Orzeczenie · 2023-05-16

III FSK 2122/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-05-16
NSApodatkoweWysokansa
egzekucja administracyjnaupomnienienależności podatkoweprawo procesowesądownictwo administracyjneVATzaległości podatkowetytuł wykonawczy

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną F.U.H. "R." sp.j. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie w sprawie zarzutów dotyczących postępowania egzekucyjnego. Spółka podnosiła, że egzekucja została wszczęta bez doręczenia upomnienia, co narusza art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Organy i Sąd I instancji powoływały się na wyjątek z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów, który zwalnia z obowiązku doręczenia upomnienia, gdy egzekucja dotyczy należności pieniężnych powstających z mocy prawa i określonych w ostatecznym orzeczeniu. NSA uznał, że choć pierwsza przesłanka (należność powstająca z mocy prawa) mogła być spełniona, to uzasadnienie wyroku WSA nie pozwalało na jednoznaczną ocenę spełnienia drugiej przesłanki – określenia wysokości należności w ostatecznym orzeczeniu. Sąd I instancji nie wyjaśnił wystarczająco rozbieżności między kwotą zobowiązania podatkowego a kwotą dochodzoną w tytule wykonawczym, ani nie ocenił, czy z decyzji wynikała konkretna wysokość należności podlegającej egzekucji. Z tego powodu, uznając naruszenie art. 134 § 1 i art. 141 § 4 P.p.s.a., NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja warunków wszczęcia egzekucji administracyjnej bez doręczenia upomnienia, zwłaszcza w kontekście należności podatkowych i wymogów formalnych orzeczeń.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących postępowania egzekucyjnego w administracji oraz rozporządzenia wykonawczego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ egzekucyjny jest zwolniony z obowiązku doręczenia upomnienia przed wszczęciem egzekucji administracyjnej, gdy egzekucja dotyczy należności pieniężnych, których obowiązek uiszczenia powstaje z mocy prawa, a wysokość tych należności została określona w ostatecznym orzeczeniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

NSA uchylił wyrok WSA, uznając, że uzasadnienie Sądu I instancji było niewystarczające do oceny, czy spełniona została przesłanka określenia wysokości należności w ostatecznym orzeczeniu, co jest warunkiem wszczęcia egzekucji bez uprzedniego upomnienia.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że choć należność mogła powstawać z mocy prawa, to Sąd I instancji nie wykazał w sposób wystarczający, czy ostateczne orzeczenie określało konkretną wysokość należności podlegającej egzekucji, co jest kluczowe dla zastosowania wyjątku od obowiązku doręczenia upomnienia.

Czy uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego jest wystarczające i zgodne z wymogami art. 141 § 4 P.p.s.a. w kontekście oceny spełnienia przesłanek do wszczęcia egzekucji bez uprzedniego upomnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

NSA stwierdził, że uzasadnienie wyroku WSA narusza art. 141 § 4 P.p.s.a. z powodu braku wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia w zakresie oceny przesłanek z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów.

Uzasadnienie

Sąd I instancji nie wyjaśnił w sposób należyty, dlaczego uznał, że wysokość należności została określona w ostatecznym orzeczeniu, co uniemożliwiło pełną kontrolę zaskarżonego aktu administracyjnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok uchylono w całości i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie.

Przepisy (14)

Główne

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 185

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 203

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 33 § § 1 pkt 7

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 15 § § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 30 października 2014 r. w sprawie określenia należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia § § 2 pkt 2

Egzekucja może być wszczęta bez upomnienia, gdy dotyczy należności pieniężnych, których obowiązek uiszczenia powstaje z mocy prawa, a wysokość tych należności została określona w ostatecznym orzeczeniu.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 34 § § 4

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

o.p. art. 21 § § 3 i § 3a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 47 § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 51 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 52 § § 1 pkt 1 i § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez Sąd I instancji art. 134 § 1 P.p.s.a. poprzez brak rozpoznania skargi w granicach sprawy i brak zastosowania odpowiednich środków w celu usunięcia naruszenia prawa. • Naruszenie przez Sąd I instancji art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez brak wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia w zakresie oceny przesłanek z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów. • Argumentacja Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców popierająca stanowisko skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

przepisy traktujące o dopuszczalności zaniechania upominania powinny być interpretowane ściśle • warunkiem wszczęcia egzekucji bez uprzedniego upomnienia jest spełnienie dwóch przesłanek • nie wystarczy tylko teoretyczna możliwość wyprowadzenia dochodzonych należności z treści decyzji. Z treści decyzji musi wprost wynikać wysokość należności, które mogą stać się przedmiotem egzekucji administracyjnej.

Skład orzekający

Bogusław Woźniak

sprawozdawca

Jolanta Sokołowska

przewodniczący

Wojciech Stachurski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja warunków wszczęcia egzekucji administracyjnej bez doręczenia upomnienia, zwłaszcza w kontekście należności podatkowych i wymogów formalnych orzeczeń."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących postępowania egzekucyjnego w administracji oraz rozporządzenia wykonawczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania egzekucyjnego, jakim jest obowiązek doręczenia upomnienia, co ma bezpośrednie przełożenie na prawa podatników. Wyjaśnienie tej kwestii jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.

Czy egzekucja administracyjna może rozpocząć się bez upomnienia? NSA wyjaśnia kluczowe warunki.

Sektor

podatkowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst