III FSK 215/24

III FSK 215/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-02-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bogusław Woźniak /sprawozdawca/
Jacek Brolik /przewodniczący/
Jacek Pruszyński
Symbol z opisem
6114 Podatek od spadków i darowizn
Hasła tematyczne
Podatek od spadków i darowizn
Sygn. powiązane
I SA/Bd 432/23 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2023-11-08
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 162 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Brolik, Sędzia NSA Jacek Pruszyński, Sędzia NSA Bogusław Woźniak (sprawozdawca), Protokolant Cezary Bajorek, po rozpoznaniu w dniu 4 września 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 8 listopada 2023 r. sygn. akt I SA/Bd 432/23 w sprawie ze skargi J. G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 15 czerwca 2023 r. nr 0401-IOD2.4274.2.2023 w przedmiocie podatku od spadków i darowizn 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od J. G. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 8 listopada 2023 r., sygn. akt I SA/Bd 432/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę J. G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z 15 czerwca 2023 r., nr 0401-IOD2.4274.2.2023 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu. Jako podstawę prawną orzeczenia Sąd I instancji wskazał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a."
Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniósł J. G. zaskarżając ten wyrok w całości. Sądowi I instancji zarzucił na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie:
1) art. 162 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r., poz. 2651 ze zm.) - dalej jako: "o.p." w zw. z art. 81a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.) - dalej jako: "k.p.a." w zw. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a poprzez jego niezastosowanie i rozpatrzenie wątpliwości dotyczących uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu na zgłoszenie stwierdzenia nabycia spadku nie nastąpiło z winy skarżącego, tym samym przez błędne przyjęcie, że skarżący się kasacyjnie nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy, co wpłynęło na wynik sprawy i oddalenie skargi przez Sąd I instancji.
2) art. 58 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 15zzzzzn ust. 1-3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.) dalej jako: "ustawa o COVID -19" w zw. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a, poprzez brak przywrócenia terminu 30 dni na złożenie druku SD-2 zgłaszającego nabycie spadku, mimo że skarżący spełnił wszystkie przesłanki implikujące przywrócenie tego terminu, w szczególności uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy,
3) art. 106 § 3 w zw. 119 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. tj. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez zaniechanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przeprowadzenia rozprawy, o którą strona skarżąca wnosiła, tym samym nie powiadomienie strony o prawnym braku możliwości przeprowadzenia przez skarżącego zawnioskowanego dowodu tj. przesłuchania świadków, powołania biegłego, co skutkowało, iż skarżący nie miał możliwości złożenia dowodów w postaci oświadczeń zawnioskowanych świadków, tym bardziej, iż nie wpłynęło by to na przedłużenie postępowania w sprawie, a wyjaśniło by istotne wątpliwości, a w wyniku czego błędnie ustalono stan faktyczny w przedmiocie stanu psychicznego skarżącego, co miało istotny wpływ na wydanie i treść decyzji obu instancji, a także na treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy poprzez oddalenie skargi,
4) art. 121 § 1 i art. 122 o.p. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a polegające na oddaleniu skargi oraz nieuchyleniu postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy, pomimo że organ podatkowy w sposób niewyczerpujący rozpatrzył materiał dowodowy, a Sąd I instancji ocenił go dowolnie, a w szczególności pominął stan epidemii Covid-19, dostępność w czasie Covid-19 do lekarzy specjalistów, skutki Covid-19, oraz zignorował dokumentację lekarską złożoną do akt sprawy przez skarżącego, stwierdzającą epizod depresji umiarkowany, oraz wyprowadził z treści ww. dokumentu niezgodne z doświadczeniem życiowym i zasadami logiki wniosek poprzez błędne przyjęcie, że skarżący się kasacyjnie nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy, co wpłynęło na wynik sprawy i oddalenie skargi przez Sąd I instancji,
4) art. 162 § 1 o.p. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a poprzez nieuzasadnione zaakceptowanie w rozstrzygnięciu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, przeprowadzenia przez organy oceny materiału zawartego w sprawie polegające na przyjęciu, że uchybienie terminu do złożenia SD-2 nastąpiło na skutek braku staranności w prowadzeniu spraw, a co najmniej niedochowania należytej staranności skarżącego, a co za tym idzie, nie zachodziły przesłanki do przywrócenia terminu, stąd ocena Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy okoliczności faktycznych sprawy dotyczących skarżącego bez uzupełnienia postępowania dowodowego w tym zakresie jest dowolna i doprowadziła do niezasadnego oddalenia skargi, w sytuacji, gdy u skarżącego została zdiagnozowana depresja,
5) art. 162 § 1 o.p. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a poprzez nie uwzględnianie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla stwierdzenia realizacji przesłanki braku winy skarżącego poprzez fakt, iż Sąd pierwszej instancji nie poddał ocenie wszystkich okoliczności w tym związanych z stanem zdrowia skarżącego i jego całej rodziny, jego młodego wieku, epidemii Covid-19, dostępności do służby zdrowia w tymże okresie, rozpoczęcia przez skarżącego pierwszego roku nauki na studiach wyższych i zamieszkiwania na stałe w oddalonym od rodzinnego domu G.,
6) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a w zw. art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i 3 w zw. z art. 191 O.p. i 233 § 1 O.p. przez nie należyte uwzględnienie w toku prowadzonego postępowania wszystkich dokumentów, w posiadaniu których był organ pierwszej instancji, stanu epidemii Covid-19, praktyk lekarskich jakie stały się normą w czasie epidemii - tele-porad, brak możliwości wizyt u specjalisty, zamieszkiwanie przez skarżącego w G. tj. z dala od przychodni rodzinnej, tym samym naruszenie zasady zaufania i zaniechanie pełnej analizy okoliczności jakie wystąpiły w sprawie, które to naruszenie miało wpływ na rozpatrzenie sprawy i nieuzasadnione przyjęcie, iż skarżący mógł dokonać czynności w terminie,
7) art.180 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 O.p. w zw. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez niedopuszczenie wszelkich istotnych dowodów, tym samym naruszenie zasady zaufania i zaniechanie pełnej analizy okoliczności. Jakie wystąpiły w sprawie; poprzez nie przesłuchanie zawnioskowanych świadków, gdzie świadkowie posiadali wiedzę na temat okoliczności faktycznych sprawy, które są przedmiotem niniejszego postępowania, a które to naruszenie miało wpływ na rozpatrzenie sprawy i nieuzasadnione przyjęcie, iż skarżący mógł dokonać czynności w terminie. Gdzie deficyty postępowania wyjaśniającego, wpłynęły na ocenę prawidłowości przeprowadzonych w sprawie ustaleń faktycznych, a ponadto niedostrzeżona przez Sąd sytuacji faktycznnej, gdzie cała rodzina skarżącego została objęta pomocą specjalistyczną, powodowała, iż skarżący nie miał świadomości o obowiązku i nie mógł posłużyć się inna osobą, aby dopełnić obowiązek, stąd też niezasadnie pominięte przez Sąd I instancji tegoż faktu, nie pozostało bez wpływu na ocenę prawidłowości przeprowadzonych w sprawie ustaleń faktycznych,
8) art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a przez nie uwzględnienie skargi mimo naruszenia art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1, art. 1910.p, art. 162 § 1 i § 2 O.p. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy,
9) art. 141 § 4 p.p.s.a. polegającego na przedstawieniu stanu sprawy niezgodnie ze stanem uprawdopodobnionym - rzeczywistym,
10) naruszenie określonej w art. 133 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a zasady orzekania na podstawie akt sprawy poprzez oddalenie skargi, pominięciu istotnej części akt sprawy, a w konsekwencji oparciu orzeczenia na własnych ustaleniach sądu sprzecznych z logiką i doświadczeniem życiowym.
Na podstawie art. 176 w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a. skarżący wniósł o:
1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy,
2. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm prawem przepisanych,
3. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych,
4. uzupełnienie postępowania dowodowego poprzez przeprowadzenie dowodów z: (a) oświadczenia M. K. na okoliczność potwierdzenia faktu zachowania - zdrowia skarżącego i jego rodziny, faktu braku świadomego podejmowania decyzji w prowadzeniu swoich spraw przez skarżącego, (b) publikacji artykułów sporządzonych przez specjalistów odnośnie: traumy po stracie bliskiej osoby, depresji, dysfunkcji po Covid -19, (c) wydruku z konta e- pacjent z dnia 4 marca 2022 r. wykazującego diagnozę jednostki chorobowej u skarżącego F.32 - epizod depresji umiarkowany, (d) recepty wystawionej na leki depresyjne przez lekarza psychiatrę M. D. w dniu 4 marca 2022 r.- kod dostępu [...]
w/w od (b) do (d) na okoliczność faktu, iż skarżący był chory, nie mógł kierować swoim postępowaniem, faktu, iż zdiagnozowana u skarżącego choroba i jej skutki nie są możliwe do przewidzenia, a zatem skarżący nie miał realnego wpływu dokonanie czynności procesowej w terminie, tym samym potwierdzenie faktu uprawdopodobnienia braku winy skarżącego w uchybieniu terminu.
Na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a strona skarżąca zrzekła się rozprawy.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o: (1) jej oddalenie, (2) o zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych, (3) rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
Skarżący pismem z 12 lutego 2024 r. złożył wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentu - zaświadczenia lekarskiego wystawionego w dniu 31 stycznia 2024 r.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy wniósł o odrzucenie dowodu, ewentualnie o jego oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, zatem podlega oddaleniu.
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. ani żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego wyroku.
Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest wskazanymi w niej podstawami. Naczelny Sąd Administracyjny jako sąd kasacyjny, będąc związany granicami skargi kasacyjnej stanowiącej sformalizowany środek zaskarżenia, nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów i wychodzenia poza ramy, które zostały nakreślone w skardze kasacyjnej. Wymaga to zatem prawidłowego określenia w skardze kasacyjnej podstaw zaskarżenia, tj. przede wszystkim precyzyjnego wskazania konkretnych przepisów prawa, którym, zdaniem autora skargi kasacyjnej, sąd pierwszej instancji uchybił.
W postępowaniu podatkowym, a w takim wydano zaskarżone postanowienie nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, lecz przepisy Ordynacji podatkowej, o czym stanowią art. 3 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 1 i art. 2 § 1 pkt 1 o.p. Tym samym organy podatkowe, działając na podstawie przepisów ordynacji podatkowej, nie mogły naruszyć art. 81a § 1 oraz art. 58 § 1 i 2 K.p.a. W konsekwencji zaś Sąd I instancji nie mógł stwierdzić naruszenia/braku naruszenia tych przepisów.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w podstawie kasacyjnej przytoczonej w pkt 2 skargi kasacyjnej wskazano jako naruszony przepis art. 15zzzzzn ust. 1 - 3 ustawy o COVID - 19. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przytoczono art. 15zzzzz2 ustawy o COVID - 19. Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, kierując się treścią uzasadnienia zarzutu, że intencją strony skarżącej było wskazanie naruszenia 15zzzzzn2 ust. 1 - 3 ustawy o COVID - 19.
Zarzut naruszenia art. 15zzzzzn2 ust. 1 - 3 ustawy o COVID - 19 nie zasługuje na uwzględnienie. Trzeba zauważyć, że jak wynika z przedstawionego przez Sąd I instancji stanu sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego w R., działając na podstawie przepisu szczególnego art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19, poinformował stronę, że składając zgłoszenie na formularzu SD-Z2 podatnik uchybił terminowi do jego złożenia. Jednocześnie w zawiadomieniu organ wyznaczył termin 30 dni na złożenie wniosku o jego przywrócenie. Organ podatkowy zgodnie zatem z treścią tego przepisu podjął czynności zmierzające do zapewnienia stronie możliwości złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Samo jednak rozpoznanie wniosku nastąpiło na podstawie właściwego przepisu ordynacji podatkowej, a mianowicie art. 162 § 1 i § 2 o.p. i w tym obszarze ewentualna odmowa przywrócenia terminu może być, i powinna być rozpatrywana.
Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 106 § 3 w zw. z art. 119 pkt 2 w zw. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Sąd I instancji miał dopuścić się wyżej wskazanego uchybienia poprzez zaniechanie rozpoznania sprawy na rozprawie i w konsekwencji uniemożliwienie stronie przeprowadzenia wnioskowanych dowodów.
Według art. 119 pkt 2 p.p.s.a., na podstawie którego Sąd I instancji rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Należy podzielić prezentowany w orzecznictwie sądowoadminisatrcyjnym pogląd, zgodnie z którym: nie jest naruszeniem art. 119 pkt 3 p.p.s.a. skierowanie sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w sytuacji, gdy strona uważa, że sprawę należy rozpoznać na rozprawie. Rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny na posiedzeniu niejawnym we wskazanych w art. 119 pkt 3 p.p.s.a. okolicznościach nie jest uzależnione od woli skarżącego. Nawet więc złożenie przez skarżącego wniosku o rozpoznanie takiej sprawy na posiedzeniu jawnym nie pozbawia sądu ustawowego uprawnienia do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym. (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 listopada 2023 r., sygn. akt II OSK 387/21; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie ulega przy tym wątpliwości, że przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Jak wynika z konstrukcji omawianego zarzutu intencją strony skarżącej było przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków jak i powołanie biegłego. Już tylko ta okoliczność przesądza o braku zasadności naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a.
Zarzuty sformułowane w pkt 4 - 8 skargi kasacyjnej kwestionują ocenę Sądu I instancji w zakresie w jakim Sąd ten zaaprobował ustalenia faktyczne poczynione przez organ podatkowy, i w konsekwencji zgodził się z organem, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do złożenia zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (SD-Z2).
Zgodnie z art. 162 § 1 o.p. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym sprawę podziela powołany przez Sąd I instancji pogląd, wedle którego okolicznością uzasadniająca przywrócenie terminu może być także choroba. Jednak sam fakt choroby, nawet poświadczony zaświadczeniem lekarskim, nie jest wystarczający dla uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu. Dla uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu konieczne jest uwiarygodnienie przez stronę jej niemożności działania, mimo dołożenia należytej staranności w przezwyciężaniu przeszkody. W przypadku choroby trzeba zatem wskazać, że rodzaj choroby uniemożliwiał dokonanie czynności. (wyroki NSA z 17 czerwca 2010 r., I FSK 356/09; z 16 czerwca 2020 r., I FSK 589/20). Mechaniczne przyjmowanie, że każda choroba – nawet ciężka – wywołuje obiektywną niemożliwość dokonania czynności i uzasadnia przywrócenie terminu byłoby sprzeczne z doświadczeniem życiowym (wyrok NSA z 22 marca 2013 r., II OSK 2268/11).
Kwestia wymaga zatem wszechstronnej i wyczerpującej analizy okoliczności przedstawionych przez wnioskodawcę.
Należy zatem podkreślić, że nie umknęło uwadze zarówno organów administracji jak i Sądu I instancji, że sytuacja skarżącego jak i jego rodziny była trudna co wynikało z niespodziewanej śmierci osoby najbliższej. Nie jest także kwestionowane stanowisko prezentowane przez skarżącego, że to ojciec był tą osobą w rodzinie, która odpowiadała za załatwienie większości spraw, w tym urzędowych. Okoliczności te same w sobie nie mogą jednak stanowić uprawdopodobnienia braku winy w zachowaniu terminu. Skarżący jest osobą pełnoletnią, zatem dla usprawiedliwienia uchybienia terminu nie może skutecznie podnosić argumentu, że dotychczas sprawami urzędowymi zajmował się zmarły ojciec. Uprawdopodobnienia braku winy nie mogą także stanowić publikacje, w tym także o charakterze naukowym. Prezentują one bowiem pewien ogólny pogląd (ocenę). W realiach rozpoznawanej sprawy istotne jest natomiast to co konkretnie i indywidualnie odnosi się do zainteresowanego i może stanowić o braku winy w uchybieniu terminu.
Sąd I instancji stwierdził, że na etapie postępowania podatkowego skarżący nie przedstawił zaświadczenia lekarskiego, z którego wynikałoby, że w czasie, w którym powinno być złożone zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych (czyli przez okres 6 miesięcy), był w depresji. W postępowaniu przed organem skarżący nie uprawdopodobnił też, że przyjmował jakieś leki antydepresyjne, który wywołałyby u niego zaburzenia postrzegania czasu. Dopiero do skargi została załączona dokumentacja potwierdzająca wizyty ambulatoryjne (porady lekarskie) w dniach: 10 lutego 2021 r., 23 lutego 2021 r. dniu 17 marca 2021 r. i 4 marca 2022 r.
W skardze kasacyjnej podniesiono, że skarżący przedłożył dokumenty medyczne potwierdzające stan chorobowy - epizod depresyjny umiarkowany. Ponadto otrzymał leki farmakologiczne i podjął leczenie. Niemniej jednak nie wynika z tych dokumentów, że w czasie wyznaczonym dla dokonania spóźnionej czynności skarżący nie był w stanie dochować terminu. Nie budzi zastrzeżeń Naczelnego Sądu Administracyjnego ocena Sądu I instancji, że trudno na podstawie ostatniej konsultacji medycznej (4 marca 2022 r.) wnioskować, że skarżący w całym okresie biegu terminu do zgłoszenia nabycia własności rzeczy i praw majątkowych złożyć tego zgłoszenia. Mając na uwadze treść tego dokumentu należy stwierdzić, że ani zasady doświadczenia życiowego ani prawa logiki tej oceny nie podważają.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie stanowią uprawdopodobnienia braku winy w zachowaniu terminu ogólnie przytoczone okoliczności związane ze stanem zagrożenia epidemiologicznego. Sąd I instancji trafnie dostrzegł w ślad za organami, że skarżący pomimo samoizolacji stawił się u notariusza w celu sporządzenia aktu poświadczenia dziedziczenia. Z kolei złożenie zgłoszenia SD-Z2 nie wymagało wizyty w urzędzie skarbowym, możliwe było wysłanie korespondencji za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Odnotowano także, że skarżący na okoliczność samoizolacji nie przedstawił żadnych dowodów.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji prawidłowo zatem ocenił, że organ podatkowy nie uchybił podnoszonym w skardze przepisom postępowania podatkowego co skutkuje niezasadnością zarzutów skargi kasacyjnej sformułowanych w pkt 4 - 8. Wspomniane zarzuty jak i ich uzasadnienie w istocie stanowią polemikę z ustaleniami organów podatkowych i ich aprobatą przez Sąd I instancji. Bez wykazania zaś, że ustalenia faktyczne zostały dokonane z naruszeniem określonych przepisów postępowania, i na czym konkretnie zarzucane uchybienie polegało nie jest możliwe skuteczne zakwestionowanie ocen prawnych Sądu I instancji.
Odnośnie zarzutów naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. (pkt 9) oraz art. 133 § w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. (pkt 10) należy stwierdzić, że wymykają się one kontroli instancyjnej. Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Według art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
Uzasadnienie skargi kasacyjnej powinno zatem zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych przez wyjaśnienie, na czym naruszenie polegało i przedstawienie argumentacji na poparcie odmiennej wykładni przepisu niż zastosowana w zaskarżonym orzeczeniu lub umotywowanie błędnego zastosowania przepisu. Przy czym w przypadku uchybień przepisów postępowania przypisanych bezpośrednio sądowi pierwszej instancji, zadaniem skarżących jest wykazanie związku przyczynowego pomiędzy tym uchybieniem, stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym orzeczeniem sądu administracyjnego, który to związek przyczynowy mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy - o czym stanowi art. 174 pkt 2 p.p.s.a.
Wnoszący skargę kasacyjną są obowiązani uzasadnić, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, iż miały wpływ na treść kwestionowanego orzeczenia, ponieważ gdyby do tych uchybień nie doszło, orzeczenie wojewódzkiego sądu administracyjnego mogłoby być inne. Nie wystarczy zawarcie w petitum skargi kasacyjnej formuły o naruszeniu przepisów postępowania mającym wpływ na wynik sprawy, lecz konieczne jest wykazanie, który przepis postępowania został naruszony, w jaki sposób, a także uzasadnienie wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Przytoczone w tym środku prawnym przyczyny wadliwości orzeczenia, którego uchylenia domaga się strona skarżąca, determinują jak już powyżej wskazano, zakres jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny.
W uzasadnieniu rozpoznawanej skargi kasacyjnej nie przytoczono argumentacji wspierającej omawiane zarzuty (pkt 9 i 10 podstaw kasacyjnych). Stąd też Naczelny Sąd Administracyjny nie jest w stanie dokonać ich merytorycznej oceny.
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek o uzupełnienie postępowania dowodowego. Argumentacja, która uzasadnia ten wniosek wskazuje, że autor skargi kasacyjnej zdaje się nie rozumieć specyfiki postępowania prowadzonego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Otóż podnosi się w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, w adekwatnym do wniosku zakresie, że: skarżący nie dąży do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, dąży do ustalenia przez sąd kasacyjny stanu faktycznego sprawy w sposób odmienny od oceny sądu pierwszej instancji, gdyż już na etapie postępowania pierwszo instancyjnego skarżący wnosił o przeprowadzenie postępowania dowodowego i wysłuchanie świadków oraz wydanie opinii przez biegłego, jako postępowanie uzupełniające, gdyż chciał udowodnić swój stan zdrowia.
Stosownie do art. 133 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia bierze pod uwagę jedynie okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw jego wydania. Zatem sąd administracyjny nie dokonuje ustaleń faktycznych w zakresie objętym sprawą administracyjną. Sąd ten bada, czy ustalenia faktyczne dokonane przez organy administracji publicznej, których decyzje zostały zaskarżone, odpowiadają prawu (wyrok NSA z 23 stycznia 2007 r., sygn. akt II FSK 72/06, ONSAiWSA 2008/2, poz. 31; także uchwała pełnego składu NSA z 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010/1, poz. 1, s. 29 uzasadnienia).
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1, art. 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a.
s. NSA Bogusław Woźniak s. NSA Jacek Brolik s. NSA Jacek Pruszyński