMR na podstawie posiadanych protokołów strat, możliwości z tytułu zwrotu podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej, możliwości uzyskania dedykowanych dla rolników kredytów preferencyjnych na wznowienie produkcji rolnej, otrzymania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego itp. Wskazane możliwości w znacznym stopniu zapobiegają i rekompensują ryzyko związane z prowadzoną działalnością rolniczą, w sytuacji ich wykorzystania przez rolnika starannego, należycie dbającego o swoje interesy. Ponadto stosunkowo niewielka w porównaniu z potencjałem gospodarstwa rolnego skarżącego kwota raty podatku rolnego, jest jednym ze znaczących źródeł finansowania budżetu Gminy, z którego zaspokajane są m.in. wydatki służące jej mieszkańcom.
Z przedstawionego powyżej rozumienia przez Sąd pierwszej instancji powołanego art. 67 a § 1 pkt 3 o.p., wbrew zarzutom skargi kasacyjnej nie sposób uznać, że Sąd zawęził wykładnię powołanego przepisu do sytuacji nadzwyczajnych i losowych. Również wskazując na sposób rozumienia "interesu publicznego" nie został on przeciw wstawiony ważnemu interesowi strony. Podkreślić należy, że co do zasady sam brak możliwości finansowych nie stanowi podstawy do zastosowania ulgi w postaci umorzenia w całości lub w części zaległości podatkowej. Nie dowodzi również zaistnienia przesłanki ważnego interesu strony lub interesu publicznego. Tym samym zarzuty dotyczące naruszenia przepisu prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 67a § 1 pkt 3 o.p. i jego niezastosowanie należy uznać za nieuzasadnione.
Z kolei odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, których Strona upatruje poprzez dokonanie w jej ocenie sprzecznej z zasadami logicznego rozumowania, niedokładnej i nierzetelnej kontroli decyzji, wskazać należy, że zarzuty te są również niezasadne.
W orzecznictwie podkreśla się, że kontrola legalności decyzji wydawanych w ramach tzw. uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy organ podatkowy uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych mających wskazywać na ważny interes podatnika lub interes publiczny oraz czy w ramach swego uznania, nie naruszył on zasady swobodnej oceny dowodów. Sąd administracyjny dokonuje oceny zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami proceduralnymi, a więc sprawdza, czy materiał dowodowy został prawidłowo zgromadzony, czy wyciągnięte na jego podstawie wnioski są uzasadnione okolicznościami sprawy, czy wydane rozstrzygnięcie mieści się w granicach wyznaczonych przepisami ustawy. Kontroli sądu nie podlega zatem uznanie samo w sobie, ale sposób, w jaki nastąpiło zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, uzasadnienie stanowiska organu, a także to czy uznanie organu podatkowego nie przekształciło się w uznanie dowolne ( v. wyrok NSA z dnia 21 września 2018 r., sygn. akt I GSK 1783/18 ). Organ, po stwierdzeniu wystąpienia jednej z przesłanek podejmuje decyzję czy uwzględnić wniosek i wybór rozstrzygnięcia należy do organu administracji podatkowej. Sąd nie ma możliwości zmiany wyboru, jakiego organ dokonał wydając określone rozstrzygnięcie w ramach uznania administracyjnego. (v. wyrok NSA z dnia 21 września 2018 r., I GSK 1783/18).
W niniejszej sprawie w złożonym wniosku o umorzenie skarżący wskazał na bardzo ciężki rok 2017, w którym występowały ciągłe opady deszczu, które spowodowały trzy bardzo duże, nieodwracalne straty w gospodarstwie tj.: nie pozwoliły zebrać ziarna zboża z przeznaczeniem na konsumpcję lub paszę, ponieważ ziarno porosło, stęchło i spleśniało; kukurydza została zebrana w wodzie i błocie a następnie zakiszona w pryzmie. Wskazał, że bydło nie chce jeść tej kiszonki, ponieważ zawiera w sobie duże ilości piachu, ziemi i pleśni, co nawet w małych ilościach powoduje rozstrojenie zdrowotne zwierząt. Co za tym idzie nastąpił bardzo duży spadek mleka. Dalszy ciąg opadów deszczu doprowadził do braku możliwości zasiania pszenicy, a na polach do dnia dzisiejszego stoi woda, wszystkie łąki są całkowicie zalane. Skarżący zwrócił uwagę, na powstały w ciągu kilku ostatnich lat łańcuch klęsk, tj.: w roku 2012 klęska wymarznięcia płodów rolnych w gospodarstwie, następnie w 2015 r. klęska suszy w bardzo dużym stopniu i w 2016 r. klęska złego przezimowania. Okoliczności te zostały wzięte po uwagę w trakcie rozpoznawania sprawy. Organ również szczegółowo ocenił sytuację majątkową Strony.
W postępowaniu, w oparciu o złożone oświadczenia i dostępne organowi dokumenty ustalono, że skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego
o powierzchni 31,1165 ha fizycznych (36,6 ha przeliczeniowych), uzyskiwał dochody ze sprzedaży mleka (jak podał do protokołu zapoznania z materiałem dowodowym
z 14.02.2019r. - do miesiąca sierpnia 2018r.), hodowli krów i bydła oraz z upraw rolnych. W piśmie z dnia 28 grudnia 2017 r. skarżący wskazał, że inwentarz żywy wynosi około 40 sztuk. Natomiast do protokołu zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym sporządzonym 14 lutego 2019r. podał, że posiada 5 sztuk bydła (jałowizny). Stwierdził, że byłby bardziej zadowolony, gdyby organ podatkowy sam zwracał się do instytucji w celu określenia jego stanu majątkowego. Podkreślono, że skarżący w toku postępowania nie poinformował organu
o wysokości dochodów uzyskanych z wyprzedaży krów i bydła oraz ze sprzedaży rzepaku. Znajduje to potwierdzenie w notatce służbowej sporządzonej 31 stycznia 2019r., w której podano również, że w toku prowadzonych innych postępowań
z wniosku podatnika, w dniu 11 października 2018 r. do organu wpłynęło pismo,
w którym poinformował on, że ostatnie cztery krowy sprzedał na początku trzeciego kwartału 2018 r. i uzyskał kwotę ok. 10.000 zł. Natomiast, nie określił kiedy i za jakie kwoty sprzedał krowy i bydło i jakie uzyskał z tego tytułu dochody. Podał również, że posiadał ubezpieczenie płodów rolnych w postaci rzepaku i otrzymał odszkodowanie ok. 8.000 zł (składka wyniosła 2.200 zł).
W notatce służbowej z dnia 25 stycznia 2019 r. podano, że na terenie Gminy R. w 2018 roku wystąpiły liczne niekorzystne zjawiska atmosferyczne, a rolnicy składali wnioski w celu uzyskania protokołu strat, który służy do uzyskania pomocy udzielanej przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) oraz ubiegania się o kredyt na preferencyjnych warunkach. Rolnicy, którzy złożyli wnioski otrzymali pomoc od ARiMR. W aktach sprawy znajduje się decyzja z dnia 23 kwietnia 2018 r. wydana przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w sprawie przyznania stronie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, łącznie kwota płatności wyniosła 49.768,02 zł. Skarżący uzyskuje również zwrot podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego, w tym za 2017 r. w kwocie 2.648,50 zł i za 2018 r. w kwocie 2.181,71 zł. Organ I instancji podkreślił również, że podatnik w okresie od 01.01.2009 r. do 31.12.2015 r. otrzymał pomoc w postaci udzielonej ulgi inwestycyjnej z tytułu modernizacji budynku inwentarskiego, na podstawie której przez siedem lat był zwolniony z obowiązku opłacania podatku rolnego na rzecz Gminy.
Organ wskazał, że podatnik na podstawie otrzymanego protokołu z Urzędu z oszacowania strat w 2018 r. spowodowanych w gospodarstwie w wyniku suszy w 2018 r., mógł ubiegać się w Biurze Powiatowym ARiMR o pomoc finansową. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazano, że 25 maja 2018 r. sporządzono protokół nr [...] z oszacowania w dniu 02 maja 2018 r. zakresu i wysokości szkód jakie wystąpiły w marcu 2018 r. w gospodarstwie rolnym, wynikających z ujemnych skutków przezimowania. Podano, że kwota obniżenia dochodu w wyniku szkód w produkcji roślinnej wynosi 36.347,30 zł, co stanowi 33% średniej rocznej produkcji. Natomiast kwota obniżenia dochodu w wyniku szkód w produkcji zwierzęcej towarowej wynosi 12.456,40 zł, co stanowi 9% średniej rocznej produkcji. W protokole podano, że średnia wartość produkcji (roślinnej i zwierzęcej towarowej) z gospodarstwa rolnego wyniosła ogółem 243.914,79 zł, w tym wartość produkcji roślinnej 111.111,17 zł oraz wartość produkcji zwierzęcej towarowej 132.803,62 zł. Całkowita powierzchnia upraw rolnych w sezonie wegetacyjnym, z których przewidziany jest zbiór plonu w gospodarstwie rolnym wynosiła 29,38 ha. W kolejnym protokole nr [...] z oszacowania zakresu i wysokości szkód zaistniałych w czerwcu 2018 r. w gospodarstwie rolnym spowodowanych suszą, sporządzonym 20 lipca 2018 r. podano m.in., że kwota obniżenia dochodu w wyniku szkód w produkcji roślinnej wynosi 43.932,12 zł, co stanowi 39,54 średniej produkcji rolnej. Z kolei kwota obniżenia dochodu w wyniku szkód w produkcji zwierzęcej towarowej wynosi 23.216,28 zł, co stanowi 41,90% średniej rocznej produkcji. Podano również, że średnia wartość produkcji (roślinnej i zwierzęcej towarowej) z gospodarstwa rolnego wyniosła ogółem 166.502,71 zł, w tym wartość produkcji roślinnej 111.098,21 zł oraz wartość produkcji zwierzęcej towarowej 55.404,49 zł. Zatem w późniejszym okresie zasadniczo nie uległa zmianie określona wartość produkcji roślinnej, natomiast zmniejszyła się wartość produkcji zwierzęcej, na co wpływ mogła mieć m.in. wyprzedaż inwentarza. Wbrew zarzutom skargi, organ nie wskazywał , że Skarżący posiada 40 krów, ale wskazał, że posiadał krowy i bydło w ilości 40 sztuk.
W piśmie z dnia 28 grudnia 2017r. skarżący przedstawiając stan majątkowy wskazał, że posiada dwa samochody osobowe oraz maszyny rolnicze, podając ich rodzaj i rok produkcji. Przedstawił także rodzaj i wysokość ponoszonych wydatków, co organ I instancji zobrazował również w wydanej decyzji. W piśmie tym skarżący podał również, że ma cztery osoby na utrzymaniu oraz, że małżonka prowadzi osobną gospodarkę finansową i nie zamieszkuje wspólnie z nim.
Nadto organ ustalił, że w obwieszczeniu Prezesa GUS z dnia 21 września 2018 r. w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2017 roku podano, że dochód ten wynosił 3.399 zł.
Natomiast Skarżący nie przedstawił dowodów podważających ustalenia dokonane w toku prowadzonego postępowania. W sprawie, mimo wezwania ze strony organu, skarżący nie wykazał w stopniu wystarczającym istnienia przesłanek, przemawiających za udzieleniem ulgi w postaci umorzenia należności podatkowej.
Mając powyższe na uwadze, ustalenia stanu faktycznego zostały dokonane na podstawie materiału dowodowego niezbędnego do podjęcia rozstrzygnięcia, ponadto Strona nie wskazała w jakim zakresie materiał dowodowy należało uzupełnić.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej kontroli zaskarżonej decyzji. Sąd zbadał, czy organy dokonały prawidłowej oceny okoliczności faktycznych sprawy, w kontekście wymienionych w przepisie art. 67a § 1 pkt 3 O.p. przesłanek ustawowych. Przyjęcie że w sprawie wskazane przesłanki nie wystąpił nie wykraczało poza granice swobodnej oceny materiału dowodowego. W uzasadnieniu zarówno wyroku jak i ocenianej decyzji odniesiono się do złożonego wniosku o umorzenie w zakresie podniesionych w nim okoliczności, zbadano sytuację rodzinną i majątkową Strony. Zaskarżona decyzja wydana została po zebraniu kompletnego materiału dowodowego i rzetelnej jego ocenie.
Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej sąd pierwszej instancji prawidłowo przedstawił stan faktyczny oraz prawidłowo sformułował ocenę prawną sprawy. Stan faktyczny nie został przez Skarżącego w żaden sposób podważony.
Z tego też względu zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania tj. art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 151 w zw. z art. 122, art. 187 § 1, art. 191 O.p. są niezasadne. Z kolei w postępowaniu dotyczącym ulg podatkowych nie mają zastosowania przepisy k.p.a. z uwagi na powyższe również nie mógł zostać naruszony art. 7, art. 8, art. 75§1, art. 77, art. 80 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze, zarzuty skargi kasacyjnej należało uznać za bezzasadne i na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalić.
W odniesieniu do wniosku pełnomocnika skarżącej ustanowionego w ramach prawa pomocy o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne, należy stwierdzić, że w niniejszym wyroku nie zawarto rozstrzygnięcia dotyczącego tej kwestii. Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpatruje wniosku pełnomocnika ustanowionego z urzędu o przyznanie wynagrodzenia z tytułu udzielonej pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym, gdyż orzeka o tym w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym (w rozpatrywanym przypadku przed WSA w Bydgoszczy), w drodze odrębnego postanowienia, wydanego na posiedzeniu niejawnym, referendarz sądowy (art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a.) albo sąd w składzie jednego sędziego (art. 16 § 2 p.p.s.a.).
|Sędzia WSA (del.) |Sędzia NSA |Sędzia NSA |
|Anna Juszczyk-Wiśniewska |Stanisław Bogucki |Wojciech Stachurski |